yib — Macnaha & Turjumaada

1

(Yib-ta)

2

Cayaar shan iyo labaatan hogood leh oo labo qof afar iyo labatan dhagax oo kala midabaysan ku cayaaraan (qofkiiba 12); bub.

waa la naqliyay ✓

1

yib¹: m.dh Cayaar fadhiga lagu dheelo, shan iyo labaatan hogood leh, si afar gees ah dhulka loogu calaamadiyo, oo ay dheelaan laba qof oo kiiba yeesho laba iyo toban dhagax oo isku midab ah, waxaana loo cayaaraa habka daamada loo dheelo.

2

yib²: f.g1 (-bay, -btay) Yib cayaarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cayaar fadhiga lagu dheelo, shan iyo labaatan hogood leh, si afar gees ah dhulka loogu calaamadiyo, oo ay dheelaan laba qof oo kiiba yeesho laba iyo toban dhagax oo isku midab ah, waxaana loo cayaaraa habka daamada loo dheelo.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. game (similar to checkers)

2

yib: v. play a game of yib

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciyaarta bubka ciyaar.

2

yib: (ereydhawaaq) dameeraha lagu yidhaa oo la macna ah cab. Dameerta yib dheh biyah ha cabtee.

3

yib -ta: (magac, dhedig, keli) ciyaar shan iyo labaatan barood leh oo labo qof ay afar iyo labaatan dhagax oo kala midabaysan ay min 12 dhagax ku ciyaaraan waxay la jaad tahay shaxda. Dh: bub.

waa la naqliyay ✓

1

(Bub-ta)

2

Cayaar labo qof ama ka badan lagu cayaaro oo shaxda u eg; yib; shantarad.

waa la naqliyay ✓

1

(Samaanya-ha)

2

(waayadii hore) xoolo wiilka dhasha laga bixiyo oo dad gaar ah (yibir, caadaqaate) la siiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Yiblasha-da)

2

Kolka xooluhu, iyagoo biyo cabbey, caws ay cunaan waayan oo oogadoodu ay tawdo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Cayaar u eg shaxda oo ay ciyaaraan laba qof ama ka badan; yib; shantarad.

waa la naqliyay ✓

1

qaad¹: m.l 1. Mugga ay wax leeyihiin. 2. Awoodda qaadis ee wax leeyihiin. 3. la-mid: jaad¹(1). Laamo yaryar oo u xirxiran majimo iyo marduufyo laga soo guro geedo meelo kala duwan ka baxa la cuno inta ay jilcanyihiin oo lagu marqaamo. 4. la-mid: qaadid: magacyada lammaanan. Tusaale: “Dulqaadka”.

2

qaad²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Wax meel yiil meel kale geyn. 2. (f.g) Wax gudo leh in ku filan ku shubid. 3. (f. g) Wax meel yiil kor u hinjin. 4. (f.g) Ciil, ceeb iyo wixi lamida meel kala tegid. 5. (f. g) Hanti dhicid. 6. (f.g) Nafley cudur ku dhicid. 7. (f.g) Hees ku luuqayn. 8. Yibir cid habaarid. 9. (f.g) Hadal, arrin iyo wixi lamida carrab ku dhufasho. 10. (f.g) Jaad cunid. 11. (f.mg) Roob feerid. 12. Dabool ka q., dub ka q.: wax daahsoonaa sheegid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) la-mid: ra'yibixi.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ra'yibixin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ra'yibixi. la-mid: ra'libixin.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (Waayadii hore) xoolo wiilka dhasha laga bixiyo oo la siiyo dad gaar ah (yibir, caadaqaate).

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Maanyoodka Yibraha, marka ay samaanyo ka rabaan wiil dhashay.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: yibir.

waa la naqliyay ✓

m.dh Yibir ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg yiblo.

waa la naqliyay ✓

1

qaad¹: m.l 1. Mugga ay wax leeyihiin. 2. Awoodda qaadis ee wax leeyihiin. 3. la-mid: jaad (1). Laamo yaryar oo u xirxiran majimo iyo marduufyo laga soo guro geedo meelo kala duwan ka baxa la cuno inta ay jilcanyihiin oo lagu marqaamo. 4. la-mid: qaadid: magacyada lammaanan. Tusaale: Dulqaadka.

2

qaad²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Wax meel yiil meel kale geyn. 2. (f.g) Wax gudo leh in ku filan ku shubid. 3. (f.g) Wax meel yiil kor u hinjin. 4. (f.g) Ciil, ceeb iyo wixi lamida meel kala tegid. 5. (f.g) Hanti dhicid. 6. (f.g) Nafley cudur ku dhicid. 7. (f.g) Hees ku luuqayn. 8. Yibir cid habaarid. 9. (f.g) Hadal, arrin iyo wixi lamida carrab ku dhufasho. 10. (f.g) Jaad cunid. 11. (f.mg) Roob feerid. 12. Dabool ka q., dub ka q.: wax daahsoonaa sheegid. m.f.dh, qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Ka r.: arrin figrad ka dhiibasho. m.f.dh, ra'yibixin. la-mid: ra'libixi.

waa la naqliyay ✓

1

(Ib-ta)

2

Daloolka yar oo naasaha oo caanuhu ka soo baxaan; kuwa kaadida, biyaha iyo wixii kaloo la mid ahi ka soo baxaan; ibta surta.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.l) 1. Dalool yar oo naasaha caaraddooda ku yaal oo ay caanuhu ka soo baxaan. 2. Dalool ku yaal xubinta taranka laboodka oo ay kaadidu ka soo baxdo. 3. Dhuun yar oo xanjo ka samaysan oo dhurduhu u maro surta.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.l) 1. Dalool yar oo naasaha caaraddooda ku yaal oo ay caanuhu ka soo baxaan. 2. Dalool ku yaal xubinta taranka laboodka oo ay kaadidu ka soo baxdo. 3. Dhuun yar oo xanjo ka samaysan oo dhurduhu u maro surta.

waa la naqliyay ✓

f. n. orifice, especially of nipple

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) mouth (mowth); vent (vent); nipple (nipal); orifice (oorifis); opening. Ex: ibta naasta; the nipple of the mammary gland [ teat (tiit) ]

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) daloolka yar ee caanaha naasku ka soo baxaan. Ibta ayaa qori ka muday hasha.

2

ib-ta: (magac, dhedig, keli) xubinta taranka ee labka iyo dhedigaba.

3

ib-ta: (magac, dhedig, keli) dhuunta yar ee dhuuban ee ka samaysan xanjada ee dhuunyaalaha malabka sameeyi geedka ka galo, kana soo baxo. Fiiriya dhuunyaalaha, ibta surta ka sii gelaya.

waa la naqliyay ✓

1

de: orifice, especially of nipple

2

lx: ib

3

pd: (-ta Pl: ibab)

4

ps: n1-f, n4-f

5

key: ib

waa la naqliyay ✓

/bib/ (n) qoor-hir (goodky yer oo unuggy qoorty lyngky hiraw maddi hung-gury ly siyaaw).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) haloosi iyo mala'awaal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dib-ka) (hilib) dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe.

2

2. (Dib-ta) Gadaal; waa danbe; kaddib.

waa la naqliyay ✓

1

dib¹: m.l (-bab, m.l) Dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe (hilib). la-mid: dųb¹.

2

dib²: m.dh.fk 1. Gadaal. 2. Ka d./kadd.: xagga dambe ka xiga.

waa la naqliyay ✓

1

dib¹: m.l (-bab, m.l) Dhabarka xoolaha qaarkiisa danbe (hilib). la-mid: dųb.

2

dib²: m.dh.fk 1. Gadaal. 2. Ka d./kadd.: xagga dambe ka xiga.

waa la naqliyay ✓

1

adv., time: again; after; later; re-

2

dib adv-loc: back, backwards; to the rear

3

dib [feminine] n., loc. back, rear

4

dib m. n. rump of animal

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. rump (ramp)-, tail (teeyl), buttock (batak) ~ bari, sayn, gummad. 2. (adv) later (leeyt); after (af-ter); again (a-geeyn) ~ gadaal, mar kale. Ex: dib baan idiinka soo sheegeynaa; we shall inform you later

waa la naqliyay ✓

1

Post

2

Post

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilibka xoolaha, gadoobka danbe.

waa la naqliyay ✓

/fib/ (n) 1. been-sahlan, been-yar 2. been-yar sheegid.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo wax ilaa qarka la buuxiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Iib-ka)

2

Ganacsi; geddis; rogrog.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m. n. trade, sale; something for sale, price

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. purchase (peer)as). Ex: iibka qaranka; national purchasing agency. 2. sale (seeyl) ~ beec, gadasho Ex: alaabtaan iib miyaa? is this article for sale?

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) alaab, xoolo iyo wixii la mid ah, lacag ku beddelid. Dh: ganacsi.

waa la naqliyay ✓

1

de: trade, sale; something for sale, price

2

lx: iib

3

pd: (-ka Pl: iibab (ka))

4

ps: n4-m

5

key: iib

waa la naqliyay ✓

1

(Lib-ta)

2

Dagaal ama wax kale oo loo tartama hayo oo lagu adkaado; guul; liibaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Adkaashaha dagaal ama wax kale oo lagu adkaado; guul. 2. Abaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Adkaashaha dagaal ama wax kale oo lagu adkaado; guul. 2. Abaal.

waa la naqliyay ✓

f. n. victory, success, triumph

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) victory (viktori); the act of winning ~ libin -ta; guul, liibaan

waa la naqliyay ✓

1

Vendita

2

Sale

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu cabbiro fakashad meel si degdeg ah loo galo.

2

lib-ta: (magac, dhedig, keli) dagaal ama wax kale oo loo tartamayo oo lagu kala adkaado. Maanta libtu waxay raacday kooxdii reer Jabuuti. Dh: guul, liibaan. Li: jab, khasaare, duq.

waa la naqliyay ✓

1

de: victory, success, triumph

2

lx: lib

3

pd: (-ta Pl: libab (ka))

4

ps: n4-f, n1-f

5

syn: guul, liibaan

6

key: lib

waa la naqliyay ✓

/nib/ (n) caaradda qalinka ee wax qorta (ee khadda leh).

waa la naqliyay ✓

n., caaro, -adi.

waa la naqliyay ✓

(wax shubma) aan khafiif ahayn; adag; culus; layiig; rasiin libiq.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh R. ah: hoore adag.

waa la naqliyay ✓

Feedh

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] (adj.): denseness, thickness; thick, heavy

waa la naqliyay ✓

1

(n) one of a series of long, curved bones, occurring in 12 pairs in human beings and extending from the spin to or toward the sternum or breast plate.

2

feedho

waa la naqliyay ✓

/rib/ (n) 1. feer(v) 2. foor-jayn (xifaalayn).

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dareere aan khafiif ahayn oo adag Khad rib ah baan looxa ku qoray. Dh: jaamud.

2

rib-ta: (magac, dhedig, keli) adkaan is haysta co dareeruhu yeesho marka biyuhu ku yaryihiin; wax shubmaaya oo aan khafiif ahayn. Dh: rasiin, libiq.

waa la naqliyay ✓

1

cf: layiig

2

de: denseness, thickness; [atr.] thick, heavy (of liquid, especially milk or yoghurt)

3

lx: rib

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-abs

6

key: rib

waa la naqliyay ✓

n., feedh, -i.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caw iyo wixii la mid ah, in isku xidhan ama isa sudhan oo kol la soo siibo.

waa la naqliyay ✓

1

(Tib-ta)

2

1. Kasha mooyaha wehelisa oo badarka lagu tumo.

3

2. Ul kasta oo weyn oo kasha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab/-bo, m.l) Ul weyn oo siyaalo kala duwan loo isticmaalo, badarkana lagu tumo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab/-bo, m.l) Ul weyn oo siyaalo kala duwan loo isticmaalo, badarkana lagu tumo.

waa la naqliyay ✓

f. n. pestle; large club, cane, long stick

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) usha mooyaha wehelisa ee badarka lagu tumo. Dh: kal.

2

tib-ta: (magac, dhedig, keli) ul kasta oo weyn. Dh: gaar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sukuliye

2

de: pestle; large club, cane, long stick

3

initial: t

4

lx: tib

5

pd: (-ta Pl: tibab (ka))

6

ps: n4-f, n1-f

7

key: tib

waa la naqliyay ✓

m.l Wax yar oo adag oo ku go'an ibta neefka guran.

waa la naqliyay ✓

1

(Yix-da)

2

Timaha hore oo yaleexa ah oo carruurtu la dhashaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Timaha hore oo yaleexa ah oo carruurta la dhashaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Timaha hore oo yaleexa ah oo carruurta la dhashaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] hair of newborn child

waa la naqliyay ✓

-da: (n) soft hair of the newborn child

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) timo jilicsan oo carruurtu ku dhalato. Yixda ka xiir maalinka loo wangalo wiilka.

2

yix-da: (magac, dhedig, keli) shaashka xasiidda madaxeeda ka baxa. Galley yix tuurtay xasiid bay xaanbaarsantahay. Dh: shucub.

waa la naqliyay ✓

1

de: hair of newborn child

2

initial: y

3

lx: yix

4

pd: (-da)

5

ps: n0-f-col

6

key: yix

waa la naqliyay ✓

e.d Waa tahay!

waa la naqliyay ✓

name: Dayib

waa la naqliyay ✓

(Dayeb) N Juniperus excelsa M.Bieb. Cupressaceae.

waa la naqliyay ✓

1

name-m good, pure, sinless (Arb). Tree type species in Somali. Lit: born near or under a Dayib tree.

2

Carabi: name-m good, pure, sinless

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax fiican; mid wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: Dayib Lit: pure, sinless

3

lx: Dayib

4

ps: name-m

5

key: Dayib

waa la naqliyay ✓

(Deyeb) N Juniperus excelsa M.Bieb. Cupressaceae.

waa la naqliyay ✓

1

de: game (similar to checkers) for two players with 12 stones or pieces for each

2

hm: 1

3

initial: y

4

lx: yib

5

pd: (-ta Pl: yibab (ka))

6

ps: n1-f, n4-f

7

key: yib_1

waa la naqliyay ✓

1

de: play a game of 'yib'

2

hm: 2

3

initial: y

4

lx: yib

5

pd: (yibay)

6

ps: v1=

7

key: yib_2

waa la naqliyay ✓

1

(Yibal-ka)

2

Caws waayidda xoolaha (iyagoo biyo cabbey).

waa la naqliyay ✓

m.l Darxumo ka muuqata xoolo caato ah marka ay biyo cabbaan ee ay baad waayaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. lack of grass (for livestock)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gaajada xoolaha ku dhacda kolka ay soo cabban. Xooluhu yibal bay ku xeroodeen. Dh: wabax.

waa la naqliyay ✓

1

de: lack of grass (for livestock)

2

initial: y

3

lx: yibal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: yibal

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) geed bahda sogsogta ah. Yibbe u garaac waxaraha. Dh: yubbe.

waa la naqliyay ✓

1

(Yibid-da)

2

Yib cayaarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg yib².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bub ama yib ciyaarid. Nin yibidda ku xariif ah ayaa tartankeeda ka qayb gala. Dh: bubid.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) xoolo biyo ka dhargay oo baad ay cunnan waayay. Dh: wabax.

waa la naqliyay ✓

1

yibir¹: m.l Qof ka tirsan beesha loo yaqaano Yibro.

2

yibir²: m.dh Haweenay aad u hunguri xun.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof ka tirsan beesha loo yaqaano Yibro.

waa la naqliyay ✓