Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xiisid-da)

2

1. Dhudaha dunta ama xarigga isku jebin, isku dhufasho.

3

2. Xiiso wax u qabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiis².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) araggiisa u hiloobid; xiiso u qabid; u xiisitaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Diisid-da)

2

Wax diisan ka dhigid; riixid; buusid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg diis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hoos iskugu buusid oo wax deri leh noqosho. Dh: buusid.

waa la naqliyay ✓

1

(Giisid-da)

2

Giis tirin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg giis². la-mid: giis¹ (3).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) giis tiring; heesid; guluulucid.

waa la naqliyay ✓

1

(Kiisid-da)

2

Buuxin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kiis².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dusha ka saarid: kiis ku buuxin. Dh: buuxis.

waa la naqliyay ✓

1

(Miisid-da)

2

1. (badar, kd.) Beegid; cabbirid.

3

2. Buuxin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg miis². la-mid: miis¹ (5).

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) weel buuxis oo iligga ka dhigid. Dh: buuxin. Li: inqin.

2

miisid -da: (magac, dhedig, keli) galaan wax ku miisid oo inta uu yahay eegid. Bariiska qiyaastiisa ma garanaynee miisidda ku celi. Dh: bardaamin.

3

miisid -da: (magac, dhedig, keli) tijaabinta bogsashada qofka la buulleeyey la tijaabiyo si loo qiyaaso inuu bogsaday iyo in kale. Dh: baxnaanin.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiimid-da)

2

Orod daran oo xiin ka yeero, ordid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiin².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xiin bixin. Dh: guuxid.

2

xiimid -da: (magac, dhedig, keli) orod xooglehoo xiin ka baxayo ordid. Dh: ordid, xiimis.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiiqid-da)

2

Xiiq qabasho; xuurtood; dubburyood.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiiq².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hiinraagid; orodla neefqabatoobid. Dh: hiinraagid, xuurtoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiirid-da)

2

Timo mandiil ku jarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiir. la-mid: xiirniin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jarid oo timo googoyn. Dh: xiiris.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiisad-da)

2

1. Biyo ama neecaw, si xoog leh u soconaya.

3

2. Xawlliga ama orodka xoogga jacda (korontada).

4

3. Xasil la'aan; wareer; soos.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Biya ama dabayl si xooggan u socda. 2. (-do, m.l) Qas iyo qalaanqal xasilloonida degaan wax u dhima.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Biya ama dabayl si xooggan u socda. 2. (-do, m.l) Qas iyo qalaanqal xasilloonida degaan wax u dhima.

waa la naqliyay ✓

f. n. current, wind; wake (of ship); high tide; electric current; crisis, chaos, riot attack

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) critical state of affairs; crisis (ka-raaysis); dangerous situation; critical situation.

2

xiisad -da: (n) period (piiriyeed); class (kalaas); scheduled period to study a specific subject. Ex: xiisadda labaad kadib baan ku soo wacayaa; I will call you after the second period

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qulqul danab ama dareere oo xoog ah. Dh: qulqul, tayaar.

2

xiisad -da: (magac, dhedig, keli) qalalaase iyo ismaandhaaf meel ka jira; xaalad kacdoon iyo is jiidjiidasho ah. Dh: xamaasad, xiis, xasarad. Wa: xiisado.

waa la naqliyay ✓

1

de: current, wind; wake (of ship); [ext.] high tide; electric current; [fig.] crisis, chaos, riot attack

2

initial: x

3

lx: xiisad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: xiisad

waa la naqliyay ✓

/howmsik/ (adj) daltabyo (dal u-xiisid ama u-hiloobid).

waa la naqliyay ✓

1

miss: /mis/ (v) 1. seegid; gafid (la waayid) 2. u xiisid 3. tabid (wax dhumay xusuustood).

2

miss: /miis/ (n) horgale laga hormariyo magaca gabadha aan la guursan. e.g. Miss Fatuma.

waa la naqliyay ✓

-daltabyada: (n) homesickness (hoom-sik-nes) ~ dal u-xiisid; u-hiloobid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax la jeclaa oo araggiisa laga raagay sida qof ama dal, aragtidiisa u xiisid. Dh: xiisid.

2

hiloobid -da: (magac, dhedig, keli) dal hore oo la joogi jirey ama wax horay loo yiqiin aragtidii jeclaysasho; buseelid; daltabyood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg xiisid.

waa la naqliyay ✓

Compressability

waa la naqliyay ✓

1

(Xididid-da)

2

(dad) xidid noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xixid².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qaraabo gacalnimo salka ku haysa noqosho. Xididid ayaa xoolo la isku siiyaa. Dh: xididis, gacaloobid.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg xiisoo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg xiisoo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jacayl xoog ah oo la jeclaado in la arko wax in badan laga maqnaa ood araggiisa ama cuniddiisa la jeclaado. Dh: xiiso, hilow. Li: nacayb.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiid-ka)

2

1. Shinbir xidinxiitada u eg, kana weyn.

3

2. Xidiinxiitada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Shinbir xidinxiitada u eg, kana weyn. 2. Xidinxiitada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

m. n. plover bird species

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) shinbir xidinxiitada u eg kase yara weyn. Xiid baa halkaa ku dhalay.

2

xiid -ka: (magac, lab, keli) xidinxiitada keeda lab. xiid -ka: (magac, lab, keli) qof aad u dhuuban oo mijo yaryar.

waa la naqliyay ✓

1

de: plover bird sp.

2

initial: x

3

lx: xiid

4

pd: (-ka Pl: xiidad (ka))

5

ps: n4-m

6

key: xiid

waa la naqliyay ✓

1

(Xiis-ka)

2

1. Xiisad.

3

2. Geed-abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon (guubali) leh.

waa la naqliyay ✓

1

xiis¹: m.l 1. Xiisad. 2. Geed-abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon (guubali) leh.

2

xiis²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Xargo dhowr ah isku soohid. 2. (f.mg) U x.: wax u hiloobid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Xargo dhowr ah isku soohid. 2. (f.mg) U x.: wax u hiloobid. m.f.dh, xiisid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. interest, desire

2

xiis v. twist together, entwine (fibers for rope ~ string); tangle

3

xiis m. n. current (of water ~ wind); high tide

4

xiis m. n. large desert tree species, with fragrant resin

waa la naqliyay ✓

name-m current (of water ~ wind); high tide; interest, desire

waa la naqliyay ✓

-ay / tay (v) [with proposition u] feel nostalgia for some thing

waa la naqliyay ✓

1

magac loo baxsho wiil la doorbiday ama jacayl aawadii loo xiisay.

2

xiis: (fal) dhudo dun ah ama xadhig isku jebi. Xiis dunaha.

3

xiis: (fal) u hilaw oo inaad dib u aragto naftu ha jeclaato.

4

xiis-ka: (magac, lab, keli) geed abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon yeesha. Dh: guubali.

5

xiis-ka: (magac, lab, keli) qalalaase iyo ismaandhaaf meel ka jira; xaalad kacdoon iyo is jiidjiidasho ah. Dh: xiisad.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hoos iskugu buusi oo deri u yeel. Diisi jiingadda oo haddana soo tiiri.

2

diisi-ga: (magaca, lab, keli) jaad ka mid ah likaha ama dhul kasoofuurka oo lagu daaweeyo saanfuurka iyo wixii la mid ah. Dh: like.

waa la naqliyay ✓

1

(Iidid-da)

2

Maalmaha Iidda ah ka qaybgelid; (ama ciidid).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ciidid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) farxadda iidda ka qaybgelid oo muujin. Dh: dabbaaldegid, damaashaadid, ciidid.

waa la naqliyay ✓

1

(Iilid-da)

2

Barbar u leexin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg iil².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhinac u leexin.

waa la naqliyay ✓

1

(Lisid-da)

2

1. Neef xoolo ah oo irmaan, iyadoo naasaha laga tuujina hayo, caanaha candhada ku jira ka keenid; maalid.

3

2. Mindi ama wax la mid ah, lisin ku afayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lis². la-mid: lis¹ (3), lismo.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) milking (milking) ~ caano maalid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) neef irmaan, caano ka maalid. Dh: maalid. Li: gaagixin.

2

lisid -da: (magac, dhedig, keli) afaynta wax saawir ah. Middidu lisid ayey u baahan tahay. Dh: afayn, soofayn. Li: saawirin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tis².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) (ku ~) ku tuqid; ku disitaan. Kutisida ka kala jooji ilmaha calooshiisu way yar tahaye.

2

tisid -da: (magac, dhedig, keli) tuqid oo aad u buuxinta.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg wiirsi.

waa la naqliyay ✓

m. n. envy

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) malice (maalas); envy (en-vi) ~ xasad, xaasidnimo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wanaag uu qof heli lahaa ka xannib ama ka xomow oo ha u quudhin. Hadduu ku xasido adna xasid ha is odhane u saamax. Dh: xasad, xaasid.

2

xasid-ka: (magac, lab, keli) qof dadka kale wanaagooda ka xumaada oo inuu isagu helo wannaagaas oo iyaga laga qaada doona. Xasid ma aflaxo. Dh: xasad, xaasid. Wa: xaasidiin.

waa la naqliyay ✓

1

de: envy

2

initial: x

3

lx: xasid

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m

6

see: xasad

7

key: xasid

waa la naqliyay ✓

1

(Xidid-ka)

2

1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah.

3

2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya.

4

3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

1

xidid¹: m.l (-do, m.l) 1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah. 2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya. 3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

2

xidid²: m.l (-do, m.l) (xisaab) 1. Xididka tiro maangal ama murakab ah: waa tiro marka la dul dhigo jibbaar ay la mid tahay tiradaasi. Tusaale ahaan, 2 waa xidid afraadka ee 16 (2=16). 2. Xididka isle'eg: tiro marka lagu beddelo doorsoomaha ku jira isle'egta raaligeliya isle'egta, kaas oo labada dhinac ee isle'egtu isle'ekeysiiya.

3

xidid³: f.mg1 (-day, -dday) Xidid noqosho (dad).

waa la naqliyay ✓

1

xidid¹: m.l (-do, m.l) 1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah. 2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya. 3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

2

xidid²: m.l (-do, m.l) (xisaab) 1. Xididka tiro maangal ama murakab ah: waa tiro marka la dul dhigo jibbaar ay la mid tahay tiradaasi. Tusaale ahaan, 2 waa xidid afraadka ee 16 (2 =16). 2. Xididka isle'eg: tiro marka lagu beddelo doorsoomaha ku jira isle'egta raaligeliya isle'egta, kaas oo labada dhinac ee isle'egtu isle'ekeysiiya.

waa la naqliyay ✓

Root

waa la naqliyay ✓

1

m. n. root; blood vessel (vein ~ artery); nerve; root {mathematics}; relatives by marriage, in-laws

2

xidid [inchoative] v. become related by marriage

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. root (ruut). Ex: xididka geedaha; the root of the plants. 2. artery (aar-tari). Ex: xididada dhiiga; the blood vessels

2

xidid -ka: (n) relative by marriage; in-law (in-loo)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geedka intiisa dhulka ku aasan ee biyaha soo nuugta.

2

xidid -ka: (magac, lab, keli) dhuumo jidhka nafleyda ka buuxa oo dhiigu kor iyo hoos u maro. Ninka uu xidid go'aa dhiigbax ayuu halis u yahay.

3

xidid -ka: (magac, lab, keli) xidhiidh qaraabo oo gacalnimo salka ku haysa. Nin aan xidid nahay ayaan baabuur ka soo ergistay. Dh: gacal.

4

xidid -ka: (magac, lab, keli) xanuun kolkol dadka ku soo booda oo meel keliya qabsada oo ah murug ama xidid si noqda. Lugta xidid ayaa iga haya.

waa la naqliyay ✓

جِذْرٍ، وَرِيد، عِرْقٍ

waa la naqliyay ✓

1

(Xigid-da)

2

1. U dhowaan aan wax kale ama cid kale u dhexayn.

3

2. Xigto iyo sokeeye (cid u) ahaansho.

4

3. Meel ku sugnaan; ku jirid.

5

4. Xoolo la lisay, haddana (waxyar kaddib) lisid labaad ku celin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xig³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaskul ka shaqayn oo masayda iyo diirka xigga kala saarid. Xijinku waa qalab xigidda xaskusha loo isticmaalo. Dh: xigis.

2

xigid-da: (magac, dhedig, keli) u dhowaan aan cid kali ka xigin oo u dhexayn. Dh: xigis.

3

xigid-da: (magac, dhedig, keli) ka dambayn oo daba socosho. Dh: xigis.

4

xigid -da: (magac, dhedig, keli) nasab ahaan ugu dhawaan. Dh: dhawaansho, qaraabo, xigis. Li: shishayn.

5

xigid-da: (magac, dhedig, keli) neef la maalay inta labada caanamaal u dhaxaysa caano ka dayasho.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) laba qof mid qaraabo ahaan u soo dhawaysasho. Dh: dhawaysi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley orod ku daalin, nafley xuurtaysiin. la-mid: xiiqi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley orod ku daalin, nafley xuurtaysiin. m.f.dh, xiijin. la-mid: xiiqi.

waa la naqliyay ✓

v. exhaust, tire out; chase someone until he is out of breath

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) cause to exhaust (ig-zoost); wear out (weer aawt); fatigue (fa-tiig); tire out ~ nooji, daali, xuurtee

waa la naqliyay ✓

(fal) eryo ilaa uu ka xiiqayo. Xiiji hagaag ha u seexdee. Dh: hiinraagi, xiiqsii, daali. Li: nasi.

waa la naqliyay ✓

1

de: exhaust, tire out; chase s.o. until he is out of breath rw: xiiq

2

initial: x

3

lx: xiiji

4

pd: (xiijiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xiiji

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax xiin ka keenid. 2. Wax aad u ordisiin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax xiin ka keenid. 2. Wax aad u ordisiin. m.f.dh, xiimin.

waa la naqliyay ✓

v. speed (up); cause to zoom ~ make a rushing noise

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) move fast; zoom by; flash by; accelerate (ak-si-lareyt) ~ sheellaree

waa la naqliyay ✓

1

de: speed (up); cause to zoom ~ make a rushing noise

2

initial: x

3

lx: xiimi

4

nt: xiimin (ta) [vn-f]

5

pd: (xiimiyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: xiimi

waa la naqliyay ✓

-xiisaha: (n) excitement (ek-saayt-ment); enthusiasm (en-thuu-zi-yaasim); emotional appeal; affection (a-fak-shin); love (laav) ~ xiiso

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) jacayl xoog ah oo la jeclaado in la arko wax in badan laga maqnaa oo araggiisa ama cuniddiisa la jeclaado. Dh: xiiso, helow. Li: nacayb.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiisa-ha)

2

Wax la jeclaan jirey, kolka danbe oo la helo, rabitinka la iska dareemo, ama loo qaado ama lagula dhaco.

waa la naqliyay ✓

m.l Wax la jeclaan jiray, kolka danbe oo la helo, rabitinka la iska dareemo ama loo qaado ama lagula dhaco.

waa la naqliyay ✓