ereyga

xidhxidh

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhxidh

DHAN
1

(fal) dad ama noolayaal badan oo meelo kala joogjooga xabsiga mid mid ugu taxaab. Tuugta magaalada wada xidhxidh. Dh: xirxir.

2

xidhxidh: (fal) wax keliya oo meel yaalla xadhko badan ku adadkee ama meelo badan kolba meel ka xidh. Alaabta dusha taalla aad u xidhxidh. Dh: xirxir.

3

xidhxidh: (fal) albaabyo badan oo wad furfuran kolba mid awd. Maqsinnada soo xidhxidh. Dh: xirxir.

4

xidhxidh-ka: (magacwadareed) guntimo yaryar oo badan oo inba gooni loo xidhay. Dh: guntimo, xirxir.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xidhiidh

DHAFAN

m. n. relationship, connection; relations

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xidhiidh

DHAFAN

-ka: (n) relation (ri-leey-shin); relationship (ri-leey-shin-shiip); communication (kom-yuni-keey-shin); connection (kon-nek-shin), contact (kon-takt); association (a-soo-siyeey-shin); rapport (ra-poor) -xiriir

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidh

DHAFAN
1

(fal) ka war qab oo ku xidhnow. Dh: xiriir.

2

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) wax si taxane ah isku dabajooga oo midba uu mid ka dambeeyo ama ku xiriirsan yahay. Dh: xiriir.

3

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) lafdhabar, anaan xiriir.

4

xidhiidh -ka: (magac, lab, keli) cilaaqo qarabe saaxiibtinimo, hawl ama wax kale ah ah oo laba qof ama in ka badan ka dhaxaysa oo isku xid Dh: xiriir.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xidhiidh

DHAFAN
1

de: relationship, connection; relations

2

initial: x

3

lx: xidhiidh

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

see: xiriir {N}

7

key: xidhiidh

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhxidhan

DHAFAN

(tilmaame) la xidhxidhay ah. Intii aad il dirtay oo dhani way wada xidhxidhan yihiin. Dh: xirxiran.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhxidhid

DHAFAN

-da: (magac, dhedig, keli) in mar ka badan xidhid. Xidhxidhidda jiho qudha u daa. Dh: xirxirid, xirxiris.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhxidhis

DHAFAN

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhxidhid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]

restraints

DHAABAN
1

(n) straps used to restrict movement.

2

la xidhxidhay ama la xejiyay

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bashaash

DHAABAN

(tilmaame) qof had iyo jeer weji iyo laab furan oo galaangal badan. Nin bashaasha balaayo ma qaaddo. Dh: furfuran, farxaan. Li: xidhxidhan, wejimacmuus, oodan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

biirqool

DHAABAN

-ka: (magac, lab, keli) ragga gelaya ceel in badan dhoobnaa ama aasnaa hab digtoonaan ah oo xadhig loogu xidhxidho, si haddii ay biiroodaan si fudud kolkaaba looga soo saaro. Birqool ninka u xidha ka hor ceelka inta uuna gelin.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhegaati

DHAABAN

-ga: (magac, lab, keli) xadhig yar oo ka mid ah xadhkaha aqalka marka la dhisayo lagu xidhxidho dhigaha iyo udbaha. Dh: gurkusooh.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhiibsi

DHAABAN

-ga: (magac, lab, keli) is qabadsiin oo si adag iskugu xidhxidhid. Daarahan la dhiibsaday illaa laga dhawaateeyo. Dh: qotomin.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

farmaan

DHAABAN

-ka: (magac, lab, keli) qoriga dheer oo xoogga badan oo shiraacu, gees ilaa gees, ku daruuran yahay oo ku xidhxidhan yahay.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

filqo

DHAABAN

(fal) midho ama wax isku xidhxidhan ama wax kale, kala qubo oo kala daado.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furfur

DHAABAN
1

(fal) wax aad iskugu xidhxidhan, kala daadaadi. Li: xidhxidh.

2

furfur -ka: (magac, lab, keli) hab gaar ah oo badarka qaarkii loo karsho; bisayl haddana iniinihii kala yaacayaan oo ayan isqabqabsanayn.

3

furfur -ka: (magac, lab, keli) jilcinta iyo kala dhigdhigidda isle'eg xisaabeed; helidda qiimaha dahsoon ee isle'egta 2x+4=10-10 2x=10-4, 2X/26/2x=3.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furfuran

DHAABAN

(tilmaame) wax isku xidhxidhnayn oo kala daadsan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furfurid

DHAABAN

-da: (magac, dhedig, keli) waxyaalo badan oo xidhxidhan ama gunguntan, midba mar furid ama wada furid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furfurnaan

DHAABAN
1

-ta: (magac, dhedig, keli) kala daadsanaanta wax isku xidhxidhnaa.

2

furfurnaan-ta: (magac, dhedig, keli) faraxsanaanta qofka iyo bulshaawinimadiisa.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furfuro

DHAABAN
1

(magac, lab, keli) farax oo bulshee.

2

furfuro: (fal) wax xidhxidhan, kala baxbaxso.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

furufurasho

DHAABAN

-da: (magac, dhedig, keli) wax soohnaa ama xidhxidhnaa, xadhiggii ama liillimadii ama duntii isu haysey ama ku tolnayd meelo ka bixbixid oo kala furfurmad.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

galaangal

DHAABAN
1

-ka: (magac, lab, keli) kolba meel gelid;

2

galaangal -ka: (magac, lab, keli) furfurnaan iyo dad dhexgalnimo. Cali waa nin galangal badan. Dh: baxaanbax. Li: xidhxidhnaan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

gar

DHAABAN
1

-ka: (magac, lab, keli) dhinac ama cidhif.

2

gar -ka: (magac, lab, keli) qaab ay dumarku guntiinnada ama garayska u xidhaan oo labo cidhif inta loo yeelo la isugu keeno garabka bidix dushiisa la iskuna gunto. Gararkeega goortay furtiyo marada gaaddaysan.

3

gar -ka: (magac, lab, keli) xadhig dheer oo adag oo heeryada lagu xidhxidho oo ka kooban dhudo badan oo la isku soohay.

4

gar -ka: (magac, lab, keli) eeg gadh.

5

gar -ta: (magac, dhedig, keli) dacwadda la isku hayo ee leh mudduci, muddaacaleyhi iyo guddi qaadda dacwadda ama garsoore. Gari labo nin kama wada qosliso. Gari Allay taaqaannaa. Gari labo nin kama wada qosliso. Gaal dil, gartiisana sii.

6

gar -ta: (magac, dhedig, keli) go'aan xaq ah oo guddi garyaqaanna ahi laba daraf oo is haya midkood siiyaan. Gar diid waa Alla diid. Li: gardarro.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

geydhe

DHAABAN

-ha: (magac, lab, keli) midhaha uu bixiyo geedka maraaga ah oo dhuudhuuban dhexdana ka xidhxidhan sida dhaameelka ay aad u jecel xoolahu siiba riyaha. Waxa kale oo looga faa'ideystaa aslidda qaridda iyo wixii la mid ah. Dh: gaydhe.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

gungunud

DHAABAN
1

(fal) gunud oo kolba gunud. Xadhigga gungunud. Dh: xidhxidh.

2

gungunud -ka (magac, lab, keli) rarada jaad ka mid ah oo laga sameeyey caws la isku gunguntay. Gungunudka soo saar awrka.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

higaag

DHAABAN
1

(fal) daboolka iyo xadhkaha haanta aad ugu adkee. Higaag haanta subagga ah.

2

higaag -ga: (magac, lab, keli) xidhxidhidda haamaha si aanay u daadan oo inta daboolka aad loogu adkeeyo haddana xadhig si wacan loo soohay gadaanka dhiisha loogu xidho. Higaaggaa la geliyaa… lagu giijiyaa xarig. Dh: hilay.

3

higaag -ga: (magac, lab, keli) dheregdhaaf iyo dibbiro; fuur.

4

higaag-ga: (magac, lab, keli) suumanka weelasha qaarkood lagu xidhxidho, si aanay u buqan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hil

DHAABAN
1

(fal) wax dusha iska saarsaar. Xaabada iska hil yaanay farangaaggo kaa yeelane. Dh: iskudubbarid. Dh: taallay.

2

hil: (fal) dabool ama aabbudh saar. Dh: dabool, aabbudh.

3

hil-ka: (magac, lab, keli) wax dusha iska saarsaaran. Dh: taallo, tuun.

4

hil -ka: (magac, lab, keli) hanta iyo wixii la mid ah, salab u dhammayn oo wada xidhxidhid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

himil

DHAABAN

-ta: (magac, dhedig, keli) laamo inta la isku xidhxidho guryaha lagu dhiso.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhi

DHAFANDHAAF
1

(fal) cid ka war hay oo hoo iyo hiil la garab joog. Qaraabada xidhiidhi. Dh: xiriiri. Li: goo.

2

xidhiidhi: (fal) wax xidhiidh ah oo is daba teedsan ka dhig: awr mid walba hoggaankiisa midka kale dabadiisa ugu xidh oo haysku xigxigaan. Xidhiidhi awrta. Dh: xiriiri.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) xadhig ku guntid. Dh: xirid, guntid. Li: furid.

2

xidhid -da: (magac, dhedig, keli) jeel ku ridid: xabsi geyn. Dh: xirid, xabbisid, xirid. Li: furid. xidhid -da: (magac, dhedig, keli) masalo ama su'aal u jeedin. Dh: xirid, su'aalid.

3

xidhid -da: (magac, dhedig, keli) baanbad naqas iyo wixii la mid ah joojin. Dh: joojis, xirid. xidhid -da: (magac, dhedig, keli) cibaado galid. Dh: xirid, xiris. Li: furid.

4

xidhid-da: (magac, dhedig, keli) albaab qufulid. Xidhidda albaabka ha illoobin. Dh: xiris, qufulis.

5

xidhid -da: (magac, dhedig, keli) cid dhar u lebbisid. Dh: lebbisid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fidhidh

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) hubka qarxa ama wax la mid ah, duulduulka uu sameeyo.

2

fidhidh -ka: (magac, lab, keli) duulduulka qaraxu sameeyo. Dh: firir, firidh.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhmid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) wax xidhmay noqosho. Dh: xirmid, xirmis.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bidhbidh

DHAFANDHAAF

-ta: (magac, dhedig, keli) iftiin yar oo si dhakhso badan marna daarmaya marna demaya. Garabildhaanka bidhbidha hayaa ilaa waaga berigiisa. Dh: biligbilig, birbir, bigbig.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bidhiidh

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) qof timo bidhiidh ah leh. Cali waa bidhiidh.

2

bidhiidh -ka: (magac, lab, keli) salaanta wejiga: wejiga badhtankiisa. Ninka tukada bidhiidhka ayaa madoobaada. Dh: biriir.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fidhfidh

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) buurbuur yaryar o subag ah oo caanaha la lulaayo yeeshaan.

2

fidhfidh -ka: (magac, lab, keli) farac tiro badnaa o dabar go'ay wixii ka soo hadhay.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

jidhiidh

DHAFANDHAAF

-a: (magac, lab, keli) badarka intiisa la yaryareeyo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

jidhjidh

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) marka la sheegayo wax u eg dub qof.

2

jidhjidh -ka: (magac, lab, keli) muruqyada tunka ninka doobka ama awrka turuqyadiisa xooggan. Dh: margaag.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

widhiidh

DHAFANDHAAF

-a: (magac, dhedig, keli) gabaabsi aan ku fillayn baahida. Carrafada xooluhu waa widhiid. widhiidhi -da: (magac, dhedig, keli) cabsi kala garasho la'aan ah.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

widhwidh

DHAFANDHAAF

(ereycodeed) tusmeeya iftiin yar oo aad u fog oo meel ka bildhaamay oo indhaha kaaga dhacaya sida muraayada cawirkeeda. Waxbaa buurta agteeda ka widhwidh leh. Dh: biligbilig.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xirixidh

DHAFANDHAAF
1

a) xirsixidh u samee.

2

xirixidh-ka: (magac, lab, keli) qur'an ama duco kale oo la akhriyo si shar oo dhan looga gashaanto. Dh: nabaadiinaxidh, xirixidh.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) xidhiidh isku xiga noqosho.

2

xidhiidhid-da: (magac, dhedig, keli) cid xidhiidh la yeelasho. Dh: xidhiidhis, xiriirid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhin

DHAFANDHAAF
1

-ta: (magac, dhedig, keli) ka war hayn oo hoo iyo hiilba la garab joogid. Dh: xiriirin, xidhiidhis.

2

xidhiidhin -ta: (magac, dhodig, keli) wax si taxane ah isku dabajoogin oo midba midka ka dambeeya ku aaddin. Dh: xiriirin.

3

xidhiidhin -ta: (magac, dhedig, keli) cilaaqo wanaagsan la samayn. Dh: xiriiris.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xidhiidhis

DHAFANDHAAF

m.l Biyo si kedis ah oo dar-dar ah u shubma ee uu gaar ahaan keeno roobka weyn ee ka da'a waadiyada meelaha lamadegaan-u-ekeyaasha ah.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhis

DHAFANDHAAF

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhiidhin.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bidhbidhi

DHAFANDHAAF

(fal) wax qarsoonaa bildhaantiisa soo saar oo soo muuji. Borkii na abuurayoow baadidii noo bidhbidhi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

cidhiidhi

DHAFANDHAAF

m. n. narrow area, crowded place; tight; bustling

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

cidhiidhi

DHAFANDHAAF

-ah: (adj) narrow (naarow) ~ cariiri. Ex-, jid cidhiidhi ah; a narrow street

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

cidhiidhi

DHAFANDHAAF
1

(fal) qof kale, meel uu fadhiyo ama aqal uu ku jiro oo aan ku fillayn, la fadhiiso ama la gal; cidhiidhi geli.

2

cidhiidhi: (fal) weel iyo wax la mid ah, muggiisa in ka badan ku rid.

3

cidhiidhi -ga: (magac, lab, keli) meel, aqal iyo wax la mid ah oo muggiisu ka yar yahay waxa ku jira; meel aan faalal ahayn. Dh: ciriiri.

4

cidhiidhi: (tilmaame) mid mug yar; mid aan faalal ahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

cidhiidhi

DHAFANDHAAF
1

de: narrow area, crowded place; tight; bustling

2

lx: cidhiidhi

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

see: ciriiri {N}

6

key: cidhiidhi

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fidhfidhi

DHAFANDHAAF

(fal) caanaha lul oo subag kaga keen. Dh: cagaari.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

sindhiidh

DHAFANDHAAF

-a: (magac, dhedig, keli) ur qudhmuun. Dh: siniin. Li: udgoon.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xadhigxidhe

DHAFANDHAAF

-ha: (magac, lab, keli) qof qaraabo ahaan kuu dhaw oo gardarradaada qaban kara gartaadana kuu dooni kara. Dh: aabbo, xidhe.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Xidhiidh-ka

DHAFANDHAAF

relations, rapports.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhfur

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) goynta claquad laba dhinac u dhexeeya; xidhiidh horay u jiray laga baxo. Dh: xiriirfur, heshiisjebin, ballanfur.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Xidhiidhiye

DHAFANDHAAF

Commutator

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhiidhsan

DHAFANDHAAF

(tilmaame) isku aaddan oo is wada daba jooga. Dh: xiriirsan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xidid

DHAFANDHAAF
1

(Xidid-ka)

2

1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah.

3

2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya.

4

3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xidid

DHAFANDHAAF
1

xidid¹: m.l (-do, m.l) 1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah. 2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya. 3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

2

xidid²: m.l (-do, m.l) (xisaab) 1. Xididka tiro maangal ama murakab ah: waa tiro marka la dul dhigo jibbaar ay la mid tahay tiradaasi. Tusaale ahaan, 2 waa xidid afraadka ee 16 (2=16). 2. Xididka isle'eg: tiro marka lagu beddelo doorsoomaha ku jira isle'egta raaligeliya isle'egta, kaas oo labada dhinac ee isle'egtu isle'ekeysiiya.

3

xidid³: f.mg1 (-day, -dday) Xidid noqosho (dad).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xidid

DHAFANDHAAF
1

xidid¹: m.l (-do, m.l) 1. Geedka intiisa dhulka ku aasan, laamaha iyo faraqa ka baxa mid ka mid ah. 2. Dhuumaha oogada nafleyda ka buuxa oo dhiigga halbowleyaashu xubnaha ku faafiyeen, soo qaada oo wadnaha ku soo celiya. 3. Xiriir dadku yeesho oo xagga guurka ka yimaada.

2

xidid²: m.l (-do, m.l) (xisaab) 1. Xididka tiro maangal ama murakab ah: waa tiro marka la dul dhigo jibbaar ay la mid tahay tiradaasi. Tusaale ahaan, 2 waa xidid afraadka ee 16 (2 =16). 2. Xididka isle'eg: tiro marka lagu beddelo doorsoomaha ku jira isle'egta raaligeliya isle'egta, kaas oo labada dhinac ee isle'egtu isle'ekeysiiya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Xidid

DHAFANDHAAF

Root

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xidid

DHAFANDHAAF
1

m. n. root; blood vessel (vein ~ artery); nerve; root {mathematics}; relatives by marriage, in-laws

2

xidid [inchoative] v. become related by marriage

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xidid

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) 1. root (ruut). Ex: xididka geedaha; the root of the plants. 2. artery (aar-tari). Ex: xididada dhiiga; the blood vessels

2

xidid -ka: (n) relative by marriage; in-law (in-loo)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidid

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) geedka intiisa dhulka ku aasan ee biyaha soo nuugta.

2

xidid -ka: (magac, lab, keli) dhuumo jidhka nafleyda ka buuxa oo dhiigu kor iyo hoos u maro. Ninka uu xidid go'aa dhiigbax ayuu halis u yahay.

3

xidid -ka: (magac, lab, keli) xidhiidh qaraabo oo gacalnimo salka ku haysa. Nin aan xidid nahay ayaan baabuur ka soo ergistay. Dh: gacal.

4

xidid -ka: (magac, lab, keli) xanuun kolkol dadka ku soo booda oo meel keliya qabsada oo ah murug ama xidid si noqda. Lugta xidid ayaa iga haya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

xidid

DHAFANDHAAF

جِذْرٍ، وَرِيد، عِرْقٍ

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bidhid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) sare u qaadid oo si fudud sare ugu tuurid. Dh: biriyow, hillaacid, birin. bidhiidh -a: (magac, lab, keli) timaha madaxa oo noqda timo jilicsan, cawlan oo aan isku dhadhawayne banbannaan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fidhid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) feedhidda timo la dhex marmariyo fidhin ama shanlo si loo qurxiyo Dh: firid, firis, shanlayn.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhis

DHAFANDHAAF

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xididi

DHAFANDHAAF

f.g2 (-iyay, -isay) Xidid ka dhigid (dad); xididnimo ku dhawrid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xididi

DHAFANDHAAF

v. make people one's relatives by marriage; consider ~ treat someone as such

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xididi

DHAFANDHAAF

(fal) gacalnimo u qaddari oo u ixtiraan. Xididi waa xaaskaaga abtigeede. Dh: xidhiidhi. Li: goo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xididi

DHAFANDHAAF
1

de: make people one's relatives by marriage; consider ~ treat s.o. as such

2

initial: x

3

lx: xididi

4

pd: (xididiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xididi

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Xldhid

DHAFANDHAAF

Occlusion

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

badhxid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) isku daridda biyo iyo caano. Caanaha lo'du badhxidda kuma fiicna. Dh: barxid, xariirid.

2

badhxid -da: (magac, dhedig, keli) fadhxidda labo midab iyo wax ka badan la isku daro. Dh: fadhxid.

3

badhxid -da: (magac, dhedig, keli) bibbadka baraarka oo hurdo kaga hadha maqasha kale. Dh: barxid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

badxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) xilliyadaa badda hirarkeedu kacsan yihiin ee aan la mari karin, Qaaliyawga maciishada badxidhkaa sabab u ah. Dh: badxir. Li: badfur.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fadhxid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) isku daridda labo shey iyo in ka badan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

iibxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) badeecad ama xoolo baayacaadood; carbuun yar ku xannibid. Hadal iibxidh ma noqdee, carbuun keen.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ilaxidh

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) aqal, aad u qurxin oo aad u sharraxid ama afaaf yar oo laga soo galo u samayn.

2

ilaxidh -ka: (magac, lab, keli) daaha qolka dhexdiisa lagu xidho ee lagu kala gooyo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

iloxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) raarta iyo docda aqalka daah lagu kala gooyo, si qofka soo galaayi u arag qofka raarta fadhiya. Dh: ilaxidh, daah, qoqobe.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

midhadh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) tiro ka badan hal tobanna ka yar. Midhadh kabriid ah isii. Dh: halal, dhawr, xabbado, mirar.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

mudhxid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) dhogor, caleen ama timo daadasho oo ka xoodhid. Dh: hoolid diirmid, galdhicid.

2

mudhxid-da: (magac, dhedig, keli) xoodid jidhka uu haraggu ka hoolmo. Dh: hoolmid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

tinxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) qof waayeel ah oo taladiisa iyo odhaahdiisa la tixgeliyo oo ma-dhaafaan. Dh: arrin-keen ningarbood, waayeel. Li: aqbal-keen.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

widhfid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) dhagax ama rasaas dhan walba u aan'id.

2

widhfid-da: (magac, dhedig, keli) wax xoog u lulmaha ahaansho. Ubadku widhfidda way ku beerfadhaqoobaa. Dh: lulmid, wadhfid

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xididid

DHAFANDHAAF
1

(Xididid-da)

2

(dad) xidid noqosho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xididid

DHAFANDHAAF

m.f.dh eeg xixid².

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xididid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) qaraabo gacalnimo salka ku haysa noqosho. Xididid ayaa xoolo la isku siiyaa. Dh: xididis, gacaloobid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

badhiidh

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho wiilka dhashay isaga oo ay timihiisa ama yixdiisu yartahay. Dh: bidhiidh.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

biyaxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) dhisme xoog badan oo lagu istaajiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

biyoxidh

DHAFANDHAAF

m. n., [compound] dam

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

biyoxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (n) dam (dhaam); embankment (em baank ment); dike ~ biyoxir

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

biyoxidh

DHAFANDHAAF
1

a: biyaxir ~ biyoxir

2

de: dam

3

lx: biyoxidh

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-cmp

6

key: biyoxidh

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

gidhiish

DHAFANDHAAF

(ereydhawaaq) tusmeeya hadal aan macne ku fadhiyin.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

jadhiidh

DHAFANDHAAF

-a: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka marka midxinka aan loogu ridqin oo yara buurbuur leeyahay. Dh: jimidh. Li: budo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

qadhiidh

DHAFANDHAAF
1

(fal) sonkor iyo wax la mid ah, in yar oo far iyo suul ah cid kale sii. li qadhiidh sonkorta.

2

qadhiidh -ka: (magac, lab, keli) sonkor aan badnayn oo kolka jaadka la cunayo lagu qayilo. Rubuc qadhiidh ah soo iibso. Dh: qariir.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xadhaadh

DHAFANDHAAF
1

(fal) cunto ama caleen iyo wixii la mid ah ku sumaw. Dh: xadhaadh.

2

xadhaadh: (tilmaame) wax aan macaanayn ah.

3

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn sida ka dacarta iyo dawooyinka badhkood ay leeyihiin. Dh: kharaar, khadhaadh, xaraar, qadhaadh, qaraar

4

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) sumow lagu sumoobo caleen midho ama wax kale oo la cuno. Dh: sumow

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xidhniin

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) eeg xidhitaan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bidhbidhid

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) wax la qaadi karo, kolba kor u tuuris.

2

bidhbidhid-da: (magac, dhedig, keli) si dhakhsa badan u iftiimid oo haddana markiiba u demid. Bidhbidhid tiriiggu waa marka uu gubanayo. Dh: dhaldhalaalid, birbirid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xisaabxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) xisaabin la xisaabiyo la iskuna jaangooyo dakhliga iyo kharashka muddo xaddidan oo muxaasibiintu isla ogyihiin Dh: xisaabin, xisaabxir.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xuddunxidh

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) in yar oo xuddunta ilmaha dhasha ah oo neef dabada lagaga xidho dabadeed neefkaa ilmuhu yeesho. Dh: xuddunxir.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

baldhiidh

DHAFANDHAAF
1

(tilmaame) deegaan barwaaqo ah. Buurta Dhay waa baldhiidh. Dh: cosob. Li: abaar.

2

baldhiidh: (tilmaame) wax aad u badan oo si fudud lagu heli karo. Caanihii way jabeen oo waa baldhiidh. Dh: ceeryoon, ceegaag. Li: naadir.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

galdhiidh

DHAFANDHAAF

-ga: (magac, lab, keli) aad u dhooqoobid.

waa la naqliyay ✓