yuunbo

-ga: (magac, lab, keli) jaad kalluunka badda ku jirta ka mid ah.

-turunbada: (n) trumpet (taram-pet)

-ka: (magac, lab, keli) biyo dhex galid oo ku wada qarsoomid. Yuunbadka baddu wax ku yeeli maayo, dhunbad.

-ta: (magac, dhedig, keli) muquurid oo biyo ku dhex libdhin. Ninkaan dabbaal aqoon yuunbinta wuu ka baqaa. Dh: dhunbin; kunbin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg yuunbin.

m.dh la-mid: uub.

-da: (magac, dhedig, keli) carun iyo dhamceer ka timaada xooluha marka ay dhalaan.

yuub¹: m.l (-bab, m.l) Wiilasha la gudo cadka laga gooynaayo; buuryo; beejo.

yuub²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Wax soo tagid. 2. Wax istaajin. la-mid: yuuc².

m.l (-bab, m.l) Wiilasha la gudo cadka laga gooynaayo; buuryo; beejo.

v. project, stick out

yuub: m. n. foreskin, prepuce

(fal) si yuucan ka dhig; soo taag: si soo baxsan u taag. Leebka afka u yuub. Dh: dhuub, fiiq, yuuc. Li: ballaadhi.

* (Bunba-da)

Jaliilad, qunbulad, (ama bumbo).

f. n. bomb

-bunbada: (n) [Pl. bunbooyin-ka] hand-grenade (haandh-gareneeyd)-, bomb (baam)

-da: (magac, dhedig, keli) qalab dagaal, miisan kala duwan leh, wax gumaada. Waxa qarxay bunbo gacanta laga tuuray. Dh: qunbulad, banbo, bamboo, burmad.

a: bumbo

de: bomb

lx: bunbo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: jaliilad, qunbulad

key: bunbo

f.g3 (-btay, -batay) 1. Wax fidsan laalaabasho. 2. Nabar gaarso ku duubasho. 3. Qof boqor ka dhigasho. 4. Duub madaxa ku xirasho. 5. Indho maro ku xirasho. 6. Maro guntasho.

f.g3 (-btay, -batay) 1. Wax fidsan laalaabasho. 2. Nabar gaarso ku duubasho. 3. Qof boqor ka dhigasho. 4. Duub madaxa ku xirasho. 5. Indho maro ku xirasho. 6. Maro guntasho. m.f.dh, duubasho.

v. wrap up, roll for oneself; put on a turban ~ cloth

(fal) laablaabo wax aad leedahay oo fidsanaa. Duubo gogoshaada oo meel dhigo. Dh: fidso.

de: wrap up, roll for oneself; put on a turban ~ cloth

lx: duubo

pd: (duubtay)

ps: v3b=

key: duubo

-da: (magac dhedig keli) xumaan iyo dhalliil Dh: ceeb.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meel qatar ah. 2. God aan si fiican loo arki karin oo lagu dhici karo. 3. Gufarka weel salkiis ku hara.

-ha: (magac, lab, keli) saxarro aad u yaryar oo qaarkii ili ma qabatay ah. Dh: saxar, gufar.

huubo-da: (magac, dhedig, keli) biyaha iyo wixii la mid ah, inta aan maaxda ahayn ee gunta ku hadha. Dh: qay, huube.

(fal) biyaha wada gal ama quus.

(Muuna-da)

1. Xurmo; sharaf; tixgelis.

2. Midabwanaag; qurux; (ama muunad).

m.dh la-mid: muunad.

f. n. quality; honor, glory; beauty

-da: (magac, dhedig, keli) midabyo lagu qurxiyo waxyaalaha la falkinayo. Dh: midabyo.

muuno -da: (magac, dhedig, keli) xurmayn iyo ixtiraam lagu qaabilo cid kale oo mudan. Dh: xurmo, sharafin. Li: caaqid, xaqirid.

de: quality; honor, glory; beauty

lx: muuno

pd: (/da)

ps: n6-f

see: muunad

key: muuno

f.mg3 (-btay, -batay) Ciid jilicsan iyo wixi lamida dhexgelid, ku dhex librid.

v. plow one's way through soft sand ~ something similar

(fal) dhexgal oo ku libidh. Caddaadka ruubo oo biyo ka raadi. Dh: dhexgal.

de: plow one's way through soft sand ~ s.t. similar

lx: ruubo

nt: ruubad (ka) [vn-m], ruubasho (/da) [vn-f]

pd: (ruubtay)

ps: v3b=

key: ruubo

(Sunba-da)

Naag xun; basari.

f. n. slovenly woman

-da: (magac, dhedig, keli) naag doqon ah. Dh: dogon, basari: goonbaar. Li: gaari, fariid.

de: slovenly woman

initial: s

lx: sunbo

pd: (/da)

ps: n6-f

see: sumbo

key: sunbo

f.mg3 (-saday, -satay) Uunsi shidasho.

f.mg3 (-saday, -satay) Uunsi shidasho. m.f.dh, uunsasho.

de: perfume oneself with incense

initial: u

lx: uunso

pd: (uunsaday)

ps: v3a=

key: uunso

(Xunba-da)

Xoor; abur; xaafood.

f. n., [collective] foam, froth

-xunbada: (n) foam (foom); lather (laa-thar); bubbles (ba-balis); froth ~ xumbo, xoor

-da: (magac, dhedig, keli) xoor saabuunta. caanaha, daadka iyo wax la mid ahi ay sameeyaan. Dh: xumbo.

a: xumbo

de: foam, froth

initial: x

lx: xunbo

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: xunbo

زَبَدَ رَغْوَة

f.mg3 (-baday, -batay) Biyo dhex mukhuurasho. la-mid: dhumbo.

f.mg3 (-baday, -batay) Biyo dhex mukhuurasho. m.f.dh, yumbasho.

(fal) adu muquuro oo biyaha dhex quus. Badda yumbo. Dh: muquuro.

v. plunge, immerse (something) into water

-yey -say: (v) submerge (sab-meerji) in water; plunge (palaanji) into water. ~ tiinbi, tiimbi

a: yumbi

de: plunge, immerse (s.t.) into water

initial: y

lx: yunbi

pd: (yunbiyey)

ps: v2a=tr

key: yunbi

(Yube) N Acacia etbiaca Schweinf. Mimosaceae.

-da: (magac, dhedig, keli) awr ama dameer si yuuqan loo raro. Sidii qaalin yuuro u rarmay oo yeeshu dhinac goysay. Dh: yug.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Dhisme laga dul dhiso webi iyo wixi lamida oo lagaga gudbo. 2. Dhibic, darajo. la-mid: buunto.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Dhisme laga dul dhiso webi iyo wixi lamida oo lagaga gudbo. 2. Dhibic, darajo. la-mid: buunto.

f. n. bridge

buundo [feminine] n. dot, point, mark; marking, score

-buundada: (n) [Pl. buundooyin-ka] bridge (biriij); overpass (oowvar paas); fly-over (falaayoowva)

buundo: -buundada: (n) [Plural buundooyin-ka] grade (gareeydh); mark (maark); score (iskoor) ~ darajada imtixaan, dhibco

-da: (magac, dhedig, keli) dhis adag oo webi, tog iyo waxii la mid ah laga dul dhisay, biyuhu hoosteeda ka dusaan oo noolaha iyo gaadiidku ku tallaabaan. Buundada ciyaartee, Beledwey ku taallee, biyo luluto guudkood, badhtankeeda sow maahayn. Dh: kaabad, biriish.

* (Buunta-da)

Kaabad.

m.dh la-mid: buundo.

f. n. bridge

-da: (magac, dhedig, keli) kaabad webi ama dix ka tallawda. Buuto weyn ayaa dixda xumbuli ka dhisan.

a: buundo {It}

de: bridge

lx: buunto

pd: (/da)

ps: n6-f

key: buunto

(Duunya-da)

Xoolo.

m.dh 1. Hanti, maal. 2. Bahaayin.

m.dh 1. Hanti, maal. 2. Bahaayin.

f. n., [collective] livestock; animal; animals, herds

-duunyada: (n) livestock (laayv istak); domestic animals, such as cattle or horses, raised for home use or for profit, especially on a farm ~ xoolo

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha ama hantida uu qof leeyahay. Dh: hanti.

de: livestock; animal; animals, herds

lx: duunyo

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: duunyo

m.dh la-mid: fuunto.

f. n. rotten thing (egg, fruit, etc); injured eye

-da: (magac, dhedig, keli) naalo ama ukun xumaatay.

a: fuunto {S & C}

de: rotten thing (egg, fruit, etc); [ext.] injured eye

lx: fuundo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: fuundo

m.dh.kh Ukun waqtigii la isticmaali lahaa dhaaftay oo aan waxtar lahayn. la-mid: fuundo.

m.dh.kh Ukun waqtigii la isticmaali lahaa dhaaftay oo aan waxtar lahayn. la-mid: fuundo.

-fuutada: (n) stale or decayed, usually egg

-da: (magac, dhedig, keli) wax qudhmay. Fuunto qadhmuun baa uraysa.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg fiinyo.

(fal) hambal hambalee; si hanbal hanbal ah u soco. Guunbi markaad meelahaa marayso.

m.dh Surta inteeda adag; gaws.

m.dh.kh G. ah: neef dheddig oo wax rimiya waayey.

m.dh la-mid: guuyo.

f. n., [collective] wealth, inheritance; livestock

-guunyada: (n) animal husbandry; stock farm: livestock (laapv istaak) ~ guuyo

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha la dhaqdo. Nimaan guunyo lahayn ha guursan. Dh: mooro, adduun.

de: wealth, inheritance; livestock

lx: guunyo

pd: (/da)

ps: n-f-col

see: guuyo

key: guunyo

-da: (magac, dhedig, keli) erey lagu yidhaa qof loo muujinayo walaaltinimo iyo jacayl. Dh: walaal, abboowe, abbaaye, aaddo.

(Huunya-da)

Dhamiijada shinbiraha siiba qaniinka diyaadka.

m.dh.u Deris ku nool yaryar oo digaagga gasha.

f. n., [collective] bird louse, chicken lice