xuruuf — Macnaha & Turjumaada

m.dh.w eeg xaraf.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. letters of the alphabet; alphabet

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of xaraf] 1. letters (le-teris); character (ka-raaktar). 2. words (woordhis) ~ ereyo, kalmado

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: letters of the alphabet; [col] alphabet Sg: xaraf

3

initial: x

4

lx: xuruuf

5

pd: (-ta)

6

ps: n8-f-pl

7

key: xuruuf

waa la naqliyay ✓

m.dh.w 1. la-mid: duruufo. Xaalad lagu suganyahay. 2. eeg duruf.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w 1. la-mid: duruufo. Xaalad lagu suganyahay.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., pl. states of being, conditions, circumstances

2

duruuf [feminine] n., pl. edges, sides

3

duruuf [feminine] n., pl. worn out mats, sacks ~ bags

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) condition (kon di shin)-, situation (sijuweey-shin); circumstance (sirkom istans); state (isteeyt) ~ marxalad, wadci, wacyi

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) waayaha nolosha ku xeeran.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dermo yar oo la falkiyo oo lagu fadhiisto. Dh: bal.

waa la naqliyay ✓

1

huruuf¹: m.l 1. Astaan wejiga laga muujiyo oo cid colaad loogu muujinayo. 2. la-mid: huruufid.

2

huruuf²: f.g1 (-fay, -ftay) Cid colaad wejiga uga muujin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan wejiga laga muujiyo oo cid colaad loogu muujinayo.

waa la naqliyay ✓

v. frown; rebuke

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) make faces at; scowl (skowl); scold (iskowl) ~ waji-kaduud

waa la naqliyay ✓

1

(fal) huruuf samee oo si karoox leh ula hadal; si xun u canaano.

2

huruuf -ka: (magc, lab, keli) eegid sanka iyo indhaha la dhaqdhaqaajiyo oo cid lagu maagayo. Dh: qammac, khaakhaayir.

3

huruuf -ka: (magac, lab, keli) hadal ay canaan iyo karoox ku jiraan.

waa la naqliyay ✓

1

de: frown; rebuke

2

lx: huruuf

3

pd: (huruufay)

4

ps: v1=

5

key: huruuf

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xuub caaro iyo wax u dhigma. Dh: xuub.

waa la naqliyay ✓

m.dh Iska horimaad yar oo laba qof ama ka badan ka dhexeeya.

waa la naqliyay ✓

m.dh Iska horimaad yar oo laba qof ama ka badan ka dhexeeya.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) shibiro yaryar oo kooxkoox iskula socda oo cir waawayn hadhuudhkana aad u cuna. Dh: xamarre.

2

xurguf-ka: (magac, lab, keli) dhalin kolka ay aroosyada dhaliilaan aroosadda la baxsada oo illaa laga siiyo madaxfurasho aan sii deyn.

3

xurguf -ta: (magac, dhedig, keli) khilaaf hoose oo laba dhinac u dhexeeya. Xurguf baa ka jirta xadka labada dawladood. Dh: khilaaf, shaqaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Xuruun-ka)

2

Guux xabeeb leh oo nafleyda qaarkeed soo saarto.

waa la naqliyay ✓

1

xuruun¹: m.l la-mid: xaruun¹.

2

xuruun²: f.mg1 (-uumay, -uuntay; -uumi) la-mid: xaruun².

waa la naqliyay ✓

1

m. n. growl, snarl, grunt

2

xuruun v. growl, snarl, grunt

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cod xuruun ah laabta ka soo saar. Sidii nin xabeebsan u xuruun. Dh: xuuxee.

2

xuruun: (tilmaame) aad u cad.

3

xuruun -ka: (magac, lab, keli) cod guux iyo xabeeb leh oo qaar ka mid ah nafleydu ay samayso oo laabta ka soo baxa. Xuruun baa kasoo baxa wiilka maalmahan. Dh: guux.

4

xuruun -ka: (magac, lab, keli) geed xeebta ka baxa oo geelu cuno. Dh: xadhuun, xudhuun.

waa la naqliyay ✓

1

(Alif-ka)

2

1. Magaca xuruufta; Alifba'.

3

2. A'-da Carabiga

waa la naqliyay ✓

1

(Alifba'-da)

2

Xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo shibbaneyaal; alif.

waa la naqliyay ✓

1

(Daabac-a)

2

1. Farsamada buugagga iyo wargeysyada, kd., oo aan farta ahayn lagu qoro inta lagu isticmaalo xuruuf jaran, ama tu kolkaas qalab gaar ahi shubo oo jarjaro oo dabadeed inta khad la marsho waraaqaha lagu qoro.

3

2. (dhar, kd.) xarar wax lagu qurxiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Far-ta)

2

1. Xubnaha dhuudhuuban oo ciddiyuhu ku yaalliin oo sacabbada iyo cagaha dadku ku dhammaadaan middood.

3

2. Ereyo ama hadal ama xuruuf qoran ama daabacan; hab wax loo qoro; qoraal duwan oo qolo u gaar ah.

4

3. Waraar yar oo biyo jeexeen ama looguba talaggalay inay maraan; biyammareen; kanaal; keli; gacan; tog.

waa la naqliyay ✓

1

(Gabay-ga)

2

Tixo la tirsho oo ka kooban ereyo iyo xuruuf qiyaasan oo tirsan oo xaraf ku dhisan; wuxuu lee yahay tixo is wada dherer le'eg iyo ereyo xulanti ah oo midba la gesho meel uu ku habboon yahay; qaarkood waxay lee yihiin dhawaaqyo iyo yeer isu eg'eg oo tixaha xubno looga dhigo oo lagu dhex googgooyo si ay u yeeshaan luuq iyo dhicitaan laysla hela hayo, muusikana ku dhafan tahay, oo dhabaqa iyo deelqaafka ka ilaaliya. Gabaygu, sida maansada xubneheeda kale (geeraar, jiifto, kd.), wuxuu ka hadlaa wax kastoo qofka laabtiisa ku soo dhaca, wuxuuna lee yahay saamays daran oo kan hadalka kale ka xoog weyn; waa laga luuqiyaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaraka-da)

2

1. Xuruufta alifka intooda shaqalka ah.

3

2. Kordhigga iyo hoosdhigga iyo godniinka iyo reebniinka astaamahooda.

4

3. Dhaqdhaqaaq; nuuxnuuxsi.

waa la naqliyay ✓

(a', alif) Xarafka koowaad ee xuruufta af Soomaaliga, ahna shaqal gaaban.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xuruuf af lagu qoro oo ka kooban shaqallo iyo Shibbanayaal; alif. la-mid: alif.

waa la naqliyay ✓

m.l (xisaab) Laan ka mid ah xisaabta oo lagu barto habdhisyada tirooyinka iyo astamahooda guud ahaan. Waxa la adeegsadaa xuruufo ama summado u taagan xaddiyada, iyo astooyin u taagan iskuxiridda xaddiyada ama tirooyinka.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m.dh (fa') Xarafka lixaad ee xuruufta afka Soomaaliga, waana shibbane.

waa la naqliyay ✓

1

far¹: m.dh (-ro, m.l) 1. Xubnaha dhuudhuban oo ciddiyuhu ku yaallaan oo gacmaha iyo cagaha dadku ku dhammaadaan middood. 2. Hab loo qoro af. 3. Jeex biyo mareen ah. 4. Fandhaal 5. Xuruuf loo adeegsado qorista afka. 6. Hab farshaxan oo wax loo sameeyo.

2

far²: f.g1 (-ray, -rtay) 1 . Meel, jir iyo wixi lamida qalab caarad dhuuban ku qodid. 2. Cid farriin u dhiibid. 3. Cid amar siin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (ga') Xarafka toddobaad ee xuruufta afka Soomaaliga, ahna shibbane.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ku dhawaaqidda ama qoridda xuruufta erey ka koobanyahay. la-mid: hikaad, hingaad.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Xuruufta erey ka koobanyahay qorid ama ku dhawaaqid. la-mid: hikaadi.

waa la naqliyay ✓

1

hoosdhaw¹: m.l 1. Shaqalka carabiga mid ka mid ah oo xuruufta hoos loogaga dhigo. 2. la-mid: hoosdhebid.

2

hoosdhaw²: f.g1 (-dhabay, -dhabtay; -dhebi) Xuruufta carabiga shaqal hoos uga dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

hoosdhig¹: m.l la-mid: hoosdhigid.

2

hoosdhig²: f.g1 (-gay, -gtay) Xuruufta carabiga shaqal hoos uga dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (ja') Xarafka tobnaad ee xuruufta Soomaaliga, ahna shibbane.

waa la naqliyay ✓

m.dh (la', laan, laam) Xarafka laba iyo tobnaad ee xuruufta Soomaaliga, ahna shibbane.

waa la naqliyay ✓

m.dh (ma') Xarafka saddex iyo tobnaad ee xuruufta af Soomaaliga, waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: duruuf (1).

waa la naqliyay ✓

1

(Xurquun-ka)

2

Wax la cuno; dhuuni; dheef; quud.

waa la naqliyay ✓

m.l Gasiin. la-mid: xulquun.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] food, nourishment

2

xurquun v. starve, need nourishment badly, be famished

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wixii quud lacu oo dhan. Dadku waxay xurquun ka dhigar hadhuudh iyo arabikhi. Dh: urquun

waa la naqliyay ✓

(fal) si xun u eeg. Ruuf wixii aad garan weydo ba. Dh: huruuf.

waa la naqliyay ✓

m.l U. ah: qof jin yar oo gaaban.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof jin yar oo gaaban.

waa la naqliyay ✓

erey codeed tusa shangadha dhagax xoog loo tuuray. Dhagaxbaa xuuf le. Dh: xuf

waa la naqliyay ✓

1

(Curuf-ka)

2

1. Waxa culimmada sharcigu axkaanta tiirar uga dhigtay.

3

2. Dhaqan; caado. 3, Dhib; shiddo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) 1. Dhib; shiddo. 2. la-mid: curfi.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. annoyance, disturbance

2

curuf m. n. custom; religious laws

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) caado iyo dhaqan. In gabdhaha yarad laga baxsho, curuf ayay waligeed soo ahaan jirtay. Dh: caado, dhaqan.

2

curuf -ka: (magac, lab, keli) dhaliillaha ay culumada sharcigu axkaamta tiirar uga dhigtaan midkood.

3

curuf -ka: (magac, dhedig, keli) dhib iyo shiddo.

waa la naqliyay ✓

m.l (duruf/-fyo/-ruuf, m.dh) 1. la-mid: duluf. Derin, jawaan, raar iyo wixi lamida oo duugoobay. 2. Jawaan maran.

waa la naqliyay ✓

m. n. worn out cloth, mat ~ bag; empty sack ~ container

waa la naqliyay ✓

-ka: (ml. used cloth (yuusidh klooth) 2. empty sack

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: worn out cloth, mat ~ bag; empty sack ~ container

3

lx: duruf

4

pd: (-ka Pl: duruuf (ta))

5

ps: n2-m, n8-m

6

key: duruf

waa la naqliyay ✓

m.dh Qolofta qaraha marka buruqda laga cuno.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): fodder

2

guruf [feminine] n., [collective] dregs, sediment, residue, remaining waste

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: mirif.

waa la naqliyay ✓

m.dh Gufar; qashin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kasta inta ugu liidata ee laga tego ama la tuuro. Dh: gufar, kufay, hurshe, qashin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magacwadareed) wax badan oo kumanyaal ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Wax tabar daran oo aan muuqaalkiisu fiicnayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax tabar daran oo aan muuqaalkiisu fiicnayn.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (ray, -rtay) la-mid: aruur².

waa la naqliyay ✓

m.l Digirta baalkeeda kore.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: xurbin¹.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) laxaamad wax lagu dhalaaliyo. Xurub ayuu albaabku u baahaya. Dh: laxaamad.

waa la naqliyay ✓

1

(Buruud-ka)

2

Xiddig fiican ku dhalasho: ayaanwanaag; burji; bili; sanac.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nasiib wacan. 2. la-mid: burji. la-mid: burad, buruuji.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nasiib wacan. 2. la-mid: burji. la-mid: burad, buruuji.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] luck, good fortune, charisma

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) charisma (karizma); an extraordinary natural power ~ burji

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ruux ayaandhalad ah oo dadka ka awood sarreeya ama aan la horjoogsan karin. Dh: bili, burji, sanac.

waa la naqliyay ✓

1

cf: ayaan, burji, bili, sanac

2

de: luck, good fortune, charisma

3

lx: buruud

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m-abs

6

key: buruud

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: buruud.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Xididdada yaryar ee dhiigga qaada.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Xididdada yaryar ee dhiigga qaada.

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) xididdada yaryar ee dhiigga qaada.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meesha ay iska galaan gidaarka iyo jiingaddu. Dunuufka adkee yaanay dabayshu jiingadda qaadine.

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) marka noole si orod iyo booddo ku jirto meel uga soo baxo. Durguf buu doofaarkii igaga soo yihi ijaarka beerta.

2

durguf: (tilmaame) qof waalan ama khafiifay.

3

durguf -ka: (magac, lab, keli) col jabay intii ka hadhay oo baydad ah ama firxad. Durgufkii ka hadhay gaaladaan doy ka ridayaaye.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg dersi.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. lessons, lectures

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of darsin-ka] lessons (lesanis) ~ casharo

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: lessons, lectures

3

lx: duruus

4

pd: (-ta Sg: darsi ~ dersi)

5

ps: n8-f-pl

6

key: duruus

waa la naqliyay ✓

1

haruuf¹: m.l la-mid: huruufid.

2

haruuf²: f.mg1 (-fay, -ftay) la-mid: huruuf².

waa la naqliyay ✓

(fal) si karoox ah u la hadal; six uun u canaano.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) shanqadh xoog leh oo aad maqashay adoon arkayn wixii sameeyay, hurdufta aad maqlaysaa malaha waa doofaar ooda jiidhay.

waa la naqliyay ✓

1

hurguf¹: m.l Jafidda habaas, biyo iyo wixi lamida wax laga jafo. la-mid: hurgufid.

2

hurguf²: f.g1 (-fay, -ftay) Habaas, biyo iyo wixi lamida wax ka daadin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-fay, -ftay) Habaas, biyo iyo wixi lamida wax ka daadin. m.f.dh, hurgufid.

waa la naqliyay ✓

v. shake out

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) blow or shake (dust) off or away ~ huf

waa la naqliyay ✓

(fal) wax balan kor iyo hoos u lul oo boodh iyo wax la mid ah dabaysha ka raaci; habaaska ka daadi. Gogosha iska hurguf intaanad ku seexan.

waa la naqliyay ✓

1

de: shake out

2

lx: hurguf

3

pd: (hurgufay)

4

ps: v1=tr

5

key: hurguf

waa la naqliyay ✓

1

(Huruud-da)

2

1. Nagaar ubixiisa laga sameeyo asal wax lagu midabeeyo; midab cillaan-guduud ah.

3

2. Asalka geedka laftiisa oo waxyaalo badan laga dhigto (dawo; sabbakh, dhirta cunnada lagu daro, kd.); Sacfaraan.

waa la naqliyay ✓