xigsimid

f.lg2 (-iiyay, -iisay) Wax meel ku sugan wax kale ag dhigid. la-mid: xiji.

f.lg2 (-iiyay, -iisay) Wax meel ku sugan wax kale ag dhigid. m.f.dh, xigsiin. la-mid: xiji.

-ka: (magac, lab, keli) guurka nin xaaskii ka dhintay walaasheed loogu xigsiimo oo loo dhiso.

xigsim-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh loo dhiso nin ay walaasheed ka dhimatay oo seedigeed ahaa. Dh: xigsiin.

(Xiimid-da)

Orod daran oo xiin ka yeero, ordid.

m.f.dh eeg xiin².

-da: (magac, dhedig, keli) xiin bixin. Dh: guuxid.

xiimid -da: (magac, dhedig, keli) orod xooglehoo xiin ka baxayo ordid. Dh: ordid, xiimis.

m.f.dh eeg xigsii.

-ta: (magac, dhedig, keli) guur nin xaaskii ka dhintay walaasheed loogu xigsiimo oo loo dhiso. Xigsiintu waa dhaqan Soomaaliyeed.

xigsiin-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh loo dhiso nin ay walaasheed ama gabadh u dhawi ka dhimatay. Xigsiini bilcan uma dhiganto.

-da: (magac, dhedig, keli) qof caydhoobay xoolo gargaar ah u ururin.

(Xiskimid-da)

Xiskin neef irmaani ku godlan karo gaarid, joogid.

m.f.dh eeg xiskin². la-mid: xigsimid.

-da: (magac, dhedig, keli) xig laga maalo oo caana ah yeelasho. Dh: xigsimid.

vl. n., [compound] balancing an account

de: balancing an account

initial: x

lx: xisaabsimid

pd: (-da)

ps: vn-f-cmp

key: xisaabsimid

(Simid-da)

1. Wax siman ka dhigid.

2. Qiimayn.

m.f.dh eeg sin².

vl. n. equalization, making something equal

-da: (n) 1. alignment (a-laayn-ment)-, equalization 2. levelling; smoothing

-da: (magac, dhedig, keli) isku sar goyn; wax siman ka dhigid.

de: equalization, making s.t. equal

initial: s

lx: simid

pd: (-da)

ps: vn-f

key: simid

(Xigid-da)

1. U dhowaan aan wax kale ama cid kale u dhexayn.

2. Xigto iyo sokeeye (cid u) ahaansho.

3. Meel ku sugnaan; ku jirid.

4. Xoolo la lisay, haddana (waxyar kaddib) lisid labaad ku celin.

m.f.dh eeg xig³.

-da: (magac, dhedig, keli) xaskul ka shaqayn oo masayda iyo diirka xigga kala saarid. Xijinku waa qalab xigidda xaskusha loo isticmaalo. Dh: xigis.

xigid-da: (magac, dhedig, keli) u dhowaan aan cid kali ka xigin oo u dhexayn. Dh: xigis.

xigid-da: (magac, dhedig, keli) ka dambayn oo daba socosho. Dh: xigis.

xigid -da: (magac, dhedig, keli) nasab ahaan ugu dhawaan. Dh: dhawaansho, qaraabo, xigis. Li: shishayn.

xigid-da: (magac, dhedig, keli) neef la maalay inta labada caanamaal u dhaxaysa caano ka dayasho.

-ga: (magac, lab, keli) laba qof mid qaraabo ahaan u soo dhawaysasho. Dh: dhawaysi.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax xiin ka keenid. 2. Wax aad u ordisiin.

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax xiin ka keenid. 2. Wax aad u ordisiin. m.f.dh, xiimin.

v. speed (up); cause to zoom ~ make a rushing noise

-yey / say: (v) move fast; zoom by; flash by; accelerate (ak-si-lareyt) ~ sheellaree

de: speed (up); cause to zoom ~ make a rushing noise

initial: x

lx: xiimi

nt: xiimin (ta) [vn-f]

pd: (xiimiyey)

ps: v2a=tr

key: xiimi

-ka: (magac, lab, keli) laag yar oo laba taag u dhaxaysa oo doox weyn ku soo biyo shubta. Dh: luuq, laag, iliil.

m.f.dh eeg cigan².

f. n. tip, gratuity; alms

de: tip, gratuity; alms

lx: ciimid

pd: (-da)

ps: n1-f, n2-f

syn: baqshiish

key: ciimid

(Diimid-da)

Yaabid ka timaadda wax aan hor loo arki jirin.

m.f.dh eeg diin³. la-mid: diimis.

vl. n. surprise, amazement, being astonished

-da: (magac, dhedig, keli) marka aad rabitaan awgii aad muujisid dareen oohineed.

cf: ku diin

de: surprise, amazement, being astonished at seeing s.t. very strange for the first time

lx: diimid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: diimid

m.f.dh eeg lisan¹.

-da: (magac, dhedig, keli) mindi iyo wixii la mid ah, soofaysmid.

lismid -da: (magac, dhedig, keli) is xoqidda labo walxood kolkay is xoqaan. Dh: xoqmid.

m.f.dh eeg riin².

-da: (magac, dhedig, keli) cod reen ah samayn.

m.f.dh eeg siin².

m.f.dh eeg xagan¹.

-da: (magac, dhedig, keli) firida arabikhidu inta ay caanaha leedahay ee aanay aad u adkaan. Dh: xasiig.

(Xigmad-da)

Murti (ama xikmad).

m.dh (-do, m.l) Murti.

m.dh (-do, m.l) Murti.

f. n., [collective] wisdom; wise saying ~ remark

-da: (n) good judgment; reason (rii-zen); intelligence (in-teli-jens); wisdom (wiiz-dham); wise saying ~ xikmad

-da: (magac, dhedig, keli) hadal gaaban oo murti badani ku jirto. Ninbaa laga sheegay xigmad uu yidhi: 'sidigi biyo kama tallawdo'. Dh: murti. Wa: xigmado.

a: xikmad

de: wisdom; wise saying ~ remark

initial: x

lx: xigmad

pd: (-da)

ps: n0-f-abs; n1-f

key: xigmad

xigsin¹: m.dh la-mid: xiskin¹.

xigsin²: f.mg1 (-imay, -intay; -imi) la-mid: xiskin².

-ta: (magac, dhedig keli) xilli barqagaab ah oo geela la maalo. Xigsintu ma gaadhine suga.

xigsin-ta: (magac, dhedig, keli) caanaha xigta ah ee neefka laga liso inta labada caanamaal u dhaxaysa. Dh: xig.

m.f.dh eeg xiimi.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xiin kaga keenid oo wax xiimaya ka dhigid.

-ta: (magac, dhedig, keli) xiin ama guux samayn.

(Xiiqid-da)

Xiiq qabasho; xuurtood; dubburyood.

m.f.dh eeg xiiq².

-da: (magac, dhedig, keli) hiinraagid; orodla neefqabatoobid. Dh: hiinraagid, xuurtoobid.

(Xiirid-da)

Timo mandiil ku jarid.

m.f.dh eeg xiir. la-mid: xiirniin.

-da: (magac, dhedig, keli) jarid oo timo googoyn. Dh: xiiris.

(Xiisid-da)

1. Dhudaha dunta ama xarigga isku jebin, isku dhufasho.

2. Xiiso wax u qabid.

m.f.dh eeg xiis².

-da: (magac, dhedig, keli) araggiisa u hiloobid; xiiso u qabid; u xiisitaan.

(Xirmid-da)

Wax xirmay ama xiran noqosho.

m.f.dh eeg xiran¹.

-da: (magac, dhedig, keli) wax xirmay noqosho. Albaabka xirmidda ka ilali.

Compressability

(Kusimid-da)

Kummeelgaarid.

m.dh eeg kusin.

-da: (magac, dhedig, keli) ku meelgaar ahaan u haysasho ama wax ugu qabsasho; kummeelgaarid.

m.dh la-mid: xasdid.

-da: (magac, dhedig, keli) xasad samayn; u quudhid la'aan oo wanaagga cidda kale ka xumaan. Xaasidid iska jir waa xanuun xune.

(Xasilid-da)

Si xasil ah, ku sugnaan; joogsasho; degid.

m.f.dh eeg xasil².

-da: (magac, dhedig, keli) si xasillooni ah ku sugnaan; aguug iyo xuuraan la'aan ku joogid. Dh: degid.

xasilid-da: (magac, dhedig, keli) dagaal iyo iska hor imaad joojin oo qaboojin. Dh: degid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax xidhmay noqosho. Dh: xirmid, xirmis.

(Xididid-da)

(dad) xidid noqosho.

m.f.dh eeg xixid².

-da: (magac, dhedig, keli) qaraabo gacalnimo salka ku haysa noqosho. Xididid ayaa xoolo la isku siiyaa. Dh: xididis, gacaloobid.

-ka: (magac, lab, keli) dib caano uga maalniin. Dh: xigitaan.

xigniin-ka: (magac, lab, keli) qaraabo ahaan ugu xigitaan.

xigniin -ka: (magac, lab, keli) xaggiisa u dhawaan.

1. (Xildiid-da) Xabag ur lifaaqoon leh oo ka baxda geedo yaryar oo coodinka u eg, oo wax lagu daweeyo.

2. (Xildiid-ka) Xil iyo eed nacayb, ka carar.

m.dh Xabag midab dambar-cad ah, ur silloon iyo dhadhan kharaar leh oo daawo ahaan loo isticmaalo.

m.dh Xabag midab dambar-cad ah, ur silloon iyo dhadhan kharaar leh oo daawo ahaan loo isticmaalo.

m. n., [compound] honorable behavior

xildiid [feminine] n., (mass n.): juice ~ gum of a certain plant, used medicinally

name-m honorable behavior; juice~ gum of a certain plant, used medicinally (Arb). Lit: blessed person

magac loo baxsho wiil ceeb iyo xil ba ka hufan.

-da: (magac, dhedig, keli) xabag ur lifaaqan leh oo ka baxda geedo yaryar oo coodinka u eg oo wax lagu daweeyo. Xildiid u kari oo ku dawee.

xildiid -ka: (magac, lab, keli) xil iyo eed necbaan. oo iska diidid. Dh: xilnace.

f.g2 (-iyay, -isay) Neef geel ah oo irmaan xiskin gaarsiin. la-mid: xigsimi.

v. wait for the right time to milk an animal

(fal) sug inta uu neefku xigsin yeelanayo. Hasha xiskimi.

de: wait for the right time to milk an animal

initial: x

lx: xiskimi

pd: (xiskimiyey)

ps: v2a=tr

key: xiskimi

m.f.dh eeg diddin². la-mid: dindimid, dundumid.