Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Xayaad-ka)

2

1. Cayaaraha waaweyn oo la tunto mid ka mid ah.

3

2. Dhawaaq heeseed; luuq; madiix.

waa la naqliyay ✓

1

xayaad¹: m.l Nooc ka mid ah ciyaaraha saarka oo leh jiib, jaan iyo sacab, waxaana cayaar ammaanta diinta Islaamka ku dhisan oo ay dheelaan beeraleyda reer Dhoobey iyo Ugaarsatadaba. Dheeshaa sida Booranaha waxaa lagu daaweeyaa cudurro.

2

xayaad²: f.mg1 (-day, -dday) Nafley raaxaysasho.

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc ka mid ah ciyaaraha saarka oo leh jiib, jaan iyo sacab, waxaana cayaar ammaanta diinta Islaamka ku dhisan oo ay dheelaan beeraleyda reer Dhoobey iyo Ugaarsatadaba. Dheeshaa sida Booranaha waxaa lagu daaweeyaa cudurro.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. special kind of dance; dance tune, dance-song

2

xayaad v. sing the tune for a dance; live it up, be lively

waa la naqliyay ✓

1

(fal) iska raaxayso; temeshlee oo sidaad doonto u faakihayso.

2

xayaad: (fal) hees ku luuqay. Noo xayaad aan ku maqallee. Dh: madiix.

3

xayaad -da: (magac, dhedig, keli) ciyaarsaareed haweenku ay ku bururaan ragguna u garaaco durbaanka marmar na ay boodaan oo ay ka qayb qaataan jinnibixiska qalabka lagu ciyaaro ama lagu tumo waxaa ka mid ah labo durbaan oo mid la yiraahdo Narso iyo mid gaaban oo la yidhaahdo Moqdan.

4

xayaad -ka: (magac, lab, keli) ciyaaraha waaweyn ee la tunto mid ka mid ah..

5

xayaad -ka: (magac, lab, keli) dhawaaq heeseed. Xayaadkaaga na maqashii. Dh: luuq.

waa la naqliyay ✓

vl. pron. you,

waa la naqliyay ✓

(v) you did. Ex: ...ayaad tiri; ... you said

waa la naqliyay ✓

1

a: baad

2

de: you + [FOCUS] = ayaa + aad

3

lx: ayaad

4

ps: focus + vpro

5

key: ayaad

waa la naqliyay ✓

m.l (-do, m.l) Baaxadda awrka.

waa la naqliyay ✓

1

min ka mid ah minanka faala Magiiganaha.

2

bayaad -ka: (magac, lab, keli) jaad kaalluunka ka mid ah oo aan lahayn jidhif badan. Bayaad ayaanu ku qadaynay maanta. Dh: kalluun.

3

bayaad -ka: (magac, lab, keli) xaashi cad, baal cad oo aan wax ku qornayn. Warka iigu qor bayaad. Dh: xaashi.

waa la naqliyay ✓

nickname-m brave, clever

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil dhashay iyada oo geeddi iyo hayaan lagu jiro.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel ka guur oo geeddi dheer gal. Xaggaa iyo guban u qayaad. Dh: hayaan, guur.

2

qayaad -ka: (magac, lab, keli) hayaan meel inta laga guuro meel dheer loo guuro oo habeenno la sii dhaxo. Dh: dalandool, hayaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xoolo badan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.dh) (botani) Dhir kulaalay geedaha waaweyn saarata ama kuboodda oo caan ku ah kaymaalayda badhaalaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-bo, m.dh) (botani) Dhir kulaalay geedaha waaweyn saarata ama kuboodda oo caan ku ah kaymaalayda badhaalaha.

waa la naqliyay ✓

Liana

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg saar.

2

xayaab -ka: (magac, lab, keli) dahaadh wax qariya caad aragga qariya. Dh: caad, xuub.

3

xayaab -ka: (magac, lab, keli) geed aan keli istaagin oo dhirta isku mara.

waa la naqliyay ✓

name-f life

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] bright white color

waa la naqliyay ✓

name-f bright white in color; white-maned

waa la naqliyay ✓

1

de: bright white color

2

initial: x

3

lx: xaycad

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-abs

6

syn: bulcad

7

key: xaycad

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) gaabsad ama jiilashada dharka oo tafaha la banneeyo. Dh: xaydasho, xanjeerasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dad daawanaya cayaarta xayaadka. 2. (w) eeg baal¹.

waa la naqliyay ✓

1

baro¹: m.dh 1. Degaan lagu dhasho ama lagu dhaqmo; guri. 2. Goobta lagu cayaaro ciyaarta xayaadka.

2

baro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Aqoon kororsasho. 2. U b.: wax caado ka yeelasho. Tusaale: “Cali in uu subax walba canjeero cuno ayuu u bartay”.

waa la naqliyay ✓

1

baro¹: m.dh 1. Degaan lagu dhasho ama lagu dhaqmo; guri. 2. Goobta lagu cayaaro ciyaarta xayaadka.

2

baro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Aqoon kororsasho. 2. U b.: wax caado ka yeelasho. Tusaale: Cali in uu subax walba canjeero cuno ayuu u bartay. m.f.dh, barasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kuul buurbuuran oo haweenku waayadii hore xidhan jireen. Aynu wada xayaadnee soo xidho cunaabida. Dh: cunnaabi.

waa la naqliyay ✓

1

de: special kind of dance; dance tune, dance-song

2

hm: 1

3

initial: x

4

lx: xayaad

5

pd: (-ka)

6

ps: n0-m

7

key: xayaad_1

waa la naqliyay ✓

1

de: sing the tune for a dance; [ext.] live it up, be lively

2

hm: 2

3

initial: x

4

lx: xayaad

5

pd: (xayaaday)

6

ps: v1=

7

key: xayaad_2

waa la naqliyay ✓

1

(Xayaadid-da)

2

Hees ka luuqin, ku qaadid, ku dhawaaqid; madiixid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xayaad².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hees ku luuqayn oo ku dhawaaqid. Dh: qaadid, madiixid.

2

xayaadid -da: (magac, dhedig, keli) iska raaxaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Xayiraad-da)

2

Xayirmid.

waa la naqliyay ✓

1

xayiraad¹: m.dh (-do, m.l) Xayirmid.

2

xayiraad²: m.dh (-do, m.l) (taar.) Is-hortaag dhaqaale oo la xiriira joojin ganacsi, dhaqdhaqaaqa maraakiibta si looga joojiyo dal isdhaafsiga ganacsiga uu la leeyahay dalalka kale.

waa la naqliyay ✓

1

xayiraad¹: m.dh (-do, m.l) eeg xayir.

2

xayiraad²: m.dh (-do, m.l) (taar.) Is-hortaag dhaqaale oo la xiriira joojin ganacsi, dhaqdhaqaaqa maraakiibta si looga joojiyo dal isdhaafsiga ganacsiga uu la leeyahay dalalka kale.

waa la naqliyay ✓

f. n. obstacle, block; state of being stopped, halted ~ delayed

waa la naqliyay ✓

-da: (n) obstacle (obis-tikal); obstruction (obis-tarak-shin); barrier (baari-yar); hindrance (hin-daransi) ~ xannibaad

waa la naqliyay ✓

1

Impedimento

2

Impediment

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caddilid oo dhan walba ka xidhid. Xayiraadda ka daa gaadiidka dadwaynaha. Dh: xannibaad.

2

xayiraad -da: (magac, dhedig, keli) qof shap qabsan lahaa wax shaqadii ka habsaamiya ku samayn.

3

xayiraad -da: (magac, dhedig, keli) cunaqabatan ku samayn oo bad iyo berriba ka xidhid. Dh: cunaqabatayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: obstacle, block; state of being stopped, halted ~ delayed

2

initial: x

3

lx: xayiraad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: xayiraad

waa la naqliyay ✓

(Hairamat) N Dodonaea angustifolia L.F. Sapindaceae.

waa la naqliyay ✓

1

maryaad¹: m.l la-mid: maryaadid.

2

maryaad²: f.mg1 (-day, -dday) Nafley aad u silcid. la-mid: meryaad², miryaad².

waa la naqliyay ✓

inch. v. be agitated, get restless, become dazed

waa la naqliyay ✓

name-f to be agitated; to become restless; to get confused or she who was born with mental confusion; restlessness due to emotion or unbearable labor pains for her mother. Cf: Meryaad or Miryaad

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh dhib iyo wareer ku dhalatay.

waa la naqliyay ✓

1

de: be agitated, get restless, become dazed

2

lx: maryaad

3

pd: (maryaaday)

4

ps: v1=inch

5

see: miryaad (and related forms)

6

key: maryaad

waa la naqliyay ✓

(fal) rar oo meel dheer u hayaami. Dh: dalandooli, hayaami.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo aad lahayn xoog ku kaxays. Xabaadh geeliisa ninka kaagii qaaday. Dh: dhac booji.

2

xabaadh: -ka: (magac, lab, keli) geela oo loo kee meel baad iyo biyo leh. Dh: xergeyn, xerrin.

waa la naqliyay ✓

m. n. blacksmith; welder

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: tumaal

3

de: blacksmith; welder

4

initial: x

5

lx: xaddaad

6

pd: (-ka)

7

ps: n2a-m

8

key: xaddaad

waa la naqliyay ✓

question word, vl. pron. where ... you?

waa la naqliyay ✓

(pronoun you plus where) where., you... ~ xaggeed. Ex: xaggaad ka timid? where did you come from?

waa la naqliyay ✓

1

de: where ... you? = xag + kee + baad

2

initial: x

3

lx: xaggaad

4

ps: qw + vpro

5

xe: Where did you find this money?

6

xv: Xaggaad ka heshey lacagtan?

7

key: xaggaad

waa la naqliyay ✓

-da: (n) doorstep (dhoor-isteep) ~ kaabad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) fadhi la soo wareejiyo oo sheekh xadiisaya ama kitaab akhrinaya hareeraha laga fadhiisto.

waa la naqliyay ✓

1

(Xanjaad-ka)

2

1. Xayrta riciraha lafdhabarta, sida xanjada ugu dheegsan.

3

2. Lafdhabar, xiriir, arxaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) 1. Xayrta riciraha lafdhabarta, sida xanjada ugu dhegsan. 2. Lafdhabar xiriir, arxaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. backbone, vertebrae; fat around the spine

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) lafta dheer ee dhabarka qaybteeda hoose. Dh: xanjaal.

2

xanjaad -ka: (magac, lab, keli) xaydh riciraha lafdhabarta isku dhedhejisa oo sida xabagta iskugu haysa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: xayr; lafdhabar, ricir

2

de: backbone, vertebrae; fat around the spine

3

initial: x

4

lx: xanjaad

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m

7

key: xanjaad

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xarako (2).

waa la naqliyay ✓

f. n. movement, procedure, commotion; military operation

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: movement, pro-cedure, commotion; [ext.] military operation See also: xarako

3

initial: x

4

lx: xarakad

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: xarakad

waa la naqliyay ✓

1

(Xasarad-da)

2

Gardarro; maag; adyad.

waa la naqliyay ✓

m.dh Carqalad; shiddo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Carqalad; shiddo.

waa la naqliyay ✓

f. n. provocation, trouble, annoyance

waa la naqliyay ✓

-da: (n) disturbance (dis-teer-banis); problem (porob-lem); difficulty (difikalti) ~ rabshad, mushkilo, Im, dhibaato, dhib, rabash

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) gardarro aan toos ahayn oo cid lagula kaco. Dh: xarrago, gardarro, alyad. Wa: xasarado.

2

xasarad -da: (magac, dhedig, keli) deggenaansho la'aan iyo khilaafyo dagaal. Dh: dhibaato. Wa: xasarado.

waa la naqliyay ✓

1

cf: adyad, maag

2

de: provocation, trouble, annoyance

3

initial: x

4

lx: xasarad

5

pd: (-da)

6

ps: n1-f

7

key: xasarad

waa la naqliyay ✓

1

(Xatabad-da)

2

Qoriga ama dhiska dhagaxa ah oo albaab labadiisa qalbac hoos ka haya.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Meesha aqalka laga galo; irrid-horaad.

waa la naqliyay ✓

f. n. doorstep, threshold

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) jaranjarooyinka iska sarreeya ee bandaradaha lagu koro ee sallaanka teedsan middood. Dh: catabad.

2

xatabad -da: (magac, dhedig, keli) qori ama dhis dhagax ah oo albaabka labadiisa ferdadood hoosta ka haya.

waa la naqliyay ✓

1

de: doorstep, threshold

2

initial: x

3

lx: xatabad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: xatabad

waa la naqliyay ✓

pudeur.

waa la naqliyay ✓

1

(Xayaaba-da)

2

Lakab xalleefsan oo biyaha fadhiya iyo wixii la mid ah, korkooda ku samaysma.

waa la naqliyay ✓

m.dh Lakab qira yar oo fuula hooreyaasha, badanaa dabayshu xarfiso.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): scum

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) lakab xalleefsan oo doogo ah oo ku dul samaysma biyaha meel ku raaga ama durdur aan gu'in. Dh: saaruq.

2

xayaabo -da: (magac, dhedig, keli) xayaab ama dahaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: scum

2

initial: x

3

lx: xayaabo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-mass

6

key: xayaabo

waa la naqliyay ✓

1

(Xaydaan-ka)

2

Derbi; gidaar; xero.

waa la naqliyay ✓

1

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

2

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

xaydaan¹: m.l Ood ama dhismo wareegsan.

2

xaydaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax xaydaan loo sameeyay noqosho. m.f.dh, xaydaamid.

waa la naqliyay ✓

Common N. fence, enclosure, corral

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dayr meel dusha kaga meersan. Dh: deyr, ijaar.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sp: xayddaan

2

de: fence, enclosure, corral

3

initial: x

4

lx: xaydaan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2(c)-m

7

syn: xero

8

key: xaydaan

waa la naqliyay ✓

1

xayraan¹: m.l.kh Xanaagid.

2

xayraan²: f.mg1 (-aamay, -aantay, -aami) Ku x.: cid aad ugu xanaaqid.

waa la naqliyay ✓

m. n. mad person, angry ~ infuriated man

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof xayraan ah noqo. Orod dibadahaa xayraan. Dh: maraatee.

2

xayraan -ka: (magac, lab, keli) qof fudfudud oo suufinimo ka muuqato waallina lagu tirin karin. Waxa noo yimid nin xayraan ah. Dh: maraate.

3

xayraan -ka: (magac, lab, keli) qof aan waxba haysan oo caydh ah.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: mad person, angry ~ infuriated man

3

initial: x

4

lx: xayraan

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: xayraan

waa la naqliyay ✓

1

(ayaan, ayuu, ayay, ayaad...)

2

Baa, (sida: Cali ayaa yimid - Cali baa yimid).

waa la naqliyay ✓

qr.dd la-mid: baa.

waa la naqliyay ✓

qr.dd eeg baa.

waa la naqliyay ✓

class: MARKER

waa la naqliyay ✓

(qurub) xidhiidhiya xubnaha weedha oo la macno ah 'baa'. Raxma ayaa tagtay dugsigii.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaad-da)

2

Timo gaaggaaban oo jilicsan oo aan korin oo oogada ku wada rogan meelo yar maahee (afarta cadcad, madaxa, ...).

waa la naqliyay ✓

m.dh Timo jilicsan oo oogada dadka ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

m.dh Timo jilicsan oo oogada dadka ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): body hair

waa la naqliyay ✓