xaydhaweyn

m.dh la-mid: dhoweyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel aa, fogayn keenid. Dh: dhawayn.

(fal) xaydh mari. Dh: xaydhee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti tirid iyo mooraduugid; caydh ka dhigid; sabool ka dhigid. Dh: cayrayn, caydhays.

-ta: (magac, dhedig, keli) xiddig keli ah oo la moodo in ay ceeryaan saaran tahay. Wuxuu jiraa labo bilood oo habeenkiina ay dhalalo kugu dhacdo dharaartiina ceeryaan kugu dul joogo.

Lubrication

(Madwein) S,Og Aristida adscensions L. Gramineae.

N Aristida caerulescens Desf. Gramineae.

reception

m.dh la-mid: xaladhaley.

f. n./m-atr: innocent

-ga: (magac, lab, keli) eeg xaladhaley.

de: innocent

initial: x

lx: xalaydhaley

pd: (-da ~ -ga)

ps: n0-f/m-atr

see: xaladhaley

key: xalaydhaley

Cataract

-ha: (magac, lab, keli) qofka cid ugu dhaw. Ninka cidlo lagu waxyeelo abdhowe ayaa loo raadiyaa. Dh: abdhawe, abdhawaale.

m.f.dh eeg baawee.

-ta: (magac, dhedig, keli) xog, war ama wax kale oo meel ku koobnaa, dad badan gaadhsiintiisa.

(Badweyn-ta)

1. Bad weyn oo xeebta ka fog.

2. Badda qaybaheeda waaweyn oo shanta ah, mid ka mid ah (Badweynta Atlaantik, Badweynta Deggan, Dadweynta Hindi, Badweyn-Barafta Woqooyi iyo Badweyn-Barafta Koofure).

badweyn¹: m.dh 1. Biyo badeed badan, dhul aad u ballaaran ku fadhiya oo adduunka u kala qeybiya qaarado, sida Atlaantigga, Hindiya iyo wixi lamida. 2. Meel badda dhexdeeda ah oo xeebta ka fog.

badweyn²: m.dh (-nno, m.dh) (juqraafi) Gogol biyo cusbo leh ah oo ku wareegsan dhul weyneyaasha dunida. Biyahaas iyaga ah waxaa loo qaybiyaa dhawr qaybood oo waaweyn, dhammaantood waxay dabboolaan 71% ee dusha dunida.

badweyn¹: m.dh 1. Biyo badeed badan, dhul aad u ballaaran ku fadhiya oo adduunka u kala qeybiya qaarado, sida Atlaantigga, Hindiya iyo wixi lamida. 2. Meel badda dhexdeeda ah oo xeebta ka fog.

badweyn²: m.dh (-nno, m.dh) (juqraafi) Gogol biyo cusbo leh ah oo ku wareegsan dhul weyneyaasha dunida. Biyahaas iyaga ah waxaa loo qaybiyaa dhawr qaybood oo waaweyn, dhammaantood waxay dabboolaan 71% ee dusha dunida.

Ocean

f. n., [compound] ocean

-ta: (n) ocean (oow shin); sea (sii); high seas bad

-ta: (magac, lab, keli) bad ballac iyo baaxad ba leh; qaybaha waaweyn ee ay baduhu ukala baxaan.

badweyn -ta: (magac, dhedig, keli) badda inteeda baaxadda leh ama weyn ee xeebta ka fog. Warsame waa badmaaxoo, badweyntuu dabbaal ku tagaa.

de: ocean

lx: badweyn

pd: (-ta)

ps: n1-f-cmp

key: badweyn

(Cadhayn-ta)

Cadho ku ridid.

m.f.dh eeg cadhee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cadho ku ridid.

(fal) mid aan hanti lahayn noqo. Dh: cayraw.

(fal) caydh ka dhig; sabool aan waxba haysan ka dhig. Waraabaa xoolihiii naga dhameeyay oo na caydheeyay. Dh: saboolee, caydhee.

(Daaweyn-ta)

Daawo siin; daweyn.

m.f.dh eeg daawee. la-mid: daaweysiin, daweyn, daweysiin.

vl. n. treatment, giving medical attention

-ta: (magac, dhedig, keli) wax buka dawo u fidin oo xanuun ka daaweyn. Dh: dawayn, daaways.

daaweyn -ta: (magac, dhedig, keli) bir iyo wixii la mid ah, dubbayn oo daawe ka dhigid.

طب

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel dheer jira meel aan fogayn keenid.

dhawayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof meel dheer ka yimid ama martabo leh si tixgelin iyo kalkacal ku jiro u istiqbaalid oo farxad ku qaabilid. Walaalkay soo dhawayn fiican ayaan kala kulmay. Dh: tarxiib.

(Dhoweyn-ta)

1. Meel dhow geyn ama keenid.

2. Marti, kd., weji iyo gacmo furan, oo lagu tusa hayo in imaatinkooda la jecel yahay, kala hor'imaansho; martiggelin diirran.

m.f.dh eeg dhowee. la-mid: dhaweyn.

Accoglienza

To welcome

-ta: (magac, dhedig, keli) meel aan fogayn keenid. Dh: dhawayn.

(fal) xaamxaamo oo cartan dagaal muuji.

gaydhan -ka: (magac, lab, keli) xaamxaamashada iyo cartanka uu werwerku weheliyo. Gidhligaanka iyo reyfalkaa gaydhan dirireed leh. Dh: geydhan.

gaydhan -ka: (magac, lab, keli) kulayl nafta gala marka wax lakala boobaayo. Dh: gadhasho, gasangas, xamaasad.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel iftiin u soo tabayo, hagoogid oo hadh u yeelid. Dh: hadhays, harayn, dadid.

(tilmaame) wax nadiif ah oo la maydhay ah. Dh: dhaqan, qasaalan. Li: uskagaysan.

maydhan: ama Mayran magac loo bixiyo gabadh wax turxaan ah lagu arag ama la rajaynayo ianay noqoto gabadh dul iyo dabeecadba fiican oo nadaafad badan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wasakh ku saydhin; uskagayn; wasakhayn; sarayn; sadhays.

sadhayn -ta: (magac, dhedig, keli) masabidid qof waxaanu qabin oo aad dusha kasaartid. Dh: qabadsiin.

m.f.dh eeg sadhee.

(tilmaame) mid intii uu la socda ka halaabay ama laga finxiyay.

saydhan: (tilmaame) la saydhshey.

saydhan: (tilmaame) 'mici' lagu saydhshey.

adj., pl. big, large, great (ones)

(adj) bigger (big-ger)-, larger (laar-ger)

(tilmaame) kuwa inta kale ka muuq, martabo ama da' weyn.

de: big, large, great (ones) Sg: weyn

initial: w

lx: waaweyn

pd: (waaweynaa)

ps: adj-pl

key: waaweyn

(tilmaame) haran oo la fiiqay ah. Daarad xaadhan wax ku akhri. Dh: fiiqan, xaaqan, haran.

xaadhan: (tilmaame) sallaxan oo wixii alaab yaal oo dhan laga guray ah.

(Xadrayn-ta)

Xadro gelid, la imaansho, oogid; digriyid.

m.f.dh eeg xadree.

-ta: (magac, dhedig, keli) digri iyo Allabari gasaa'id iyo ducooyin wata samayn. Dh: digriyid, xadrays.

La xardhay; xarad loo yeelay.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax xarar loo yeelay ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax xarar loo yeelay ahaansho. m.f.dh, xardhanaan.

der. [adjective] carved, etched, decorated

-aa / nayd: (adj) decorated (dhe-ka-reeytid)-, ornamented (oorni-mentidy embellished (em-beelishidh) ~ sharxan

(tilmaame) naqshadaysan oo xaradh loo yeelay ah. Ul xardhan ayaan adeero hadiyad ugu keenay.

de: carved, etched, decorated rw: xaradh

initial: x

lx: xardhan

pd: (xardhanaa)

ps: adj-der

key: xardhan

(Xaydaan-ka)

Derbi; gidaar; xero.

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho.

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho. m.f.dh, xaydaamid.

Common N. fence, enclosure, corral

-ka: (magac, lab, keli) dayr meel dusha kaga meersan. Dh: deyr, ijaar.

bw: sp: xayddaan

de: fence, enclosure, corral

initial: x

lx: xaydaan

pd: (-ka)

ps: n2(c)-m

syn: xero

key: xaydaan

(fal) xaydh mari. Dh: xaydhay.

-ta: (magac, dhedig, keli) nirgaha geela ee labojir u yaryahay. Aaloweynta nirgood iyo, ubadkii laga soocay, kama soo irirawne, oodda ma uga rognay. Dh: qaan, eeloweyn, ilweyn.

m.f.dh eeg adyadee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, afka ku dhibaatayn.

(fal) cadow ka dhigo.

m.dh la-mid: cadcadeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) xisaabin; cadad sheegid. Dh: tirin.

m.f.dh eeg candhee.

-ta: (magac, dhedig, keli) cudurka candhada ku ridid. Dh: cadhayn.

candhayn-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo, candho weynaansho oo dhalmo isku diyaarin. Dh: dhaysin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caydhayn.

m.f.dh eeg dahabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti, dahab ka dhigid. Xoolihii oo dhan dahabeyn ayaan ku wadaa.

dahabeyn -ta: (magac, dhedig, keli) walax, midab dahab u rogid.

de: treatment, giving medical attention

lx: ddaaweyn

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: ddaaweyn

m.f.dh eeg madaxee.

to head

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo la kaxaynayo mid ay dabakacaan hor wadid oo madax ay raacaan u yeelid. Lo'jirku madxeynta wuu yagaan. Dh: madaxays.

m.dh Dad inta maalqabeenka iyo madaxda ah.

m.dh Dad inta maalqabeenka iyo madaxda ah.

(Maydhaan-ka)

Wax muquuno ah ama aan la rabin, oo wax wanaagsan oo aan la quuri karin, lagu furto.

maydhaan¹: m.l 1. Xoolo la xaday oo xoolo kale lagu lagu badasho si loogu raadgado. 2. Muquuno wax ka qiimo badan lagu beddesho. 3. la-mid: maydhaamid.

maydhaan²: f.g1 (-amay, -aantay; -aami) 1. Wax muquuno ah, wax wanaagsan ku beddelid. 2. Xoolo la xaday, xoolo kale ku beddelid, si loogu raadgado.

m. n. gift with a hook, barter item

maydhaan v. give something (one doesn't need) for something better, barter off

-ka: (magac, lab, keli) wax la halleeyo ama la dilo oo wixii wax la mid ah uun lagu soo beddelo hal hadii la halleeyey hal uun lagu soo beddelo haddii wax kale lagu beddelo mag bay noqon. Tolkayoow mag ma doonayee maydhaan ha la i siiyo. Dh: beddel, celin.

ama Mayrane: magac loo bixiyo wiil qurux badan oo aan ceebaal lahayn.

m.f.dh eeg qandhee. la-mid: qandhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) xummad iyo xanuun aan badnayn ku ridid; qandho u keenid. Tallaalku qandhayn wuu leeyahay. Dh: xumadayn.

(Sardhayn-ta)

Seexasho yar indhaha isku qabasho.

m.f.dh eeg sardhee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hurdo gaaban oo inyar indhaha la isku qabto; seexasho yar; indha isku qabad. Dh: indhacasaysi.