Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

-ka: (magac, lab, keli) muuqaal iyo sawrac uu qof yeesho. Ila fiirsha wiilkii yololkii aabbihii buu leeyahay.

2

yolol -ka: (magac, lab, keli) xawayaan dugaagga ka mid ah oo caarcaar leh oo shabeelka u eg kase yar oo xoolaha yaryar cuna. Yolol baa laba riyaad cunay. Dh: harimacad.

waa la naqliyay ✓

1

(Olol-ka)

2

1. Oomaarka ama gaaska daarma kolka wax la shido oo yeesha carrabyo iyo midabyo kala duwan; belel.

3

2. (geel) ci gaar ah.

waa la naqliyay ✓

1

olol¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Holac. 2. Cida geela marka uu oomman yahay ama ubadkiisa waayo.

2

olol²: f.mg1 (-olay, -oshay) 1. Dab holcid. 2. Geel oomman ama ubadkiisa waayey ciyid.

waa la naqliyay ✓

1

olol¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Holac. 2. Cida geela marka uu oomman yahay ama ubadkiisa waayo.

2

olol²: f.mg1 (-olay, -oshay) 1. Dab holcid. 2. Geel oomman ama ubadkiisa waayey ciyid. m.f.dh, ololid.

waa la naqliyay ✓

Flame

waa la naqliyay ✓

1

m. n. flame, glow, burning

2

olol v. flame, burn

3

olol v. cry out (of a camel)

waa la naqliyay ✓

name-m flame, fire; to cry out (said of a he-camel in heat); handsome, very light-kinned

waa la naqliyay ✓

-ay / oloshay: (v) 1. flame (fa-leeym); blaze (baleeyz); flare (fa-leer); 2. olol -ka: (n) flame (fa-leeym); blaze (baleeyz)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiilasha kolka ay yaryaraayeen qurux badnaa ama rabshad badnaa ama oohin badnaa.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shidan oo holac bixi.

2

olol -ka: (magac, lab, keli) uurada cas ee ka baxda dabka marka aad loo shido. Afrikaba dhammaanteed, afarteeda geesood, olol baa ka baxayee… Dh: belbel, holac.

3

olol -ka: (magac, lab, keli) reenka ka baxa geela, siiba hasha dhashay marka ay ilmaheeda tebayso Ololkii hasha ayaan sheedda ka maqlay.

waa la naqliyay ✓

لهب

waa la naqliyay ✓

1

(Yool-ka)

2

1. Sal; gun; madhaafaan.

3

2. Laal; goob; madal.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Degganaansho la'aan nafley ka muuqata. 2. (-lal, m.l) Sal; gun; madhaafaan. Maalintii y.ka: maalinta qiyamaaha. 3. (-lal, m.l) Goob; madal; garoonka gudahiisa meesha kubbadda cagta iyo wixi lamida lagu dheelo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Degganaansho la'aan nafley ka muuqata. 2. (-lal, m.l) Sal; gun; madhaafaan. Maalintii y.ka: maalinta qiyamaaha. 3. (-lal, m.l) Goob; madal; garoonka gudahiisa meesha kubbadda cagta iyo wixi lamida lagu dheelo.

waa la naqliyay ✓

Target

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bottom, base, basis, center (of); origin

2

yool: m. n. goal post (in football)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [sport] the finishing line of a race; goal post (gool powst)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel la higsanayo oo la beegsanayo. Yool wanaagsan ayaan leehay. Dh: bartilmaameed, himilo, abbaar.

2

yool -ka: (magac, lab, keli) sal; gun; madhaafaan. Hawsha yool adag u yeel.

3

yool -ka: (magac, lab, keli) laal; goob; madal.

4

yool -ka: (magac, lab, keli) meel dhoog bartilmaameed u ah.

waa la naqliyay ✓

هَدَفَ، مَرْمى

waa la naqliyay ✓

1

(Bolol-ka)

2

(qori, ilig, kd.) duugoobey ama bahal galay oo xorshosh noqday.

waa la naqliyay ✓

1

bolol¹: m.l 1. B. ah: qori iyo wixi lamida marka ay duug ama bahal awgiis xorshosh noqdaan. 2. B. ah: miro daawo iyo wixi lamida oo faaday ama xorshashay. 3. la-mid: bololid.

2

bolol²: f.mg1 (-olay, -oshay) 1. Qori iyo wixi lamida duugnimo ama bahal galay awgeed xorshashid. 2. Miro daawo iyo wixi lamida faadid ama xorshoshid.

waa la naqliyay ✓

1

bolol¹: m.l 1. B. ah: qori iyo wixi lamida marka ay duug ama bahal awgiis xorshosh noqdaan. 2. B. ah: miro daawo iyo wixi lamida oo faaday ama xorshashay.

2

bolol²: f.mg1 (-olay, -oshay) 1. Qori iyo wixi lamida duugnimo ama bahal galay awgeed xorshashid. 2. Miro daawo iyo wixi lamida faadid ama xorshoshid. m.f.dh, bololid.

waa la naqliyay ✓

1

v. become decayed, rot

2

bolol vl. n. decay, rotting; wear and tear

waa la naqliyay ✓

1

-yey boloshay: (v) mold / (moowldh) also mould; become moldy; decay (di keey)

2

bolol -ka: (n) mold (moowldh); rotted matter; dry rot

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ilig, laf, qori, geed ama miro, qallal oo duugow. Xagar ingegay bololi ogaa. Dh: xorshosh.

2

bolol -ka: (magac, lab, keli) ilig, laf, qori ama geed gaboobay oo xar galay. Bolol noqdaa xar hadduu geed gala e'. Dh: xorshosha.

waa la naqliyay ✓

[GOLOL] Acacia horrida 01

waa la naqliyay ✓

1

(Nolo-sha)

2

1. Kolka la dhasho iyo kolka la dhinto inta u dhexaysa, sida nafluhu yahay ama ku sugan yahay.

3

2. Inta naftu joogto.

4

3. Si lagu nool yahay oo lagu dhaqmo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Muddada naftu joogto ee u dhaxaysa dhalashada iyo dhimashada. 2. Si lagu noolyahay oo lagu dhaqmo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Muddada naftu joogto ee u dhaxaysa dhalashada iyo dhimashada. 2. Si lagu noolyahay oo lagu dhaqmo.

waa la naqliyay ✓

f. n. life, lifetime; stages of life

waa la naqliyay ✓

-nolosha: (n) life (laayfy living (liivin)

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) xaalad u dhaxaysa marka noolaha nafta lagu afuufo ilaa dhimashadiisa oo ay ku jiraan neefsiga koridda dhaqdhaqaaqa taranka iyo wixii la mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: life, lifetime; [pl] stages of life

2

lx: nolol

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f

5

key: nolol

waa la naqliyay ✓

حَيَاة

waa la naqliyay ✓

(Solol) S, NFD Calyptrotheca somalensis Gilg. Portulacaceae.

waa la naqliyay ✓

name-m tall and dark

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dheer oo madow.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geedaha yaryar ee yacayga ah.

waa la naqliyay ✓

(fal) la sawrac iyo falfal noqo, loon iyo yolol ka raac, shabbah oo la calaamad iyo saansaan noqo.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-olay, -oshay) Ku dh.: arrin horay si faahfaahsan looga hadlay ku celcelin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ku taamidda iyo hammiga arrin aad jeceshahay inuu kuu qabsoomo.

waa la naqliyay ✓

1

(Golola-da)

2

1. Astaamaha summadda mid kamid ah.

3

2. Hadal si wanaagsan loo dhisay, badanaa hadal la dulmaro, xubnihiisa iyo qodbihiisana la koobo oo la sheego.

4

3. (cilmiga dhismaha) dhis qaabka qaansada leh oo guryaha iyo kaabadaha iyo wixii la mid ah loo yeelo, culays celin ama qurux darteed; qaanso.

5

4. Wax la qurxiyey oo qaab gololo - summad yare soo xoodan - loo yeelay.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Summadda xoolaha lagu dhigo mid ka mid ah. 2. Hadal si wanaagsan loo jeediyey. 3. Dhis qaab qaanso leh oo meel loo dhiso.

waa la naqliyay ✓

f. n. brand-mark, insignia; diagram, sketch; indirect speech, metaphor

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hadal si wanaagsan loo jeediyey.

2

gololo -da: (magac, dhedig, keli) dhis qaab qaanso leh oo meel loo dhiso.

3

gololo -da: (magac, dhedig, keli) summad lagu dhigo xoolaha oo luqunta ku wareegsan. Aan sumad rag kaga gaar ah iyo gololo loo yeelin. Dh: mareeg.

4

gololo -da: (magac, dhedig, keli) inan gashaanti ah. Gololo, ma is guursanaa? Dh: gabadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: brand-mark, insignia; diagram, sketch; [fig.] indirect speech, metaphor

2

lx: gololo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: gololo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nabarka ay keento qodaxda mudda raafafka adhiga.

waa la naqliyay ✓

Aan joogto ahayn ee waqtiyo kala durugsan ama gaar ah gudohood dhaca; gooro kala durdurugsan; marmar.

waa la naqliyay ✓

1

kolkol¹: m.l.fk Waqtiyo kala durugsan; marmar.

2

kolkol²: m.dh (-lo, m.l) Kolay lagu sameeyo in dharka duubayo.

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Waqtiyo kala durugsan; marmar.

waa la naqliyay ✓

1

adv., time: sometimes

2

kolkol [feminine] n. underarm side ~ part (of a garment)

waa la naqliyay ✓

(adv) sometimes (samtaay-mis); at times

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) xilli xilli; wakhti wakhti.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) dhawaaq xannuun kaa keenay. Xalay kololahaygii ma ledin Kaamil reeruhuye. Dh: jibaad, taah.

waa la naqliyay ✓

1

(Qolqol-ka)

2

1. Aqal dhisan gudihi marin ku yaal oo dhuuban oo leexsan oo qolalka iyo derbiyada ka dhex samaysma; laabato; xolxol.

3

2. (biyo, kd.) Shuban; qulqul.

waa la naqliyay ✓

1

qolqol¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Maro lagu kala qoqobo aqal gudahiisa; daah. 2. Aqal la kala qoqobay intiisa qarsoon. 3. Maqaar weyn oo tolan oo hilibka iyo wixi lamida lagu qaato; xashin. 4. Dillaacinta nirgo naaska hooyadood laga goynayo carrabka laga dillaaciyo. 5. Oodda sarsarka kore iyo xerada xoolaha meel u dhexeysa oo awrtu fariisato.

2

qolqol²: f.g1 (-olay, -oshay) 1. Aqal kala qoqobid. 2. Nirig carrab ka jeexid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Maro lagu kala qoqobo aqal gudahiisa; daah. 2. Aqal la kala qoqobay intiisa qarsoon. 3. Maqaar weyn oo tolan oo hilibka iyo wixi lamida lagu qaato; xashin. 4. Dillaacinta nirgo naaska hooyadood laga goynayo carrabka laga dillaaciyo. 5. Oodda sarsarka kore iyo xerada xoolaha meel u dhexeysa oo awrtu fariisato.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. partition, back room ~ curtained rear part of hut; closet

2

qolqol v. flow, trickle

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) kadinka aqallada laga galo iyo agtiisa. Dh: afaaf, kadin.

2

qolqol-ka: (magac, lab, keli) aqal dhisan gudihiisa marrin ku yaal oo dhuuban oo leexleexsan oo qolalka iyo derbiyada ku dhex samaysan. Aqalku wuu golqol yar yahay Dh: laabato; xolxol.

3

qolqol-ka: (magac, lab, keli) eeg quiqul. qolqolaysan: (tilmaame) wax meel la isugu geeyay oo urursan.

waa la naqliyay ✓

-ay / toltoshay: (v) repair (ripeer); patch up (paaj ap); dam (dhaan) ~ kabkab, karkar.

waa la naqliyay ✓

1

(Xolxol-ka)

2

Meel daloosha oo labo baal ama labo lakab dhexdood ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Meel daloosha oo laba baal ama laba lakab dhexdooda ah. la-mid: xexeb, xoxob.

waa la naqliyay ✓

m. n. hollow, gap

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel daloosha oo labo baal ama labo lakab dhexdood ah. Xolxol laba dhagax dhexdood ah ayuu galay. Dh: rako.

waa la naqliyay ✓

1

de: hollow, gap

2

initial: x

3

lx: xolxol

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: xolxol

waa la naqliyay ✓

1

(Yoolyool-ka)

2

Cayaar labo yool ama goobood leh oo isaseemid (istaabasho) iyo orod u badan.

waa la naqliyay ✓

1

yoolyool¹: m.l 1. Cayaaro dhawr ah oo ay dhallinyaradu dheelaan habeenkii ama maalintii waqtigana ku gaabsadaan, waxaana ka mid ah ciyaar labo goobood (yool) leh oo isaseemid (istaabasho) iyo orod ku badan. 2. la-mid: yoolyoolid.

2

yoolyool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Xoolo ama dad wax xasillooni darro ka muuqato noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Cayaaro dhawr ah oo ay dhallinyaradu dheelaan habeenkii ama maalintii waqtigana ku gaabsadaan, waxaana ka mid ah ciyaar labo goobood (yool) leh oo isaseemid (istaabasho) iyo orod ku badan. 2. la-mid: yoolyoolid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. children's game of tag

2

yoolyool: v. be disturbed ~ agitated

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [game] tag (taag); children's game

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar labo yool ama goobood leh oo isa'seemid 'istaabasho' iyo orod ku dhisan. Dh: xantaxanto.

2

yoolyool -ka: (magac, lab, keli) dhibaato iyo rafaad kolba meel loo kaco. Yoolyoolka geela ka daaya. Dh: carcaraaf, rafaad, basanbaas.

waa la naqliyay ✓

1

ool¹: m.l/dh Degaan; reer meel wada yaal.

2

ool²: f.mg1 (-lay, -ooshay) 1. la-mid: aal 2. Socod, geeddi iyo wixi lamida ka baaqasho. 2. Ka o.: wax helitaankooda ka quusasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-lay, -ooshay) 1. la-mid: aal. 2. Socod, geeddi iyo wixi lamida ka baaqasho. 3. Ka o.: wax helitaankooda ka quusasho. m.f.dh, oolid.

waa la naqliyay ✓

1

v., neg., simple past tense: there was none (in a place)

2

ool imperative v., sg. be (in a place)

waa la naqliyay ✓

-ay / ooshay: (v) there is; it is ~ yaal. Ex: buuggii guria ma ool; the book was not at the house

waa la naqliyay ✓

1

(fal) degganow oo safar ka baaqo. Maanta ool berri ayaad tegiye. Dh: negow.

2

ool: (fal) wax meel dhaqdhaqaaq la'aan yaal ahaw.

3

ool -sha: (magac, dhedig, keli) reero meel wada yaal. Dh: degmo; degaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. boolal / boolasha] bolt (boolt); screw (iskuruu) (bool-screw)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bir adag oo maraaro leh. daaddada ama raaska gala ee ku dhexwareega ee tanbuurka ama hogoska shaaggu ku jiro gaariga ku haya. Laba bool baa ka baxay gaariga.

waa la naqliyay ✓

/kuul/ (adj) 1. qaboow-yar (adj) 2. deggan (xasillan).

waa la naqliyay ✓

1

a., qabow.

2

cool, v.tr., (make cool) qabowji; v.i., (grow cool) qabow; v.r., qaboojiso.

waa la naqliyay ✓

/dhol/ (n) boombalo-yar, oo qof loo ekeysiiyey.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dool-ka) Doolaalo ku yimid, dal kale ka yimid; doolaal.

2

2. (Doo-sha) a) Barida dadka labadeeda qaybood middood. b) Doon yar oo webiyada lagaga tallaabo.

waa la naqliyay ✓

1

dool¹: m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

2

dool²: m.dh (-llo, ml.) 1. Labada qaybood ee barida dadka ama idaha middood. 2. Doon yar oo webiyada looga tallaabo.

3

dool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Qof, bahal iyo wixi lamida meel aan laga aqoon aadid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. buttock ~ buttocks

2

dool [feminine] n. pontoon; small barge; ferry-boat

3

dool m. n. distant destination; stray animal; stranger, foreigner, migrant

4

dool v. go off to a distant ~ far away place

waa la naqliyay ✓

name-m distant destination; strayer; stranger, foreigner, migrant

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. migrant (maay-grant); wanderer; runaway. 2. dool - doosha: (n) rump (ramp); buttocks (ba tekis); posterior (paas-tiiri-yar) ~ bari

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) noole degaankiisii meel ka dheer tegey; noole u hayaamay meel aanu horey u degi jirin. Libaax dool ah baa deegaanka soo galay.

2

dool-sha: (magac, dhedig, keli) badhida dadka labada qaybood ee ay ka kooban tahay middood.

waa la naqliyay ✓

1

1. Toos; horay.

2

2. (Fool-ka) a) Ilkaha kuwa ugu soo horreeya oo dhoollaha u dhexeeya midkood. b) Weji.

3

3. (Foo-sha) Xanuunka dhalidda.

waa la naqliyay ✓

1

fool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Weji. 2. Afarta ilig ee dhoollaha u dhexeeya midkood. 3. Jiko. 4. Toos; horay.

2

fool²: m.dh Dareen xanuun leh oo dheddigga qabta marka ay umulayaan.

3

fool³: m.dh (daawo) Qabashooyin isku xig xiga oo dhallaan iyo mandheer uga soo baxaan ilma-sidaha naag xaamilad ah.

4

fool⁴: f.mg1 (-oolay, -ooshay) 1. Ka f.: dhibaato iyo wixi lamida ka gudbid. 2. Ka f.: karti dheeraad ah cid kaga rayn.

waa la naqliyay ✓

1

fool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Weji. 2. Afarta ilig ee dhoollaha u dhexeeya midkood. 3. Jiko. 4. Toos; horay.

2

fool²: m.dh Dareen xanuun leh oo dheddigga qabta marka ay umulayaan.

3

fool³: m.dh (daaw.) Qabashooyin isku xig xiga oo dhallaan iyo mandheer uga soo baxaan ilma-sidaha naag xaamilad ah.

waa la naqliyay ✓

Bearing

waa la naqliyay ✓

1

m. n., loc. front, in front; forward

2

fool m. n. face; brow, forehead; front tooth, incisor

3

fool m. n. fault

4

fool [feminine] n., [collective] labor pains, birth pangs, severe pain

waa la naqliyay ✓

/fuul/ (n) 1. nacas, doqon (v) 2. khatalid, khiyaamayn. e.g. You can't fool me. (v) 3. dheel-dheelid, kaftamid. e.g. He was just fooling.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. forehead (foor-heedh); face (feeys). 2. incisor (insaayser); front tooth for cutting or gnawing (biting)

2

fool -foosha: (n) labor (leybar) or labour; delivery, contractions (kon trak shinis); parturition (paar tuyuu rishin); childbirth. Ex: waxay foolanaysay tobban saac; > she was in labor for ten hours

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~» ka gudub oo u dhabar'adayg.

2

fool -ka: (magac, lab, keli) labada ilig ee hore midkood. Far keli ahi fool ma dhaqdo. Wa: foolal.

3

fool -ka: (magac, lab, keli) madaxa qofka, inta hore ee ay indha iyo dheguhu ku yaalliin. Subaxa kolkaan soo kaco waan fool dhaqdaa. Dh: waji, weji.

4

fool -ka: (magac, lab, keli) meel hortaada ah.

5

fool-sha: (magac, dhedig, keli) xanuun qabta marka dhediggu dhalayaan. Hadday fooli timaaddo gudo qarsiimo hadhay.

waa la naqliyay ✓

وَجْهُ

waa la naqliyay ✓

n., foolish, a., nin waalan, waasha, waalwaalan, doqon, -ki, nacas, -ki, miyir la’.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) meel lagu arrinsado ama lagu cayaaro. Dh: gole.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gool-ka) a) Neef xoolo ah oo lab oo cayiley ama la cayiliyey, b) Waraaqaha doonyaha iyo maraakiibta iyo dayuuraduhu ay sitaan oo lagu qoro magacooda iyo meeshay ka yimaadeen, iyo waxa ay sidaan, kd. c)* (kubbadda cagta) kolka la dhaliyo oo kubbaddu yoolka gasho; yool; duq.

2

2. (Goo-sha) a) Neef xoolo ah oo dheddig oo aad u shilis. b) Libaaxa, tan dheddig; baranbarqo.

waa la naqliyay ✓