Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xeeldheeri-da)

2

Wax xeeldheer ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xeeldheeraan.

waa la naqliyay ✓

f. n. expertise, depth of experience, profundity of knowledge

waa la naqliyay ✓

-da: (n) not easily understood; profundity (poro-foon-dheti)-, ambiguity (aam-bigu-wati)-, abstruseness (a-bisturuus-nes), opacity

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) aqoon miisaaman iyo cilmi lagu talax tegey Dh: fiira'dheeri, waaya'aragnimo.

2

xeeldheeri -da: (magac, dhedig, keli) qotodheeri dhexgalkeedu imkaaniyaad badan uu u baahan yahay. Dh: qutodheeri.

waa la naqliyay ✓

1

de: expertise, depth of experience, profundity of knowledge

2

initial: x

3

lx: xeeldheeri

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: xeeldheeri

waa la naqliyay ✓

1. Aan guntiisu dhoweyn; dheer; weyn; badan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-raa, -rayd) Ku x.: cid aqoon dheeraad ah wax u leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-raa, -rayd) Ku x.: cid aqoon dheeraad ah wax u leh ahaansho. m.f.dh, xeeldheeraan.

waa la naqliyay ✓

Comp. adj., (ie. n., adj.): expert, having deep ~ profound knowledge of something

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (n) deep (dhiip)-, deep-seated (dhiip-siitidh)-, profound (poro-faawndh)-, sophisticated (so-fis-ti-keeytidh)-, complicated (kom-pili-keeytidh) ~ qotodheer

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) xeelad badan oo fiiro dheer ah; xirrib leh; aragti fog leh. Nin xeeldheerayaad tahay. Dh: maangaban.

waa la naqliyay ✓

1

de: expert, having deep ~ profound knowledge of s.t.

2

initial: x

3

lx: xeeldheer

4

pd: (xeeldheeraa)

5

ps: adj-cmp

6

key: xeeldheer

waa la naqliyay ✓

1

* (Xeeldheera-ha)

2

Wax aqoon gaar ah, oo ballaaran, u leh; waxyaqaan; waxgarad; khabiir.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-rayaal, m.l/dh) Qof aqoon iyo waaya-aragnimo dheeraad ah u leh qayb cilmiga ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-rayaal, m.l/dh) Qof aqoon iyo waaya-aragnimo dheeraad ah u leh qayb cilmiga ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] expert, person with expertise

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) khabiir aqoon badan leh. Dh: waxyaqaan, khabiir.

waa la naqliyay ✓

1

cf: aqoonyahan, isbeerti, khabiir

2

de: expert, person with expertise

3

initial: x

4

lx: xeeldheere

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m-cmp

7

key: xeeldheere

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof aqoon dheeraad ah u leh laamo badan oo aqoonta bulshada ka mid ah, siiba dhaqanka iyo ilbaxnimada dadka; waxyaqaan laamaha aqoonta mid walba iska laallaadshay oo loogu noqdo khibrad iyoo xeeldheeri aawadeed. Dh: buuni.

2

abwaan -ka: (magac, lab, keli) buug koobsaday wax badan oo laamaha aqoonta ah; buug lagu ururshay aqoon kala duwan. Abwaan weyn baa laga soo saaray Xarunta Cilmibaadhista ee Jabuuti.

3

abwaan -ka: (magac, lab, keli) qof lab oo suugaanta tirinteeda ama curinteeda lagu yaqaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) baadhitaan iyo fatashaad ku samee; wax ka dhex raadi. Qorqode intuu aqalka baanjiyuu bilista daaliyaa. Dh: baadh, baar, baandhee.

2

baanji -da: (magac, dhedig, keli) eeg baaji.

3

baanji -ga: (magac, lab, keli) faandigid si xeeldheeri ah wax loo baadho oo meel walba faraha la geliyo. Dh: faandig.

4

baanji -ga: -(magac, lab, keli) cid kale, wax dux leh ku baanasho.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qof waxa uu yagaan ildheer u leh oo si wanaagsan u dhex galay. Sheekh falsafadda iyo diintaba xaaduq ku ah ayaa daaci noqon kara. Dh: xeeldheeri.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) fiira'dheeri; xirrib fogaan; aragti dheeraan. Dh: xeeldheeri.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax xeel dheer ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xeeldheer. la-mid: xeeldheeraansho, xeeldheeri.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xirrib fogaan; fiira'dheeri; aragti dheeraan. Dh: xeeldheeri.

waa la naqliyay ✓

v. amuse, entertain a child

waa la naqliyay ✓

1

de: amuse, entertain a child

2

lx: dheeldheeli

3

pd: (dheeldheeliyey)

4

ps: v2a=

5

key: dheeldheeli

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xeedho casuumad ah cid u samee. Qaraddaa imanayee u xeedhee. Dh: xeedhay, daraaree, casuun.

2

xeedhee: (fal) xeedho diiqa ah oo aroos loo diiqayo samee. Inantu intaanay afartan bixin u xeedhee. Dh: diiq, xeedhay.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Aragti-dheer ahaansho. 2. la-mid: ildheeraan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Aragti-dheer ahaansho. 2. la-mid: ildheeraan.

waa la naqliyay ✓

f. n. wretched look

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel fog wax ka arkid, fiiro dheer iyo garasho badan lahaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: wretched look

2

lx: ildheeri

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: ildheeri

waa la naqliyay ✓

(adv) nearly (niyarli)-, around (a-rawn-dhi) ~ meelahaas

waa la naqliyay ✓

1

Intermedio

2

In between

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Qof aad u yaqaan xeerka.

waa la naqliyay ✓

m. n. jurists, experts in basic law

waa la naqliyay ✓

1

de: jurists, experts in basic law

2

initial: x

3

lx: xeerdhaari

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

key: xeerdhaari

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheelid-da)

2

Cayaarid; dhayalid; kaftamid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kaftamid oo si aan xigmadi ku jirin u hadlid. Dheeldheelidda maanta dhab ayaa ka dambayn. Dh: kaftamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheelin-ta)

2

Hadba cayaarsiin; koolkoolin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) kolba dhan u liicid ay keento tabarxumada ama gabowga iyo qofka hilibka badan leh. Dheeldheelligaygay inaan dhacayo moodeene.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) geedmidhood la jaad ah gomoshka kase dheer oo ay midhihiisa dad iyo duunyaba cunaan.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheerdheero.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Geed qoodxeed jeerinka u eg oo leh miro iyo xabag la cuno. 2. Xajiin jirku la barbararo. la-mid: dheedheero, dheerdheere.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Geed qoodxeed jeerinka u eg oo leh miro iyo xabag la cuno. 2. Xajiin jirku la barbararo. la-mid: dheedheero, dheerdheere.

waa la naqliyay ✓

f. n. itch accompanied by a swelling

waa la naqliyay ✓

1

de: itch accompanied by a swelling

2

lx: dheerdheero

3

pd: (/da)

4

ps: n-f

5

key: dheerdheero

waa la naqliyay ✓

v. cause to repeat

waa la naqliyay ✓

(fal) koolkooli cid kale.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to repeat

2

initial: s

3

lx: sheelsheeli

4

pd: (sheelsheeliyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: sheelsheeli

waa la naqliyay ✓

Longitudinal coast

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-raa, -rayd) Wax rafaad ka muuqdo ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-raa, -rayd) Wax rafaad ka muuqdo ahaansho. m.f.dh, ildheeraan.

waa la naqliyay ✓

adj., idiom: looking tired ~ miserable, piteous

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) see [eeg] ildaran

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid fiirodheer oo xasuustiisu wanaagsan tahay. Ceebla' waa gabadh ildheer.

waa la naqliyay ✓

1

de: looking tired ~ miserable, piteous

2

lx: ildheer

3

pd: (ildheeraa)

4

ps: adj-idiom

5

xe: He looks tired. Lit: long eye

6

xv: Wuu ildheeryahay.

7

key: ildheer

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg weedhay.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) uskag marada ama weelka ku dhigma. Dogon maradeeda heerheer lagama waayo. Dh: geengeen.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Lafaha dhuuxa leh ee dhaadheer middood.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Lafaha dhuuxa leh ee dhaadheer middood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labada lafood on gacanta ku yaal, tan dheer.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: mandheer.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-deeyay, -daysay) la-mid: xeelee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 la-mid: xeelee.

waa la naqliyay ✓

v. trick, swindle

waa la naqliyay ✓

-yey / xeeladeysay: (v) use trick or skill; use the tricks of the trade

waa la naqliyay ✓

(fal) tab iyo farsamo aad uidadan ku gaadho samee; xeelad ku salee. Joelade wuxuu hayaba ka qaad. Dh: qaroomee, xara.

waa la naqliyay ✓

1

a: xeelee

2

de: trick, swindle

3

initial: x

4

lx: xeeladee

5

pd: (xeeladeeyey)

6

ps: v2b=tr

7

key: xeeladee

waa la naqliyay ✓

m.l (-rar ..., m.l) (kiim.) Haddii falgalayaal loo beddeli karo maxsuullo falgallo isdaba joog ah kaddib, wadarta kulalka falgallada iyadoo la tixgelinayo calaamadahooda waxay la mid tahay kulka falgalka ee kalgalayaasha si toos ah loogu beddelo maxsuullo. Guud ahaan, isbeddelka tamarta oo dhammi marka falgalayaashu noqonayaan maxsuullo kuma xirna jidka la raacayo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) laan enger oo dab shidaalka ku fiican. Dh: jawhee.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhawaaqa qof leeyahay oo meel fog laga maqli karo.

2

coddheeri -ga: (magac, lab, keli) doorasho la galo inta cod ee lagu kala baxo ama la is dheeraaday.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg haydhhaydh.

waa la naqliyay ✓

m.fk Celcelis.

waa la naqliyay ✓

n. phr., loc. (adj.): center, middle; central, intermediate

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) badhtan aan dhanna u badnayn. Meeldhexe ayaan gaadhiga ku gaadhay.

waa la naqliyay ✓

1

de: center, middle; [atr.] central, intermediate

2

lx: meeldhexe

3

ps: np-loc

4

key: meeldhexe

waa la naqliyay ✓

meermeeri¹: f.g2 (-iyay, -isay) Cid wax sugaysay madadaalo aan run ahayn ku waqtiseejin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Cid wax sugaysay madadaalo aan run ahayn ku waqtiseejin. m.f.dh, meermeerin.

waa la naqliyay ✓

v. cause to go round and round, make wander

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) 1. give a false impression; fail to declare; say one thing and mean another ~ beebbeeni. 2. cause to make a circular rotation

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid wax kaa doonaysa kolba ballan been ah iyo cudurdaar u sheego. Nin baahan oo wax kuu soo doontay meermeeri ha is odha Dh: warwareeji, naanaabi.

2

meermeeri: (fal) wadwad oo kolba meel ge Gaadhiga soo meermeeri gacantu ha kuu fadhiisatee. Dh: wadwad, kaxkaxee.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to go round and round, make wander

2

lx: meermeeri

3

pd: (meermeeriyey)

4

ps: v2a=pl

5

key: meermeeri

waa la naqliyay ✓

m.l (-rar ..., m.l) (kiimika) Haddii falgalayaal loo beddeli karo maxsuullo falgallo isdaba joog ah kaddib, wadarta kulalka falgallada iyadoo la tixgelinayo calaamadahooda waxay la mid tahay kulka falgalka ee kalgalayaasha si toos ah loogu beddelo maxsuullo. Guud ahaan, isbeddelka tamarta oo dhammi marka falgalayaashu noqonayaan maxsuullo kuma xirna jidka la raacayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Xiiqdheer-ta)

2

Kix.

waa la naqliyay ✓

1

xiiqdheer¹: m.dh Cudur qufac badan leh oo carruurta ku dhaca. la-mid: kix.

2

xiiqdheer²: m.dh (daawo) Cudur la isqaadsiiyo ee muddo gaaban, inta badanku dhaca caruurta oo uu keeno caabuq (mucosa) xuubka malaaska ee cunaha baktiiriyumka loo yaqaan “bordatella pertussis”. Kalhuuriska oo ah 1-2 toddobaad ka dib waxa bilowda xaako, qandho fudud, qufac iyo cunno xumo. Qufacu wuxu noqdaa mid soo noqnoqda soona kordha: qofacyo gaagaaban oo isku xigxiga waxa raacaya neef jeed khasab ah taas oo sameyneysa codkii kixda. Waxa sida badan dhacda dhiigbax sanka iyo afka ka yimaada iyo matag qufaca xiriirka ah ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

1

xiiqdheer¹: m.dh Cudur qufac badan leh oo carruurta ku dhaca. la-mid: kix.

2

xiiqdheer²: m.dh (daaw.) Cudur la isqaadsiiyo ee muddo gaaban, inta badanku dhaca caruurta oo uu keeno caabuq (mucosa) xuubka malaaska ee cunaha baktiiriyumka loo yaqaan 'bordatella pertussis'. Kalhuuriska oo ah 1-2 toddobaad ka dib waxa bilowda xaako, qandho fudud, qufac iyo cunno xumo. Qufacu wuxu noqdaa mid soo noqnoqda soona kordha: qofacyo gaagaaban oo isku xigxiga waxa raacaya neef jeed khasab ah taas oo sameyneysa codkii kixda. Waxa sida badan dhacda dhiigbax sanka iyo afka ka yimaada iyo matag qufaca xiriirka ah ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] whooping cough, pertussis, croup

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) whooping cough (huu-ping koof); pneumonia (na-moo-niya); bronchitis (boron-kaay-tes); respiratory disease

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, keli) qixi aad u xumaata o qufaca la soosaari kari waayo. Dh: kixdheer.

waa la naqliyay ✓

1

de: whooping cough, pertussis, croup

2

initial: x

3

lx: xiiqdheer

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-cmp

6

key: xiiqdheer

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qaabxumo daanka gasha oo sidii caadiga ahayd daanku ka duwanaado. Daandheerida iyo dalabtuba waa foolxumo. Dh: daandheero.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dheerdheero.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheel-ka)

2

Aan dhab ahayn; wax cayaar iyo kaftan ku jiraan.

waa la naqliyay ✓

1

v. fool ~ muck around, kid, joke

2

dheeldheel vl. n. fooling, kidding, joking around

waa la naqliyay ✓

-dheeldeesha: (n) playfulness (paleey-fuul-nes)-, joke (jowk); fun (faan); enjoyment; amusement ~ ciyaar, likaaco. Ex: dheeldheelsha jooji; stop joking

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kaftan yaraysi iyo xaqiraadi la socoto oo cid ama aragti lagu duro. Dheeldheel waa lagu cadaab galaa. Dh: kaftan.

waa la naqliyay ✓

adj., pl. tall, high, long (ones)

waa la naqliyay ✓