Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l X. ah: xero weyn oo aad loo adkeeyay.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Hudur [city in south west Somalia.]

waa la naqliyay ✓

1

cf: caasimad

2

de: Hudur [city in south west Somalia] Capital of the Bakool region

3

initial: x

4

lx: Xuddur

5

ps: n0-loc

6

key: Xuddur

waa la naqliyay ✓

(fal) ilmo dhashay u xuddun xidh. Wilka qaalinta ugu xuddum.

waa la naqliyay ✓

1

(Xuddun-ta)

2

1. Godka yarka ah oo caloosha bartankeeda ku yaal.

3

2. Hab waalidku carruurtiisa wax xoolo ah, u siiyo (ilmaha dhashay xuddunta laga gooyo baa neefka la siinayo loogu xiraa; xuddunxir).

4

3. Xanuun qabatin leh (ama xundhur).

waa la naqliyay ✓

1

xuddun¹: m.dh (-umo, m.l) 1. Godka yarka ah oo caloosha bartankeeda ku yaal. 2. Hab waalidku carruurtiisa wax xoolo ah, u siiyo (ilmaha dhashay xuddunta laga gooyo baa neefka la siinayo loogu xiraa; xuddunxir).

2

xuddun²: m.dh (jooloji) Badhtamaha dhulka ee ka hooseeya carro-jiifka dhulka, hexroorkiisuna yahay 6900 oo mitir, oo leh cufnaan sare, kana kooban nikal iyo xadiid.

waa la naqliyay ✓

1

xuddun¹: m.dh (-umo, m.l) 1. Godka yarka ah oo caloosha bartankeeda ku yaal. 2. Hab waalidku carruurtiisa wax xoolo ah, u siiyo (ilmaha dhashay xuddunta laga gooyo baa neefka la siinayo loogu xiraa; xuddunxir).

2

xuddun²: m.dh (jool.) Badhtamaha dhulka ee ka hooseeya carro-jiifka dhulka, hexroorkiisuna yahay 6900 oo mitir, oo leh cufnaan sare, kana kooban nikal iyo xadiid.

waa la naqliyay ✓

Centre

waa la naqliyay ✓

Center (Centre)

waa la naqliyay ✓

1

f. n. navel, umbilical cord; center {geometry}

2

xuddun [feminine] n., [collective] livestock gifted to a newborn child

3

xuddun v. give livestock to a newborn child, to become his property

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. umbilical cord (ambili-kal koodh); navel (neey-val); umbilicus (ambili-kas) ~ xuddunta caloosha ~ xundhur. 2. central point

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meesha mandheerta hooyadu kaga tiillay ilmaha ee caloosha badhtankeeda ah. Xuddunta madheerta ayaa laga jaraa. Dh: xundhur, xundub.

2

xuddun-ta: (magac, dhedig, keli) xanuun qabatin leh oo kolkol qofka leh ku kaca oo calooshu aad u xanuunto. Dh: xundhur.

3

xuddun-ta: (magac, dhedig, keli) xuddunxidh.

4

xuddun-ta: (magac, dhedig, keli) bar badhtameedka goobada.

waa la naqliyay ✓

مَأْنَةٍ وَسُرَّة

waa la naqliyay ✓

1

(Nishaab-ka)

2

1. Sida wax loo rido ama aan wax loola waayin aqoonteeda; toog; dhaqays; shabbaax; shiish; liishaan; abbaar.

3

2. Daldaloollada loo yeelo xuddurrada iyo kuudadka lagu dagaallamo oo dad gudaha ku jiraa, ka toogtaan colka dibadda jooga.

waa la naqliyay ✓

1

(Qalcad-da)

2

Dhis xoog badan oo dagaal loo dhisto; xuddur; kuud.

waa la naqliyay ✓

Jaadadka xuddurrada qalcadaha

waa la naqliyay ✓

Xuddur, qalcad

waa la naqliyay ✓

1

cf: Xuddur

2

de: Bakol [region in south west Somalia]

3

hm: 3

4

lx: Bakool

5

ps: n0-loc

6

key: Bakool_3

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: Moqdishu ~ Xamar, Baydhabo, Beledweyne, Bosaaso, Burco, Ceerigaabo, Dhuusomareeb, Gaalkacyo, Garoowe, Hargeysa, Jowhar, Kismaayo, Laas-Caano, Marka, Xuddur

3

de: capital city; big town, metropolis

4

lx: caasimad

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: caasimad

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ku x.: neef xoolo ah ilmo dhashay siin. 2. Ka x.: haweeney foolanaysa ka dhalin.

waa la naqliyay ✓

v. give a newborn child livestock as his possession

waa la naqliyay ✓

1

de: give a newborn child livestock as his possession

2

initial: x

3

lx: xuddumi

4

pd: (xuddumiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xuddumi

waa la naqliyay ✓

1

1. (Xudduud-da) Xusuus hore oo la sii dhadhansado, la macaansado, oo wax kolkaas la soo qaaday, soo kiciyaan, lagu soo garwaaqsado.

2

2. (Xudduud-ka) ° Seere; soohdin; xad.

waa la naqliyay ✓

1

xudduud¹: m.l (-do, m.l) Soohdin; seere; xad.

2

xudduud²: m.dh 1. Duxda hadalka ama macnaha oraah lagu dhawaaqay ka dambeysa. 2. Xusuus la sii dhadhansado, oo wax kolkaas la sheegay soo kiciyaan, lagu soo garwaaqsado. 3. Seere; soohdin; xad.

waa la naqliyay ✓

1

xudduud¹: m.l (-do, m.l) Soohdin; seere; xad.

2

xudduud²: m.dh 1. Duxda hadalka ama macnaha oraah lagu dhawaaqay ka dambeysa. 2. Xusuus la sii dhadhansado, oo wax kolkaas la sheegay soo kiciyaan, lagu soo garwaaqsado. 3. Seere; soohdin; xad.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. border, boundary, frontier, limit

2

xudduud [feminine] n. remembrance, reminiscence

waa la naqliyay ✓

-da: (n) boundary (bawn-dhari); border (boor-dher); frontier (faroon-tiir); bound (baawnd); limit (limit)-, limitation (limi-teey-shin) ~ xad -ka

waa la naqliyay ✓

1

(Xundhur-ta)

2

1. Xanuun qabatin leh oo caloosha qabta.

3

2. Xuddun.

waa la naqliyay ✓

1

xundhur¹: m.dh (-ro, m.l) Xuddun.

2

xundhur²: m.dh (daawo) Cudur la is qaadsiiyo oo ku dhaca xiidmaha shuban dhiig iyo axal la socdaan.

waa la naqliyay ✓

1

xundhur¹: m.dh (xundhurro, m.l) Xuddun.

2

xundhur²: m.dh (daaw.) Cudur la is qaadsiiyo oo ku dhaca xiidmaha shuban dhiig iyo axal la socdaan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. navel, umbilical cord

2

xundhur [feminine] n. dysentery, severe stomach-ache

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. umbilical cord (ambili-kal koodh); navel (neey-val); umbilicus (ambili-kas) ~ xuddun caloosha. 2. central point

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meesha mandheerta hooyadu kaga tiillay ilmaha ee caloosha badhtankeeda ah. Dh: xuddun.

2

xundhur-ta: (magac, dhedig, keli) xanuun qabatin leh oo kolkol qofka leh ku kaca oo calooshu aad u xanuunto.

3

xundhur-ta: (magac, dhedig, keli) xuddunxidh.

4

xundhur -ta: (magac, dhedig, keli) bar badhtameedka goobada.

waa la naqliyay ✓

زَحير

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan fil weyneyn; yar; dhoocil.

2

2. (Xuur-ka) Wiil yar.

3

3. (Xuur-ta) a) Gabar yar. b) Xuurto. c) Shinbir.

waa la naqliyay ✓

1

xuur: m.l (-ro, m.l) 1. Inan da' yar. 2. X. ah: yar, aan weyneyn.

2

xųur: m.dh 1. Gabar yar oo aan fil weyneyn. 2. Shimbir luqun dheer.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): young boy, youth; in one's youth

2

xuur [feminine] n. young girl

3

xuur [feminine] n. Marabou bird, stork species

4

xuur [feminine] n., [abstract] exhaustion

waa la naqliyay ✓

nickname-m exhaustion. Lit: a weak and vulnerable person

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) large, long-legged bird; crane (kareeyn)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) in yar oo adhi ah. Reerku wuxuu leeyahay xuur adhi ah.

2

xuur-ka: (magac, lab, keli) wiil yar oon qaan gaadhin. Wiil xuur ah ayaa la xidhay. Dh: kuray.

3

xuur-ta: (magac, dhedig, keli) haad luga dhaadheer oo meelaha raqda aan ka fogaan oo gorgorka ka baqda.

4

xuur-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh yar oo aan filwaynayn.

5

xuur-ta: (magac, dhedig, keli) neefqabataw iyo hiinraag. Xuur ayaan la neefsan waayay.

waa la naqliyay ✓

1

(Cudur-ka)

2

1. Fayoobi la'aan; xanuun gaar ah oo oogada ama xubin kamid ah, ku dhaca: bugto; jirro.

3

2. (-) Cudaddaar; marmarsiinyo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Caafimad-darro jirka noolaha ama qayb ka mid ah ku dhacda, oo uu keeno jeermi iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Caafimad-darro jirka noolaha ama qayb ka mid ah ku dhacda, oo uu keeno jeermi iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. ailment, disease, infirmity

2

cudur m. n. excuse, justification

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) disease (di-ziiz); illness (iilnas)-, malady (maaladi) ~ bukto, jirro Ex- cudur khatar ah bay qabtaa; she has a serious illness

waa la naqliyay ✓

1

Malattia

2

Disease

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun gaar ah oo oogada ama xubnaha qofka midkood ku dhaca; fiyoobi la'aan. Cudur aan dawo lahayn ileen, cidi ma daawayso. Dh: xanuun, jirro. Li: caafimaad.

waa la naqliyay ✓

داء

waa la naqliyay ✓

1

(Gudur-ka)

2

Hilibka geela intiisa adag.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hilib jiir ah oo adag. 2. la-mid: guduri. Nooc gorgorka ka mid ah oo leh qoor diiran iyo midab madow.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] tough part of camel meat

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hillibka xoolaha iyo ugaadha ee weydda ah jiidhka adagna ah. Dh: taxmuur, weyd. Li: caddiin, shilis.

waa la naqliyay ✓

1

de: tough part of camel meat

2

lx: gudur

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: gudur

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: murud.

waa la naqliyay ✓

1

(Qudur-ka)

2

Bakhayl; muudal.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-rro, m.dh) Q. ah: nin aad bakhayl u ah.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-rro, m.dh) Q. ah: nin aad bakhayl u ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. miser

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) stingy (istinji) ~ gacan adag, bakhiil, bakhayl. -Syn: close-fisted, niggardly ~ see also [eeg] bakhayl,dhabcaal

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aad bakhayl u ah. Dh: qadduuc.

waa la naqliyay ✓

1

de: miser

2

lx: qudur

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

syn: bakhayl, muudal

6

key: qudur

waa la naqliyay ✓

Candho

waa la naqliyay ✓

/adhar/ (n) candhada xoolaha.

waa la naqliyay ✓

n., candho, -adi.

waa la naqliyay ✓

Core

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qol la galo ama god loo isticmaalo hoy ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Duddun-ta)

2

Taallo adag oo kolkol aad u dheer oo jaad aboorka kamid ahi samaysto; wuxuu ka dhisaa ciid candhuufo lagu qooyey; duddumo; (ama dundun).

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-ooyin, m.l) Taallo dhoob adag ka samaysan, godad leh oo nooc aboorka ka mid ahi candhuuftiisa ku dhiso. la-mid: duddumo, dundumo, dundun³.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-ooyin, m.l) Taallo dhoob adag ka samaysan, godad leh oo nooc aboorka ka mid ahi candhuuftiisa ku dhiso. la-mid: duddumo, dundumo, dundun.

waa la naqliyay ✓

f. n. ant hill, termite mound

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) anthill ~ duddumo

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ku garab dhashay duddun. Waxa kale ee loo baxshaa wiil dhashay isaga oo buurri darteed dundumo la moodo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ciid uu aboorku qandhuuftiisa ku qooyo oo inta uu dhoobo ka dhigo, dhis weyn ka sameeyo. Duddun dheeraataaba way dumi. Dh: dundumo, dudumo.

waa la naqliyay ✓

1

a: dundumo ~ dundun

2

de: ant hill, termite mound

3

lx: duddun

4

pd: (-ta Pl: duddumo (/ha))

5

ps: n1-f

6

key: duddun

waa la naqliyay ✓

1

(Durdur-ka)

2

Biyo yar oo il ka soo baxaya oo aan go'ayn oo webi yar u eg.

waa la naqliyay ✓

1

durdur¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Tog yar oo leh biyo joogto ahaan u qulqula oo aan go'in. 2. D. ah: Biyo si joogto ah u qulqulaya oo aan go'ayn.

2

durdur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Biyo si joogto ah oo aan kala go' lahayn u socosho.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) 1. Tog yar oo leh biyo joogto ahaan u qulqula oo aan go'in. 2. D. ah: Biyo si joogto ah u qulqulaya oo aan go'ayn.

waa la naqliyay ✓

Stream

waa la naqliyay ✓

1

m. n. running water, stream

2

durdur v. flow, run (water)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) biyo quiqulaya oo si joogto ah u socda. Dixdani waxay leeyahay durdur aan go'in.

waa la naqliyay ✓

1

(Gudcur-ka)

2

1. Bisha barkeeda danbe oo aan caddada ahayn.

3

2. Iftiin la'aan; mugdi.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Iftiin la'aan; mugdi. 2. Bisha dayaxa lagu tiriyo qaybteeda dambe; mugdi.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Iftiin la'aan; mugdi. 2. Bisha dayaxa lagu tiriyo qaybteeda dambe; mugdi.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] darkness, dark, state of being without light

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m darkness, dark, the state of being without light. Lit: black by nickname or born in a dark place by name

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) total darkness; gloor (gluum) ~ mugdi

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil midab madow u dhashay ama habeen gudcur ah hooyadii umushay.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) habeen dam ah oo aan dayaxu jirin. Dh: gurcud. Li: caddo.

waa la naqliyay ✓

1

de: darkness, dark, state of being without light Opp: iftiin

2

lx: gudcur

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

syn: mugdi

6

key: gudcur

waa la naqliyay ✓

ظلام

waa la naqliyay ✓

m.l Xisaab xisaab kale lagu daro; isugayn.

waa la naqliyay ✓

m.l Xisaab xisaab kale lagu daro; isugayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Muddug-ga)

2

1. Aan la wehelin; keli ah.

3

2. Aan waxba sidan; qaawan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan la wehelin; keli ah. 2. Aan waxba sidan; qaauan. 3. Faro maran; aan hanti lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Aan la wehelin; keli ah. 2. Aan waxba sidan; qaawan. 3. Faro maran; aan hanti lahayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. alone, solo; naked person, bare ~ stripped thing

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) aan wax dhar ah sidan oo sidii hooyadii ku dhashay ah. Wiilki arrad buu muddug yahay. Dh: qaawani, mucsur.

2

muddug-ga: (magac, lab, keli) aan la wehelin oo kelidii oo qudha ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: alone, solo; naked person, bare ~ stripped thing

2

lx: muddug

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: murdux, qaawan

6

key: muddug

waa la naqliyay ✓

1

(Muddul-ka)

2

Aqal badanaa qol keliya ah oo wareegsan oo saqaf kor u fiiqan leh; (ama mundul, mundulle).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: mundul.

waa la naqliyay ✓