Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

xiriiriye¹: m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Qof barnaamijyada ka baxa raadiyaha, telefishinka iyo wixi lamida dadka la socodsiiya. 2. Wax isku xira laba shay ama ka badan.

2

xiriiriye²: m.l (-yayaal, m.l/dh) (naxwe) Curiyeyaal aan isbeddeleyn oo loo adeegsado xiriirin labo erey ama labo koox erey oo weer iskula jira amaba labo weerood oo kala madax bannaan. Tusaale: “Sahal iyo Malyuun waa walaalo”.

waa la naqliyay ✓

1

xiriiriye¹: m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. Qof barnaamijyada ka baxa raadiyaha, telefishinka iyo wixi lamida dadka la socodsiiya. 2. Wax isku xira laba shay ama ka badan.

2

xiriiriye²: m.l (-yayaal, m.l/dh) (naxwe) Curiyeyaal aan isbeddeleyn oo loo adeegsado xiriirin labo erey ama labo koox erey oo weer iskula jira amaba labo weerood oo kala madax bannaan. Tusaale: Sahal iyo Malyuun waa walaalo.

waa la naqliyay ✓

m. n. connector; conjunction {grammar}

waa la naqliyay ✓

-xiriiriyaha: (n) 1. coordinator (ko-woodh-neeter)-, mediator (miidi-yeey-ter)-, middleman (midhel-meen)-, host (hoost) 2. [grammar] conjunction (kon-jang-shin) Ex: sida ereyada, laakiin, iyo, iwm; such as but, and, etc

waa la naqliyay ✓

1

de: connector; conjunction {grammar}

2

initial: x

3

lx: xiriiriye

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m

6

key: xiriiriye

waa la naqliyay ✓

موصول

waa la naqliyay ✓

m.dh (naxwe) Curiyeyaal hawshoodu tahay in ay isku xiriiriyaan ereyada hadalka, waxayna u kala baxaan labo koox: “xiriiriyeyaal” iyo “horyaalayaal”.

waa la naqliyay ✓

xi. (naxwe) Xiriiriye tilmaamaya waxa ku dhashay sabab. Tusaale: “Maasha xaashiyuhu duule ee dabayl baa jiidday”. la-mid: maansha.

waa la naqliyay ✓

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: “Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah”, “Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday?” 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

1

taxan¹: f.mg1 (-xmay, -xantay; -xmi) 1. Wax iniino ah oo dhexda ka daloola oo dun la iskula xiriiriyay noqosho. 2. Tiro wax siday isugu xigeen isu daba yaal noqosho. la-mid: tixan¹.

2

taxan²: f.mg4 (-xnaa, -xnayd) 1. Wax iniino ah oo dhexda ka daloola, wax dun la iskula xiriiriyey ahaansho. 2. Tiro wax sidey isugu xigeen isu daba yaal ahaansho. la-mid: tixan².

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab.../-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Saddexda xuub ee ka sameeysan sooh xiriiriye oo hoos kaga dahaaran lafta madaxa iyo godka laf-dhabarta, waxayna daboolaan maskaxda iyo xangullada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (naxwe) Curiyeyaal hawshoodu tahay in ay isku xiriiriyaan ereyada hadalka, waxayna u kala baxaan labo koox: 'xiriiriyeyaal' iyo 'horyaalayaal'.

waa la naqliyay ✓

xi. (naxwe) Xiriiriye tilmaamaya waxa ku dhashay sabab. Tusaale: Maasha xaashiyuhu duule ee dabayl baa jiidday. la-mid: maansha.

waa la naqliyay ✓

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah. Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday? 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

1

taxan¹: f.mg1 (-xmay, -xantay; -xmi) 1. Wax iniino ah oo dhexda ka daloola oo dun la iskula xiriiriyay noqosho. 2. Tiro wax siday isugu xigeen isu daba yaal noqosho. m.f.dh, taxmid. la-mid: tixan.

2

taxan²: f.mg4 (-xnaa, -xnayd) 1. Wax iniino ah oo dhexda ka daloola, wax dun la iskula xiriiriyey ahaansho. 2. Tiro wax sidey isugu xigeen isu daba yaal ahaansho. m.f.dh, taxnaan. la-mid: tixan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab.../-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Saddexda xuub ee ka sameeysan sooh xiriiriye oo hoos kaga dahaaran lafta madaxa iyo godka laf-dhabarta, waxayna daboolaan maskaxda iyo xangullada.

waa la naqliyay ✓

/howst/ (n) 1. marti-galiye. e.g. While I was in Cairo, my host was a friend I met at last year's conference. (n) 2. xiriiriye-barnaamij. e.g. Here is your host, Abdalla Nuradin. (n) 3. fara-badan, aad u-badan.

waa la naqliyay ✓

/opareytor/ (n) 1. qofka mashiin ka shaqaysiiya (ku shaqeeya) 2. xiriiriye taleefoon (qofka taleefoonada isku-xira oo ka shaqeeya).

waa la naqliyay ✓

Xiriiriye Yaal

waa la naqliyay ✓

Xiriiriyeyaal

waa la naqliyay ✓

1

cong. - mana', midna' (xiriiriye labo weer diidmo).

2

ne part. pron. - ka (non ne ho piú

3

notizie: war kama hayo (qof); ne dubito: shaki baan ka qabaa (waxaas); ne torno ora: haddaan ka imid (meel); ne voglio due: labaan ka rabaa (qayb).

waa la naqliyay ✓

néanmoins, adv. - Xiriiriye; sidaa awgeed; si kastaba; ee weli; se; hayeeshee; laakiin.

waa la naqliyay ✓

1

cf: fal, falkaab, magac, magacuyaal, meeleeye, qodob, tilmaame, xiriiriye, yaab

2

de: part of speech, grammatical category {grammar}

3

lx: qaybta hadalka

4

ps: np

5

key: qaybta_hadalka

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dad xiriir wanaagsan la yeelasho. 2. Awr iyo wixi lamida isku daba xirid. 3. Dad, hawl iyo wixi lamida xiriir ka dhexeysiin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dad xiriir wanaagsan la yeelasho. 2. Awr iyo wixi lamida isku daba xirid. 3. Dad, hawl iyo wixi lamida xiriir ka dhexeysiin. m.f.dh, xiriirin.

waa la naqliyay ✓

v. connect in a series, link together, make contact

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) link (lingk)-, establish a connection; contact (koon-takt), tie together; bring into relation

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid ka war hay oo la xidhiidh. Qaraabada xiriiri. Dh: xiriiri. Li: goo.

2

xiriiri: (fal) isku aaddi oo xiriir ka dhig. Xiriiri awrta. Dh: xidhiidhi.

3

xiriiri: (fal) laf jajabkeeda isku habee oo kab.

waa la naqliyay ✓

1

de: connect in a series, link together, make contact

2

initial: x

3

lx: xiriiri

4

pd: (xiriiriyay)

5

ps: v2a=tr

6

key: xiriiri

waa la naqliyay ✓

1

(Xiriirid-da)

2

Wax isku xiriirsan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg xiriir². la-mid: xąriirid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xiriir isku xiga noqosho.

2

xiriirid -da: (magac, dhedig, keli) cid xiriir la yeelasho. Dh: xidhiidhid.

3

xiriirid -da: (magac, dhedig, keli) laf jaban ladnaan oo wax isku toostay oo soo kabmaysa haan. Dh: xidhiidhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiriirin-ta)

2

1. Midba midka ka horreeya ku xirid, ku dabid; tixid.

3

2. (dad) waxtarid; dhaqaalayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiriiri.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) xiriirjoogto ah la yeelasho, cilaaqo wanaagsan la samayn. Xiriirinta garaabadu waa sharci. Dh: xidhiidhin.

2

xiriirin -ta: (magac, dhedig, keli) isku aaddin co is daba joojin. Xiriirinta awrta waan agaan.

3

xiriirin -ta: (magac, dhedig, keli) cilango wanaagsan la samayn. Dh: xidhiidhin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xiriirin.

2

xiriiris-ta: (magac, dhedig, keli) soo kabasho oo laf xidhiidhay noqosho

waa la naqliyay ✓

1

(Xiriir-ka)

2

1. Wax si taxan isu dabajooga; midba mid ka danbeeya uu ku xiran yahay.

3

2. Awr ama wax kale oo la mid ah, oo isku daban.

4

3. Lafdhabar; arxaan.

5

4. Dhaqan ama heshiis ka dhexeeya ama isku xiraya labo qof ama dad ka badan.

waa la naqliyay ✓

1

xiriir¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Qaab wax is daba yaalla ay isugu xiran yihiin. 2. Cilaaqaad ka dhexeeya laba qof ama ka badan. 3. Urur lammaaneyaal horsan, ama isku xir ka dhexeeya kutirsaneyaasha urur ama ururro.

2

xiriir²: m.dh la-mid: xąriir¹.

3

xiriir³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax si aan kala go' lahayn isu daba jooga noqosho. 2. La x.: arrin xogteeda cid kala hadlid. 3. la-mid: xąriir².

waa la naqliyay ✓

1

xiriir¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Qaab wax is daba yaalla ay isugu xiran yihiin. 2. Cilaaqaad ka dhexeeya laba qof ama ka badan. 3. Urur lammaaneyaal horsan, ama isku xir ka dhexeeya kutirsaneyaasha urur ama ururro.

2

xiriir²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax si aan kala go' lahayn isu daba jooga noqosho. 2. La x.: arrin xogteeda cid kala hadlid. 3. la-mid: xąriir². m.f.l, xiriirid.

waa la naqliyay ✓

Relation

waa la naqliyay ✓

1

m. n. spine, backbone

2

xiriir m. n. relation, relationship, connection; relations; continuity; federation

waa la naqliyay ✓

(Hirrir) N Capparis decidua (Forsk) Edgew. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) relation (ri-leey-shin)-, relationship (ri-leey-shin-shiip)-, communication (kom-yuni-keey-shin)', connection (kon-nek-shin), contact (kon-takt)-, association (a-soo-siyeey-shin); rapport (ra-poor) ~ xidhiidh

2

la xariir -ay / tay: (v) 1. communicate (kom-yuni-keeyt)-, get in touch; relate (ri-leeyt); contact (koon-takt); have connection. 2. relate to; connect with. Ex: sheekadaan waxay la xariirtaa, taariikhdii Sayid Maxamed; This story relates to the history of Sayed Mohamed

waa la naqliyay ✓

1

Relazione

2

Relation

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ka war qab oo ku xidhnow. Waalidkaa mar walba la xiriir. Dh: xidhiidh.

2

xiriir-ka: (magac, lab, keli) wax si taxane ah isku dabajooga oo midba uu mid ka dambeeyo ama ku xiriirsan yahay. Dh: xidhiidh.

3

xiriir-ka: (magac, lab, keli) lafdhabar, arxaan.

4

xiriir-ka: (magac, lab, keli) cilaago garaabo, saaxiibtinimo, hawl ama wax kale ah oo laba qof ama in ka badan ka dhaxaysa oo isku xidha. Dh xidhiidh.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Weji biriir u yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Ciriiri-ga)

2

Meel (ama aqal ama wax kale) waxa ku gudajira aan si fiican u qaadin ee ka yar, kayaraanteeda; mugyari.

waa la naqliyay ✓

1

ciriiri¹: m.l 1. Meel dhex mariddeedu dhib tahay yaraan awgeed. 2. Meel aan waxa ku jira qaadin, yaraan awgeed. 3. Wax heliddooda adagtahay. 4. Waqti aan ku filnayn in hawl lagu qabto. la-mid: cariiri¹.

2

ciriiri²: f.g/mg1/2 (-ryay,-riday/risay;-ryi) 1. (f.g) Meel, ciriiri ka dhigid. 2. (f.mg) Ku c.: meel, wax qaadkeeda ka badan ku kordhin. la-mid: cariiri².

waa la naqliyay ✓

1

ciriiri¹: m.l 1. Meel dhex mariddeedu dhib tahay yaraan awgeed. 2. Meel aan waxa ku jira qaadin, yaraan awgeed. 3. Wax heliddooda adagtahay. 4. Waqti aan ku filnayn in hawl lagu qabto. la-mid: cariiri.

2

ciriiri²: f.g/mg1/2 (-ryay,-riday/risay;-ryi) 1. (f.g) Meel, ciriiri ka dhigid. 2. (f.mg) Ku c.: meel, wax qaadkeeda ka badan ku kordhin. m.f.dh, ciriiryid. la-mid: cariiri.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): narrow and cramped area; closeness, crowding; bustle; difficulty; crowded, dense, tight,

2

ciriiri v. crowd something ~ someone

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) narrowness (naarow nes)

waa la naqliyay ✓

1

Strettezza

2

Tightness

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) eeg cidhiidhi.

2

ciriiri: (tilmaame) aan faalal ahayn.

waa la naqliyay ✓

ضيق

waa la naqliyay ✓

name: Diriye

waa la naqliyay ✓

name-m warmer, comforter. Syn: Diirshe

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) heater (hiiter)-kululeeye

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhalashadiisa lagu diirsaday oo reerku ku farxay. Waxa ay u badan tahay in ay gabdho badan hortii dhasheen.

waa la naqliyay ✓

1

de: Diriye

2

lx: Diiriye

3

ps: name-m

4

key: Diiriye

waa la naqliyay ✓

1

(Kiriiri-ga)

2

1. Geed qodxo iyo iniino kulkulucsan oo sun ah leh.

3

2. Waxyaalo jaadad badan ah oo salka loo dhuubo, oo inta faraha lagu wareejiyo ama xarig salka lagala dhaco, lagu cayaaro oo aad u xiima oo u dheereeya.

4

3. Waxa sida kiriiriga iskuwareeg u xiima; (ama kariir).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geed-gaab, geed-madow ah oo cufan oo leh miro kuuskuusan oo hurdi ah iyo caleen xanaf leh. 2. (-iyo, m.dh) Waxyaalo jaadad badan ah oo salka loo dhuubo, oo inta faraha lagu wareejiyo ama xarig salka lagala dhaco, lagu cayaaro oo aad u xiima una dheereeya.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] poisonous plant species

2

kiriiri m. n. spinning top, child's toy made from a bicycle-wheel

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg kiriir.

waa la naqliyay ✓

1

(Wiriiri-ga)

2

Jiraca qaarki.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Jiraca qaarkii; xasharaad dadka qaniina; dhuxunkureeb. 2. Qof w. ah: qof caaro fudud ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Jiraca qaarkii; xasharaad dadka qaniina; dhuxunkureeb. 2. Qof w. ah: qof caaro fudud ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. very small black ant species with a painful bite

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) kind of ant having a painful bite ~ jirac, jinac

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) caddaan dayax oo saafi ah oo wax walba la arki karo. Caawa waa caddo wiriiri ah.

waa la naqliyay ✓

1

bw: jinac ~ jirac {C & S}

2

de: very small black ant sp., with a painful bite

3

initial: w

4

lx: wiriiri

5

pd: (/ga)

6

ps: n2a-m, n7-m

7

syn: dhuxulkurreeb

8

key: wiriiri

waa la naqliyay ✓

name-m silk (cloth ~ fabric); bleed, doctor an eye disease by bleeding. Lit: purity. Syn: Xariir, Xariiro

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: xariir³.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg biriiri. la-mid: biriiris.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: biriirin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-xay, -xday) Wax aqoon yar ka helid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-xay, -xday) Wax aqoon yar ka helid. m.f.dh, biriirixid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ciriiryid.

waa la naqliyay ✓

1

(Firiiric-a)

2

Nabarro ama finan aad u yaryar oo badan oo dadka korkiisa ka soo yaacyaaca; ciir.

waa la naqliyay ✓

m.l Nabarro yaryar oo jirka dadka ka soo baxa waqtiyada kulaylka ah; roobsugow. la-mid: furuuruc.

waa la naqliyay ✓

m.l Nabarro yaryar oo jirka dadka ka soo baxa waqtiyada kulaylka ah; roobsugow. la-mid: furuuruc.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] rash, acne, pimples ~ blisters that form on the skin

waa la naqliyay ✓

-a: (n) rash (raash); skin eruption, skin rash ~ furuuruc, finiinic

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) fudad yaryar ama kuuskuus yaryar. Dh: huruuruc, furuuruc, finan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: maqil; See also: furuuruc

2

de: rash, acne, pimples ~ blisters that form on the skin

3

lx: firiiric

4

pd: (-a)

5

ps: n-m-col

6

key: firiiric

waa la naqliyay ✓

1

(Xariirid-da)

2

1. (caano) xariir ka dhigid.

3

2. (il bugta) xariir ku farsamayn, ku daweyn.

4

3. Summad (xariir) xoolo ku dhigid.

5

4. Hadal xariir ah (cid ku) dhihid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xariir³. la-mid: xariirin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xąriir². la-mid: xiriirid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caano iyo biyo isku badhxid. Dh: fadhxid, badhxid.

2

xariirid-da: (magac, dhedig, keli) il bugta sarid oo xirribta sare ka dhiijin. Dh: xariiris.

3

xariirid -da: (magac, dhedig, keli) qof iin uu leeyahay hortiisa ku caddayn. Li: xan.

4

xariirid -da: (magac, dhedig, keli) xidhiidh cid kale la samayn. Dh: xadhiidhid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xariirid.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qaybinta iyo jeedinta barnaamij socda. Dh: xidhiidhin.

2

xariirin-ta: (magac, dhedig, keli) ku xidhnaan oo xidhiidh fiican la lahaansho. Dh: xidhiidhin.

3

xariirin -ta: (magac, dhedig, keli) awr badan midba mid dabada ugu xidhid oo hoggaamin. Saddex waan bartay waase goor aan ka gaboobay awr xariirinteed, ubad aamusiintii iyo dab ololintii. Dh: xidhiidhin.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) dhegaha sumad adhiga lagaga dhigo dhegaha oo dab ah. Ceesaan xariiryo leh ayaa iga luntay

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof xiddigaha ka faaliya oo wax maqan wax ka sheega. Xidigiye wax lagama rumaysto. Dh: xiddigiye, falaki.

waa la naqliyay ✓

1

de: spine, backbone

2

hm: 1

3

initial: x

4

lx: xiriir

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

syn: gadoob, lafdhabar, lafduud

8

key: xiriir_1

waa la naqliyay ✓

1

de: relation, relationship, connection; relations; continuity; [ext.] federation

2

hm: 2

3

initial: x

4

lx: xiriir

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: xiriir_2

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Wax, wax kale ku daba xirasho. 2. Cid afduubid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Wax, wax kale ku daba xirasho. 2. Cid afduubid. m.f.dh, xiriirsasho.

waa la naqliyay ✓

v. line something up for oneself

waa la naqliyay ✓

(fal) si xidhiidh ah oo is daba joog ah wax wado. Barnaamijkaaga xiriirso.

waa la naqliyay ✓

1

de: line s.t. up for oneself

2

initial: x

3

lx: xiriirso

4

pd: (xiriirsaday)

5

ps: v3a=tr

6

key: xiriirso

waa la naqliyay ✓

1

(Xirxirid-da)

2

Meelo badan ka xirid; dhawr jeer xirid.

waa la naqliyay ✓