Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xeera-da)

2

Saxan qori ah.

waa la naqliyay ✓

1

xeero¹: m.dh (-ooyin, m.l) Weel godan oo qori ka samaysan oo cuntada lagu rito.

2

xeero²: m.dh (muus.) Qaybta kordhisa codka shareerada oo ka samaysan xeero qori ah oo harag ari ku daboolan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Weel godan oo qori ka samaysan oo cuntada lagu rito.

waa la naqliyay ✓

f. n. large wooden dish ~ plate

waa la naqliyay ✓

-xeerada: (n) bowl (bowl); platter (palaa-tar) or large dish used for serving for food up to four people ~ xeedho, sixni

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xeer ku samayso.

2

xeero -da: (magac, dhedig, keli) cunto hilib murmura ah iyo subag la isku shubay timir ama sabiibna lagu xardhay ah oo laba weel oo qurux iyo sharraxaad loo dhammeeyey oo la isku daboolay lagu rido oo caruuska iyo aroosadda cusub loo diiqo.

3

xeero -da: (magac, dhedig, keli) weel wax lagu cuno oo qori laga qoray oo sida saxniyada ah. Dh: xeedho.

waa la naqliyay ✓

1

a: xeedho

2

cf: kur

3

de: large wooden dish ~ plate

4

initial: x

5

lx: xeero

6

pd: (/da)

7

ps: n6-f

8

key: xeero

waa la naqliyay ✓

(fal) (ku ~) nafta ku beeg oo kula baxso; nafta kula carar.

waa la naqliyay ✓

1

(Xeer-ka)

2

1. Dhaqan lagu heshiiyey; qaanuun.

3

2. Xarig dheer.

waa la naqliyay ✓

1

xeer¹: m.l 1. (-rar, m.l) Sharci; dastuur. 2. Xarig kor looga xiro aqalka miyiga si aan dabayshu u qaadin.

2

xeer²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Xarig wax kor kaga xirid. 2. Wax sharci kadhigid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rar, m.l) Sharci; dastuur. 2. Xarig kor looga xiro aqalka miyiga si aan dabayshu u qaadin.

waa la naqliyay ✓

Law

waa la naqliyay ✓

1

m. n. custom, rule, regulation, constitution, traditional law

2

xeer m. n. long rope

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) custom (kas-tem)-, tradition (tara-di-shin)-, regulation (rege-leey-shin); rule (ruul): bylaw (baay-loo); legislation (legas-leey-shin); law (loo) ~ qaynuun, sharci. Ex: xeer Soomaali; Somali customary law

waa la naqliyay ✓

1

Codice; convenzione

2

Code; convention

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aqal iyo wixii la mid ah xadhig dheer oo xajiya ku wareeji oo ku adkee. Agalaka dabaysha ka xeer.

2

xeer: (fal) xayndaab ku wareeji. Dh: meegaar.

3

xeer -ka: (magac, lab, keli) qodobo lagu heshiiyo in lagu dhaqmo oo fulintoodana la isku taageersado oo u wada dan ah inta meel wada taal. Dh: qaanuun. Li: xeer la'aan. Wa: xeerar.

4

xeer-ka: (magac, lab, keli) xadhig dheer oo aqal Soomaaliga dusha lagaga soo xidho oo dabaysha ka xajiya. Xadhig adag xeer ka dhigo.

waa la naqliyay ✓

شريعة

waa la naqliyay ✓

1

(Xera-da)

2

1. Meegaar dhagax ah ama ood ama qoryo, oo xoolo ama wax kale loo dhigo; derbi wareegsan oo illin laga galo leh; mooro; siibad.

3

2. Meel dugsiga ka weyn oo xertu wax ku barato.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meegaar dhagax ah ama ood ama qoryo, oo xoolo ama wax kale loo dhigo; derbi wareegsan oo illin laga galo leh; mooro; siibad. 2. Meel dugsiga ka weyn oo xertu wax ku barato.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Meegaar dhagax ah ama ood ama qoryo, oo xoolo ama wax kale loo dhigo; derbi wareegsan oo illin laga galo leh; mooro; siibad. 2. Meel dugsiga ka weyn oo xertu wax ku barato.

waa la naqliyay ✓

Enclosure

waa la naqliyay ✓

f. n. enclosure for stock, corral; fold, pen; camp, encampment; garage, hangar

waa la naqliyay ✓

-xerada: (n) corral (ko-raal); fence (feens); stall (istool); pen (pen); enclosure (en-kalow-shar); camp (kaamp). Ex: xerada qaxootiga; the refugee camp

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) meegaar dhagax, ood ama qoryo ah oo xoolo ama xayawaan kale loo oodo. Dh: mooro, siibad. Wa: xerooyin.

2

xero-da: (magac, dhedig, keli) degaan biyo iyo baad la dhigo oo si ku meelgaadh ah ay u galaan dad socsocodkooda iyo maamulkooda u madax bannanayn. Qaxootigii xero cusub ayaa loo furay.

3

xero -da: (magac, dhedig, keli) meel dugsiga ka weyn oo xeri wax ku barato una hoyado.

4

xero-da: (magac, dhedig, keli) saldhigga ciidanka iyo xaasaskoodu galaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sariibad, siibad

2

de: enclosure for stock, corral; fold, pen; [ext.] camp, encampment; garage, hangar

3

initial: x

4

lx: xero

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f

7

syn: mooro

8

key: xero

waa la naqliyay ✓

مُعَسْكَر مُخيَّمٍ

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Beer ka dhigasaho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Beer ka dhigasaho. m.f.dh, beerasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. farm, sow, cultivate; plant for oneself

2

beero: m. n., pl. farms, plantations; farming, agriculture

waa la naqliyay ✓

(fal) beer falo; dalag qodo. Dh: abuuro.

waa la naqliyay ✓

1

(Deera-da)

2

Jaad ugaarta kamid ah oo yaryar oo dheereeya; dhabarka iyo caloosha dhexdooda, daliig ballaaran oo madow bay ku leedahay, raxan raxan bayna weligeed isu raacdaa; eelo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Jaad ugaarta ka mid ah, cawsha ka yar, dib gaaban, dhinacyada laba diillimood oo madow ku leh oo raxanraxan isu raacda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Jaad ugaarta ka mid ah, cawsha ka yar, dib gaaban, dhinacyada laba diillimood oo madow ku leh oo raxan-raxan isu raacda.

waa la naqliyay ✓

f. n. Speke's gazelle

waa la naqliyay ✓

-deerada: (n) gazelle (gazaal)

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ugaadha duurjoog ah oo abuur ahaan la bah ah cawsha, midab dahabi ah iyo indho qurxoon na leh.

2

deero-da: (magac, dhedig, keli) deerada teeda dhedig.

waa la naqliyay ✓

1

de: Speke's gazelle

2

lx: deero

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: deero

waa la naqliyay ✓

1

(Feera-ha)

2

Cudur daran oo lays qaadsiiyo oo badanaa sanbabbada ku dhaca; sanbab; qaaxo.

waa la naqliyay ✓

1

feero¹: m.dh (-ooyin, m.l) Qalab bir ah, gacan la qabto leh, oo dharka lagu kaawiyadeeyo; kaawiyad.

2

feero²: m.l.w eeg feer¹; qaaxo.

3

feero³: f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Timo shanlo ku habaysasho. 2. Caw, mayrax iyo wixi lamida jeexjeexasho.

waa la naqliyay ✓

1

feero¹: m.dh (-ooyin, m.l) Qalab bir ah, gacan la qabto leh, oo dharka lagu kaawiyadeeyo; kaawiyad.

2

feero²: f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Timo shanlo ku habaysasho. 2. Caw, mayrax iyo wixi lamida jeexjeexasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. comb one's hair

2

feero [feminine] n. flat iron, (charcoal-filled) clothes iron

3

feero m. n., pl. ribs; tuberculosis

waa la naqliyay ✓

1

-feerada: (n) iron (aayoorn); smoothing-iron; electric iron ~ kaawiyad

2

feero -feertay / feeratay: (v) comb (koom) ~ shanlayso, firo

3

feero -ha: (n) [Plural of feer] ribs (ribis)

4

feero -ha: (n) tuberculosis (tuber-kalow-sis); T.B. ~ qaaxo, tiibisho

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg feedho.

2

feero-da: (magac, dhedig, keli) qalab ka samaysan bir oo inta la kululeeyo dharka lagu kaawiyadeeyo oo lagu simo. Dh: kaawiyad.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Dhul iyo wixi lamida xuduud u samaysasho. la-mid: seerayso.

waa la naqliyay ✓

v. mark (out) for oneself

waa la naqliyay ✓

(fal) meel meegaaro; meel xad ah jeexo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: seer

2

de: mark (out) for oneself

3

initial: s

4

lx: seero

5

pd: (seertay)

6

ps: v3b=tr

7

key: seero

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-rtay, -ratay) Weer xirasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) weer xidho. Weero inta dalkaagu xoroobayo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-btay, -batay) 1. U x.: wax u turid. 2. U x.: wax u xilasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) u tudh oo ilmo kaa yar u cees. U xeebo carruurta. Dh: naxariiso. Li: aargooso.

waa la naqliyay ✓

1

(Xeega-da)

2

1. Jaadadka cawda mid ka mid ah mirihiisa.

3

2. Kabro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Jaadadka cawda mid ka mid ah mirihiisa. 2. Kabro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Jaadadka cawda mid ka mid ah mirihiisa. 2. Kabro.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] seeds of a palm tree species

2

xeego [feminine] n. hockey game

waa la naqliyay ✓

1

-da / xeegada: (n) hockey (hoki); ice hockey or field hockey

2

xeego: -da / xeegada: (n) fruit of the coconut palm

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) midhaha jaad cawda ka mid ah. Xeego soo guro.

2

xeego -da: (magac, dhedig, keli) ciyaar lagu ciyaaro kubad yar iyo ulo dhaadheer oo lagu eryedo. Aan yeelo si ay xeego xeego u nogoto kana u nabad galaan. Dh: kabro.

waa la naqliyay ✓

1

(Xeela-da)

2

Xeel; xeelad.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xeel.

waa la naqliyay ✓

f. n. trick, cunning

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) garoome iyo tab waaya aragnimo iyo hibo Eebbe ku salaysan oo hawlaha la qabanayo lagu farsameeyo oo lagu fududeeyo. Dh: tab, sir, xirrib, xeelad.

waa la naqliyay ✓

1

de: trick, cunning

2

initial: x

3

lx: xeelo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

see: xeelad

7

key: xeelo

waa la naqliyay ✓

1

xeeri¹: m.l Heeryo.

2

xeeri²: f.g2 (-iyay, -isay) Heeryee.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sharci ka dhig. In jaadka xafiisyada lagu cunin xeeri. Dh: jidee, sharciyee.

2

xeeri: (fa) dhinacyo is khilaafsan xeer ku kala bixi: xeer ka mar. Dh: dhexdhexaadi.

3

xeeri: (fal) aqal Soomaali xadhig xeer ah oo dheer ku wareeji oo ku adkee.

4

xeeri: (fal) sabab ama cid aad eegayso darteeg u cafi oo u saamax. Wanaagga walaalkii ku xeeri Dh: saamax.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-rtay, -ratay) U y.: cid wacasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-rtay, -ratay) U y.: cid wacasho. m.f.dh, yeerasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) «u ~» cid iskaa u waco; cid u qaylso; ii yimaadda ku dheh. Nin kula shaqeeya u yeero. Dh: waco, yeedho.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Kur-ka) Madax; unuun.

2

2. (Kur-ta) a) Duco iyo qurbaan yar oo dumarka uurka lihii sameeyaan kolka sidkoodu dhammaad ku dhow yahay; kuraysi; sagaalaysi; taraaraysi. b) Meel taag ah; kood. c) Xeero yar; kurbin.

3

3. (kur-: sida kurtood; kurtiin; kurtiis; kd.) giddi; kulli; dhammaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kurbin-ta)

2

Xeero yar oo qori ah oo bun-sharuurka lagu shubo.

waa la naqliyay ✓

1

1. Qaladka laga saaray; la saxay.

2

2. (Saxan-ka) Weel dhoobo ama macdan ama wax kale ah oo fidsan ama gudo leh oo cunnada lagu gurto; xeero; (ama sixni).

waa la naqliyay ✓

1

(Sixni-ga)

2

Saxan; xeero.

waa la naqliyay ✓

1

dhaad¹: m.l (-dad, m.l) Meesha kubku u yaryahay ee canqawga ka sarraysa.

2

dhaad²: f.g1 (-day, -dday) 1. Neef qoob ka xirid si aanu u cararin. 2. Dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida tolid. 3. Wax fahmid ama garasho (cid). la-mid: dhaag.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax qoobka laga xiray ahaansho (neef). 2. Wax la tolay ahaansho (dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

m.l (-bayaal, m.l/dh) Xeero qaab qabaal leh oo marka raran lagu shubo, miraha qaarkood lagu dubo sida digirta, meseggada iyo wixi lamida; qaloondub. la-mid: dubaale.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax fandhaal la socdaan ahaansho (xeero).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) Xeero weyn.

waa la naqliyay ✓

1

kur¹: m.l (-rar, m.l) Madax; unuun.

2

kur²: m.dh (-ro, m.l) 1. Duco iyo Alla-bari dumarka uurka lihi sameeyaan kolka sidkoodu dhammaad ku dhow dahay; kuraysi; madaxshub; sagaalaysi; tararaysi. 2. Buur yar; kood. 3. Xeero yar oo bunka lagu shubto. 4. Weel qori ah oo qaabka dhiisha loo qoro oo lagu kaydiyo burcadka inta aan la shiilin.

3

kur³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax si siman u goyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-no, m.l) Xeero yar oo bunka lagu shubto. la-mid: kur² (3).

waa la naqliyay ✓

1

dhaad¹: m.l (-dad, m.l) Meesha kubku u yaryahay ee canqawga ka sarraysa.

2

dhaad²: f.g1 (-day, -dday) 1. Neef qoob ka xirid si aanu u cararin. 2. Dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida tolid. 3. Wax fahmid ama garasho (cid). m.f.dh, dhaadid. la-mid: dhaag.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax qoobka laga xiray ahaansho (neef). 2. Wax la tolay ahaansho (dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida). m.f.dh, dhaadnaan.

waa la naqliyay ✓

1

kur¹: m.l (-rar, m.l) Madax; unuun.

2

kur²: m.dh (-ro, m.l) 1. Duco iyo Alla-bari dumarka uurka lihi sameeyaan kolka sidkoodu dhammaad ku dhow dahay; kuraysi; madaxshub; sagaalaysi; tararaysi. 2. Buur yar; kood. 3. Xeero yar oo bunka lagu shubto. 4. Weel qori ah oo qaabka dhiisha loo qoro oo lagu kaydiyo burcadka inta aan la shiilin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-no, m.l) Xeero yar oo bunka lagu shubto. la-mid: kur.

waa la naqliyay ✓

/beysan/basins;(n) 1. saxan xeero oo kale ah oo wax lugu shubto (cuntada)(n) 2. meesha musqusha (suuliga) wajiga iyo gacmaha lagu dhaqdo (maydho).

waa la naqliyay ✓

/dhish/ (n) 1. xeero, sixni (n) 2. cunto-diyaarsan (cunto la bisleeyey).

waa la naqliyay ✓

/plaatar/ (n) xeero (saxan ballaaran oo gudo bagafsan).

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) bowl (bool) maddiibad, xeero

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) bowl (bool); used for holding food or liquids ~ xeero, baaquli

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Baahi. 2. Cayrnimo.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] (adj.): poverty, destitution; hunger; poor, destitute

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kalgacayl iyo jacayl naxariis leh wax u samee. Tolkaa u xubeero.

2

xubeero -da: (magac, dhedig, keli) dareen xambaarsan kalgacal iyo ehelnimo. Dh: naxariis. Li: cadaawad.

waa la naqliyay ✓

1

de: poverty, destitution; hunger; [atr.] poor, destitute

2

initial: x

3

lx: xubeero

4

pd: (/da)

5

ps: n0-f-abs

6

key: xubeero

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) beerka dhulka saarid. Dh: jiifcabbee.

waa la naqliyay ✓

v. chase, pursue, run after

waa la naqliyay ✓

-ceersaday / ceersatay: (v) chase after; run after ~ cayrso, burso

waa la naqliyay ✓

1

cf: ceyro {C & S}

2

de: chase, pursue, run after

3

lx: ceerso

4

pd: (ceersaday)

5

ps: v3a=

6

key: ceerso

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m light-skinned

waa la naqliyay ✓

magaca wiil midabkiisu casaan yahay oo deeran.

waa la naqliyay ✓

s.m. inantaada ninkeeda.

waa la naqliyay ✓

1

(Heerya-da)

2

Rarada, abjedyada, kd., awrta kolka la rara hayo dusha laga saaro, intaan gurgurka iyo dhigaha iyo alaabada kale la saarin; (ama reeryo).

waa la naqliyay ✓

m.dh Rarada awrka kolka la rarayo dusha laga saaro. la-mid: reeryo.

waa la naqliyay ✓