xuuxuule

-ha: (magac, lab, keli) shimbir af dhuuban go dhoor dheer madaxa ku leh oo si gaar ah u ciya guu… guu. Guuguulihiiyow haddaad gu'ga u ooyeyso, abaar gaag ma reebaa dhacdiyo gaatamoo kalee.

°(Guugguula-ha)

Shinbir cidiisu guu guu tahay; dhoor buu lee yahay; hud'hud.

m.l Shimbir cidiisu “guu-guu” tahay; dhoor buu leeyahay; hud'hud.

m.l Shimbir cidiisu 'guuguu' tahay; dhoor buu leeyahay; hud'hud.

m. n., [collective] cuckoo (bird)

-guugguulaha: (n) cuckoo (kuukuu)

a: hud-hud, shimbir

de: cuckoo (bird) Onomatopoetic for 'guu-guu'

lx: guugguule

pd: (/ha)

ps: n7-m-col

key: guugguule

-ha: (magac, lab, keli) qof gooni joog ah; keli socod. Dh: goonijoog, Li: bulshaawi.

(fal) lakab lakab u diir oo kolba in ka diir. Xuubxuubi basasha. Dh: xuubxuubi, dhildhil.

(Xuluu-sha)

1. Cawska jiilaalkii xoolaha dhirta hoosteeda looga guro.

2. Xuluulasho; dhexgal; huluulad.

m.dh 1. Cawska jiilaalkii xoolaha dhirta hoosteeda looga guro. 2. la-mid: huluul, xaluul. (-llo, m.l./dh) Xuluulasho; dhexgal; huluulad.

f. n. grass species

xuluul [feminine] n. narrow passage ~ place, tight squeeze, squeezing through

-ka: (magac, lab, keli) dhexgal gudaha la tego. Xuluul badan iska jir.

xuluul-sha: (magac, dhedig, keli) tigaad geedaha hoostooda ku hadha oo jiilaalkii xoolaha loo guro. Lo'da irmaanka ah xuluul u soo gur.

xuluul-sha: (magacwadareed) talooyn iyo dawyo kala duwan oo mushkilo xal u noqda. Odayadii xuluul badan ayay keeneen.

m.l la-mid: xolxol.

(Cuquula-ha)

Waxa qaybta loo lee yahay oo la ogaado oo la sugo; dhabiil; (ama cuquul).

m.l Rajo weyn oo wax in la helo laga qabo.

m.l Rajo weyn oo wax in la helo laga qabo.

m. n. hope, expectation, trust (in receiving something)

-ha: (magac, lab, keli) waxa qaybta loo leeyahay oo la ogaado oo la sugo.

de: hope, expectation, trust (in receiving s.t.)

lx: cuquule

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: cuquule

f.g2 (-iyay, -isay) Wax xuluul gelin.

v. squeeze something into a small space

-yey / say: (v) squeeze into a narrow opening gently through

(fal) meel cidhiidhi ah horay u dhexgeli. Madanaha dabka xuluuli. Dh: geli.

de: squeeze s.t. into a small space

initial: x

lx: xuluuli

pd: (xuluuliyey)

ps: v2a=tr

key: xuluuli

f.g/mg3 (xuushay, xuulatay) 1. Meel kayn ah dhexgelid adiga oo is gaabinaya. 2. Irrid gaaban ka hoos dusid. la-mid: huluulo, xaluulo.

f.g/mg3 (-luushay, -luulatay) 1. Meel kayn ah dhexgelid adiga oo is gaabinaya. 2. Irrid gaaban ka hoos dusid. m.f.dh, xuluulasho. la-mid: huluulo, xaluulo.

v. squeeze through; walk bent over in a place with a low ceiling

-xuluushay / xuluulatay: (v) pass through a into a narrow opening

(fal) meel aan layska arki karin oo jiq ah dhex gal. kaynta xuluulo.

a: huluulo

de: squeeze through; walk bent over in a place with a low ceiling

initial: x

lx: xuluulo

pd: (xuluushay)

ps: v3b=

key: xuluulo

(Buskule) N Zygophyllum decumbens Del. Zygophyllaceae.

N Fagonia socotrana (Balf.F) Schweinf Zygophyllaceae.

-ha: (magac, lab, keli) nin isaga oo laan qudha geed uga baahan gunta ku jara oon geed qoyan iyo mid engegan midna u aabayelin. Dh: dhirjare.

-ha: (magac, lab, keli) qof dhirta qoyan guba oo xeer ahaan bulshada laga takooro.

nickname-m (onomatopoeic) the one who growled or made guttural sounds at birth

m.l (-layaal, m.l/dh) Ilmo geel oo isaga oo aan dhammays ahayn nolol ku dhashay.

m. n. fetus (of miscarried ~ prematurely-born camel)

-ha: (magac, lab, keli) dhiciska geela oo ay gaajo ama harraad ka soo tuuray isaga oo aan shinkiisii gadhiin, welise nool. Dh: cabaaddheere.

de: fetus (of miscarried ~ prematurely-born camel)

lx: afkuxuuble

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: afkuxuuble

m.l (-layaal, m.l/dh) Qudde.

-ha: (magac, lab, kali) xayawaan xoorka la bah ah oo kooxo u socda.

m.l Sh. ah: qof xan badan oo dadka hoos ka dicaayadeeya.

-ha: (magac, lab, keli) qof caadaystay in uu hadalka hoos u dhigo oo aanu kor u qaadin. Dh: nuxnuxle.

-da: (magac, dhediq, keli) eeg xurufley.

-ta: (magac, dhedig, keli) lakab lakab u diirid oo kolba in ka diirid. Basasha xuubxuubin ayaa lagu dhilaa. Dh: xuubxuubis.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xuubxuubin.

v. jiggle something, make something wobble

(fal) dhaqdhaqaaji in yar. Dh: lilliji.

de: jiggle s.t., make s.t. wobble

lx: nuuxnuuxi

pd: (nuuxnuuxiyey)

ps: v2a=tr

key: nuuxnuuxi

-ha: (magac, lab, keli) qof faldanbiyeed ku eedaysan oo aan maxkamadi wali xukumin. Xukunsuge xabsigaa lagu hayaa. Dh: dibboo, rumaan.

Nooc ka mid ah magdaxyada kan ugu yar ee loogu isticmaalo duleelinta looxa jilicsan ee qarada yar; sida magdax dullaha oo kale ayuuna wax u tabeeyaa.

-ha: (magac, lab, keli) daawo budo ah oo ku dhex jirta laba weel oo qolof isku daboolan ah. Waxa loo qaataa xannuunnada daxanta iyo wixii la mid a ee difaac u baaan.

(Kule-kule) S Brachiaria eruciformis (J.E. Sm.) Griseb. Gramineae.

f.mg1 (-leeyay, -leysay) Shuushuu fidin.

m.l la-mid: shuuqshuuq.