Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xiidan-ka)

2

(Badanaa: Xiidmo)

3

1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo.

4

2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

waa la naqliyay ✓

1

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

2

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

waa la naqliyay ✓

1

xiidan¹: m.l 1. Dhuunta cunnadu marto, inteeda u dhexaysa caloosha iyo afka saxaradu ka baxdo. 2. Cunnammareenka intiisa yaryar oo caloosha (godanta) iyo qabsinnada u dhexaysa.

2

xiidan²: m.l (cilmiga naflayda) Qaybta ka midka mindhicirka weyn ee lafdhabarleyda ee u dhexaysa siikamka iyo malawadka. Shaqada ugu weyn ee uu qabtaana waxa weeye ka soo nuugista macaadinta iyo biyaha hadhaaga cuntada aan la dheefshiidin ee soo dhaafta mindhicirka yar, taas oo marka dambe noqota saxarro.

waa la naqliyay ✓

n. small intestine

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) intestine (in-tes-tan); gut (gat) ~ xiidmo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhuun aad u dheer oo carjaw ah oo cuntada caloosha ka baxdaayi ku kaydsanto siina dhex marto oo caloosha iyo malawadka u dhexeeya. Dh: xiidmo, xiidme. Wa: xiidmo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: maroor

2

de: small intestine

3

initial: x

4

lx: xiidan

5

pd: (-ka Pl: xiidmo (/ha))

6

ps: n3-m, n2(c)-m

7

key: xiidan

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] shaved

waa la naqliyay ✓

1

de: shaved

2

initial: x

3

lx: xiidhan

4

pd: (xiidhnaa)

5

ps: adj-der

6

see: xiir (and related forms)

7

key: xiidhan

waa la naqliyay ✓

1

(Ciidan-ka)

2

1. Qofka ama dadka qabta waxyaalaha hawluhu u baahan yihiin; dadka adeega; xoogsato; shaqaale; midiidin.

3

2. Xoogga hubka sida; col: askar.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid.

waa la naqliyay ✓

1

ciidan¹: m.l 1. Qof, cid hawl u qabto ijaarna ka qaata. 2. (-ammo, m.dh) Xoog abaabulan, hubeysan oo qoran u qaabbilsan difaaca dalka. 3. (e.d) C.amow!: hayaay!, waawareey!

2

ciidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) U c.: qof, cid u gargaarid. m.f.dh, ciidmid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be of service; send forces to fight; give support

2

ciidan m. n., [collective] servant, helper; workforce, workmen; army, force, troops

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) force (/bors); army (aar-mi); military (mila-teri) ~ ciidammo

2

ciidan -ka: (n) helper (hel-per); assistant (a-sis-tant); servant (servant) ~ gacanyare, kaaliye

waa la naqliyay ✓

1

Esercito

2

Army

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadareed) dad leh hab iyo nidaam gaar ah oo loo tababaray ilaalinta nabadgelyada iyo amniga qaran ama dal, sida: ~ka asluubta, ~ka badda, ~ka cirka.

2

ciidan -ka: (magac, lab, keli) qof ama dad, cid kale u adeega. Calaf yar iyo ciidan yarba marka la waayo ayaa la tebaa. Dh: adeege, midiidin.

waa la naqliyay ✓

عَسْكَرِ، جَيْش، جند

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) aan oggolayn oo ka soo horjeeda.

waa la naqliyay ✓

La jiidey ama la kala jiidey; fidsan; togan.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

jiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay) Wax la jiidey noqosho. m.f.dh, jiidmid.

2

jiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la jiidey ahaansho. m.f.dh, jiidnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] pulled, towed, stretched, elongated

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax la giijiyay ama meeshiisii la qaaday isaga oo dhulka dushiisa la riixayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: pulled, towed, stretched, elongated

2

lx: jiidan

3

pd: (jiidnaa)

4

ps: adj-der

5

key: jiidan

waa la naqliyay ✓

Loo xiiray.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la xiiray ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la xiiray ahaansho. m.f.dh, xiirnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] shaved

waa la naqliyay ✓

-xiirnaa / xiirnayd: (adj) shaved (sheeyvidh)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) moolaysan o timaha laga xiiray ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: shaved

2

initial: x

3

lx: xiiran

4

pd: (xiirnaa)

5

ps: adj-der

6

key: xiiran

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan dhab u kala baxsanayn; laaban; qalloocan; nadoocsan; xoodan; booran.

2

2. (Godan-ta) Xiidanka yaryar cadka ugu horreeya oo caloosha madaxa ku haya.

waa la naqliyay ✓

1

(Maroor-ka)

2

1. Si aan toosnayn oo qallooc ah u wareegsan, u furuxsan; isku kor marooqsan; isku soo gudannoqday; gurracan.

3

2. Xiidanka weyn, docdiisa dibadda xigta; walammad.

waa la naqliyay ✓

1

(Mindhicir-ka)

2

Xuub uurkujirta qaarkeed haya, siiba xiidanka yaryar, sida uu u badan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Qabsin-ka)

2

1. Xiidanka intiisa danbe oo weyn oo ballaaran (badanaa koox baa laga dhigaa: qabsinno).

3

2. (oogada dadka iyo dhirta) dhuumaha iyo qoldhobyada waxa shubmaa marmaraan ama ku qolqolaysmaan.

4

3. Meel kastoo waxa shubma qabsata oo ceshata.

5

4. Xanuunka qabsinka (siiba qabsin'oodka).

6

5. Geed dhirta daawada kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Qabsin'ood-ka)

2

1. (Oogada) cad yar oo buro ah oo dhuuban, oo doc af ku leh docna ka oodan oo qabsinka (xiidanka weyn) madaxiisa ka laallaada; kolon.

3

2. Xanuunka qabsin'oodka qabta laftiisa; (ama qabsin'oodane).

waa la naqliyay ✓

1

mindhicir¹: m.l (-rro, m.dh) Xuub uurkujirta qaarkeed haya, siiba xiidanka yaryar, sida uu u badanyahay.

2

mindhicir²: m.l (-rro, m.dh) (cilmiga naflayda) Qayb ka mid ah dheefmareenka oo ka hoosaysa caloosha. Shaqooyinkeeda ugu waaweynina waxa weeye dhammaystirka dheefshiidka cuntada caloosha ka timaada, nuugista milannada cuntada, nuugista biyaha iyo soo saaridda.

waa la naqliyay ✓

1

mindhicir¹: m.l (-rro, m.dh) Xuub uurkujirta qaarkeed haya, siiba xiidanka yaryar, sida uu u badanyahay.

2

mindhicir²: m.l (-rro, m.dh) (cilmiga naflayda) Qayb ka mid ah dheefmareenka oo ka hoosaysa caloosha. Shaqooyinkeeda ugu waaweynina waxa weeye dhammaystirka dheefshiidka cuntada caloosha ka timaada, nuugista milannada cuntada, nuugista biyaha iyo soo saaridda.

waa la naqliyay ✓

Xiidan

waa la naqliyay ✓

/gat/ (n) 1. xiidan (xiidmo) (n) 2. dun ama fiilo adag oo xiidan laga sameeyo (v) 3. xiidan ka saarid. e.g. Her job was to gut goats. (v) 4. hoos ka-gubid (gudaha ka gubid). e.g. The big building was gutted in minutes.

waa la naqliyay ✓

s.m. - qabsiin (xiidan).

waa la naqliyay ✓

1

cf: xiidan, walammad

2

de: crookedness; twisted object; [ext.] lower intestines, colon, anus

3

hm: 1

4

lx: maroor

5

pd: (-ka)

6

ps: n2(a)-m

7

key: maroor_1

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) carro ku rogid ama ku daadin; ciid ku darid.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dhul carro wanaagsan.

2

ciidsan: (tilmaame) mid ciiday ama ciidaya; qof iiday.

waa la naqliyay ✓

dįiddan: f.mg4 (-naa, -nayd) Codsi, amar, siismo iyo wixi lamida wax ku gacan sayray ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] refused, rejected, vetoed, opposed

waa la naqliyay ✓

name-f refused, rejected, vetoed, opposed

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) unwilling (an-wi-ling); reluctant (ri-lak-tant) disinclined (dis-in-kalaaynidh) ~ aan ogolayn, aan rabin

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho markii ay dhalatay labadeeda waalid midkood dhintay.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid aan oggolayn wax lafaray. Dh: diidan.

waa la naqliyay ✓

1

de: refused, rejected, vetoed, opposed

2

lx: diiddan

3

pd: (diiddanaa)

4

ps: adj-der

5

key: diiddan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax tamardarro awgeed la dhacay ahaansho (qof).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof dįiddan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax tamardarro awgeed la dhacay ahaansho (qof). m.f.dh, diidsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] refusing; disobedient

2

diidsan [derived] [adjective] feeling faint, swooning

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aan oggolayn ah; wax iska diiday ah. Dh: diiddan.

2

diidsan: (tilmaame) dawakhsan oo inuu dhulka ku dhaco u dhaw. Dh: dullaansan, wareersan.

waa la naqliyay ✓

1

miidaan¹: m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

2

miidaan²: m.dh Xasil. la-mid: miidaamo (3).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Goob dadku isugu yimaado oo lagu qabto waxyaalo kala duwan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] calm; caution

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) garoon ballaadhan oo shirar ama ciyaaro loo diyaariyo. Ama waa la muuqdaa ama miidaanka lama tego. Dh: fagaare, goob, gego.

2

miidaan -ka: (magac, lab, keli) ujeeddo; hadaf. Dh: ujeeddo.

waa la naqliyay ✓

1

de: calm; caution

2

lx: miidaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f-abs

5

key: miidaan

waa la naqliyay ✓

1

(Miidayn-ta)

2

Miid ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg miidee.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-naa, -nayd) Wax culays weyn leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax culays weyn leh.

waa la naqliyay ✓

[adverbial] [expression] just, solely, entirely

waa la naqliyay ✓

seulement.

waa la naqliyay ✓

(adv) only (oon 'li); exactly (ig saktili); alone (a loon) exclusively ~ soocan, miiran

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) la soo xulay ah; sooc la xulay ah. Dh: soocan, xulan, naqaysan.

2

miidhan: (tilmaame) la dulmay oo si gardarro ah loogu xadgudbay ah. Nin meel ku miidhan ayaan u gurmaday. Dh: dulman.

waa la naqliyay ✓

1

de: just, solely, entirely

2

lx: miidhan

3

ps: adv-expr

4

see: miiran {N}

5

key: miidhan

waa la naqliyay ✓

La shiidey; la budeeyey.

waa la naqliyay ✓

1

shiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Badar iyo wixi lamida wax la shiiday noqosho.

2

shiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la shiiday ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

shiidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Badar iyo wixi lamida wax la shiiday noqosho. m.f.dh, shiidmid.

2

shiidan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la shiiday ahaansho. m.f.dh, shiidnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] milled, ground

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) ridqan; budaysan; daqiijisan.

waa la naqliyay ✓

1

de: milled, ground

2

initial: s

3

lx: shiidan

4

pd: (shiidnaa)

5

ps: adj-der

6

key: shiidan

waa la naqliyay ✓

مَطْحُونَ، طَحِينٍ

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) fasaxid; oodda ka rogid. Siidaynta dad badan ayuu Madaxweynuhu amray. Dh: fasxid. Li: haysasho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhabbo tusid: meel ku hoggaamin. Wiidaynta ciidanka nin dhulyaqaan ah ayaa loo dhiibaa.

waa la naqliyay ✓

La xafiday; dhawran.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la xafiday ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la xafiday ahaansho. m.f.dh, xafidnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] protected

waa la naqliyay ✓

-xafidnaa / xafidnayd: (adj) secured (si-kiyuuridh)-, preserved (piri-zeervidhy protected (poro-tektidh) ~ dhawran

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) ilaashan oon la waxyeellayn karin ah. Dahabku meel ayuu ku xafidan yahay. Dh: dhawran, asturan.

2

xafidan: (tilmaame) korka ka haya ah; dusha ka qaybsan ah. Dh: xafidsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: protected

2

initial: x

3

lx: xafidan

4

pd: (xafidnaa)

5

ps: adj-der

6

key: xafidan

waa la naqliyay ✓

1

(Xiddayn-ta)

2

Xiddo u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xiddee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) sharraxaad iyo shaash qurxoon u samayn. Dh: saanifadayn.

2

xiddayn -ta: (magac, dhedig, keli) dun midabya leh faraqa guntiga ama go'a salkiisa hoose ku sagsaagid oo ku qurxin.

waa la naqliyay ✓

1

(Xididin-ta)

2

(dad) xidid ka dhigid; xididnimo ku dhawrid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xididi.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh u dhisid oo xidid la noqosho.

2

xididin-ta: (magac, dhedig, keli) gacalnimo u qaddarin oo u ixtiraamid. Dh: xididis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) aan timo lahayn oo dhukuran ahaan. Dh: moolaysnaan.

waa la naqliyay ✓

Xiiqi hayso; xuurtaysan; dubburyaysan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax xiiqay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax xiiqay ahaansho. m.f.dh, xiiqsanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] panting, wheezing, being winded

waa la naqliyay ✓

-aa / nayd: (adj) exhausted (eg-zoostidh); gasping for breath

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) xiiqi hayso; wax hiinraagsan oo xuurtaysan ah. Dh: duburyaysan.

waa la naqliyay ✓

1

de: panting, wheezing, being winded

2

initial: x

3

lx: xiiqsan

4

pd: (xiiqsanaa)

5

ps: adj-der

6

key: xiiqsan

waa la naqliyay ✓