xirmayn

(tilmaame) xirmo xirmo u xiran ah. Dh: xidhmaysan.

-ta: (magac, dhedig, keli) xidhmooyin badan oo dhandhan iskugu xidhan ka dhigid. Dh: seerayn, xirmayn, xirmays.

1. Xarig ama wax la mid ah lagu xiray, lagu guntey, lagu adkeeyey.

2. (qof) denbi falay oo xabsi ku jira.

3. Aan furrayn, qufulan.

4. Aan la mari karin; go'an.

xiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la xirey noqosho.

xiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la xirey ahaansho.

xiran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la xirey noqosho. m.f.dh, xirmid.

xiran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la xirey ahaansho. m.f.dh, xirnaan.

der. [adjective] shut, closed, locked, fastened, tied (up); jailed, imprisoned; dressed

xiran [inchoative] v. be tied up, get closed; be imprisoned; be concluded

fermé.

-xidhnaa / xidhnayd: (adj) 1. closed (kalowsidh)-, shut (shat) ~ xidhan. Ex: dukaanku ma xiran yahay? Is the store closed? 2. arrested (a-res-tidh)-, detained (dhi-teeynidh)-, imprisoned (im-piri-zenidh) ~ xabbisan

ku xiran: (adj) connected (ko-nektidh)-, in connection with; relating to.

xiran -xidhnaa / xidhnay: (adj) dressed; wearing. Ex: nin surweel xiran; a man wearing trousers ~ labisan

(tilmaame) eeg xidhan.

(Birayn-ta)

1. Neef xoola ah gowricid.

2. Bir ka dhigid.

m.f.dh eeg biree.

-ta: (n) the act slaughtering; slaughter (islootar) ~ gawricis

-ta: (magac, dhedig, keli) neef xoolo ah gawricid. Birayn ba wuu u diiday haka dhamo bakhtiye wanku. Dh: xalaalayn.

m.dh (naxwe) Curiyayaal loo kala saaro kooxkoox hadba sida ay isugu dhowyihiin naxwe ahaan.

m.dh (naxwe) Curiyayaal loo kala saaro kooxkoox hadba sida ay isugu dhowyihiin naxwe ahaan.

(Firayn-ta)

1. Firo u yeelid.

2. (turub) warqad badka dhigid, muujin.

m.f.dh eeg firee.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg fidhayn.

firayn-ta: (magac, dhedig, keli) wax la fuushan yahay ama la wado dib u celin. Faras aan firayn baran lama fuulo waligaa. Dh: celin. Li: kaxayn.

firayn-ta: (magac, dhedig, keli) adoo ordaya ama cararaya fidho kicin. Dh: fidhayn.

firayn-ta: (magac, dhedig, keli) turubka, warqad badka lagu ciyaarayo, dhigid oo muujin. Dh: firays.

(Iimayn-ta)

Iin u yeelid.

m.f.dh eeg iimee.

-ta: (magac, dhedig, keli) nabar iyo iin u yeelid.

(Ilmayn-ta)

1. Indhaha biyo ka keenid; ilmo qubid.

2. Ilmo isdabajoog ah dhalid.

3. (Faal, kd.) isku sii jarjarid.

m.f.dh eeg ilmee.

-ta: (magac, dhedig, keli) indhaha illin ka keenid. Dh: ooyid, lilmayn.

1. (Irmaan-ka) Nafley dheddig oo caano leh; aan gurrayn.

2. (Irmaan-ta) (Shaxda) kataan; weddin.

irmaan¹: m.l Xoola dheddig oo aan gurneyn oo caano leh.

irmaan²: m.l/dh Shaxda meesha mar walba inta laga dhaco qofka kale shaxdiisa lagu jabsho.

irmaan³: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax caano leh noqosho.

m.l Xoola dheddig oo aan gurneyn oo caano leh.

der. [adjective] in milk, lactating

irmaan m. n., [collective] dairy-cattle; dairy-camels

irmaan [feminine] n. playing piece in a Somali board game

-aa: (adj) producing or secreting milk

(I) Vacca in lattazione;

(E) Suckling Cow

(S) IRMAAN (S. c. m.: Hirmàn)

(tilmaame) mid aan gudhnayn oo caano leh.

irmaan -ka: (magac, lab, keli) xoolaha la dhaqdo intooda caanaha leh ee aan gudhnayn. Irmaan badan ayaan haysannaa.

irmaan -ta: (magc, dhedig, keli) shax labada dhinacba uu u dhici karo qofka kula loollamayaa. Afareey irmaan oodan bay aga maraysaaye.

(Jimayn-ta)

Isu foodin; simid.

m.f.dh eeg jimee.

-ta: (magac, dhedig, keli) isbarbardhigga qiimaha ay leeyihiin labo wax.

-ta: (magac, dhedig, keli) guri, gaadhi iyo wixii la mid ah, qofka gala ama isticmaala lacag ka qaadid.

(Mirayn-ta)

1. Miro bixin, soo saarid, dhalid.

2. Miraha heesta tirin, qaadid.

m.f.dh eeg miree.

-ta: (magac, dhedig, keli) heesta midheheeda tirin; maanso allifid. Dh: mudhayn, curin, midhays.

mirayn -ta: (magac, dhedig, keli) midho bixin; miro soo saarid. Dh: mudhayn, dhalid, midhays.

m.f.dh eeg ormee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhawaaq iyo or si wadar ah loo sameeyo.

ormayn-ta: (magac, dhedig, keli) wadar ku socosh.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qadarin.

m.f.dh eeg qiree. la-mid: qarayn.

Numeration

m.f.dh eeg wiree.

-ta: (magac, dhedig, keli) dugaag ama cadaw kale xoolo ka celin.

(Xerayn-ta)

1. Xero gelin.

2. Xer ka dhigid.

m.f.dh eeg xeree.

vl. n. corraling, rounding up; encamping

-ta: (magac, dhedig, keli) xero gelin. Xeraynta digaagga u kac. Dh: xerays.

xerayn -ta: (magac, dhedig, keli) alaab meel aamin ah gelin; meel laga soo saaray ku celin.

xerayn-ta: (magac, dhedig, keli) dhinacyada ka marid oo meel isugu keenid. Dh: hareerayn.

xerayn -ta: (magac, dhedig, keli) xabsi geyn oo xidhid. Dh: xidhid.

xerayn-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo dalag bi'iyay madaxfurasho meel ugu xerayn oo illaa dadkii lahaa la helayo haysasho.

de: corraling, rounding up; encamping

initial: x

lx: xerayn

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: xerayn

(Xilayn-ta)

1. Xil saarid; xiloodin.

2. Xilo ka dhigid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid masuuliyad saarid. Xilayn wuu ku fiican yahay. Dh: xilsaarid, xilays, xiloodin.

xilayn-ta: (magac, dhedig, keli) xilo samaysasho; reer dhisasho oo guursasho. Xilayni heshiis kama maaranto. Dh: xilays.

(Xorayn-ta)

Xor ka dhigid.

m.f.dh eeg xoree.

vl. n. liberation; suffrage

-ta: (n) emancipation (i-maan-si-peey-shin); liberation (li-bareey-shin); liberalization (liberali-zeey-shin); setting free

-ta: (magac, dhedig, keli) wax madax bannaan oo kaskiisa ku meelmara ka dhgid. Dh: xorays.

de: liberation; suffrage Alt sp: xoreyn

initial: x

lx: xorayn

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: xorayn

(Xumayn-ta)

1. Wax xun ku falid; gaarsiin.

2. Xaal; yake.

m.f.dh eeg xumee. la-mid: xumays¹.

f. n. fine, penalty; harm, damage

Far torto

To wrong

-ta: (magac, dhedig, keli) si xun oo la naco con raalli laga ahayn u samayn. Xumaynta badani sumcada ayay kaa dishaa. Dh: bi'in.

xumayn -ta: (magac, dhedig, keli) si xun oon fiicnayn ula dhaqmid; bahdilid. Li: wanajin xurmayn.

xumayn -ta: (magac, dhedig, keli) kharribid o caddilid. Xumaynta mooteerka waa loo kasay D xumays, caddilid.

xumayn-ta: (magac, dhedig, keli) mag laga bixiyo gabadh lagu xad gudbay. Xumayntii inanta bixi Dh: maydh. Wa: xumayno.

cf: cisaaro, tacsiir, xaal, yake

de: fine, penalty; harm, damage

initial: x

lx: xumayn

pd: (-ta)

ps: n-f

key: xumayn

(fal) xurmo u yeel oo tixgeli. Walida xurmay. Dh: muunay, ixtiraan.

(Biimayn-ta)

Biimo ka dhigid; meel cabsi ah gelin.

m.f.dh eeg biimee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax halis gelin. Bimaynta naftaada ka daayoo bannaanka mari.

m.dh la-mid: carmin.

-ta: (magac, dhedig, keli) caydhin; eryid.

m.f.dh eeg cirree.

-ta: (magac, dhedig, keli) cirro u yeelid.

m.dh la-mid: fidnayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale fidmo ku abuurid ama dhaqan xumo beerid. Dh: saraayayn, fidnayn.

(Hormayn-ta)

Hormo hormo ka dhigid; hadba hormo soo deyn.

m.f.dh eeg hormee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hormohormo ka dhigid; hadba hormo soo deyn.

(Karmayn-ta)

(dayax) meel labo xiddigood u dhexaysa oo aan midna u bursanayn, fariisasho.

m.f.dh eeg karmee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dayax, meel labo xiddigood u dhexaysa oo aan dhinac u badnayn fariisasho. Dh: fariisasho, karmo.

(Qiimayn-ta)

Qiime u yeelid; simid; tamminid.

m.f.dh eeg qiimee. la-mid: qaymeyn.

-ta: (n) appraisal (ap-reeysal); assessment (a-sees-ment); evaluation (ivaal-yuweey-shin); estimation (es-ti-meey-shin) ~ qiimays

-ta: (magac, dhedig, keli) inta uu noqon karo maanka ka qiyaasid. Qiimaynta aqalka kolka la dhiso ayaa la garan. Dh: qiyaasid.

qiimayn-ta: (magac, dhedig, keli) qime lagu libiyo u yeelid. Dh: simid, tamminid, qiimays.

m.f.dh eeg qormee.

m.f.dh eeg surmee.

-ta: (magac, dhedig, keli) surmo gelin; surmays.

surmayn -ta: (magac, dhedig, keli) surmo ku qabasho. Surmaynta ilmaha ka daa.

m.dh la-mid: wareemid.

-ta: (magac, dhedig, keli) warmo la dhicid oo ku wareemid. Warmaynta meydku waa xadgudub.

(Xammayn-ta)

1. (biyo, ...) heerka u kulul gaarsiin; karkarin.

2. Tahan ka orodsiin; kicin.

3. (saacad) buuxin.

m.f.dh eeg xammee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cuntoo badh u diidid oo ka soomin. Dh: mamnuucid.

xammayn -ta: (magac, dhedig, keli) karkari heerka ugu kulul gaadhsiin. Biyaha xamma badan ka daa oo fardiiris ka dhig. Dh: baylin.

xammayn-ta: (magac, dhedig, keli) kaynaanin xoog u eryid. Dh: ordisiin, eryid.

xammayn -ta: (magac, dhedig, keli) saacad, beytari iyo wixii la mid ah buuxin oo cabbayn. Dh: buuxin, shaarjayn, cabbayn.

xammayn-ta: (magac, dhedig, keli) buuxsan oo la shaarjeeyey ah. Beytarigu wuu xammaysan yahay Dh: buuxsan, shaarjiyaysan, cabbaysan.