Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xayawaan-ta)

2

1. Nafley.

3

2. Sankunneefle.

4

3. Duunyo; xoolo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Naflay. 2. Sankuneefle. 3. Duunyo; xoolo. la-mid: xawayaan.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Naflay. 2. Sankuneefle. 3. Duunyo; xoolo. la-mid: xawayaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] animals, living creatures, fauna

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. animal (a-ni-mal); domestic animal. Ex: xayawaanka dhiiga qabow; cold blooded animals. 2. stupid person

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) magac guud oo kulmiya noolaha aan duulin ee lafdhabarleyda ah. Dh: xawayaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: xawayaan

2

de: animals, living creatures, fauna

3

initial: x

4

lx: xayawaan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m-col

7

syn: nafley, sankunneefle

8

xv: Arabic

9

key: xayawaan

waa la naqliyay ✓

1

(Nafley-da)

2

1. Dhirta iyo dadka iyo intii kaloo nafi ku jirto.

3

2. Duunyo; xoolo; xayawaan.

4

3. Sankunneefle; noole.

waa la naqliyay ✓

1

(Sankunneefla-ha)

2

Inta sanka ka neefsata oo dhan; nafley; xayawaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Xayawaannima-da)

2

Xayawaan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (baayoloji) Faylam xayawaan oo leh adhax duleed oo ay dhexda ugu jirto xangulle dareen wade, heerarkooda kobcinta qaarkood waxay leeyihiin adhax dabacsan iyo dalool waafiyeed oo u furan dalqada. Waxa jira faylam hooseed, kuwaas oo kan ugu weyn loo yaqaan lafdhabarley. la-mid: araxle.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dhyo, m.dh) (baayoloji) Koox ka mid ah iskudhisyada orgaanikada ah ee biyaha ku milma ee wada leh koox kaarboogsayl (-COOH) iyo amino (-NH2) oo ku dhegsan alfa kaarboonatam. Dhirta iyo noolayaal ili-ma-aragtay ah oo badan ayaa amino asiidhyada ka samayn kara iskudhisyo sahlan oo aan orgaanig ahayn, laakiin xayawaanku waxay ka helaan in ku filan oo quudkooda ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ooyin, m.l) (baayoloji) Faylam ka tirsan xayawaanka laf dhabarla'da oo ka kooban in ka badan hal milyan oo sinji. Waa faylamka ugu ballaadhan ee boqortooyada xayawaanka. Artaraboodhuhu waxay ku noolyihiin biyaha macaan, badaha iyo dhulalka kala duwan. Astaan ahaan artaraboodhuhu waxay leeyihiin dub sare oo loo yaqaanno toxob, kaas oo dabool adag u ah qalfoof duleedka. Koritaankooduna waxa uu suurtaggal yahay oo keliya xilliga xuub siibashada.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ooyin, m.l) (baayoloji) Dhammaan dhaqdhaqaaqyada muuqan kara ee ay sameeyaan xayawaanku iyaga oo u jawaabayo degaankooda gudaha iyo dibadda.

waa la naqliyay ✓

m.l (cilmiga naflayda) Kan ugu yar dhiska sabbeeya ee geed iyo xayawaan,inta badan laguma arko isha qaawan, oo deggan biyaha badweynada iyo badaha yaryar, oo cunto u ah kalluunka badda iyo abuur kale.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Xayawaanka intiisa nacfiga leh ee aan dadka la noolayn; duurjoog.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Banjoog noqosho (xayawaan).

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Dersidda badweynada oo ay ka mid tahay dabeecadda biyaha oo la barto dhaqaaqooda, heerkulkooda, guntooda, meesha ay ku jiifto, dhirta iyo xayawaanka, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.dh (taar.) Sayniska ku taxalluqa noolaha ciribgo'ay, asalkiisa ha ahaado dhir ama xayawaan, oo la helo haraagoodii oo ku aasan dhadhaabaha.

waa la naqliyay ✓

1

beel¹: m.dh (-lo, m.l) Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.

2

beel²: m.dh.u Koox dabeeci ahaan sabo ku wada uuman, oo isugu jira sinjiyo dhir iyo xayawaanba leh.

3

beel³: f.g1 (-eelay, -eeshay) Hanti ama wax kale oo hore loo lahaa tirmid; waayid.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-yo, m.dh) Dir ka mid ah lafdhabarleyda sida raha. Berribiyoodka waxa lagu tiriyaa inay yihiin xayawaankii ugu horreeyey ee lafdhabarleyda ahaa ee dhulka ku noolaa, qaar badan oo astaamahooda ka mid ahina waxay muujinayaan inay qabatimeen nolosha berriga.

waa la naqliyay ✓

m.l (kiimika) Iskujir haydarookaarboonno ah oo asal ahaan ka samaysmay xayawaanka iyo dhirta badaha, lagana helo ubucda dhulka iyaga oo jiifa (ku xanniban) lakabyo dhagax ah dhexdood. Waxa lagu soo saaraa xeeladda riigga (waxa kale oo lagu magacaabaa saliid cayriin). Qaybta ugu muhiimsani waa: naaftada (saliid neefeed), gaaska (baarafiin) iyo bensiinka oo loo adeegsado shidaal matoor ahaan (betrool).

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Degaan b. ama sinjiyo noole ah oo ku nool biyaha dhexdooda, dhir iyo xayawaan mid kastaba ha ahaadee.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (baayoloji) Jidh yar oo wareegsan oo isku cufan oo laga helo bu'da aan qaybsamin ee unugga dhirta iyo xayawaanka, taas oo ka kooban borotiin, DNA, iyo RNA. Waxay door muhiin ah ka ciyaartaa soo saaridda ribosoomka iyo borotiinka.

waa la naqliyay ✓

1

callaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Kiish yar oo caw ka samaysan oo hilibka, timirta iyo wixi lamida lagu rito. 2. In yar oo raashiin ah oo xayawaanka lagu dabo. 3. Deeq yar oo qof hawl qabtay la siiyo. 4. Alaab yar oo meel loo wado. 5. la-mid: callaalid. la-mid: calaal¹.

2

callaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) 1. Qof laga rabo in uu hawl qabto deeq yar siin; laaluushid. 2. Alaab yar gaadid raran saarid. la-mid: calaal².

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Dareere aan midab lahayn, qanjirrada xayawaanka ka yimaada oo cunnada jilciya; candhuufo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) go'aan dacwadeed oon xeer iyo qodobbo qaanuun la raacine dan iyo maslaxo kolkaa joogta la eego inta dacwadda daraf ka ahina oggolaato; arrin gudashadeeda aan xeer la raacin ee dan guud iyo ilaalinta maslaxada uun la eegay oo la isku tanaasulo. Gar xeer ku hagaagi weyday xaagaan baa lagu dayaa. Dh: xal, xeerjajab.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaaraan-ta)

2

Waxa aan shareecadu bannayn oo xalaal ka dhigin; booli.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax aan shareecadu banayn oo xalaal ka dhigin; booli.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax aan shareecadu banayn oo xalaal ka dhigin; booli.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] (adj.): what is prohibited in Muslim law; impure, unclean, immoral, illegal

2

xaaraan [feminine] n. foreskin, prepuce

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) unlawful (an-loo-ful) or illegal (i-liigal) especially something which is unlawful or prohibited in Islamic law [shari'a]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cudur halis ah oo xoolaha ku dhaca. Sicii dhiin xaaraan baa dilay Dh: kud, kaaraan.

2

xaaraan-ta: (magac, dhedig, keli) wax kasta oo uu nas sharci ahi xaaraantinimadiisa ku soo arooray shareecadduna bannayn oo aan xalaal ahayn.

waa la naqliyay ✓

حَرَام

waa la naqliyay ✓

1

(Xaasaan-ka)

2

Caato; weyd; macaluul.

waa la naqliyay ✓

1

xaasaan¹: m.l (-ammo, m.dh) Caato; weyd, macluul.

2

xaasaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Xoolo caatoobid; weydoobid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] (adj.): weakness, emaciation; skinny, emaciated

2

xaasaan [inchoative] v. become thin ~ emaciated, get very weak

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caato aad u dhuuban noqo. Waad buurnaatee xaasaan. Dh: dhuubo, miliil, wedow. Li: booro, naax.

2

xaasaan-ka: (magac, lab, keli) weyd xoog ah oon hilib badan lahayn. Dadbaa xaasaanka jecel inna way nacaan. Dh: caato, weyd. Li: shilays, buuri.

3

xaasaan -ka: (magac, lab, keli) qof dhuuni iyo dharba loo dhammaystiro oo la rabbarabbeeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaydaan-ka)

2

Derbi; gidaar; xero.

waa la naqliyay ✓

1

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

2

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

2

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho. m.f.dh, xaydaamid.

waa la naqliyay ✓

Common N. fence, enclosure, corral

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dayr meel dusha kaga meersan. Dh: deyr, ijaar.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sp: xayddaan

2

de: fence, enclosure, corral

3

initial: x

4

lx: xaydaan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2(c)-m

7

syn: xero

8

key: xaydaan

waa la naqliyay ✓

1

xayraan¹: m.l.kh Xanaagid.

2

xayraan²: f.mg1 (-aamay, -aantay, -aami) Ku x.: cid aad ugu xanaaqid.

waa la naqliyay ✓

m. n. mad person, angry ~ infuriated man

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof xayraan ah noqo. Orod dibadahaa xayraan. Dh: maraatee.

2

xayraan -ka: (magac, lab, keli) qof fudfudud oo suufinimo ka muuqato waallina lagu tirin karin. Waxa noo yimid nin xayraan ah. Dh: maraate.

3

xayraan -ka: (magac, lab, keli) qof aan waxba haysan oo caydh ah.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: mad person, angry ~ infuriated man

3

initial: x

4

lx: xayraan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: xayraan

waa la naqliyay ✓

1

(Cayayaan-ka)*

2

Bahal-yaryarta faraha badan oo aan lafdhabarta lahayn: waxaa oogadoodu u qaybsan tahay: madax iyo dhex (saab) iyo qaar danbe (uur), lix lugood iyo badanaa afar baal (diqsi, kaneeco, shinni, doorshaan, ...); xasharaad.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-nno, m.dh) Bahallada yaryar, aan laf iyo dhiig lahayn oo leh lix ama siddeed lugood, oo ay ka mid yihiin kaneecada, caarada, duqsiga iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-nno, m.dh) Bahallada yaryar, aan laf iyo dhiig lahayn oo leh lix ama siddeed lugood, oo ay ka mid yihiin kaneecada, caarada, duqsiga iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] insect; insects

waa la naqliyay ✓

-ka:(n) insect (insekt); pest (pest) ~ xasharaad

waa la naqliyay ✓

1

Insetti

2

Insects

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) noolaha inta aan lahayn lafdhabarta oo jidhkoodu u kala sooran yahay saddex qaybood; madax, dhex iyo gadoob oo leh saddex lugood oo lallammaan, sida aboorka, diqsiga, takarta iyo kuwo kale. Dh: xasharaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: insect; [col] insects

2

lx: cayayaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

syn: xasharaad

6

key: cayayaan

waa la naqliyay ✓

دُويْبَة، حَشَرات

waa la naqliyay ✓

1

garawaan¹: m.l (-nno, m.dh) Koob bir ah oo dheg leh oo wax lagu shubto.

2

garawaan²: m.dh (-nno, m.l) Awr badan oo badeeco sida; safar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magacwadareed) dad badan oo geddisley ah ama xaj u socda, oo iyagoo awri u raran tahay, wadajir ku maraya dal cabsi ah ama lamaddegaan. Dh: qaafilo.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: xayawaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] fauna, animals

waa la naqliyay ✓

-ka: (magacwadareed) magac guud oo kulmiya noolaha aan duulin ee lafdhabarleyda ah. Dayaa ka maqnaatay shirkii xawayaanka iyo habardugaag. Dh: xayawaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: fauna, animals

3

initial: x

4

lx: xawayaan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m-col

7

see: xayawaan

8

key: xawayaan

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno/-aammo, m.dh) Ood ama dhismo wareegsan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno/-aammo, m.dh) Ood ama dhismo wareegsan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xaydan. la-mid: xaydnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xaydan ahaan. Geeljiraha xaydnaanta waa lagu ogaa.

waa la naqliyay ✓

name-m circular fence, enclosure. Lit: protector; defense

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qurjad xumaan. Dh: sinyaraan, lafyaraan, jidhyaraan, saryaraan.

2

baryaraan -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo yaraan. Dh: saboolnimo. Li: hodannimo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg caayan. la-mid: caayanaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) baahi weyn wax u qabid; wax aad ugu baahasho. Dh: caydani.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg da'yar². la-mid: da'yaraansho, da'yari, da'yaro.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cimri kooban oo aan badnayn jirid. Li: da'weynaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aqoon badan u leh dabaynta ama korontada. Dabyaqaan nalka ha sameeyee innoogu yeedha.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalyaqaan-ka)

2

Qof dal bartay oo aad u yaqaan.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-nno, m.dh) D. ah: qof dal dabeecaddiisa, degaankiisa iyo wixi lamida aqoon u leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] scout, one who knows the country

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof dalka iyo duruufihiisa aad u kala yaqaanna. Dh: dalaqoon, dhulyaqaan, dalmar.

waa la naqliyay ✓

1

de: scout, one who knows the country

2

lx: dalyaqaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: dalyaqaan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg dantiigarad.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg danyar². la-mid: danyari, danyaro.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo hanti yaraan. Dh: danleynimo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dayacsan. la-mid: dayacnaansho, dayacsanaan, dayacsanaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la baylihiyay oo dayacan ahaan. Dh: baylahsanaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) da' yaraan; mid cad-olostost aan weyneyn ahaan. facyaraansho -ha: (magac, lab, keli) qof da' yar ahaansho. Dh: da' yaraan, facyari.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Nin xeerarka iyo dhaqammada bulshada ku xeeldheer. 2. Qof sharciga dawliga ah aqoon u leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Nin xeerarka iyo dhaqammada bulshada ku xeeldheer. 2. Qof sharciga dawliga ah aqoon u leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] arbitrator, judge, lawyer, attorney

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. lawyer (loo-yer), attorney (atooni) ~ qareen, looyer. 2. judge (jaaj) ~ xaakim

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu noqdo xaakin caddaaladda iyo sinnaanta ku faro adag oo ilaaliya.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof xeeryaqaan ah oo garsoorka ku xeel dheer.

2

garyaqaan -ka: (magac, lab, keli) qofka u dooda eedaysanaha. Dacwaddaada ayaa kaaga garyaqaan ah? Dh: qareen, wakiil.

waa la naqliyay ✓

1

de: arbitrator, judge, lawyer, attorney

2

lx: garyaqaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

xe: So they went together to a man who was a judge.

6

xv: Nin gar-yaqaan ah baana la isula tegey.

7

key: garyaqaan

waa la naqliyay ✓

قاضٍ مُحَامٍ

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) taagnaan aan dhaqdhaqaaq lahayn; meel keli ah joogid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: laayacnaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dayacan ahaan; dayacnaan; laayacnaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax madaw ahaan. Gurcud madawbaan ayaan loo socon karin. Dh: madoobaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolaha intal hayinka ah ee gaanka horkacda. Mayalwaynta iyo aarankiyo goolka murugaystay. Dh: horwayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qanyar. la-mid: qanyaraansho.

waa la naqliyay ✓