yalag — Macnaha & Turjumaada

-ga: (magac, lab, keli) doog jilicsan oo aad u qoyan. Adhi yalag daaqay doogsay ama daratoo Dh: jabbaal. Li: dunnaa.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof hunguri xun oo iimaanlaawe ah. Qof yaag ah wax yari ma deegaan. Dh: naw.

waa la naqliyay ✓

1

balag¹: m.l (-gyo, m.dh) 1. Sixir meel la dhigo si qof meel dheer jiraa uu u yimaado barta sixirku yaallo. 2. Miraha yicibta, lebiga iyo wixi lamida oo curdan ah.

2

balag²: m.dh Buuryo; beejo.

waa la naqliyay ✓

1

balag¹: m.l (-gyo, m.dh) 1. Sixir meel la dhigo si qof meel dheer jiraa uu u yimaado barta sixirku yaallo. 2. Miraha yicibta, lebiga iyo wixi lamida oo curdan ah.

2

balag²: m.dh Buuryo; beejo.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. amulet, magic pendant; love charm

2

balag [feminine] n. prepuce, foreskin

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) cadka yar ee laga jaro wiilasha cisilkooda marka la gudayo; buuryada laga gooyo marka carruurta la gudayo. Bushka waxaygu riday gaaladii, balagga dheerayde. Dh: ballanjo, hanjaf, baaro, yuub, beejo, qolof.

2

balag -ga: (magac, lab, keli) biraha yaryar ee lagu qurxiyo billaawaha kana laadlaada ee shanqadha.

3

balag -ga: (magac, lab, keli) hilqado dumarku dhegaha ka soo laalaadiyaan oo balballaadhan. Kuusha caarrey carruuruhu ba way sidtaan ee aaway balaggii, billaawaha ragga u ekaa?

4

balag -ga: (magac, lab, keli) laamaha dhirta iyo daaqa curubta ah. Balag buu adhigii daaqay. Dh: fiil, qaji, curub, faraq, curdin.

5

balag -ga: (magac, lab, keli) shay cid wax loogu akhriyo ama loogu qabto oo dhaqankiisa saamayn ku yeesha. Balag baa loo lulaya wiilka. Dh: fal, maddiido, sixir.

6

balag -ga: (magac, lab, keli) walax ka samaysan maar midab dahabi ah leh oo kuusha halka ay ku soo afjaranto ee soo marta dhanka laga lulo. Balag bay kuusha ku xidhay.

7

balag -ga: (magac, lab, keli) xawlallabiga ka aan qaradka noqon weli ama aan iniiyaysan. Xawlalabigu waa balag weli. Li: qarad.

8

balag -ga: (magac, lab, keli) qorraxda oo xiddigga meerayaasha xuddunta u ah oo raadka weyn ku leh nolosha koonka. Dh: cadceed, qorrax, orrax. balal -ka: (magac, lab, keli) ololka ka baxa dabka huray. Balal kaga keen dabka aad afuufayso. Dh: belel, balbal.

waa la naqliyay ✓

m.l Miraha la beerto ee la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l Miraha la beerto ee la cuno.

waa la naqliyay ✓

m. n. crop

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) crop (karoop) ~ dhirta beeraha, sarac

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) tacabka beeraha midhaha ka soo go'a. Wixii dalag ii baxay waan libiyey

waa la naqliyay ✓

1

de: crop

2

lx: dalag

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: dalag

waa la naqliyay ✓

1

falag¹: m.dh la-mid: falko.

2

falag²: f.g1 (-lgay, -lagtay) la-mid: falki.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: feleg.

waa la naqliyay ✓

f. n. large mat; process of interlacing palm fibers with which mats are made

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) [Astronomy] galaxy (gaalaksi) ~ ururka xiddigaha

2

falag -ta: (n) method of weaving mats

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gogol caw ah ama laamaha timirta laga sameeyay, furfur.

2

falag-ga: (magac, lab, keli) cilimiga iyo aqoonta ku saabsan cirka, xiddigaha iyo gegeddoonka waayaha dayaxa iyo cadceedda. Falag ninkii doonayaa faalka sii roga e. Dh: falak, feleg.

waa la naqliyay ✓

1

de: large mat; process of interlacing palm fibers with which mats are made

2

lx: falag

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: falag

waa la naqliyay ✓

1

(Malag-ga)

2

Malaa'igta mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

malag¹: m.l (-laa'ig, m.dh) 1. Mid ka mid ah uunka, oo laga abuuray nuur iyo iftiin. 2. Malag loo soo diro nafleyda in uu nafta ka qaado. 3. Dhimasho; wed. la-mid: meleg¹.

2

malag²: f.g1 (-lgay, -lagtay; -lgi) 1. Nafley, nafta ka qaadid. 2. Nafley dhimashadeeda sabab u noqosho. la-mid: meleg².

waa la naqliyay ✓

m.l (-laa'ig, m.dh) 1. Mid ka mid ah uunka, oo laga abuuray nuur iyo iftiin. 2. Malag loo soo diro nafleyda in uu nafta ka qaado. 3. Dhimasho; wed. la-mid: meleg¹.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. angel; the angel of death; death

2

malag v. be the cause of one's death; kill

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. angel (an-jal) ~ malaa'ig. 2. malag -malgay/

waa la naqliyay ✓

mid ka mid ah makhluuq nuur ka samaysan oo qaybka in la rumeeya ah oon waxba cunin waxna cabbin Ilaahyna joogto u caabuda oon weligii caasiyin hawlo kala duwanna qabta. Malaggii wax dilay iyo, si aan ahay dabaylaha, dadka kala dhantaalaad, ii diidday hadalkee. Wa: malaa'ig.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax aan joogin laakiin ifafaalihiisu sii muuqdo; wax dhiciddoodu taagan tahay. Balo ayaa ka salag leh.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gyo, m.dh) Karid la'aanta aan la karin ereyada qaarkood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) noole gaajo badani hayso, soor u haliil: hunguri u qamaanka. Indha yalalkii, kiisa commani, in la nacay mood, oo ilmada saydh.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Y. ah: timo aad u jilicsan. la-mid: yaleex (2).

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m fine; soft haired. Syn: Yalaxow, Yoolax

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil timo jilicsan leh. Dh: Yalaxow.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) timo jilicsan oo bis ah. Dh: yaleex.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) cod dheer oo carrabka la lulo oo farxad la muujiyo. Dh: ililig, mashxarad, ululug.

waa la naqliyay ✓

1

(Halaag-ga)

2

Ba'; baabba'; le'asho.

waa la naqliyay ✓

1

halaag¹: m.l 1. Baaba'; le'asho. 2. la-mid: halaagid.

2

halaag²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baaba' ka dhigid. la-mid: halaaji, hallig².

waa la naqliyay ✓

1

halaag¹: m.l Baaba'; le'asho.

2

halaag²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baaba' ka dhigid. m.f.dh, halaagid. la-mid: hallig.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. destruction, annihilation

2

halaag v. destroy, annihilate

waa la naqliyay ✓

nickname-m destruction, annihilation

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) destruction (distrak-shin); devastation (dheves-teeyshen)-, havoc (haa-vek)

2

halaag -ay / tay: (n) destroy (distarooy)-, devastate (devasteeyt)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli ay dhib ama colaadi jirtay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) madhi oo wada laa oo baaba'a ka yeel. Dh: madhi, dabargoo. Li: daa, badbaadi.

2

halaag -ga: (magac, lab, keli) baabba'itaan', baabba', le'asho.

waa la naqliyay ✓

1

yablas¹: m.l Qaylo badan.

2

yablas²: f.mg1 (-say, -stay) Qaylo badan samayn.

waa la naqliyay ✓

1

qaylo badan samee.

2

yablas -ka: (magac, lab, keli) qaylo badan.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) tusmeeya jabaqda isla dhicidda ilkaha kolka la dhaxmoonayo. Dhaxanbuu yagyagta la hayaa.

2

yagyag-ga: (magac, lab, keli) qof samir yar oo in wax laga qaado aan lagu karin. Daas yagyag deyn lagama qaato. Dh: dhegdheg, bartiiyaqaan,

waa la naqliyay ✓

m.l Lallabo. la-mid: yalaalugo.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dareen hungaaco oo qofku dareemo marka uu matag soo hayo. Milixda badan yalaalugo ayaa laga qaadaa. Dh: lalabo, yalaalugo, daalalyo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale: “Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro”.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale "Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro".

waa la naqliyay ✓

Range

waa la naqliyay ✓

m. n. surroundings, neighborhood, environs

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. area (ee-riya); a region. Ex: aagga beeraha; the farming area. Aagga Xamar; the Xamar area. 2. nearby araes ~ u dhaw.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dhul xadaysan oo dhinac marsan. Aaggaa hore ayuu roob jiraa. Dh: deegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: surroundings, neighborhood, environs

2

lx: aag

3

pd: (-ga)

4

ps: n-m

5

key: aag

waa la naqliyay ✓

s.f. - baal, garab (waxa duula).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag.

waa la naqliyay ✓

Dibdhac

waa la naqliyay ✓

/laag/ (v) ka gaabin (aayar u socosho).

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) sakaarka ama bogga. Labajir waa lag iyo badhi. Dh: leg, sakaar.

2

lag -ga: (magac, lab, keli) tiro badan oo aan sheegeyn mid sugane, tilmaamaysa wixii kun ka badan. Kumanyaal lag wada duub cad buu keenay beerdhiga'e.

waa la naqliyay ✓

vi., (stay behind) dambee, raag.

waa la naqliyay ✓

1

Yaa?

2

Kee? Tee? Qofma?

waa la naqliyay ✓

1

yaa¹: mu.we Kuma ayaa?, tuma ayaa?

2

yaa²: e.we Maxaad tiri? Ku soo celi!

3

yaa³: qr.dd la-mid: baa.

4

yaa⁴: qr. Yaan: markii qurubka diidmada 'aan2' lagu lifaaqo amar diidmo ayuu muujiyaa. Tusaale: “Yaanu keenin”.

waa la naqliyay ✓

1

yaa¹: mu.we Kuma ayaa?, tuma ayaa?

2

yaa²: e.we Maxaad tiri? Ku soo celi!

3

yaa³: qr. Yaan: markii qurubka diidmada 'aan²' lagu lifaaqo amar diidmo ayuu muujiyaa. Tusaale: Yaanu keenin.

waa la naqliyay ✓

1

question word, name: who?, whom?

2

yaa: question word: what?, I beg your pardon?

waa la naqliyay ✓

qui?

waa la naqliyay ✓

(pronoun) who (huu); what or which person or persons. Ex: yaa i soo wacay? Who phoned me?

waa la naqliyay ✓

1

(qurub) su'aaleed oo la macne ah 'ku celi hadalka aad tidhi'; maxaad tidhi? Hadalaan yaa la odhan lama hubsan.

2

yaa: (qurub) tacajub iyo la yaab muujiya. Ma sidaabuu yidhi, yaa! Wuu arki doonaa ta ka rada. Dh: yaah.

3

yaa: (magac'uyaal) qofka saddexaad oo aan la garanayn oo lagu bilaabo weedh su'aaleed lagu baadigoobayo yeelihii falka gaystay ama layeelihii falku ku dhacay: qofkee, ruuxee. Yau genbiyey subaggii tabbadkan ku jiray? Yaa shagada loo dhiibay? Dh: kee? tee? ayo? kuma? tuma?

waa la naqliyay ✓

1

(Yal-ka)

2

Dabaysha roobku wato.

waa la naqliyay ✓

m.l Dabayl qabow oo roobku keeno.

waa la naqliyay ✓

m.l Dabayl qabow oo roobku keeno.

waa la naqliyay ✓

m. n. wind bringing rain

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) tusmeeya jabaqda dhaqdhaqaaqa waxad fuushantahay kugu sameeyo. Yal uun buu baabuurku mar keli ah yidhi.

2

yal: (ereydhawaaq) haadka lagu kiciyo. Naa qambaarka hilibka yal ka dheh.

3

yal -sha: (magac, dhedig, keli) dabayl roob wato. Roob yal badan wataa cidlo nagu helay. Dh: hufo.

4

yal-sha: (magac, dhedig, keli) nooc haadka ka mid ah oo caruurta boobta. Yal baad tahay sidi kaayagil madaxa yuugnaaye. Dh: yili, dafo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dabayl

2

de: wind bringing rain

3

initial: y

4

lx: yal

5

pd: (-ka Pl: yalal (ka))

6

ps: n4-m

7

key: yal

waa la naqliyay ✓

Aan jilicsanayn; kakan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (adkaa, adkayd; ad'adag) 1. Wax aan jilicsanayn ahaansho. 2. Wax xoog iyo karti leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (adkaa, adkayd; ad'adag) 1. Wax aan jilicsanayn ahaansho. 2. Wax xoog iyo karti leh ahaansho. Tusaale: Wiilku waa mid adadag oo karti leh. m.f.dh, adkaan.

waa la naqliyay ✓

[adjective] hard, strong; tough, difficult; firm, strict; tight

waa la naqliyay ✓

difficile, dur.

waa la naqliyay ✓

(adj) 1. difficult (difikalt)-, hard (haadh) ~ qallafsan, dhib-badan, Ex: Su'aashaas kama jawaabi karo, aad bay u adag tahay; I can't answer that question; it is too difficult. 2. firm (feerm) ~ kakan. 3. stiff (istif). 4. hard

waa la naqliyay ✓

1

Duro

2

Hard

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aan jillicsanayn; walax si dhib yar loo kala jebin karin ama loo leexin karin. Loox adag baa albaabka laga sameeyay. Dh: kakan, qallafsan. Li: jilicsan, dabacsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: hard, strong; tough, difficult; firm, strict; tight

2

lx: adag

3

pd: (adkaa Pl: adadag)

4

ps: adj

5

xe: It is not very difficult for me. Opp: jilicsan, nugul

6

xv: Aad iiguma adka.

7

key: adag

waa la naqliyay ✓

صَعْب

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: agaag.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) meel dhow. Dh: agaag.

waa la naqliyay ✓

1

(Alab-ka)

2

Ged; caado; falaad; sha'ni.

waa la naqliyay ✓

m.l Ged; caado; dabci.

waa la naqliyay ✓

n. custom, mannerism, usage, practice

waa la naqliyay ✓

1

de: custom, mannerism, usage, practice

2

lx: alab

3

pd: (-ka)

4

ps: n -m

5

key: alab

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Xanuun la taahid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-alay, -ashay) Xanuun la taahid. m.f.dh, alalid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qayli; cod dheer oo la maqlo samee.

2

alal-ka: (magac, lab, keli) ceel durugsan oo geelu in badan u socdo u kallihid. Dh: hoosubax.

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) tilmaamaya liqista wax weyn iyo hungurixumo. Oo sida ardaal wax u cunee, alam ka siinaynin.

waa la naqliyay ✓

1

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

2

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax -> ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale - dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

waa la naqliyay ✓

1

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

2

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax = ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale: dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) barmiilka oo qayb ah.

2

alan -ka: (magac, lab, keli) farta caaradeeda.

waa la naqliyay ✓

/alaas/ (inter) haaday (calaamad ama wax cadeynaya murugo, walwal ama shallayto). e.g. There is, alas, a shortage of food in this area.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. A. ah: qof indhaha la' oo aan waxba arkeyn. 2. la-mid: hamag.

waa la naqliyay ✓

1

(Arag-ga)

2

Hawsha xubnaha indhuhu qabtaan; aragti

waa la naqliyay ✓

1

arag¹: m.l 1. Hawsha indhuhu jirka u qabtaan ee ugu tebiyaan walxaha ka hor imaanayaa waxa ay yihiin. 2. Muuqaal.

2

arag²: f.g1 (-rkay, -ragtay; -rki) 1. Indho muuqaal qabasho. 2. Fiirin. 3. U a.: arrin si gaar ah cid ula muuqasho.

waa la naqliyay ✓

1

arag¹: m.l 1. Hawsha indhuhu jirka u qabtaan ee ugu tebiyaan walxaha ka hor imaanayaa waxa ay yihiin. 2. Muuqaal.

2

arag²: f.g1 (-rkay, -ragtay; -rki) 1. Indho muuqaal qabasho. 2. Fiirin. 3. U a.: arrin si gaar ah cid ula muuqasho. Tusaale: Anigu arrinka si kale ayaan u arkaa. m.f.dh, arkid.

waa la naqliyay ✓