yaabaa
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaabaa
-ga: (magac, lab, keli) qofka yaabban. Adoo inaad anfariirsan tahay isku haysta uumbaad yaabaa kaa daran arki.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Armaa
(arm-)
Ma laga yaabaa in (... armaa roob da'aa); billaa; saa; sow.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Mindhaa
Waxaa laga yaabaa; malaha.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
armaa
fk. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; ma laga yaabaa in, billaa. Tusaale: “Armuu Cali ii imaan doonaa”. la-mid: amaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
asiidh-laagtika
m.dh (-dyo ..., m.dh) (baayoloji) Asiidh dhanaan oo dhis naanays molikiyuulkeedu yahay CH3CH(OH)COOH, asiidhka laagtig waxay ka timid asiidhka bayruufig, marka muruqyadu firfircoonyihiin ogsajiintuna xaddidantahay. Taasoo si isbada joog ah beerku u saaro una beddelo gulukows. Jimicsiga xoogga badan waxa laga yaabaa in ay ku ururto muruqyada dhexdooda taas oo keenta muruqyo xanuun. Waxa kale oo ay asiidhka laaktig ka qayb qaadataa khamiirinta caanaha, iyo wixi lamida.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
billaa
fk. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; laga yaabaa in; armaa. Tusaale: “Billuu keen?”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daaddeg
daaddeg¹: m.l (-gyo, m.dh) Meel taag ah gollaheeda.
daaddeg²: m.l (-gyo, m.dh) (juqraafi) Qayb ka mid ah webiga oo socoshada biyaheedu ay ka dheerayso socoshada caadiga ah ee biyaha. Waxa laga yaabaa inay sababto tiirada oo janjeerkeedu si kedis ah kor ugu kaco, ama adkaysiga dhadhaabaha biyuhu dul marayaan oo aan isla ekayn.
daaddeg³: f.mg1 (-gay, -gtay) Ka d.: meel taag ah hoos uga dhaadhicid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hoos-carreed
m.l (jooloji) Lakab walxo ah oo hoos yaal carro rumeedka, ama carrada kore, walxa dhintayna way kaga yaryihiin kan ku xiga waxaana laga yaabaa in muxtawiyaadkiisa macdaneed kala duwan yahay, wuuna ka yare dahsoonyahay wakiillada ogsidhaynta iyo haydaraynta. Wuu ka bacrimin yaryahay carrada kore. Laakiin waxa hoos u gala xididdada dhirta iyo deegaanta.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
lamaddegaan
lamaddegaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhul ballaaran oo aan dhir iyo biyo midna lahayn, dad iyo duunyana ku dhaqmi karin.
lamaddegaan²: m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Dhul aan deegaani ka bixin oo roobka iyo qoyaanka kaleba ku yaryihiin oo aan qoyaanku si fiican u kaalmayn deegaanta lamaddegaan aan haba yaraatee deegaani ka bixin, ma aha caadi. Waxaa laga yaabaa in lamaddegaanku yahay mid uu caws aad u liitaa ka baxo ama dhir aad u liidataa. Waxaa jira lamaddegaanno dhawr nooc ah sida: lamaddegaan dhadhaabeed, lamaddegaan dhagaxeed, iyo lamaddegaan bacaadeed. Lamaddegaannada waxaa loo qaybiyaa labo nooc: lamaddegaannada kulaalayda iyo kuwa loolalka dhexe. Kawa kulaaleyda waxaa ugu caacsan tan Sahaara iyo tan Areebiya. Kuwe loolka dhexena waxaa ugu caansan midda Goobi iyo midda Turkistan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
marin-cidhiidhi
m.l (-nno ..., m.dh) (juqraafi) Luuq badeed isku xidha laba badood oo waaweyn, waxa laga yaabaa inuu sameeyey dillaac-qoori gudbani, ama bad daafaha mareysey oo hoos u degtey ama carro guur.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
mawjad
mawjad¹: m.dh (-do, m.l) 1. Dhaqdhaqaaqa biyuhu sameeyaan marka ay dabeeshu ku dhacdo. 2. Qulqul baahsan, xiriir ah oo ay samayso korontadu marka hawada lagu sii daayo. la-mid: mowjad, hir.
mawjad²: m.dh (-do, m.l) (juqraafi) Kicidda iyo degista oogada badda, ugu dhowaan laba jeer maalintii, oo uu dhaliyo cufisjiidadka dayaxa iyo xoogga kan qorraxda ah. Oogada badweynta, faraqa u dhexeeya mawjadaha sare iyo kuwa hoose wuu ka yaryahay 1 m.; laakiin badaha godan ee qaaradaha xadka la leh waxaa laga yaabaa inuu ka bato 6 m., mawjadaha afafka dhuuban ee webiyada wuxuu gaadhaa 15 m. ama ka badan. Qulqul mawjadeed: waa u socodka biyaha mawjadda xagga khoori, af-webi, deked, iyo wixi lamida ee fatah mawjadeedka ama dusheeda ama mawjad noqdo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
mindhaa
fk. Waxaa laga yaabaa; malaha. Tusaale: “Mindhaa wuu imaanayaa”.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
tog
tog¹: m.l (-gag, m.l) Meel godan oo biyo mareen ah.
tog²: m.l (-gag, m.l) (juqraafi) Biyo mareen lama degaan kaa soo badanaa engegan, oo biyo leh kaliya xilli roob badan kaddib. Togaggu waxay guud ahaan ku baaba'aan lamadegaanka dhexdiisa, waxa laga yaabaa inay ka siilaabmaan lamaddegaanka laftiisa, ama dhalaalidda barafyada ee buuro fog.
tog³: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Wax kala taagid. 2. (f.mg) Tog ku dhex socosho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
armaa
f.. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; ma laga yaabaa in, billaa. Tusaale: Armuu Cali ii imaan doonaa. la-mid: amaa.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
asiidhlaagtika
m.dh (-dyo ..., m.dh) (baay.) Asiidh dhanaan oo dhis naanays molikiyuulkeedu yahay CH3CH(OH) COOH, asiidhka laagtig waxay ka timid asiidhka bayruufig, marka muruqyadu firfircoonyihiin ogsajiintuna xaddidantahay. Taasoo si isbada joog ah beerku u saaro una beddelo gulukows. Jimicsiga xoogga badan waxa laga yaabaa in ay ku ururto muruqyada dhexdooda taas oo keenta muruqyo xanuun. Waxa kale oo ay asiidhka laaktig ka qayb qaadataa khamiirinta caanaha, iyo wixi lamida.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
billaa
fk. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; laga yaabaa in; armaa. Tusaale: Billuu keen?
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daaddeg
daaddeg¹: m.l (-gyo, m.dh) Meel taag ah gollaheeda.
daaddeg²: m.l (-gyo, m.dh) (juqraafi) Qayb ka mid ah webiga oo socoshada biyaheedu ay ka dheerayso socoshada caadiga ah ee biyaha. Waxa laga yaabaa inay sababto tiirada oo janjeerkeedu si kedis ah kor ugu kaco, ama adkaysiga dhadhaabaha biyuhu dul marayaan oo aan isla ekayn.
daaddeg³: f.mg1 (-gay, -gtay) Ka d.: meel taag ah hoos uga dhaadhicid. m.f.dh, daaddegid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
hooscarreed
m.l (jool.) Lakab walxo ah oo hoos yaal carro rumeedka, ama carrada kore, walxa dhintayna way kaga yaryihiin kan ku xiga waxaana laga yaabaa in muxtawiyaadkiisa macdaneed kala duwanyahay, wuuna ka yare dahsoonyahay wakiillada ogsidhaynta iyo haydaraynta. Wuu ka bacrimin yaryahay carrada kore. Laakiin waxa hoos u gala xididdada dhirta iyo deegaanta.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
lamaddegaan
lamaddegaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhul ballaaran oo aan dhir iyo biyo midna lahayn, dad iyo duunyana ku dhaqmi karin.
lamaddegaan²: m.l (-nno, m.dh) (juqraafi) Dhul aan deegaani ka bixin oo roobka iyo qoyaanka kaleba ku yaryihiin oo aan qoyaanku si fiican u kaalmayn deegaanta lamaddegaan aan haba yaraatee deegaani ka bixin, ma aha caadi. Waxaa laga yaabaa in lamaddegaanku yahay mid uu caws aad u liitaa ka baxo ama dhir aad u liidataa. Waxaa jira lamaddegaanno dhawr nooc ah sida: lamaddegaan dhadhaabeed, lamaddegaan dhagaxeed, iyo lamaddegaan bacaadeed. Lamaddegaannada waxaa loo qaybiyaa labo nooc: lamaddegaannada kulaalayda iyo kuwa loolalka dhexe. Kawa kulaaleyda waxaa ugu caacsan tan Sahaara iyo tan Areebiya. Kuwe loolka dhexena waxaa ugu caansan midda Goobi iyo midda Turkistan.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
marin-cidhiidhi
m.l (-nno ..., m.dh) (juqraafi) Luuq badeed isku xidha laba badood oo waaweyn, waxa laga yaabaa inuu sameeyey dillaac-qoori gudbani, ama bad daafaha mareysey oo hoos u degtey ama carro guur.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
mawjad
mawjad¹: m.dh (-do, m.l) 1. Dhaqdhaqaaqa biyuhu sameeyaan marka ay dabeeshu ku dhacdo. 2. Qulqul baahsan, xiriir ah oo ay samayso korontadu marka hawada lagu sii daayo. la-mid: mowjad; hir.
mawjad²: m.dh (-do, m.l) (juqraafi) Kicidda iyo degista oogada badda, ugu dhowaan laba jeer maalintii, oo uu dhaliyo cufisjiidadka dayaxa iyo xoogga kan qorraxda ah. Oogada badweynta, faraqa u dhexeeya mawjadaha sare iyo kuwa hoose wuu ka yaryahay 1 m.; laakiin badaha godan ee qaaradaha xadka la leh waxaa laga yaabaa inuu ka bato 6 m., mawjadaha afafka dhuuban ee webiyada wuxuu gaadhaa 15 m. ama ka badan. Qulqul mawjadeed: waa u socodka biyaha mawjadda xagga khoori, af-webi, deked, iyo wixi lamida ee fatah mawjadeedka ama dusheeda ama mawjad noqdo.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Yaabayya
être surpris.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kaalbaa
m.l Caano fadhi ah, oo si ay u adkaadaan biyihii laga miiray oo ay lagama maarmaantahay in lagu cuno fandhaal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kaalbaa
-ga: (magac, lab, keli) caano fadhi ah, oo si ay u adkaadaan biyihii laga miiray oo ay lagama maarmaantahay in lagu cuno fandhaal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kadabaa
erey duco iyo hanbalyayn ah oo milayga farxadi cid u soohoyato loogu hibeeyo. Kadabaa ilaahay ha kuu barakeeyo. Dh: kadbaa, calfo, mabruuk.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
naabaal
-ka: (magac, lab, keli) hub aad wax u gumaada oo dhuumo badan ka dhac wuxu sameeyaa gubasho iyo olol dhakhso u fida.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Saabaan
(Saabaan-ka)
Alaabada qolka ama guriga gudihiisa la dhigo oo lagu dhaqmo oo ay ka mid yihiin kursiyada iyo miisadaha iyo sarriiruhu; gurgur; (ama saamaan).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
saabaan
m.l.w Alaabta guryaha la dhigto oo ay ka mid yihiin kuraasta, miisadaha, sariiraha iyo wixi lamida oo lagu dhaqmo. la-mid: saa-maan.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
saabaan
m.l.w Alaabta guryaha la dhigto oo ay ka mid yihiin kuraasta, miisadaha, sariiraha iyo wixi lamida oo lagu dhaqmo. la-mid: saamaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
saabaan
m. n., (mass n.): furniture
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
saabaan
-ta: (n) furniture (fa-nijar) and household articles
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
saabaan
-ka: (magac, lab, keli) alaabada guriga gudihiisa taalla oo ay ka mid yihiin miisaska. kuraasta iyo sariiruhu; iyo wixii la mid ah. Saabaan badan baa iiga muuqday agalka gudihiisa. Dh: gurgur, saamaan, agab.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
saabaan
a: saamaan
de: furniture
initial: s
lx: saabaan
pd: (-ka)
ps: n2-m-mass
key: saabaan
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waabaay
m.dh la-mid: waabaayo.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
WAABAAY
(Wabai) N Acokanthera schimperi (DC.) Schweinf. Apocynaceae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waabaay
-da: (magac, dhedig, keli) sunta lagu dhinto sida ta maska iyo bahalaha kale. Masbaa qaniino waabaaydiisii baa saaqday.
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Yaab-ka
surprise.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaabban
f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: yaabsan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaabban
der. [adjective] surprised, amazed, astonished
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yaabban
-aa I ayd: (adj) wondering (wan-dharing); marveling (maar-vel-ing); amazed (a-meeyzidh); in wonderment; surprised (sar-paraaysidh) ~ yaabsan, amakaagsan, fajacsan
ka yaabi -yey / say: (v) cause surprise; dazzle (daazel); make one's eyes open; be wonderful; bedazzle
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaabban
(tilmaame) wax fajacsan ah. nin yaabban ha la yaabin. Dh: amakaagsan, dhaygagsan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yaabban
a: yaabsan
de: surprised, amazed, astonished
initial: y
lx: yaabban
pd: (yaabbanaa)
ps: adj-der
key: yaabban
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yaabsan
Yaab hayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaabsan
f.mg4 (-naa, -nayd) Wax yaab hayo ahaansho (qof). la-mid: yaabban.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yaabsan
f.mg4 (-naa, -nayd) Wax yaab hayo ahaansho (qof). m.f.dh, yaabsanaan. la-mid: yaabban.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaabsan
der. [adjective] surprised, astonished
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yaabsan
-aa / ayd: (adj) wondering (wan-dharing); marveling (maar-vel-ing) ~ see (eeg) yaabban
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaabsan
(tilmaame) yaab hayo. Dh: amakaagsan, dhaygagsan, yaabban
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yaabsan
de: surprised, astonished
initial: y
lx: yaabsan
pd: (yaabsanaa)
ps: adj-der
key: yaabsan
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaallaa
v., present habitual: it [masc.] is there
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yaallaa
-yaallay / taallay: (v) situated (si-tuweeytid); located (lo-keeytid), used with masculine nouns. Ex: xaggee yaallaa? Where it is situated?
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yaallaa
de: it [masc] is there
initial: y
lx: yaallaa
ps: v4c-3m-prhb
xe: Where is the elevator?
xv: yaal
key: yaallaa
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaanyaa
(magac, lab, keli) baryo calaalcal ku jiro oo cid gaar ah ku wajahan. Iska daa yuanya'a oo shagayso. Dh: yadaadun
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yayabaq
v. be noisy, make a racket
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
yayabaq
de: be noisy, make a racket rw: yabaq
initial: y
lx: yayabaq
pd: (yayabaqay)
ps: v1=pl
key: yayabaq
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yaab
(Yaab-ka)
Abyan; irkig; amakaag; shaamarreer; ashqaraar; dhabannahays.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaab
yaab¹: m.l Amakaag; irkig; abyan; fajac.
yaab²: f.mg1 (-bay, -btay) 1. Ku y./ka y.: dhacdo qof sameeyey la fajicid. 2. U y.: wax dhibaato uga baqid (cid). 3. Ka y.: dhibaato ka baqid (cid). 4. Isla y.: cid fal ay samaysay ka qoomamayn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yaab
yaab¹: m.l Amakaag; irkig; abyan; fajac.
yaab²: f.mg1 (-bay, -btay) 1. Ku y./ka y.: dhacdo qof sameeyey la fajicid. 2. U y.: wax dhibaato uga baqid (cid). 3. Ka y.: dhibaato ka baqid (cid). 4. Isla y.: cid fal ay samaysay ka qoomamayn. m.f.dh, yaabid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaab
v. be surprised, wonder
yaab: m. n. surprise, astonishment; miracle, wonder
yaab: m. n. exclamation; interjection {grammar}
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yaab
-ka: (n) wonder (wondher) surprise (sar-paraayz)-, astonishment (as-toonash-ment); amazement (a-meeyz-ment)', bewilderment (bi-wil-der-ment)-, confusion (kon-fuushin) ~ amakaag, fajac
yaab -ay / -tay: (v) wonder (wondher); be taken aback; open one's mouth ~ la yaab
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaab
(fal) wax dhacay ama aad la kulantay dareenkaaqu ha ka fajaco. Dh: amakaag, dhaygag, irkig, anfariir, ashqaraar
yaab: (fal) ('Eebbe' ka ~) wuxu kaa reebay ka hadh; wuxu kaa xarrimay ha falin. Eebbe ka yaab oo agoonta ha dhicin.
yaab -ka: (magac, lab, keli) fajac kugu dhaca dareen amakaag ah oo aad ka qaaddo waxaanad filayn oo dhaca. Yaabka yaabkisa yaabuu dhaha Dh: abyan, amakaag dhaygag, anfariir, ashqaraar, shaamareer, irkig.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
yaab
دَهْشَةَ، اسْتِغْرَابِ، تَعَجُّبِ
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aabay
(fal) arrin ama talo curi; arrin hindis oo taabbage-lintiisa qorshee. Talaan aabay lahaa, tusmaan gaadhsii lahaa, tilmaan abid baan lahaa. Dh: astay, aabee, qorshay, dheego.
aabay: (fal) wax u aabbayeel; tixgeli oo aabbee. Aabay waalidkaaga ajar baa ku jiree. Dh: aabee, aabbayeel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Aalaa
Inta badan; badanaa; dhaaxa; qajeel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aalaa
fk. Inta badan, marar badan, badanaa. Tus.”Aa. ma yimaado saacadahaan”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
aalaa
f.. Inta badan, marar badan, badanaa. Tusaale: "Aa. ma yimaado saacadahaan".
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aalaa
[adverb] or [adverbial] [expression] frequently, usually, mostly, often
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aalaa
(adv) often (often); usually (vush wali); regularly or customarily used ~ aalaaba, badanaaba
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aalaa
(falkaab) sida inta badan dhacda. Axmad waa arday aalaa iskuulka yimaadda. Dh: aalaaba, badanaa, qajeelo, dhaaxa.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aalaa
de: frequently, usually, mostly, often
lx: aalaa
ps: adv
key: aalaa
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
aalaa
كثيرا
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
aaraa
-da: (n) 1. ideas (aay diyas) ~ fikrad. —Syn: thoughts, notions, concepts, conceptions. 2. opinions (opiin-yanis); a belief or conclusion ~ talo ama fikrad. —Syn: views, Ex: aaraa kala duwan baa la soo jeediyay; different ideas or opinions have been raised
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Baaba
m. n. pope, Holy Father (Roman Catholic)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
Baaba
de: pope, Holy Father (Roman Catholic)
lx: Baaba
pd: (-ha)
ps: n7-m
key: Baaba
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Kaaba
name-f mend, patch; support
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Yaabe
magac loo baxsho wiil ay hooyadii welwelaysay xilligay dhalaysay foosha oo ku adkaatay awgeed. Magacaygu waa Yaabe.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yaabi
f.mg2 (-iyay, -isay) Ka y.: cid yaab ku abuurid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yaabi
f.mg2 (-iyay, -isay) Ka y.: cid yaab ku abuurid. m.f.dh, yaabin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yaabi
v. surprise, astonish, amaze someone
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yaabi
(fal) (ka ~) cid kale ka fajici; amankaag ku rid, wanaag ama xumaan mid uun kaga anfariiri Hadduu been kaaga yaabiyay adna run kaga yaabi. Dh: amakaagi, dhaygagi, irkigi
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yabal
-ka: (magac, lab, keli) geed gaab xayramadka u eg oo jiilaalkii caleenta daadiya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Yabaq
(Yabaq-a)
Hadal iyo dhawaaq dad oo meel durugsan ka yeera haya (ama yabaaq).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yabaq
yabaq¹: m.l Hadal iyo dhawaaq dad meel durugsan ka yeeraya. la-mid: jabaq¹, yabaaq.
yabaq²: f.mg1 (-bqay, -baqday; -bqi) Dad ama nafley meel fog ka buuqid. la-mid: jabaq².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
yabaq
m.l Hadal iyo dhawaaq dad meel durugsan ka yeeraya. la-mid: jabaq, yabaaq.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yabaq
v. make a din, produce the noise of people ~ animals heard from a distance
yabaq: m. n. distant noise of people
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
yabaq
-a: (n) noise (nooyz); especially a distance noise
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
yabaq
(fal) dad ama duunyo, meel fog ka buuq.
yabaq -a: (magac, lab, koli) hugun iyo gurxan dad oo meel durugsan laga maqlayo. Dh: buuq, yabaaq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
yabar
m.dh Xoolaha ugu horreeya oo la siiyo arooska.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Yabar
name-m gift; generousity; hypnotize; exorcise
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baaba'
-a: (n) havoc (haavak); widespread destruction or devastation ~ kharribaad weyn. Ex: duufaantii waxay gaarsiisay baaba' dhul balaaran; the tornado created havoc over a wide area
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaba'
(fal) raadkaa ba', madho oo ha jirin.
baaba' -a: (magac, lab, keli) wax tirtiran oo noqday wax aan jirin; wax aan muuqan oo raad lahayn. Baaba'a lo'da abaartaa keentay. Dh: dabargo'. Li: jirid, joogitaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baabah
(tilmaame) madhnaan; eber faaruq ah. Weelkii waa baabah oo waxba kuma hadhin. Dh: faaruq, madhan. Li: buux, budh.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baaban
(tilmaame) mid la baabay; mid la falay. Dh: falan, sixran, qataaran, maran.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baanaa
-ga: (magac, lab, keli) nin baanaha aad u yaqaan oo geedfadhi ah. Dh: garyaqaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
barbaa
-ga: (magac, lab, keli) xilliga reerihii duurka jiray ama xerta ahaa, la soo kor dejiyo beertii oo la goostay, si xoolaha balka loo siiyo, iyaga oo xerooyinkooda ku jira. Dh: baldaaq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caabaq
caabaq¹: m.l la-mid: caabuq¹.
caabaq²: f.g1 (-qay, -qday) la-mid: caabuq³.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caabaq
m. n. infection, swelling
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caabaq
(fal) barar oo hoosta ka bug.
caabaq -a: (magac, lab, keli) awr awrta iyo dadkaba cuna oo qabasho ba'an oo dhiggiisa halis geliya. Dh: halis, marabbi, caabuq
caabaq-a: (magac, lab, keli) eeg caabaqid.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caabaq
bw: caabuq
de: infection, swelling
lx: caabaq
nt: caabaq [v1=inch]
pd: (-a)
ps: n2a-m
key: caabaq
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caacaa
caacaa! (ereycodeed) maka roob ku haya laga cabsado in uu la yimaado dhibaato erey la yidhaaahdo; cirow caad lagaa waa, caacaa!