xigis — Macnaha & Turjumaada

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiis-ka)

2

1. Xiisad.

3

2. Geed-abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon (guubali) leh.

waa la naqliyay ✓

1

xiis¹: m.l 1. Xiisad. 2. Geed-abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon (guubali) leh.

2

xiis²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Xargo dhowr ah isku soohid. 2. (f.mg) U x.: wax u hiloobid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Xargo dhowr ah isku soohid. 2. (f.mg) U x.: wax u hiloobid. m.f.dh, xiisid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. interest, desire

2

xiis v. twist together, entwine (fibers for rope ~ string); tangle

3

xiis m. n. current (of water ~ wind); high tide

4

xiis m. n. large desert tree species, with fragrant resin

waa la naqliyay ✓

name-m current (of water ~ wind); high tide; interest, desire

waa la naqliyay ✓

-ay / tay (v) [with proposition u] feel nostalgia for some thing

waa la naqliyay ✓

1

magac loo baxsho wiil la doorbiday ama jacayl aawadii loo xiisay.

2

xiis: (fal) dhudo dun ah ama xadhig isku jebi. Xiis dunaha.

3

xiis: (fal) u hilaw oo inaad dib u aragto naftu ha jeclaato.

4

xiis-ka: (magac, lab, keli) geed abaareed aad u weynaada oo xabag udgoon yeesha. Dh: guubali.

5

xiis-ka: (magac, lab, keli) qalalaase iyo ismaandhaaf meel ka jira; xaalad kacdoon iyo is jiidjiidasho ah. Dh: xiisad.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg cigid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) saliid dareere ama burcad ah oo kulul oo jidhka markuu ku xanuuno la is mariyo.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh Biyo qasan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] (adj.): dirtiness; dirty, gloomy, dark, foul

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) raadka dhiig guntamay oo hilibka iyo haragga dhexdooda joogsaday jidhka oo la garaacay aawadii.

2

ligis-ka: (magac, lab, keli) wasakh iyo faddaro.

3

ligis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ligid.

waa la naqliyay ✓

1

de: dirtiness; [atr.] dirty, gloomy, dark, foul

2

lx: ligis

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-abs

5

key: ligis

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) underwear (andher-weer); underpants (an-dhar-pounds); underclothes ~ kastuumo

waa la naqliyay ✓

m.l (sigisyo, m.dh) Maro si gaar ah loo tolay oo cagaha la gashado intaan kabaha la illan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) Maro si gaar ah loo tolay oo cagaha la gashado intaan kabaha la illan.

waa la naqliyay ✓

m. n. stocking, pair of socks

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [plural sigsaan -ta] sock (sook) ~ sharaabaad -see [eeg] sigsaan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel wax lala shiishaayo meel u dhow ku dhufad ama ag marin.

waa la naqliyay ✓

1

de: stocking, pair of socks

2

initial: s

3

lx: sigis

4

pd: (-ka Pl: sigsaan (ta))

5

ps: n2a-m, n8-m

6

syn: iskaalso, sharabaad {N}

7

key: sigis

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg tigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xigid-da)

2

1. U dhowaan aan wax kale ama cid kale u dhexayn.

3

2. Xigto iyo sokeeye (cid u) ahaansho.

4

3. Meel ku sugnaan; ku jirid.

5

4. Xoolo la lisay, haddana (waxyar kaddib) lisid labaad ku celin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xig³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaskul ka shaqayn oo masayda iyo diirka xigga kala saarid. Xijinku waa qalab xigidda xaskusha loo isticmaalo. Dh: xigis.

2

xigid-da: (magac, dhedig, keli) u dhowaan aan cid kali ka xigin oo u dhexayn. Dh: xigis.

3

xigid-da: (magac, dhedig, keli) ka dambayn oo daba socosho. Dh: xigis.

4

xigid -da: (magac, dhedig, keli) nasab ahaan ugu dhawaan. Dh: dhawaansho, qaraabo, xigis. Li: shishayn.

5

xigid-da: (magac, dhedig, keli) neef la maalay inta labada caanamaal u dhaxaysa caano ka dayasho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ximin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo isku duubid oo xoog u eryesho. Dh: xugid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cilmiga lagu barto xiddigaha iyo wax ka sheeggooda.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhigis-ta)

2

Dhigid; qoris.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhigid.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of writing

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

de: act of writing

2

lx: dhigis

3

pd: (-ta)

4

ps: vn1-f, vn2a-f

5

key: dhigis

waa la naqliyay ✓

Faro

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg fiigid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg filqin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si baahi ka muuqato, harag ama tahar ama wax la mid ah, ruugid oo afka ula dhicid. Dh: hiigid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sidayaasha isku haya albaabka iyo gidaarka. Dh: rasad, faseexad.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg liigid. Wil: (fal) dun iyo wixii la mid ah, sooh oo miiq.

waa la naqliyay ✓

1

(Mingis-ka)

2

Cayaar ragga iyo dumarkuba ka qayb galaan; dhinac tumiddeedu aad bay u qurux badan tahay, dhinacna senen aad u foolxun bay ku dhisan tahay; waa loo dhacaa oo loo bukoodaa oo waxaa la qabaa in jinniyo magacyo badan leh (sida: Maamme; Yoose) ay dadka caafimaadkiisa gacanta ku hayaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (dii.) Rooxaan ama jin la rumaysanyahay in uu dadka cudur geliyo. 2. Cudur dadka ku dhaca oo la aamminsanyahay inuu ka yimaado rooxaanta (mingiska). 3. Cayaar jiib, jaan iyo durbaan leh oo loo tumo qofka jirrada mingiska qaba.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (dii.) Rooxaan ama jin la rumaysanyahay in uu dadka cudur geliyo. 2. Cudur dadka ku dhaca oo la aamminsanyahay inuu ka yimaado rooxaanta (mingiska). 3. Cayaar jiib, jaan iyo durbaan leh oo loo tumo qofka jirrada mingiska qaba.

waa la naqliyay ✓

m. n. demon ~ evil spirit that possesses people; dance to relieve this possession

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a sickness believed to be caused by an evil spirit: demon (diiman) ~ boorane, saar, wadaaddo

waa la naqliyay ✓

1

ciyaar da' weyn oo ka mid ah ciyaaraha saarka waxana laga ciyaaraa gobollo ay ka mid yihiin Waqooyi-Galbeed, Mudug, Bari iyo Banaadir ee Soomaaliya; qalabka loo qaato ama lagu ciyaar waxaa ka mid ah: durbaan iyo narso waxana la shidaa waxyaabaha udugga leh iyo cadarro kala nooc ah oo la isku shubo.

2

mingis-ka: (magac, lab, keli) saarka laga tumo dadka saarka leh. Dh: saar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: boorane, saar, yoose

2

de: demon ~ evil spirit that possesses people; dance to relieve this possession In folklore

3

lx: mingis

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: mingis

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: merjin.

waa la naqliyay ✓

1

xaglis¹: m.l la-mid: xaglisid.

2

xaglis²: f.g1 (-say, -stay) Xag ka maalid, siiba dhanka bidix (xoolo).

waa la naqliyay ✓

Bias

waa la naqliyay ✓

v. milk an animal from one side only

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labo dhinac oo kuu siman dhan u badasho. Dh: xaglin

waa la naqliyay ✓

1

de: milk an animal from one side only

2

initial: x

3

lx: xaglis

4

pd: (xaglisay)

5

ps: v1=tr

6

key: xaglis

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhid.

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iiyay, -iisay) Wax meel ku sugan wax kale ag dhigid. la-mid: xiji.

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iiyay, -iisay) Wax meel ku sugan wax kale ag dhigid. m.f.dh, xigsiin. la-mid: xiji.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) guurka nin xaaskii ka dhintay walaasheed loogu xigsiimo oo loo dhiso.

2

xigsim-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh loo dhiso nin ay walaasheed ka dhimatay oo seedigeed ahaa. Dh: xigsiin.

waa la naqliyay ✓

1

xigsin¹: m.dh la-mid: xiskin¹.

2

xigsin²: f.mg1 (-imay, -intay; -imi) la-mid: xiskin².

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig keli) xilli barqagaab ah oo geela la maalo. Xigsintu ma gaadhine suga.

2

xigsin-ta: (magac, dhedig, keli) caanaha xigta ah ee neefka laga liso inta labada caanamaal u dhaxaysa. Dh: xig.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hiinraagsiin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xiin ama guux samayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) neefqabatoobid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) timo googoyn oo moolayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xoogid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiddigis-ka)

2

Xiddigaha oo wax laga sheego ama laga faaliyo.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: cilmifeleg, xiddigin.

waa la naqliyay ✓

vl. n. astrology

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cilmi ku saabsan ka faalinta xiddigaha

waa la naqliyay ✓

1

de: astrology

2

initial: x

3

lx: xiddigis

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

key: xiddigis

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhanaaniso lagu daro cajiinta daqiiqda si ay u faxdo oo loo dubo. Dh: dhanaaniso, fixiso, khamiiriso.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Xig-ga) Xaskul.

2

2. (Xig-ta) (biyo, kd.) wax aan badnayn; in yar; xoogaa; kistoo.

waa la naqliyay ✓

1

xig¹: m.l Xaskul.

2

xig²: m.dh 1. In yar oo hoore ah. 2. Neef dhawaan la maalay caano yar oo candhadiisa ku soo dhaca.

3

xig³: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax, wax kale u dhowaansho. 2. Xiriir qaraabanimo yeelasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax, wax kale u dhowaansho. 2. Xiriir qaraabanimo yeelasho. m.f.dh, xigid.

waa la naqliyay ✓

Sisal

waa la naqliyay ✓

1

v. milk for a second time; repeat; copy

2

xig m. n. aloe plant species, used for making rope

3

xig [feminine] n. little bit ~ small amount (of liquid)

waa la naqliyay ✓

1

(Hig) S Sansevieria ehrenbergii Bak. Agavaceae.

2

S Sansevieria forskaliana (Schult.) Pepper & Wood. Agavaceae.

3

N Sansevieria phillipsiae N.E.Br. Agavaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ugu xig oo yaan waxba kaa xigin. Xagga hooyadaa u xid. Dh: jir, dhawow.

2

xig: (fal) xoolo kol la lisay haddana mar kale lis. Hasha nooga soo xig.

3

xig: (fal) xaskul diirka ka siib oo xasawdiisa soo saar. Xijinka qaado oo dhegweynta xig.

4

xig: (fal) laba dhinac oo is haya dhan la jir oo u eexo. Waligaa xaga xaqu jiro xig.

5

xig -ga: (magac, lab, keli) geed aan caleen iyo cows midna lahayn oo u baxa raxanraxan; geed leh dhego iyo dhubuq dheer oo dusha ubax ku sameeya kolka dhegihiisa la xigo waxa ka soo baxa miiqyo cadcad oo xadhko adadag laga sooho. Kigga waa la beeraa. Dh: xaskul, dhegweyn.

6

xig-ta: (magac, dhedig, keli) caano yar oo neef laga listo inta labada caanamaal u dhaxaysa. Xigtii hasha goray ayaan ku qureecday. Li: xoor.

7

xig -ta: (magac, dhedig, keli) dareere yar oon badnayn. Xig yar oo biyo ah i waraabi. Dh: xoogaa, kistoo.

waa la naqliyay ✓

erey waraabaha iyo dugaagaba lagu eryo oo soco u dhigma. Dh: yur.

waa la naqliyay ✓

1

(Xis-ka)

2

Garaad; miyir.

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen; miyir.

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen; miyir.

waa la naqliyay ✓

m. n. consciousness, sense, ability to comprehend

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) mind (maayndh), the human consciousness; brain (bareeyriy, intellect (iintalekti) ~ garaad. —xiska dahsoon: (adj) subconscious (sabkoonshas)

waa la naqliyay ✓

1

Mente

2

Mind

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) garaad iyo maan wax lagu garto. Dh: miyir.

waa la naqliyay ✓

1

cf: garaad, miyir

2

de: consciousness, sense, ability to comprehend

3

initial: x

4

lx: xis

5

pd: (-ka Pl: xisas (ka))

6

ps: n4-m

7

key: xis

waa la naqliyay ✓

1

de: his

2

lx: -iis

3

ps: pro-det-3m

4

xe: his name

5

xv: =-kiisa

6

key: -iis

waa la naqliyay ✓

1

(Ciis-ka)

2

Waran.

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas m.l) Nooc ka mid ah warmaha waaweyn.

waa la naqliyay ✓

m. n. lance, kind of large spear

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qalab lagu dagaallamo oo ka kooban bir labada dhinac ba laga afeeyay. Cali ciis buu libaaxii beerka ka saaray. Dh: waran.

waa la naqliyay ✓

1

de: lance, kind of large spear

2

lx: ciis

3

pd: (-ka Pl: ciisas (ka))

4

ps: n4-m

5

key: ciis

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-say, -stay) Wax buusid (weel iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-say, -stay) Wax buusid (weel iyo wixi lamida). m.f.dh, diisid.

waa la naqliyay ✓

v. push down, compress, squash, dent

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) dent (dent); make a dent in ~ buus

waa la naqliyay ✓

(fal) hoos iskugu buusan oo deri yeelo.

waa la naqliyay ✓

1

(Giis-ka)

2

Maanso; hees; guluuluc.

waa la naqliyay ✓

1

giis¹: m.l 1. Cod gaaban oo lagu heeso ama lagu gabyo. 2. Maanso; guluuluc. 3. la-mid: giisid.

2

giis²: f.mg1 (-say, -stay) Cod gaaban ku heesid; guluulucid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. song, poem

2

giis v. compose a song ~ poem

waa la naqliyay ✓