Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Yacay-ga)

2

Geedo yaryar, laamo, kd. oo alaabada iyo dhulka dhexdooda la geliyo dhawraarin ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

yacay¹: m.l Geedo yaryar iyo wixi lamida oo dhawraarin ahaan gogosha iyo dhulka la kala dhexgeliyo; asgogol.

2

yacay²: f.g1 (-yay, -yday) Guri yacay dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. dry grass ~ straw used as packing material

2

yacay: v. pack with dried grass ~ straw

waa la naqliyay ✓

1

(Ya'ai) May, S, C Sericocomopsis pallida (S. Moore) Schinz Amaranthaceae.

2

May Croton menyhartii Pax. Euphorbiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) geedo yaryar oo dhawraarin ahaan gogosha iyo dhulka la kala dhexgeliyo. Yacay badan gogosha ka hoosaysi Dh: asgogol.

2

yacay-ga: (magac, lab, keli) dhirta geedwaynta ahi inta ay yaryar tahay. Yacay intuu yaryuhuu yabaalaa. Dh: jidhi.

3

yacay-ga: (magac, lab, keli) tulud sida aloolka ah oo laamo qoyan laga sameeyo oo dhadhaarrada deyr looga dhigo aqallada dasada ah. Yacay ku dadab docda aqalka. Dh: alool.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) bac geli oo ku duuduub; ku rid bac. Alaabtan ii bacay. Dh: bacee.

2

bacay: (fal) qof sas ama cabsi ku rid; wax aan jirin ku quful ama ka dhaadhici; qof shaki ku beer. Wiilkan yaa baceeyay? Dh: bacee.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dacay-da) (xoolo) bushinta hoose; faruurta hoose.

2

2. (Dacay-ga) Xarig hoggaanka ka yar oo xoolaha, inta afka qalkiisa hoose lagaga xiro, lagu wado.

waa la naqliyay ✓

1

dacay¹: m.l Xarig yar oo xoolaha qalka ama faruurta hoose looga xiro si loo xukumo.

2

dacay²: m.dh Faruurta hoose ee xoolaha.

3

dacay³: f.g1 (-yay, -yday; -yi) Neef, si loo xukumo, qalka hoose xarig kaga xirid. la-mid: dacayee.

waa la naqliyay ✓

1

dacay¹: m.l Xarig yar oo xoolaha qalka ama faruurta hoose looga xiro si loo xukumo.

2

dacay²: m.dh Faruurta hoose ee xoolaha.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. camel lead rope

2

dacay [feminine] n. lower lip of an animal

waa la naqliyay ✓

-da: (n) lower lip, usually used for animal lip ~ bushin

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xadhig faruurta ama fuqa hoose kaga xidh.

2

dacay: (fal) biyo fadhiya oo deggan qas oo dac ka dhig. Ha dacaynin biyaha.

3

dacay-da: (magac, dhedig, keli) faruurta hoose ama fuqa hoose ee noolaha.

waa la naqliyay ✓

v., present habitual: he is

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid amardiido samaysay ganaax. Ninkaan qaanuunka bulshada u hogaansamin yakay. Dh: garraax.

2

yakay: (fal) xidh oo giiji.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax kooban oon badnayn ama weyneyn ka dhig. Ii soo yaray biyaha. Dh: yaree.

waa la naqliyay ✓

1

bacaw¹: m.l/dh (-wyo, m.dh) Qof la baaseeysto oo la aaminsanyahay in uu nasiibdarro wato.

2

bacaw²: m.dh Nooc quraanyada ka mid ah, midab cas leh, kooxkooxna u socota, aad u qurmoon oo yacayda cunta.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg yacayan. la-mid: yacaynaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: yacaynaan.

waa la naqliyay ✓

Yacayga cimilada badda dhexe

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) xoolo lugaha dambe oo wax lagu haraatiyo, siiba lo'da la lisayo oo kirtanka badan.

2

jafle -ha: (magac, lab, keli) mudhaha ceerinka marka ay qallalaan.

3

jafle-ha: (magac, lab, keli) geed daaqa ka mid ah oo saara midho qoynkuhuurinta ku qarqarxa. Jeexii xinbuul aad oo jafle yacayga ku adkee... Dh: jacjacle. Wa: jafleyaal.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) harrar ama yacay yar oo docda iyo raarta aqalka lagu kala xidho. Dh: qoqob.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) masaar saawir ah oo afdaran. Yacaygoysi jutin kuuma jarto. Dh: saawir.

waa la naqliyay ✓

-ta: (madac, dhedig, keli) wax yacay leh ahaan. Docdu yacaymaanta ayay ku roon tahay.

waa la naqliyay ✓

-ha: (madac, dhedig, keli) eeg yacaynaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geedaha yaryar ee yacayga ah.

waa la naqliyay ✓

(fal) ku tiiri. Yacayga ku yuugee meesha bannaan.

waa la naqliyay ✓

1

n., (branch) laan, -ti, daragad, di, yacay, -gi, curdan, -ki.

2

shoot: v.tr., (cast forth) kaga rid.

waa la naqliyay ✓

1

de: dry grass ~ straw used as packing material

2

hm: 1

3

initial: y

4

lx: yacay

5

pd: (-ga)

6

ps: n2-m

7

key: yacay_1

waa la naqliyay ✓

1

de: pack with dried grass ~ straw

2

hm: 2

3

initial: y

4

lx: yacay

5

pd: (yacayey)

6

ps: v1=

7

key: yacay_2

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-ynaa, -ynayd) Guri wax yacay la dhigay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) yacay lagu deyray ah.

2

yacayan: (tilmaame) awdan. Irriddu way yacayan tahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Yacayid-da)

2

Yacay u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg yacay².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) yacay u yeelid; meel furan jufjufid. Li: laandayrid.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) bac gelin ama ku duuduubid. Intaanad alaabta bacayn lacagta iska bixi.

2

bacayn -ta: (magac, dhedig, keli) qof ama dad sas iyo cabsi ku ridid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Jaad ugaarta ka mid ah sagaarada ka weyn deeradana ka yar, midab dambas ah iyo dhego balballaaran leh, kuna nool meelaha biyaha badan; dhusaas.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah ugaadha oo dhego waaweyn oo balballaadhan leh. Bacayr baa bartan bahal ku cunay. Dh: bayrac.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bac ku ridis. Bacays la'aan alaabta ha soo rarina.

waa la naqliyay ✓

1

(Caycay-ga)

2

(qof) Aan hawlaha iyo dhibaha u adkaysan karin; aan dhabar-adayg lahayn; durba daala.

waa la naqliyay ✓

m.l Nafley u nugul dhibaatada.

waa la naqliyay ✓

m. n. weakling, person with no strength ~ determination for work

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) feeble person; weak person; person lacking physical strength ~ cambacambe, daciif

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) nafley, mid aan adkaysi u lahayn dhibta la soo gudboonaata. Dh: nugayl.

2

caycay: (ereydhawaaq) la yidhaahdo kolka adhiga biyaha loogu yeedhayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: weakling, person with no strength ~ determination for work

2

lx: caycay

3

pd: (-ga)

4

ps: n1-m

5

key: caycay

waa la naqliyay ✓

1

(Dacayn-ta)

2

Biyo dac ah ku bi'in; biyo miir ah oo deggan qasid oo dac ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dacee.

waa la naqliyay ✓

vl. n. state of overflowing, making water dirty

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ceelka iyo darka inta u dhaxaysa biyo ku daadaadin. dacaynaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax dacayda ka xidhan ahaan. Awrka dacaynaanta ha ku deyne ka fur.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dac, dacee

2

de: state of overflowing, making water dirty

3

lx: dacayn

4

pd: (-ta)

5

ps: vn-f

6

key: dacayn

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-yaday, -yatay) Neef, dacay ku xirasho (qof). la-mid: dacayeyso.

waa la naqliyay ✓

name-m good, great, clever. Cf: Fariid, Gaawiido

waa la naqliyay ✓

(fal) orod facle ah orod. Dh: boodbood, orod, ciyaar, rabbaas.

waa la naqliyay ✓

1

(Gacayr-ta)

2

Geed yar oo xamakowga u eg, qodxose aan lahayn oo laamihiisa la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed yar oo laamo jilicsan oo la cuno leh.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] small plant species

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad qadhaabka ka mid ah; geed gaab dhirta waaweyn ka hoos baxa oo qadhaab ahaan loo cuno. Dh: gacayro.

waa la naqliyay ✓

1

de: small plant sp.

2

lx: gacayr

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col

5

key: gacayr

waa la naqliyay ✓

1

(Jacayl-ka)

2

Rabitin weyn oo wax ama qof loo qabo.

waa la naqliyay ✓

m.l Rabitaan weyn oo wax gaar ah loo hayo.

waa la naqliyay ✓

m.l Rabitaan weyn oo wax gaar ah loo hayo.

waa la naqliyay ✓

m. n. love, desire, lust

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) love (Zuav); like (laayk); affection (a-fak shin), devotion (di-voowshin), fondness (foon-nes), infatuation (infaaju-weey-shin); endearment (indiyar-ment) ~ jecayl, caashaq, cishqi -ga, xubbi

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dareen kalgacal iyo rabitaan oo qof ama wax loo qabo.

2

jacayl-ka: (magac, lab, keli) rabitaan weyn oo qof ama wax loo qabo. Dh: kalgacal.

waa la naqliyay ✓

1

a: jaceyl ~ jecayl

2

de: love, desire, lust

3

lx: jacayl

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: jacayl

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: macaaneyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax mac ka dhigid. Dadku macaynta cuntada way ku kala fiican yihiin. Dh: macaanayn.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: macaaneyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg macayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) sharrax oo macnaha waxa loo jedo dadka u sheeg. Aayadda af Soomaali ku macnay. Dh: macnee, fasir, sharrax.

waa la naqliyay ✓

1

(Nacayb-ka)

2

Nebcaan weyn; jacayl la'aan.

waa la naqliyay ✓

m.l Colaad uurka la isugu hayo; nac¹. la-mid: necayb.

waa la naqliyay ✓

m.l Colaad uurka la isugu hayo; nac¹. la-mid: necayb.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] hatred, prejudice

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hate (heyt); hatred (heytarid), animosity (animoositi); dislike (dis laayk)-, distaste (dhis-teeysf) ~ nebcaan, karaahiyo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dareen karhid ah oo ku wajahan wax aan la jeclayn. Anigoo nacayb iyo naxli aanuu igu jirin, naso waan ku daayee.

waa la naqliyay ✓

1

de: hatred, prejudice

2

lx: nacayb

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-abs

5

key: nacayb

waa la naqliyay ✓

مَقْت كَرَاهِيَة بُغضٍ

waa la naqliyay ✓

1

(Nacayn-ta)

2

Si nac ku jiro, wax u yeelid; colaadin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg nacee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xumaan ku fogayn.

waa la naqliyay ✓

1

racayn¹: m.dh Kooxayn ama xulid tiro waxyaaleed iyada oo aan loo eegin orsa-naan.

2

racayn²: m.dh Hormo urur kasta ee uu urur walxood iyada oo aan la tixgelin horsanaanta sida loo kala xushay. Haddii 'r' walxood laga xushay urur 'n' kutirsane leh oo weliba walax kastana la xulan karo mar keliya. Tirada racaymaha kaladuwan waa: n!/[r!(n-r)!] loona qoro nCr ama C(n,r)[r!(n-r)!]Tusaale ahaan, haddi fasal ay ku jiraan 15 arday ay ka dhexeeyaan 5 buug oo keliya, marka buug kasta waa in ay saddex arday wadagaan, inta siyaalo ee loo ratibi karo waa: 15!/[3!(15-3)!] ama 455.

waa la naqliyay ✓

Permutation

waa la naqliyay ✓

(fal) sanco ku samay wax xumaaday. Dh: sancee. Li: xumee, xumay.

waa la naqliyay ✓

(fal) legad oo lugta ku mar. Tabco ku qabo oo sudh. Dh: lagad, leged.

waa la naqliyay ✓

(fal) lugta lugtu ugu mar oo la legdan. Dh: tabcay.

waa la naqliyay ✓

1

(Wacays-ta)

2

Duco.

waa la naqliyay ✓

m.l Samaan; wanaag.

waa la naqliyay ✓

f. n. blessing

waa la naqliyay ✓

name-m blessing

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil xilli barwaaqo ah dhashay ama la rajaynayo in uu noqdo mid barakaysan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) duco. Wacays baan soo sidaa waa wiil, badhaadhaan daba wadaa waa gabadh.

waa la naqliyay ✓

1

cf: duco {N & W}

2

de: blessing

3

initial: w

4

lx: wacays

5

pd: (-ta)

6

ps: n-f

7

key: wacays

waa la naqliyay ✓

1

yaanay: pron., neg., opt. form: may she not!, don't let her ...!

2

yaanay: pron., neg., opt. form: may they not!, don't let them ...!

waa la naqliyay ✓

meihania denhamii 01, Pavonia arabica 01

waa la naqliyay ✓

1

(Yabal) C Melhania denhamii R.Br. Sterculiaceae.

2

C Pavonia arabica Boiss. Malvaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed ka mid ah, geedaha xabagta udgoon dhala. Yacgartu waa geed waxtar badan. Dh: maydi.

waa la naqliyay ✓

1

(Yagcar-ta)

2

Geedaha xijiga jaad ka mid ah oo xabag udgoon (mayddi) dhala.

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Geedka mayddiga dhalo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Geedka mayddiga dhalo.

waa la naqliyay ✓

f. n. plant species with a pleasant aroma

waa la naqliyay ✓