xeerin — Macnaha & Turjumaada

1

-ka: (magac, lab, keli) shay lagu haadiyo hadhuudhka ama badarka oo ka samaysan sarriig ama xaskul la tolay. Dh: masaf.

2

xeerin -ta: (magac, dhedig, keli) sharci ka dhigid. Dh: jidayn, xeeris.

3

xeerin-ta: (magac, dhedig, keli) qadarin iyo is xurmayn ku salaysan dhaqan wanagsan. Dh: tixgelin.

4

xeerin -ta: (magac, dhedig, keli) xadhig xeer ah aqal ku wareejin oo ku adkayn. Dh: adkayn.

5

xeerin -ta: (magac, dhedig, keli) xayndaab soo meegaarid. Dh: xayndaabid.

6

xeerin-ta: (magac, dhedig, keli) dad kala xukumid oo xeer u kala samayn.

waa la naqliyay ✓

1

xeeri¹: m.l Heeryo.

2

xeeri²: f.g2 (-iyay, -isay) Heeryee.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sharci ka dhig. In jaadka xafiisyada lagu cunin xeeri. Dh: jidee, sharciyee.

2

xeeri: (fa) dhinacyo is khilaafsan xeer ku kala bixi: xeer ka mar. Dh: dhexdhexaadi.

3

xeeri: (fal) aqal Soomaali xadhig xeer ah oo dheer ku wareeji oo ku adkee.

4

xeeri: (fal) sabab ama cid aad eegayso darteeg u cafi oo u saamax. Wanaagga walaalkii ku xeeri Dh: saamax.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg beeri.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax ceeriin ah ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax ceeriin ah ahaansho. m.f.dh, ceernaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] unripe; raw; crude

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhiin.

waa la naqliyay ✓

1

de: unripe; raw; crude

2

lx: ceerin

3

pd: (ceerinaa)

4

ps: adj-der

5

see: ceeriin {C & S}

6

key: ceerin

waa la naqliyay ✓

1

(Heerin-ka)

2

Gabdho in la guursado darteed isu raaca oo dalka u mara.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh H. ah: gabdho in la guursado darteed isu raaca oo dalka u mara. la-mid: heeran¹.

waa la naqliyay ✓

m. n. alliance through marriage

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gabdho guurdoon ah oo dhulkoodii dhul an ahayn u baxa; gabdho in la guursado isu raaca oo dhulka geyaankoodu joogo marba meel ka taga, ilaa iyo inta laga guursanayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: alliance through marriage

2

lx: heerin

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: heerin

waa la naqliyay ✓

1

(Jeerin-ka)

2

Geed gumarta u eg; wuxuu dhalaa xabag iyo miro wanaagsan (quulle).

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geedgaab qodax qaroofan, miro kuwa mooska u eg leh oo iniinahooda la cuno, xabag macaanna leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geedgaab qodax qaroofan, miro kuwa mooska u eg leh oo iniinahooda la cuno, xabag macaanna leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] tree producing resin and edible fruit, ((Acacia species))

waa la naqliyay ✓

[JERIN) Acacia edgeworthii 23, A. turnbulliana 01, A. walwalensis 01

waa la naqliyay ✓

1

(Jerin) C, May, N, S, Og Acacia edgeworthii T. Anders. Mimosaceae.

2

NFD, S Acacia sieberiana DC. Mimosaceae.

3

C Acacia turnblliana Brenan. Mimosaceae.

4

Og, C Acacia walwalensis Gillilnd. Mimosaceae.

5

C, S Acacia paolii Chiov. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) kind of wild tree

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, lab, kali) geedqodaxeed la bahah sarmaanta oo barraahsan. Xeer waa geed jeerin ah

waa la naqliyay ✓

1

bw: sp.

2

de: tree producing resin and edible fruit,

3

lx: jeerin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

sc: Acacia

7

key: jeerin

waa la naqliyay ✓

1

(Meerin-ta)

2

1. Socod wareeg ah socodsiin; wareejin.

3

2. Hadal la qoro ama layska dabo akhriyo oo la barto; akhriyid, sheegsheegid, ku hadlid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg meeri. la-mid: meeris¹ (3).

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) recitation (ri-siteeyshiri) ~ meeris

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) xayndaab ku wareejin oo deyr u samayn. Meerinta siligga ayaa ka fudud meerinta jaajuurka. Dh: wareejin. Wa: meermeerin.

2

meerin -ta: (magac, dhedig, keli) neef ama xayawaan kale eryid oo in badan kolba dhinac u kaxayn. Xoolaha meerinta ka daa oo daaji. Dh: eryid.

3

meerin -ta: (magac, dhedig, keli) hadal, subcis weel iyo wixii la mid ah ka kaa dambeeya u dhiib oo u wareeji si uu u sii wado. Dh: wareejin, meeris.

4

meerin -ta: (magac, dhedig, keli) wax la falkinayo ama la tolayo liinka kolba ka ka horreeya ku dul wareejin.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la xeeray ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] enclosed, corralled; surrounded (with ~ by)

waa la naqliyay ✓

(adj) [with proposition ku] surrounded by (sa-raawndhidh baay); encircled; under siege (andher siij)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xeer ku wareejisan oo dabaysha laga adkeeyey ah. Aqal xeeran dabayli ma riddo. Dh: adkaysan.

2

xeeran: (tilmaame) xayndaab ku soo meegaaran ah. Booto silig ku xeeran ayaan iibsaday. Dh: xayndaaban, dayran.

3

xeeran: (tilmaame) sharciyaysan oo xeer ahaan u yaal. In wixii is afgaranwaa ah wada hadal lagu xalliyo ayaa innoo xeeran.

waa la naqliyay ✓

1

de: enclosed, corralled; surrounded (with ~ by) (with preposition ku)

2

initial: x

3

lx: xeeran

4

pd: (xeernaa)

5

ps: adj-der

6

key: xeeran

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xeer².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xadhig dheer oo xeer ah aqal ku wada wareejin oo ku adkayn. Dh: xeeris.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg xeerin.

waa la naqliyay ✓

1

(Xerrin-ta)

2

Xer ka dhigid, geyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xergeyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kolba meel baad iyo biyo leh ku hayn. Raggii xerrin bay ku magan yihiin hablihiina saxati. Dh: xergeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Yeerin-ta)

2

1. Qof wax qora haya, hadalkii uu qori lahaa dibadda uga sheegsheegid; ardada hadal ay qoraan dibadda uga sheegsheegid, si dabadeed baruhu u arko gefefkooda.

3

2. Cod ama dhawaaq ka soo saarid; afuufid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg yeeri. la-mid: yeeris¹.

waa la naqliyay ✓

1

Dettatura

2

Dictation

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) kolba erey ama weedh cid kaa daba qoraysa u sheegid. Ardayda yeedhinta cashirka u fududee. Dh: yeerin.

2

yeerin-ta: (magac, dhedig, keli) buun, hoon siidhi iyo wixii la mid ah afuufid oo ka dhawaaqsiin. Dh: yeedhin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) garnaqid oo dad kala dhexdhexaadin. Dh: xeerin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) sharci ka dhigasho, ansixin si ay u sharciyowdo. Sharciyaynta qodobkan ha loo codeeyo. Dh: xeerin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tudhidda lafteeda; naxiista iyo dulqaadka iyadoo da' ama awood la xeerinayo. Dh: tudhniin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) u naxariisashoda. xeerin darted looga daayo wax aanuu jeclayn, in lagu sameeyo. Turriinkaaga waan ku qasbanahay. Dh: tudhaal, turriimo, turaal.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) ruux xishood iyo xeerin la'aan ku talaxtegay.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh A. ah: hilib jiir ah oo daliigo dhaadheer oo dhuudhuuban laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh A. ah: hilib jiir ah oo daliigo dhaadheer oo dhuudhuuban laga dhigay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, lab, keli) hab kolka hilbo la muqmadaynayo loo dhaadheereeyo si ay engejintiisu u fududaato. Naagyahay abiidkay ma cunin soor areerinahe. Dh: dareerin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ceeriin-ka)

2

Aan la bislayn; qayriin.

waa la naqliyay ✓

m.l Miro, hilib iyo wixi lamida oo aan bislaan. la-mid: cayriin, qayriin, qeeriin.

waa la naqliyay ✓

m.l Miro, hilib iyo wixi lamida oo aan bislaan. la-mid: cayriin, qayriin, qeeriin.

waa la naqliyay ✓

[adjective] or m. n. raw, crude, uncooked food

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) raw (roo); uncooked (an-kuukt); crude (kuruudh) ~ ceyriin, qayriin, ceedhiin, ceyriin, cayriin. Ex: hilib ceeriin ah; raw meat. Alaabta ceeriin; the raw materials.

2

ceeriin -ka: (n) rawness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhiin.

waa la naqliyay ✓

1

de: raw, crude, uncooked food

2

lx: ceeriin

3

pd: (-ka)

4

ps: adj-m / n2-m

5

xe: crude oil

6

xv: ceedhiin ~ ceerin {C & S}

7

key: ceeriin

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dawarin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: feytin.

waa la naqliyay ✓

1

(Meherin-ta)

2

(guur) Qof dumar ah, nin ku xirid, ku nikaaxid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg meheri. la-mid: maharin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) guur samaynoo caqdi nikaax guntid. Dh: guurin.

waa la naqliyay ✓

pèlerin, adj. - xajinaya.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: ceerin.

waa la naqliyay ✓

Jiho baddel dabayleed

waa la naqliyay ✓

f.g4 (-naa, -nayd) la-mid: heeryaysan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xeeri².

waa la naqliyay ✓

m.l Koob weyn oon dheg lahayn oo muqmadda lagu dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) jaad weelasha ka mid ah macdanta ah oo wax lagu cabbo.

2

eeri-da: (magac, dhedig, keli) geed lagu cugo weelasha. Fidhinkaygu waa eeri, waa agamso. Dh: dhiitacab.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: eryid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, baacsi oo caydhsi.

waa la naqliyay ✓

1

(Xeer-ka)

2

1. Dhaqan lagu heshiiyey; qaanuun.

3

2. Xarig dheer.

waa la naqliyay ✓

1

xeer¹: m.l 1. (-rar, m.l) Sharci; dastuur. 2. Xarig kor looga xiro aqalka miyiga si aan dabayshu u qaadin.

2

xeer²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Xarig wax kor kaga xirid. 2. Wax sharci kadhigid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-rar, m.l) Sharci; dastuur. 2. Xarig kor looga xiro aqalka miyiga si aan dabayshu u qaadin.

waa la naqliyay ✓

Law

waa la naqliyay ✓

1

m. n. custom, rule, regulation, constitution, traditional law

2

xeer m. n. long rope

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) custom (kas-tem)-, tradition (tara-di-shin)-, regulation (rege-leey-shin); rule (ruul): bylaw (baay-loo); legislation (legas-leey-shin); law (loo) ~ qaynuun, sharci. Ex: xeer Soomaali; Somali customary law

waa la naqliyay ✓

1

Codice; convenzione

2

Code; convention

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aqal iyo wixii la mid ah xadhig dheer oo xajiya ku wareeji oo ku adkee. Agalaka dabaysha ka xeer.

2

xeer: (fal) xayndaab ku wareeji. Dh: meegaar.

3

xeer -ka: (magac, lab, keli) qodobo lagu heshiiyo in lagu dhaqmo oo fulintoodana la isku taageersado oo u wada dan ah inta meel wada taal. Dh: qaanuun. Li: xeer la'aan. Wa: xeerar.

4

xeer-ka: (magac, lab, keli) xadhig dheer oo aqal Soomaaliga dusha lagaga soo xidho oo dabaysha ka xajiya. Xadhig adag xeer ka dhigo.

waa la naqliyay ✓

شريعة

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Miro sida lawska yicibta iyo wixi lamida qubka sare ka qaadid.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) buuxidda ay xareeddu meel walba jiifto. Dh: ceegaag.

waa la naqliyay ✓

1

(Derin-ta)

2

Gogol caw laga sameeyey; dermo.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dermo.

waa la naqliyay ✓

mat

waa la naqliyay ✓

f. n. palm-leaf mat

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gogol lagu seexdo oo ka samaysan caw. Dh: salli, dermo.

waa la naqliyay ✓

1

a: darin; darmo ~ dermo

2

de: palm-leaf mat

3

lx: derin

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: derin

waa la naqliyay ✓

écrin, n.m. - sandooq yar oo sheeyada qaaliga ah lagu rito.

waa la naqliyay ✓

/iiri/ (adj) baqdin leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Eexin-ta)

2

Samafal gaar ah (qof u) falid; u turid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg eexi. la-mid: eexis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) tudhaal gaar ah qof ama cid u samayn. Dh: tudhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Geeri-da)

2

Wed; dhimasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wed; dhimasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wed; dhimasho.

waa la naqliyay ✓

f. n. death

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the act of dying: death (dheeth); demise (di-maayz) ~ dhimasho

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bixidda naf noole ku jirtay. Nin geed kaa qariyey geerina u dheer. Dh: dhimasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: death

2

lx: geeri

3

pd: (-da)

4

ps: n2a-f

5

syn: dhimasho, hadimo, wed

6

key: geeri

waa la naqliyay ✓