Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xulid-da)

2

1. Wax badan, kuwa ugu fiican soo soocid; doorid.

3

2. Dhir badan ama wax u eg, dhexmarid;

4

3. Tog kor u raacid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xul². la-mid: xul¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tog ama dix kor u marid oo saray u qaadid. Xulidda dixda waxa kuu dhaama waddo inaad doondoonato. Dh: xulis.

2

xulid-da: (magac, dhedig, keli) wax badan inta u fiican ka soocasho. Xulidda xulka qaranku wakhti bay qaadataa. Dh: doorid, xulis.

3

xulid -da: (magac, dhedig, keli) dhir badan oo duud ah dhexjibaaxid. Xulidda kaymuhu way halis badan tahay. Dh: mushaaxid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) darbid iyo iskudubbaridid. Dh: abaabulid, ulis.

2

ulid-da: (magac, dhedig, keli) qiiq ku shidid; weel iyo wax la mid ah buukhuurin. Dh: ulis.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax fiicnaan ay leeyihiin ku soocasho. 2. Wax, wax ka baarasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bul².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bul ka dhigid maydha, xaskul iyo waxii la mid ah, feedhfeedhid ama tumid. Dh: bulis.

2

bulid-da: (magac, dhedig, keli) cunid wax laguu yareeyey. Bulid horey ku joogtaye, baahi may qabine.

waa la naqliyay ✓

1

(Culid-da)

2

Culay ku nadiifin; qoryo udgoon baa inta dab la gesho iyagoo kulul, weelka gudihiisa lagu ridaa oo lagu aabburaa oo lagu rogrogaa, si jeermigu qiiqaas iyo uumigaas ugu dhinto: (ama cugid).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cul. la-mid: cugid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) culay ku nadiifin; cugid; culis.

waa la naqliyay ✓

1

(Fulid-da)

2

1. (xoolo) meesha ay u soo arooreen oo biyaha ka cabbeen kategid, ka noqosho.

3

2. (arrin) meel marid; dhaboodid; dhaqan gelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ful.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) geel ka noqosho adoo biyo wata ama waraabshay xoolahii. Xooluhu way cabbeen oo fulid bay u dhaqaaqeen. Dh: fulis.

2

fulid-da: (magac, dhedig, keli) arrin iyo talo lagu jiray, dhaboobid oo dhaqangelid. Dh: meelmarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hul².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qodid oo dheerayn, fogayn; hulis.

waa la naqliyay ✓

1

(Lulid-da)

2

1. Caano ruxid oo subag ka soo saarid.

3

2. Wax lalmada ka dhigid; laallaadin; raaricin.

4

3. Ruxid; gilgilid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lul². la-mid: lulniin.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) wavering (weeyvaring); swing (iswing) ~ raaricin, laalaadin

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) kolba dhinac u wadhaamin oo u dhaqdhaqaajin. Laantu way jabaysaaye lulidda ka daa. Dh: ruxid, lulis.

2

lulid-da: (magac, dhedig, keli) wax lalmanaya ka dhigid; meel soo sudhid. Dh: laadlaadin, raaricin.

3

lulid -da: (magac, dhedig, keli) caano iyo wixii la mid ah, ruxruxid oo subag kala bixid. Dh: lulis.

waa la naqliyay ✓

1

(Xalid-da)

2

Mayrid; qasaalid; dhaqid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xal².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) maydhid gaar ahaan ta weelasha. Dh: maydhid, xalis, qasaalid. Li: uskagayn. Wa: xalxalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xilid-da)

2

Xil saarid, xiloodin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xil².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xil guur ama xil masuuliydeed saarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xugid-da)

2

Xoolo isku duuban, si degdeg ah, u kaxayn, u eryid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xug². la-mid: hugid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo isku duubid oo xoog u eryesho. Xogidda ka daa adhiga oo dabbaal. Dh: bullin, xurbin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: xulasho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qori weyn oo taagan salka ka shid oo rid. Geed engegan innoo xulad aan shidannee.

2

xulad-ka: (magac, lab, keli) qoryaha golaha lagu shito ka ugu weyn oo gunta geedaha ah oon horay bakhtiyin. Kol hadduu xuladkii bakhtiyay dhamac ha doondoonin. Dh: dogob. Li: xaabo. Wa: xuladdo.

3

xulad-ka: (magac, lab, keli) inta u fiican xulasho. Dh: naqaysad.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xuli.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xulid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xusid-da)

2

1. Wax hor u dhacay soo qaadid, sheeko ku soo darid; ishaarid.

3

2. Wax dhacay oo taariikh ah, sanadiiba kol, dabbaaldeg ama allabbari ku xusid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xus².

waa la naqliyay ✓

vl. n. commemoration

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax dhacay oo taariikh leh sannadkiiba mar Allabbari ama dabbaaldeg u samayn. Xusiddii mawliidka ayaa soo dhox.

2

xusid -da: (magac, dhedig, keli) wax hore u dhacay ama magac gaar ah soo hadalqaadid oo sheekada ku soo darid. Dh: sheegid.

waa la naqliyay ✓

1

de: commemoration

2

initial: x

3

lx: xusid

4

pd: (-da)

5

ps: vn-f

6

key: xusid

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) 'xoolo' isku didin oo wada eryid. Xooluhu kolkay soo fulaan yulidda ka ilaali. Dh: ulid; bullis.

waa la naqliyay ✓

1

(Maaxid-da)

2

Tallaabid; gudbid; xulid; mushaaxid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xuluulasha-da)

2

Meel aan la istaagi karin ama ciriiri ah, dhex xulid, dhex gelid; huluulasho.

waa la naqliyay ✓

1

door¹: m.l (-rar, m.l) 1. Wax xul ah. 2. In d. ah: wax aan la tirin karin oo qiyaas ahaan badan. 3. la-mid: doorid.

2

door²: f.g1 (-ray, -rtay) Wax xulid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-qeeyay, -qaysay) Wax xulid.

waa la naqliyay ✓

1

racayn¹: m.dh Kooxayn ama xulid tiro waxyaaleed iyada oo aan loo eegin orsa-naan.

2

racayn²: m.dh Hormo urur kasta ee uu urur walxood iyada oo aan la tixgelin horsanaanta sida loo kala xushay. Haddii 'r' walxood laga xushay urur 'n' kutirsane leh oo weliba walax kastana la xulan karo mar keliya. Tirada racaymaha kaladuwan waa: n!/[r!(n-r)!] loona qoro nCr ama C(n,r)[r!(n-r)!]Tusaale ahaan, haddi fasal ay ku jiraan 15 arday ay ka dhexeeyaan 5 buug oo keliya, marka buug kasta waa in ay saddex arday wadagaan, inta siyaalo ee loo ratibi karo waa: 15!/[3!(15-3)!] ama 455.

waa la naqliyay ✓

1

xul¹: m.l 1. Wax badan kuwa laga soo xushtay. 2. la-mid: xulid.

2

xul²: f.g1 (xulay, xushay) 1. Tiro wax kale oo la nooc ah fiicnaan uga doorid. 2. Wax, wax kale ka dhex baarid.

3

3. Kayn iyo wixi lamida dhex marid.

waa la naqliyay ✓

1

xul¹: m.l Wax badan kuwa laga soo xushtay.

2

xul²: f.g1 (xulay, xushay) 1. Tiro wax kale oo la nooc ah fiicnaan uga doorid. 2. Wax, wax kale ka dhex baarid. 3. Kayn iyo wixi lamida dhex marid. m.f.dh, xulid.

waa la naqliyay ✓

/kowm/ (n) 1. shanlo (v) 2. shanlayn (v) 3. baarid (xulid).

waa la naqliyay ✓

/kal/ (v) 1. xayawaanka kan ugu diciifsan oo la dilo si tarankooda loo xaddido (v) 2. isu-soo uruurin (isu soo xulid).

waa la naqliyay ✓

v.tr. - soocid, xulid.

waa la naqliyay ✓

v.tr. - xulid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baxsasho oo duurka xulid. Laxda waadaasha ah ayaan baydadid uga baqayaa.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kaynta xulid oo wax dibad meer ah noqosho. Odayga cadho ayaa duurgelidda ugu wacan. Dh: duurxulid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) inta fiican ama inta la doonayo dhan u saarid. Madhida gorowga marmarsiiyo ha ka dhigane soo kac. Dh: madhis, xulid, soocid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax wanaagsan wax kale oo uu ku jiro ka dhex xulid oo ka naqaysi Miidhidda lama oggola ee nin wallawba waxaad soo gaadho la bood. Dh: soocid, xulid, madhid.

2

miidhid-da: (magac, dhedig, keli) u xoog sheegad xaqdarro ah. Dh: dulmid, xadgudbid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax wanaagsan wax kale oo uu ku jiro ka dhex xulid oo ka naqaysi. Dh: soocid, xulid, madhid, miidhis.

2

miirid -da: (magac, dhedig, keli) u xoog sheegad xaqdarro ah. Dh: dulmid, xadgudbid.

3

miirid -da: (magac, dhedig, keli) dareere wax kale ku dhex jira si farsamo ah uga shubid. Miiridda subagga biyaha laga miiraa way dhib badan tahay. Dh: shaandhayn, miiris.

4

miirid -da: (magac, dhedig, keli) dariiqada saxarrada adkaha ah lagaga soocaayo hoorka iyadoo la adeegsanaayo walax daloolo leh. Shaybaarka waxaa badanaaba lagu isticmaalaa warqadda miirtada.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ka saarid. Dh: xulid, madhid, miirid, soocis.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhawrid oo u dhibrin. Dh: tudhid.

2

turid -da: (magac, dhedig, keli) xulidda mid ku cajabiyay ama aad dooratay.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geedo dhexdood jibaaxid oo dhex xulid. Dh: xuluulasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Bulmid-da)

2

Wax bulmay noqosho; sii gurmid; sii rifmid; shiiqid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bulaan.

waa la naqliyay ✓

vl. n. decay, decomposition, deterioration

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bul iyo shaash noqosho. Xiggu bulmidda wuu ku fiican yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: decay, decomposition, deterioration rw: bulan

2

lx: bulmid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f

5

key: bulmid

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cuul.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dulmiyid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dulan iyo gardarro kula dhaqmid dadka kale.

waa la naqliyay ✓

1

(Duulid-da)

2

1. Hawada dhexdeeda marid sida haadka iyo dayuuradaha; haadid; lalid; heehaabid.

3

2. Col badani, inuu soo dagaallamo oo cid wax soo yeelo, u bixid; xarbi aadid.

waa la naqliyay ✓

1

duulid: m.f.dh eeg duul². la-mid: duulis.

2

dųulid: m.f.dh eeg dųul². la-mid: dųulis.

waa la naqliyay ✓

vl. n. flight, act of flying

waa la naqliyay ✓

-da: (n) flight (falaayt); the act of flying ~ duulis

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) marka noole taagnida ka kaco ama uu duulo. Aboodigu waa shinbir duulid badan.

waa la naqliyay ✓

1

de: flight, act of flying

2

lx: duulid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f, vn2a-f

5

key: duulid

waa la naqliyay ✓

1

(Fuulid-da)

2

Korid; tafid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg fuul. la-mid: fuulis², fuullimaad, fuulmo.

waa la naqliyay ✓

vl. n. boarding, act of getting on a vehicle

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax dusha uga bixid; dushiisa korid. Dh: fuulis, koris.

waa la naqliyay ✓

1

de: boarding, act of getting on a vehicle

2

lx: fuulid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f

5

key: fuulid

waa la naqliyay ✓

1

(Gulfid-da)

2

Guluf ku duulid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg guluf². la-mid: guluf¹ (3).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) guluf ku duulid; weerar weyn ku qaadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Guulid-da)

2

1. Habeen ceel iyo aroor ku dhixid.

3

2. Bajin; cabsiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg guul³. la-mid: guul¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) is gargaarsi; is kaashi. Guuliddu waxay fududaysaa hawl aan keli la qaban karin.

waa la naqliyay ✓

1

(Kulmid-da)

2

Meel isugu imaansho; ururid; isgaarid; shirid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kulan².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) meel isugu imaansho. Dh: shirid.

2

kulmid-da: (magac, dhedig, keli) marka falaadho (ilays, kul, kaah) oo barbarro u wada socda, wax ay isku soo duwaan ama ay soo dhexmaraan ee ay meel ku kulmaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kuulid-da)

2

(indho) indhakuul marin, ku qurxin, ku madoobeyn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kuul².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg kuulan.

waa la naqliyay ✓

1

(Lulmid-da)

2

1. Caano ruxmay oo subag ka soo go'ay noqosho.

3

2. Wax lulmay ama ruxmay noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lulan¹.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhediq, keli) caano ruxmay oo subag ka soo go'ay noqosho.

2

lulmid-da: (magac, dhedig, keli) wax lulmay ama ruxmay noqosho. Dh: ruxmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Luulid-da)

2

Carruurta aan weli calaliska bilaabin, carrabkooda calalin, ruugid; waxay calaamo u tahay inay calalis doonayaan oo u baahan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg luul.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) carrabjalaqada caruurta hadalbaradka ah; carrabcalaliska ubadka aan weli ababin. Luuliddu caruurta inta badan way ka ba'daa. Dh: jabago, carrabjalago.

waa la naqliyay ✓

1

(Mulxid-ka)

2

Gaal; kaafir.

waa la naqliyay ✓

1

mulxid¹: m.l (-diin, m.dh) (dii.) Gaal, kufri; qof aan diimaha rumaysnayn.

2

mulxid²: m.l (-diin, m.dh) (fals.) Qof aan xiisayn ama aan dan ka lahayn arrimaha ku saabsan diinta.

waa la naqliyay ✓

1

mulxid¹: m.l (-diin, m.dh) (dii.) Gaal, kufri; qof aan diimaha rumaysnayn. (fals.) Qof aan xiisayn ama aan dan ka lahayn arrimaha ku saabsan diinta.

2

mulxid²: m.l (-diin, m.dh) (fals.) Qof aan xiisayn ama aan dan ka lahayn arrimaha ku saabsan diinta.

waa la naqliyay ✓

m. n. atheist, infidel, unbeliever

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. atheist (eeythiyast) ~ diinlaawe, 2. communist (kom 'a niist) ~ shuuci

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gaal aan wax diin ah lahayn. Neef mulxid qalay lama cuno. Dh: diinlaawe.

waa la naqliyay ✓