yaar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaar
yaar¹: m.l la-mid: jaar(2).
yaar²: f.g1 (-ray, -rtay) Koor carrabbadeeda isku xirid si aanay u shanqarin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaar
-ka: (magac, lab, keli) nooc roobka ka mid ah oo dhatacle aad u qabaw ah. Xalay yaarbaan ku waabarisannay.
yaar-ka: (magac, lab, keli) xilli sannadka Soomaa lida ka mid ah oo u dhexeeya axalka iyo lixkorka: xilli karanta iyo xagaa madoobaha u dhexeeya oo cirka daruuro shaqlaan. Dh: xays, cadar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yaare
(Yaara-ha)
Xilli sanada Soomaalida ka mid ah; wuxuu u dhexeeyaa axalka iyo tixkorka; xays.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaare
m.l 1. Xilli ka mid ah xilliyada sannadka Soomaalida oo roobab ka da'aan xeebaha bari. 2. Dhaxanta roobku keeno.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaare
m. n. cold part of the shorter dry season
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaare
-ha: (magac, lab, keli) eeg yaar.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yaare
cf: xagaa
de: cold part of the shorter dry season
initial: y
lx: yaare
pd: (/ha)
ps: n7-m-time
key: yaare
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yabar
m.dh Xoolaha ugu horreeya oo la siiyo arooska.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Yabar
name-m gift; generousity; hypnotize; exorcise
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
YAGAR
(Yagar) S Hibiscus somalensis Franch. Malvaceae.
May Hibiscus micranthus L.F. Malvaceae.
May Tridax procumbens L. Compositae.
N Pentanisia fragrans (Rendle. Rubiaceae.
N Boswellia neglecta S. Moore. Burseraceae.
N Boswellia frereana Bridwood. Burseraceae.
N, C. Justicia flava (Vahl) vahl. Acanthaceae.
S Pavonia elegans Garke. Malvaceae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Miil
(Miil-ka)
1. Cabbir dherer le'eg 1609,35 mitir ama 1760 yaardi; mayl.
2. Labada madax oo markabka ama doonnida midkood.
3. Markab weyn oo badaha isaga gudba oo waqti la yaqaan ku socda.
4. Ciyi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Mitir
° (Mitir-ka)
Cabbir wixii dheer lagu qiyaaso oo 100 sentimitir ama 1,093 yaardi ka dhigan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Xays
(Xays-ka)
Xilliyada sanada midkood; yaare; xaysin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caqdad
m.dh (-daad, m.l) Duub maro ah oo afartan yaardi ah oo midab leh. la-mid: caqdaad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
fuud
fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida oo biyo lagu kariyey; maraq.
fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid.
fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
guntiino
m.dh (-ooyin, m.l) Maro ay haweenku xirtaan oo 4 yaardi ama ka badan ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
liciifis-habdhis-makiineed
m.l (-dyo, m.dh) (fiisikis) Yaaranta qotonka gariirka ayna ugu wacantahay tamarta ka lunta qaybaha gariiraya, kuna baxda ka-hortagga xoogagga isliska ama xoogagga caabbiga.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
mitir
mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.
mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qeyd
m.l (-dad, m.l) Cad yar oo maro ah oo ilaa laba yaardi dhan oo sida badan ay carruurtu qaataan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaarid
m.f.dh eeg yaar².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
fuud
fuud¹: m.l Dhacaanka ka baxa hilib xoolaad ama mallay iyo wixi lamida, oo biyo lagu kariyey; maraq.
fuud²: f.g1 (-day, -dday) Hoore si tartiib ah uga dhergid. m.f.dh, fuudid.
fųud: m.l (cabbir cagood) Cabbir wax lagu cabbiro oo u dhigma yaardi saddex meelood loo qaybiyey meeshiis.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
guntiino
m.dh (-ooyin, m.l) Maro ay haweenku xirtaan oo 4 yaardi ama ka badan ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
liciifis-habdhismakiineed
m.l (-dyo, m.dh) (fiisikis) Yaaranta qotonka gariirka ayna ugu wacantahay tamarta ka lunta qaybaha gariiraya, kuna baxda ka-hortagga xoogagga isliska ama xoogagga caabbiga.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
mitir
mitir¹: m.l (-rro, m.dh) Cabbir dhererka lagu qiyaaso oo boqol sentimitir ama 1.093 yaardi ka dhigan.
mitir²: m.l (fiisikis) Summad m. Halbeegga caalamiga (H.C.), ee dhererka loona qeexo dherer le'eg muunadda caalamiga ee ka samaysan balaatinam, iridiyam, laguna xafido waaxda keydinta cabbirka iyo miisaanka, kuna taalla Sefres, agagaarka Baariis.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qeyd
m.l (-dad, m.l) Cad yar oo maro ah oo ilaa laba yaardi dhan oo sida badan ay carruurtu qaataan.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
yard
/yardh/ (n) 1. waar, yaardi (cabbir la mid ah saddex fiid) 2. deyr, deyd.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
bilyaardi
-ga: (n) billiards (bil-yaar-diz); carom (kaa-ram); billiard; pool table
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qariib
-ka:(n) 1. stranger (istareen-jar); foreigner (fooriner); newcomer (nuu-kamer; niyuu-kamer); outsider. 2. —qariib -ah: (adj) strange (istareenji); peculiar (pi-kuul-yaar); odd (oodh); eccentric (ik-san-tirik) ~ cajiib
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Aar
(Aar-ka)
1. Libaax weyn oo lab.
2. Aan biqin; geesi.
3. Aarsi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aar
aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.
aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
aar
aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.
aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aar
vl. n., [collective] revenge, vengeance
aar m. n. adult male lion; brave man
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Aar
nickname; name-m adult male lion; revenge, vengeance. Lit: very brave man
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aar
-ka: (n) 1. brave (bareeyv) ~ geesi. 2. (n) male lion (laayon) ~ libaax —u aar -ay / tay: (v) avenge (a-veenji); seek or take vengeance for another person
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Aar
magac ka mid ah kuwa libaaxa oo loo baxsho wiil la rajaynayo in uu sidiisa geesi noqdo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aar
(fal) alaab aqal ama wax kale meel kore saar.
aar: (fal) (ka ~) cid dakano gashay ka gud oo ciddii dishay qof ka mid ah dil.
aar -ka: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Aar qoyey dawacaa la moodaa. Dh: libaax, gucumaale.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yaa
Yaa?
Kee? Tee? Qofma?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaa
yaa¹: mu.we Kuma ayaa?, tuma ayaa?
yaa²: e.we Maxaad tiri? Ku soo celi!
yaa³: qr.dd la-mid: baa.
yaa⁴: qr. Yaan: markii qurubka diidmada 'aan2' lagu lifaaqo amar diidmo ayuu muujiyaa. Tusaale: “Yaanu keenin”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yaa
yaa¹: mu.we Kuma ayaa?, tuma ayaa?
yaa²: e.we Maxaad tiri? Ku soo celi!
yaa³: qr. Yaan: markii qurubka diidmada 'aan²' lagu lifaaqo amar diidmo ayuu muujiyaa. Tusaale: Yaanu keenin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaa
question word, name: who?, whom?
yaa: question word: what?, I beg your pardon?
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Yaa
qui?
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yaa
(pronoun) who (huu); what or which person or persons. Ex: yaa i soo wacay? Who phoned me?
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaa
(qurub) su'aaleed oo la macne ah 'ku celi hadalka aad tidhi'; maxaad tidhi? Hadalaan yaa la odhan lama hubsan.
yaa: (qurub) tacajub iyo la yaab muujiya. Ma sidaabuu yidhi, yaa! Wuu arki doonaa ta ka rada. Dh: yaah.
yaa: (magac'uyaal) qofka saddexaad oo aan la garanayn oo lagu bilaabo weedh su'aaleed lagu baadigoobayo yeelihii falka gaystay ama layeelihii falku ku dhacay: qofkee, ruuxee. Yau genbiyey subaggii tabbadkan ku jiray? Yaa shagada loo dhiibay? Dh: kee? tee? ayo? kuma? tuma?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yar
(Yar-ka, Yar-ta)
1. Qof aan weyneyn.
2. Gibin ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yar
yar¹: m.l (-ryar, m.l) Wiil da' yar.
yar²: m.dh (-ryar, m.l) Gabar da'yar.
yar³: f.mg4 (-raa, -rayd; yaryar) 1. Wax da'diisu yartahay ahaansho. 2. Wax tiradooda ama cabbirkoodu uusan badnayn ahaansho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yar
yar¹: m.l (-ryar, m.l) Wiil da' yar.
yar²: m.dh (-ryar, m.l) Gabar da' yar.
yar³: f.mg4 (-raa, -rayd; yaryar) 1. Wax da'diisu yartahay ahaansho. 2. Wax tiradooda ama cabbirkoodu uusan badnayn ahaansho. m.f.dh, yaraan.
Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Yar
Minor
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yar
[adjective] small, little, slight, minor; few; young
yar: m. n. child; boy ~ girl
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Yar
petit.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yar
-aa / ayd: (adj) little (li-tal); small (ij/nooZ); few (fiyuu) ~ xoogaa
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
YAR
Poco (piccolo)
Little (small)
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Yar
Poco; piccolo
Little, small
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yar
(tilmaame) aan badnayn; aan woynayn. Ciidan yar iyo caano yar ba kolka la waayo ayaa la tabaa. Dh: kooban. L: weyn.
yar: (tilmaame) mid da'yar oo aan weynayn.
yar -ka: (magac, lab, keli) wiil da'yar oo aan weyneyn.
yar-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh da'yar oo aan weynayn.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
yar
صغير
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baar
1. (Baar-ka) a) Geedka madixiisa kore oo laamuhu ka baxaan. b) (geel) Timaha kuruska korkiisa ka baxa. c)* Meel lagu iibsho waxyaalaha la cabbo, badanaa taagnaan baa wax lagu cabbaa.
2. (Baar-ta) Geed jaadad badan ah oo dhulka kulul ka baxa: wuxuu leeyahay dhex dheer oo aan lamo lahayn, madaxana wuxuu ku lee yahay caleemo aad u waaweyn oo dheerdheer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baar
baar¹: m.l 1. Fiidda sare ee geed ama timo iyo wixi lamida. 2. Dhoqor dhaadheer ah oo ka baxda kuruska geela dushiisa. 3. Ciyaarta daba-kaeriga, hal mar oo turubka la qeybiyo laguna ciyaaro. 4. Isha baalkeeda. 5. (-rar, m.l) Meel lagu iibsho cabitaanka iyo cunto fudud.
baar²: m.dh (baar, m.dh) 1. Geedka cawdu ka baxdo, waa dhir oo ay isku bah yihiin timirta, bixiya miraha qoonaha iyo caw oo ka baxa meelaha kulul ee biyaha leh. 2. Nagaar dhulka ku faalala oo xooluhu daaqaan.
baar³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax qarsoon raadin. 2. Wax la qaadan waayay noqosho (badeeco). Tusaale: “Hilibkii wuu baarey”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
baar
baar¹: m.l 1. Fiidda sare ee geed ama timo iyo wixi lamida. 2. Dhoqor dhaadheer ah oo ka baxda kuruska geela dushiisa. 3. Ciyaarta daba-ka-eriga, hal mar oo turubka la qeybiyo laguna ciyaaro. 4. Isha baalkeeda. 5. (-rar, m.l) Meel lagu iibsho cabitaanka iyo cunto fudud.
baar²: m.dh (baar, m.dh) 1. Geedka cawdu ka baxdo, waa dhir oo ay isku bah yihiin timirta, bixiya miraha qoonaha iyo caw oo ka baxa meelaha kulul ee biyaha leh. 2. Nagaar dhulka ku faalala oo xooluhu daaqaan.
baar³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax qarsoon raadin. 2. Wax la qaadan waayay noqosho (badeeco). Tusaale: Hilibkii wuu baarey. m.f.dh, baarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baar
v. examine, inspect, investigate, analyze; search
baar v. not sell out, be leftover
baar m. n. tip, peak, upper part of something
baar m. n., (mass n.): eyelashes; hair on the hump of a camel's back
baar m. n. bar, pub, night club
baar [feminine] n., [collective] palm tree species
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
BAAR
Commelina sp. nov. 20
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
BAAR
(Bar) C, S, 0g, NFD Hyphaene benadirensis Becc. Palmae.
S, NFD Hyphaene coriacea Gaertn. Palmae.
C,S Commelina albescens Hassk. Commelinaceae.
C Aneilema obbiadense Chiov. Commelinaceae.
C Commelina imberbis Hassk. Commelinaceae.
S Commelina benghalensis L. Commelinaceae.
S Commelina forskalaei Vahl. Commelinaceae.
S Commelina difusa Burm. F. Commelinaceae.
N Commelina boissierana C.B.Cl. Commelinaceae.
N Cyanotis somaliensis C.B.Cl. Commelinaceae.
S Albuca asclepiadea Chiov. Liliaceae.
May Ledobouria somaliensis (Bak). Liliaceae.
N Aloe abyssinica Lam. Liliaceae.
N Dipcadi filamentosum Medic. Liliaceae.
S Drimia paolii Chiov. Liliaceae.
S Gloriosa simplex L. Liliaceae.
N Crinum schimperi K.Schum. Amaryllidaceae.
May Scadoxus multiflorus (Martyn) Raf. Amaryllidaceae.
S Burnatia enneandra Micheli. Alismataceae.
N Craterostigma plantagineum Hochst. Scrophulariaceae.
S Dactyloctenium aegyptiacum (L) Willd. Gramineae.
N Juncus punctorius L.F. Juncaceae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Baar
nickname; name-f tip, peak; lit: high caste. Syn: Baarre
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baar
-ka: (n) 1. mane (meyn); Ex: sida timaha ka baxa tunka faraska iyo libaaxa; such as the mane of the horse and the male lion. 2. eyelash (aay laash) isha baalkeed
baar -ka: (n) summit (sam mit); the highest point or part; the top fiinta, dusha
baar -ta: (n) palm (paam); Ex: geedka baarta; palm tree
baar -ka: (n) restaurant (res taroont), or nightclub (naayt-kalaab) ~ makhaayad
baar -ay/tay: (v) 1. check (jeek); search (seerji); seek (siik)~ raadi, baadh. 2. examine (ig zaamin); investigate (in-vesti-geeyt). Ex: arrintaan waxaa baaray booliska; this case was investigated by the police
baar -ay / tay: (v) become stale or spoiled; not fresh ~ baarixi noqday
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baar
(fal) wax dahsoon ama aan la ogayn, doondoon. Dh: baadh.
baar: magac loo baxsho gabadh qurux iyo dhalaalba isku darsatay oo loogu magacdaray caleenta qoyan ama jilicsan ee geedka xilliga ay cusub tahay, waxa kale oo loo bixiyaa gabadh quruxdeeda uu dherer weheliyo.
baar -ka: (magac, lab, keli) curdinka sare ee geedka. Bardihii ku yiil isha Baydhabo, intuu gun iyo baar baxay, caleemuhu ballaadheen, baxarsaaf la moodyey. Dh: curub, laanyalax, yurub Li: jirrid.
baar -ka: (magac, lab, keli) geed caleen balballaadhan leh oo u dhalan eg yahay timirta. Waa geed dhala midho buurbuuran oo qoonne layiraahdo ay caruurta yaryar na cunaan. Dh: geedqoonne, geedbaar, bahaash.
baar -ka: (magac, lab, keli) maqaaxi yar oo buunka, khamrada iyo wixii la mid ah laga cabbo.
baar -ka: (magac, lab, keli) saynta iyo dhogorta ka baxda kuruska geela, ama faraska giirkiisa. Baarka ayaan ka jaray kuruskii awrka.
baar -ta: (magac, dhedig, keli) geedgaab xashaashuqa ka mid ah oo ka baxa carisyada caleentiisuna bal balaadhan tahay. Waa geed xilli roobaadka soo baxa oo inta caleentiisa la maleego laga dhaliyo dhaacaan madow oo boogaha lagu dhayo. Burdad ubaxa baar iyo uneexo, bagas ku fuuraaga.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
baar
هُدْبٍ، رَمْشِ، ذِرْوَةَ، ذُرْوَةَ
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caar
(Caar-ka)
1. Midab baraqshirix leh.
2. Xubinta awrtu ka kaadido.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caar
caar: m.l 1. Midab baraashirix ah oo lo'da ariga iyo farduhu yeeshaan. 2. Cudur haragga dadka ku dhaca oo baro cadcad u yeela; qawad.
cąar: m.l (-rar, m.l) Xubinta taranka ee ratiga.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caar
caar: m.l 1. Midab baraashirix ah oo lo'da ariga iyo farduhu yeeshaan. 2. Cudur haragga dadka ku dhaca oo baro cadcad u yeela; qawad.
cąar: m.l (-rar, m.l) Xubinta taranka ee ratiga.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caar
m. n. camel's penis
caar m. n., [abstract] spotted color pattern on livestock (gray ~ black); speckled
caar v. overflow (of river ~ sea)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caar
-ka: (n) the penis of a male animal organism other than a human being, especially male camel or bull (buul) ~ caad
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caar
-ka: (magac, lab, keli) eeg caadh.
caar -ka: (magac, lab, keli) midab madow iyo caddaan iskugu jira oo lo'da iyo riyuhu leeyihiin.
caar-ka: (magac, lab, keli) dhedigga intooda aanu qofku geyin oo ay caydoodu qabato.
caar -ka: (magac, lab, keli), cudur haraga dadka ku dhaca oo baro cadcad u yeela. Dh: qadaw.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daar
(Daar-ta)
Aqal dhagax laga dhisay; sar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daar
daar¹: m.l 1. Xabad. 2. (-rar, m.l) Daloolka yar ee haruubka dhiisha ama haanta. 3. (-rar, m.l) Cuf yar oo la geliyo daloolka haruubka dhiisha ama haanta. 4. Hilib jiir ah oo sararta inteeda dambe ee araxda xigta saaran.
daar²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax shidid (dab); wax ifid (nal, feynuus iyo wixi lamida). 2. Taabasho; maagid; daandaansi. 3. Qof dilid; qof rayd.
dąar: m.dh (-ro, m.l) Guri, shub, dhagax, jaajuur iyo wixi lamida ka samaysan; sar.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daar
dąar: m.dh (-ro, m.l) Guri, shub, dhagax, jaajuur iyo wixi lamida ka samaysan; sar.
daar: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax shidid (dab); wax ifid (nal, feynuus iyo wixi lamida). 2. Taabasho; maagid; daandaansi. 3. Qof dilid; qof rayd. m.f.dh, daarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daar
f. n. stone house ~ building
daar v. light, kindle, ignite
daar v. touch, strike; annoy ~ disturb someone
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Daar
nickname; name-m igniter; ignite, instigate
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daar
-ay/tay: (v) turn on (teen on)-, switch on. Ex: nalka daar; turn on the light bulb ~ shid. 2. kindle (kin-dhal)-, ignite (ignaayt)
daar -ta: (n) stone house ~ sar
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Daar
magac loo baxsho wiil u dhashay reer gabdho badan oo hooyadii u aragtay in uu yahay dabdaare ama iftiinshide.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daar
(fal) dab, nal iyo wixii la mid ah oo densan, shid ama noolee. Dabka innoo daar dhaxan baa jirtee. Dh: huri.
daar: (fal) cid kale, farogelin kula kac. Kuma daaree ha i daarin. Dh: gardarrayso.
daar: (fal) koox wax u billow sida ciyaar, legdin ama orod. Xantaysiga noo daar Daahiraw.
daar-ka: (magac, lab, keli) dalool yar oo loo yeelo daboolka dhiilaha caanaha lagu lulo oo qori ama maydhax iyo wixii la mid ah lagu juqaalo. Marka la rabo in la ogaado ciirtu inay cagaartay ama baxday, intii laga qaado juqaalka ayaa caanaha lagu soo dhiijiyaa ama lagu soo daariyaa gacanta si looga fiiriyo inay subag dhashay iyo in kale ciirtu. Daarka juf caauhu yaanay daadanine.
daar -ka: (magac, lab, keli) cad yar oo wareegsan oo weelasha qaarkood sida dhiilaha, dabool looga dhigo oo afkooga la le'egaysiiyo.
daar -ka: (magac, lab, keli) meel halbawle ah oo jidhka ka tirsan. Dh: halbowle.
daar-ka: (magac, lab, keli) maddiil aad u afbadan oo wax lagu jaro. Dh: muus, sakiin, mandiil.
daar -ka: (magac, lab, keli) sal dhinaca dhulka xiga u ballaadhan oo gorfaha dabaqyada iyo wixii la mid ah, xagga danbe lagaga tolo si ay ugu joogsadaan. Marakabka daarka waxa loogu tolay meel ha joogsado e. Dh: sariirta.
daar-ka: (magac, lab, keli) hilib jiidh ah oo sararta inteeda dambe ee adhaxda xigta saaran.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) dhisme ka samaysan dhagax. Nin daar ku jiraa daruur ma arkee, illeyn xalay roobkii baa da'ay.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) caano ama dareere kale, wax yar oo laga shubo.
daar-ta: (magac, dhedig, keli) sallaanka meesha malabku ku jiro lagu fuulo ama lagu gaaro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Faar
(Faar-ka)
1. Caanaha garooray, inta biyaha noqota maahee inta adag; bur.
2. Wax biyabbiyo ahaa oo adkaaday oo fariistay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
faar
faar¹: m.l Caano, dawo, rinji iyo wixi lamida intooda adkaata marka ay kala baxaan.
faar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.mg) Caano, dawo iyo wixi lamida bur iyo u biyo u kala bixid. 2. (f.g) la-mid: far².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
faar
faar¹: m.l Caano, dawo, rinji iyo wixi lamida intooda adkaata marka ay kala baxaan.
faar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.mg) Caano, dawo iyo wixi lamida bur iyo u biyo u kala bixid. m.f.dh, faarid. 2. (f.g) la-mid: far.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Faar
Cheese
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
faar
m. n., (mass n.): sour milk (when it has separated)
faar v. sour, go sour (of milk), separate into curd and whey
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
faar
-ka: (n) sediment (sedhamant); lees (liiz); dregs ~ qashar-ka
faar -ay / tay: (v) milk turned sour
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
faar
(fal) kibir oo tookh, Dh: faadh.
faar -ka: (magac, lab, keli) caanuhu kolka ay dhanaanaadaan ama baqaan inta buurbuurka noqota; caanaha gadhoodhay, inta biyaha noqota ma ahee inta adag. Dh: bur.
faar -ka: (magac, lab, keli) carro dhanaan oo dusha ku yeelata budo cad oo milix ah. Adhigu wuxuu leefleefaa carrada meesha faarka leh. Dh: seel, garraw.
faar -ka: (magac, lab, keli) iftiin weyn oo ay gaadiidka dhulka u adeegsadaan socdaalkii habeenkii. Dh: iftiin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gaar
(Gaar-ka)
a) Waxa uu ka dhashay ama uu la magacwadaago, ka baxsan; aan u ekayn; duwane. b) Dhinac, gooni. c) (naxwe; magac guud iyo magac gaar) magac guud = nin, magaalo, bad; magac gaar: Liibaan, Xamar, Afrika. d) Hurguun ka yimaada nabar aan dhiig ka iman, siiba kan qodaxdu muddo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gaar
gaar¹: m.l 1. Wax cid si gooni ah u khuseeya. 2. Qof loo xilsaaray, inuu ilaaliyo xafiis, dukaan iyo wixi lamida. 3. G. ah: khaas ah.4. Dhaawac callirsan.
gaar²: m.l (naxwe) Magac guud iyo magac g.
gaar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Meel tegid. 2. (f.g) Cid, cid ka horreysa ka daba tegid. 3. (f.g) Jir cananno ku suntid. 4. (f.g) Dhiil, abxad iyo wixi lamida dahaarid. 5. (f.mg) Wax, wax ku filnaansho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gąar
m.l 1. Xuub ku dahaaran ilmo dhashay. 2. Dhiil, abxad iyo wixi lamida wax korka looga dahaaro. 3. Urun.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
gaar
gaar¹: m.l 1. Wax cid si gooni ah u khuseeya. 2. Qof loo xilsaaray, inuu ilaaliyo xafiis, dukaan iyo wixi lamida. 3. G. ah: khaas ah.4. Dhaawac callirsan.
gaar²: m.l (naxwe) Magac guud iyo magac g.
gaar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Meel tegid. 2. (f.g) Cid, cid ka horreysa ka daba tegid. 3. (f.g) Jir cananno ku suntid. 4. (f.g) Dhiil, abxad iyo wixi lamida dahaarid. 5. (f.mg) Wax, wax ku filnaansho. m.f.dh, gaarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gaar
v. reach, attain, achieve; overtake, catch up with, arrive
gaar v.aux: nearly do (X), almost did (X)
gaar m. n. (adj.): singularity, specialness, differentness, individuality; special, particular, proper
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
gaar
-ay / tay: (v) 1. reach (riij); achieve (a-jiiv); arrive (arraayv); attain (a teeyn); gain (geeyn) ~ gaadh. 2. touch (taaj). Ex: gacantiisii baa i gaartay; his hand has touched me. 3. (adv) almost but not quite: almost (ool-moost); nearly (niyar-li). Ex: waan garni gaaray; I was almost asleep
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Gaar
Particolare; speciale
Particular; special
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gaar
(tilmaame) wax is ah oo ka soocan inta kale ee la midka ah. Hiddo iyo dhaqan baynu gaar u leennahay. Dh: gooni, khaas, is.
gaar -ka: (magac, lab, keli) dahaadh maas ah; shiraac ama wax kale oo adag oo xagga hoose lagaga tolo masafta ama dabaqa si aanu dhulku u xoqin.
gaar -ka: (magac, lab, keli) laabta kurayga ama jinta foodlayda oo qori yar lagu xoqxoqo oo nabarro yaryar oo is daba taxan loo yeelo ka dibna dhaacaanka dharkaynka la mariyo. Haddaan shaadhka iska saaro waad arki kartaa gaarka laabta igaga yaalla.
gaar -ka: (magac, lab, keli) eeg gaadh.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
gaar
خاص
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Haar
1. (Haar-ka) Dhuldhacdiid; weref; harjad; madaxdhulladhac.
2. (Haar-ta) a) Raadka nabarka iyo dhaawacu oogada ku reebaan. b) Kob diiran oo aan timo, kd., ku oollin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
haar
haar: m.dh (-ro, m.l) 1. Raadka nabar ama dhaawac bogsooday ku reebo oogada. 2. Meel bannaan oo aan dhir lahayn. 3. Taag, buur gaaban.
hąar¹: m.l Qaylo, taah, dhaqdhaqaaq iyo wixi lamida oo uu sameeyo qof xanuun badani hayo.
hąar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Xanuun awgiis la taahid (qof).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
haar
m.dh (-ro, m.l) 1. Raadka nabar ama dhaawac bogsooday ku reebo oogada. 2. Meel bannaan oo aan dhir lahayn. 3. Taag, buur gaaban.
hąar¹: m.l Qaylo, taah, dhaqdhaqaaq iyo wixi lamida oo uu sameeyo qof xanuun badani hayo.
hąar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Xanuun awgiis la taahid (qof). m.f.dh, haarid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
haar
m. n. zeal, restless persistence
haar v. be zealous, anxious ~ persistent
haar [feminine] n. scar, weal
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
haar
-ta: (n) [Pl. haaro -ha] pockmark (pook-maark)-, scar (iskaar) ~ dildilo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
haar
-ka: (magac, lab, keli) meel bannaan oo aan dhir lahayn.
haar-ka: (magac, lab, keli) taag, buur gaaban.
haar -ka: (magac, lab, keli) welef iyo harjad.
haar -ta: (magac, dhedig, keli) raad ka muuqda oogada jidhka oo uu reebay nabar hore. Cumar haar buu dhabanka ku leeyahay. Dh: nabar, qoon, bar. Wa: haaro.
haar -ta: (magac, dhedig, keli) madaxa, bar diiran oo aan timo ku oollin.
haar -ta: (magac, dhedig, keli) madmadaw ay dumarka uurka leh badhkood daamanka ku yeeshaan. Wa: haaro.