Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l/dh (-mo/-nno, m.dh) Biyo fadhiisin yar oo hoos u dheer, qaranka dushooda ku samaysma.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Libaaxa tan dheddig; gool. 2. Ugaarta ama dugaagga intooda laayaanka ah. 3. Koox libaaxyo ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Libaaxa tan dheddig; gool. 2. Ugaarta ama dugaagga intooda laayaanka ah. 3. Koox libaaxyo ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) libaaxa tiisa dhedig. Dh: gool.

2

adan-ta: (magacwadareed) koox libaaxyo ah; tiro libaaxyo ah oo saddex ka badan.

3

adan -ta: (magacwadareed) dugaagga intooda laayaanka ah oo wax disha.

waa la naqliyay ✓

1

yaan: question word, vl. pron. whom ... I?; who ... me?

2

yaan: question word, neg. who ... not?

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) tusameeya magacuyaal aan hadluhu garanayn, oo lagu bilaabo weedh su'aaleed lagu baadigoobayo la yeelaha uu falku ku dhacayo, qofkeen, ruuxeen. Dh: keen, teen, ayaan, kumaan, tumaan.

waa la naqliyay ✓

Correspond

waa la naqliyay ✓

name: Adam

waa la naqliyay ✓

vl. pron., neg. you ... not

waa la naqliyay ✓

(suffix): (v) if you not.... Ex. haddi aadan tagin...; if you don't

waa la naqliyay ✓

aadamaha aabbihii ugu horreeyey ee laga soo tafiirmay. Dh: Nebi Aadan, Aadam.

waa la naqliyay ✓

1

de: Adam

2

hm: 2

3

lx: Aadan

4

ps: name-m

5

key: Aadan_2

waa la naqliyay ✓

Aan yarayn; ciiddaas ah; baddaas ah.

waa la naqliyay ✓

1

badan¹: m.l B.keenna, b.kiina iyo wixi lamida: inteenna badan, intiinna badan iyo wixi lamida.

2

badan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax aan tiradoodu yarayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

badan¹: m.l Badankeenna, badankiina iyo wixi lamida: inteenna badan, intiinna badan iyo wixi lamida.

2

badan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax aan tiradoodu yarayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

num., [adjective] many, much, a lot (of), numerous

2

badan [adverbial] [expression] very, quite

3

badan m. n. most, the majority (of)

waa la naqliyay ✓

1

(adj) many (meni); numerous, much, a lot, copious wax badan, tirabadan

2

-ka badan: more (moor)

3

-ugu badan: most (mowst)

4

-si badan: (adv) abundantly (a-ban dhentli)

waa la naqliyay ✓

1

Molto

2

Too much

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax tiro iyo cadad badan leh. Wuxuu aabbahay dhaqay xoolo badan. Li: yar.

2

badan -ka: (magac, lab, keli) jidhka aadamaha. Caashagan biyiyo oon, badankeyga kaba jaray adigaygu beeree! Dh: beden.

3

badan -ka: (magac, lab, keli) doon yar oo lagu kalluumaysto.

waa la naqliyay ✓

كثير

waa la naqliyay ✓

1

dadan¹: m.dh la-mid: dedan¹.

2

dadan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) la-mid: dedan².

3

dadan³: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) la-mid: dedan³.

waa la naqliyay ✓

inch. v. get sold, be sold

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) sold (sooldh); already sold

waa la naqliyay ✓

1

de: get sold, be sold

2

lx: gadan

3

pd: (gadmay)

4

ps: v1=inch

5

key: gadan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aan xafidnayn, wax ilaashanayn. Guri kadan baad gashaa tuugna wuu jiraa. Dh: dayacan, baylahsan.

waa la naqliyay ✓

Ladnaan qaba; aan bukin; fayow; fiican; roon.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax caafimaad qaba ahaansho. 2. Wax barwaaqaysan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Ladan

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] healthy, well, good, fine; well off, wealthy

waa la naqliyay ✓

prospère.

waa la naqliyay ✓

name-f healthy, good, fine, well; wealthy

waa la naqliyay ✓

-ladnaa: (adj) feeling well; healthy (helthi); well (weel); fine (faayn); sound (sawndh) ~ caafimaad qaba. Ex: ma ladan tahay? are you healthy?

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh la rajaynayo in ay noqoto mid xoolo badan leh oo maalqabeen ah.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid xanuun hayay ka roon; qof ama xayawaan aan xanuun weyn qabin.

2

ladan: (tilmaame) qof hanti leh; mid maalqabeen ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax dhagax lagu arjimay ahaansho. 2. Wax dhawaaqiisa la jiiday ahaansho (xaraf). la-mid: medan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] long, lengthened (sound of any vowel) {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax dhagax lagu arjimay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

de: long, lengthened (sound of any vowel) {grammar}

2

lx: madan

3

pd: (madnaa)

4

ps: adj-der

5

key: madan

waa la naqliyay ✓

1

(Qadan-ka)

2

1. Nasiib; ayaan; cawo; hoodo; buruud.

3

2. Xoog iyo laf leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nasiib; ayaan. 2. Q. ah: qof xoog iyo laf leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., abs., [ext. atr.]: fate, fortune, (good) luck; strong, robust

waa la naqliyay ✓

name-f good luck; lucky charm, amulet (Arb). Syn: Khadan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xoog iyo laf leh. Faysal waa nin qadan ah.

2

qadan: (tilmaame) baahan oon biyo iyo baad helin. Ninka qadan dhergiya.

3

qadan -ka: (magac, lab, keli) nasiib iyo ayaan; cawo iyo hoodo. Ninkaasi waa nin qadan fiican. Dh: buruud.

waa la naqliyay ✓

Habka iyo muuqa guud.

waa la naqliyay ✓

1

de: fate, fortune, (good) luck; [ext. atr.] strong, robust

2

lx: qadan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-abs

5

syn: ayaan, nasiib

6

key: qadan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax dhibban ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] helpless, at a loss, in a very difficult situation

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xad aan la dhaafi karin leh xuduud jeexan oo la yaqaan leh.

2

xadan: (tilmaame) wax la xaday ah. Aqalkii o xadan ayaan u imidday.

waa la naqliyay ✓

1

de: helpless, at a loss, in a very difficult situation

2

initial: x

3

lx: xadan

4

pd: (xadnaa)

5

ps: adj-der

6

key: xadan

waa la naqliyay ✓

1

(Yahan-ka)

2

Baydari; ugaarsade; laaye; dile; hargaanti. (badanaa -yahan).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dhagax, adag, xanaf leh oo middiyaha, toorriyaha iyo wixi lamida lagu afeeyo. 2. Baydari; ugaarsade; laaye; dile; hargaanti. 3. Hadii magac gadaal loogu liifaqo xirfad ayuu muujiyaa. Tusaale: “Dagaalyahan, aqoonyahan iyo wixi lamida”.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dhagax, adag, xanaf leh oo middiyaha, toorriyaha iyo wixi lamida lagu afeeyo. 2. Baydari; ugaarsade; laaye; dile; hargaanti. 3. Haddii magac gadaal loogu liifaqo xirfad ayuu muujiyaa. Tusaale: Dagaalyahan, aqoonyahan iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n. expert hunter

waa la naqliyay ✓

1

(dabakar) magacyada xagga dambe kaga karma oo muujiya xirfad ama wax uu qof caan ku yahay. Ciyaaryahan, dagaalyahan, aqoonyahan.

2

yahan -ka: (magac, lab, keli) ugaadh xayawaanka laysta. Dh: hargaanti.

3

yahan -ka: (magac, lab, keli) xanuun aan gaajada loo adkaysan cuntadana laga dhergin. Neef yahan hayaa habeenkiibuu daaqsin u baxaa.

4

yahan -ka: (magac, lab, keli) cudur dadka ku dhaca oo hilib cunistu bi'iso, nin yahan leh hilib baa laga dhergiyaa. Dh: magaag.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Yemen

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) Yemen; Sana is the capital and Aden the largest city

waa la naqliyay ✓

1

de: Yemen

2

initial: y

3

lx: Yaman

4

ps: n0-loc-f

5

key: Yaman

waa la naqliyay ✓

préau, n.m. - daarad korka ka dadan dhinac yadana ka bannaan

waa la naqliyay ✓

1

(Aadaan-ka)

2

Ereyo yar oo lagu dheeraysto oo dadka tukashada loogu yeero (ama addin).

waa la naqliyay ✓

1

aadaan¹: m.l 1. Ogeysiin cod dheer leh oo mu'addinku ugu yeero muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Ci' dheer oo neef riyo ahi uu sameeyo marka uu xanuunsado. la-mid: aadaamid, aaddan¹, eedaan¹.

2

aadaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Cod dheer ugu yeerid muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Kor u qaylin neef riyo ah xanuun dartiis. la-mid: aaddan², eedaan².

waa la naqliyay ✓

1

aadaan¹: m.l 1. Ogeysiin cod dheer leh oo mu'addinku ugu yeero muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Ci' dheer oo neef riyo ahi uu sameeyo marka uu xanuunsado. la-mid: aadaamid, aaddan.

2

aadaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Cod dheer ugu yeerid muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Kor u qaylin neef riyo ah xanuun dartiis. m.f.dh., aadaamid. la-mid: aaddan.

waa la naqliyay ✓

m. n. Muslim call to prayer

waa la naqliyay ✓

aadaan-ka: (n) the Muslim call to prayer, It is used to signify the time of prayer for the five obligatory prayers ~ addin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) salaadda dadka ugu yeedh. Bilaalow, salaadka Duhur innoo aadaan. Dh: addin, eedaan.

2

aadaan -ka: (magac, lab, keli) dhawaaq iyo baaq dadka loogu sheego in salaadda wakhtigeedii galay. Aadaanka waa laga daba aqriyaa mu'addinka. Dh: eedaan, addin.

3

aadaan -ka: (magac, lab, keli) ereyo la isla ogyahay oo kooban oo ay Diinta Islaamku goysay in dadka loogu sheego in salaadda wakhtigeedii galay.

waa la naqliyay ✓

1

a: addan

2

cf: addin

3

de: Muslim call to prayer

4

lx: aadaan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

xv: Arabic

8

key: aadaan

waa la naqliyay ✓

1

(Aadana-ha)

2

Intii Nebi Aadan dhalay ka mid ah; dad; qof.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: aadami.

waa la naqliyay ✓

1

m.l la-mid: aadami. aaddan f.g/mg4 (-naa, -nayd) 1. (f.g) Is aa.: laba nafley wax da'da ama xoogga iska le'eg ahaansho. 2. (f.mg) Ku aa.: wax, wax kale ku beegan ahaansho. Tusaale "Guriga Cali wuxuu ku aaddanyahay Baar Ubax". 3. (f.mg) Ku aa.: wax, wax kale muuqaalkooda isku gudbay ahaansho.

2

4. (f.mg) Ku soo aa.: wax la filayo in uu meel yimaaddo ama ku dhaco waqti go'an ahaansho. m.f.dh., aaddanaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] human being ~ beings; people

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) human being (hiyuuman biing) ~ bini'aadan, aadami.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) cid kaste oo nasab ahaan ku aroorta Nebi Aadan.

waa la naqliyay ✓

1

de: human being ~ beings; people

2

lx: aadane

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m-col

5

xe: One heals from a spear wound, but not from a wound from the human tongue.

6

xv: aadami

7

key: aadane

waa la naqliyay ✓

Ku abbaaran; toosan; eg; beegan.

waa la naqliyay ✓

1

aaddan¹: m.l la-mid: aadaan¹.

2

aaddan²: f.mg1 (-damay, -dantay) la-mid: aadaan².

3

aaddan³: f.g/mg4 (-naa, -nayd) 1. (f.g) Is aa.: laba nafley wax da'da ama xoogga iska le'eg ahaansho. 2. (f.mg) Ku aa.: wax, wax kale ku beegan ahaansho. Tusaale: “Guriga Cali wuxuu ku aaddanyahay Baar Ubax”. 3. (f.mg) Ku aa.: wax, wax kale muuqaalkooda isku gudbay ahaansho. 4. (f.mg) Ku soo aa.: wax la filayo in uu meel yimaaddo ama ku dhaco waqti go'an ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] equal to, fitting, suitable; opposite, across from

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) [with preposition ku] 1. aligned (alaynidh); Ex: dheda ku aaddan; aligned in the middle. 2. due (duu); expected or scheduled ~ la filayo. Ex: bishee bay ku aaddan tahay; which month it's due (expected)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) (ku ~) (isku ~) cid, qof ama wax kale ku beegan. Ciyaarta maanta labo kooxood oo ad'adag baa isku aaddan. Dh: beegan.

2

aaddan: (tilmaame) (ku soo ~) (ku sii ~) qof ama wax meel kale ku jeeda. Waxa idaacadda laga sheegay dabaylo Jabuuti ku soo aaddan. Dh: eeddan.

3

aaddan: (tilmaame) «ka soo qof ama wax meel kale ka soo eeddan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: aad (-ay)

2

de: equal to, fitting, suitable; opposite, across from

3

lx: aaddan

4

ps: adj-der

5

key: aaddan

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Eray lagu muujiyo diidmo adag. la-mid: abad.

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Erey lagu muujiyo diidmo adag. Tusaale: Abadan, yeeli maayo warkaas. la-mid: abad.

waa la naqliyay ✓

: not at all, by no means

waa la naqliyay ✓

(adv) never (ne ver); not ever; on no occasion; at no time

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey lagu cabbiro diidmada qayaxan iyo dafiraadda. Dh: abid, abad, abadan, abiido.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: not at all, by no means

3

lx: abadan

4

pd: (-ka)

5

ps: neg-expr

6

key: abadan

waa la naqliyay ✓

vl. pron., neg. you ... not,

waa la naqliyay ✓

(v) you....not.. Ex: adigoo xaagaas leh, baadan shaqaysanayn; you are strong and you don't work

waa la naqliyay ✓

1

de: you ... not + [FOCUS] = baa + aad + aan

2

lx: baadan

3

pd: (baanad)

4

ps: focus + vpro + neg

5

xe: Although you are a Somali, dont you drink camel milk?

6

xv: Ma adigoo Soomaali ah, baadan caano geel cabbin?

7

key: baadan

waa la naqliyay ✓

1

(Badhan-ka)

2

Geed, wax yar ah, oo xalleefsan oo wareegsan oo dhexda daloollo ku leh, oo dharka lagu kor tolo oo inta ilaha (daldaloollada) laysu suro, dacallada isku qabta oo isku xira; guluus.

waa la naqliyay ✓

m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.

waa la naqliyay ✓

m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.

waa la naqliyay ✓

m. n. button

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) button (batan) ~ guluus

2

badhan: -badhnaa / badhnayd: (adj) half (haaf); halved. ~ badhan. Ex: koob badhan; half cup

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mid dhiman ama qaybsamay noqo.

2

badhan: (tilmaame) mid labo qaybood laga dhigay oo aan dhannayn; mid qayb ka maqantahay. Dh: baran, dhiman. Li: dhan.

3

badhan -ka: (magac, lab, keli) walax yar oo caag ka samaysan caag, loox iyo wixii la mid ah, dhexda na ku leh afar ama labo dalool oo lagu taxo shaadhadhka iyo wixii la mid ah. Dh: guluus, sureer.

waa la naqliyay ✓

1

de: button

2

lx: badhan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2c-m

5

syn: galuus ~ guluus {N < Eng}

6

key: badhan

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh la rajaynayo inay noqoto mid deggan oo toosan.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) cadcad u googoyn. Dh: cadays, yaryarayn, cadcadayn, jarjarid.

2

cadayn -ta: (magac, dhedig, keli) wax kasta oo dahsoon ama muuqda oo gartaada run ahaanteeda caddaynaya sida: waraaqaha markhaatiga dhaarta sawirrada iwm. Dh: xujo. Wa: caddaymo.

3

cadayn -ta: (magac, dhedig, keli) midabka caddaanka u yeelid.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la cawday ahaansho (xoolo badan).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la cawday ahaansho (xoolo badan). m.f.dh, cawdnaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Qof, baahi weyn alaab maacuun u qaba ahaansho. la-mid: ceedan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] be in a desperate need of help (usually while working)

waa la naqliyay ✓