Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-ka: (magac, lab, keli) inta u dhaxaysa labo goor oo seko la bixiyo; sannadka ay sakadu ku waajibto.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ilay, -ishay) Lacag iyo wixi lamida meeshay yiilleen maahee meel kale u beddelid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ilay, -ishay) Lacag iyo wixi lamida meeshay yiilleen maahee meel kale u beddelid. m.f.dh, xawilid.

waa la naqliyay ✓

v. transfer (usually money ~ responsibility)

waa la naqliyay ✓

-ay / xawishay: (v) 1. transfer (taraanis-feer); assign (a-saayn); give to another. 2. transfer money through a money transferring agency

waa la naqliyay ✓

(fal) meel ka dir oo meel kale u dir. Kun faran xawil.

waa la naqliyay ✓

1

de: transfer (usually money ~ responsibility)

2

initial: x

3

lx: xawil

4

pd: (xawilay)

5

ps: v1=tr

6

key: xawil

waa la naqliyay ✓

1

(Xawla-ha)

2

Xawlli.

waa la naqliyay ✓

m. n. fast pace, running fast

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) orod xoog badan oo la sii kordhiyo. Anigu orod xawle ah ma ordi karo. Dh: degdeg.

waa la naqliyay ✓

1

a: xawlli

2

de: fast pace, running fast

3

initial: x

4

lx: xawle

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m

7

key: xawle

waa la naqliyay ✓

m.l Dheeraynta wax ordaya.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) inta uu yahay qiyaasta orodku. Dh: xawaare.

waa la naqliyay ✓

1

(Kudda-da)

2

Orod booddo ku anbabbaxa oo xawli dheer leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Taraarax-a)

2

Xoog lagu socdey xawligiisii oo la isla celin waayo, meeshii la rabey ama loo asteeyey sidbasho ku dhaafid, la shalwasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Xawlalmariid-ka)

2

Xididdo waaweyn oo surka ku yaal midkood, coobe (ama xawlmariid).

waa la naqliyay ✓

1

(Xiisad-da)

2

1. Biyo ama neecaw, si xoog leh u soconaya.

3

2. Xawlliga ama orodka xoogga jacda (korontada).

4

3. Xasil la'aan; wareer; soos.

waa la naqliyay ✓

1

afarqaad¹: m.l 1. Orod xawli ah oo addimada hore iyo kuwa dambe kuwaba mar la qaadayo. 2. Wax muggiisu qaado afar shay.

2

afarqaad²: f.g1 (-day, -dday) Afar addinle orod dheer oo si talantaalli ah labada addin oo hore iyo labada dambe la qaadayo samayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax xawli ku ordaya si kedis ah u hakin ama u weecin. 2. Ku b.: wax jilicsan ballaarin.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh 1. Xumbo saaruq wadata oo ka samaysanta xawliga biyaha, siiba daadadka. 2. Saaruqda daadadka ka harta.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iiyay, -iisay) 1. (f.g) Wax xawliga ay ku socdaan kordhin. 2. (f.mg) U dh.: cid waxay qeyb u lahayd wax ka badan siin.

waa la naqliyay ✓

dųrduro: m.dh Orod xawli ah oo geela iyo wixi lamida ordaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Orod afarqaadle ah oo aan xawli dheer lahayn oo ay ugaarta iyo xooluhu sameeyaan marka ay barwaaqaysanyihiin. 2. la-mid: faclayn.

waa la naqliyay ✓

1

geyr¹: m.l Qaybta baabuurta iyo wixi lamida u qaabilsan isbeddelka dhaqdhaqaaqa iyo xawliga; marsho.

2

geyr²: m.dh Caro badan.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-iyay, -isay) 1. Ciidan dagaal gelin. 2. Orod aan xawli lahayn ordid.

waa la naqliyay ✓

1

guluf¹: m.l 1. Koox yar oo fardooley ah oo dagaal u jeedda. 2. Orod aan xawli ahayn oo waqtiga dhiillada iyo colaadda la sameeyo. 3. la-mid: gulfid.

2

guluf²: f.mg1 (-lfay, -luftay; -lfi) 1. Koox yar oo fardooley ah dagaal aadid. 2. Orod aan xawli ahayn waqti coolad iyo dhiillo jirto samayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (daawo) Hirar cadaadis ah oo is daba joog ah oo dhex maraya halbowle waxaana keenay iskuroorka hannaansan ee muruqa qolka bidix ee wadnaha, sidaas darteed waxay u dhigmaan xawliga garaaca wadnaha inta goor uu wadnuhu (garaaco/daqiiqaddiiba) waxa si sahal ah looga dareemi karaa halbowlayaasha meel soke ku yaal, sida halbowlaha kalka dibadeed ee tagoogta (radial artery) ama halbowlaha luqunta (karotid artery).

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Orod booddo ku anbabbaxa oo xawli dheer leh. 2. Dagaal aan habeys-nayn oo aan laysu tureyn. 3. Masaafada u dhexeysa laba qof oo orotameysa oo kala horreeysa. 4. Orgoodka gammaanka.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rayaal, m.l/dh) Bir xalleefsan, shukaanta halkeeda hoose ku taal oo marka cagta lagu riixo uu kordho xawliga wareegga matoorku.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-reeyay, -raysay) Xawliga matoorka kordhin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: xawlmariid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xal-ka)

2

Biyo aan badnayn oo wax lagu xalo.

waa la naqliyay ✓

1

xal¹: m.l Biyo yar oo wax lagu dhaqay.

2

xal²: f.g1 (-alay, -ashay) Biyo yar weel ku mayrid.

waa la naqliyay ✓

m.l Maaro; mushkilo ama mas'alo maaro u helid.

waa la naqliyay ✓

1

f.g1 (-alay, -ashay) Biyo yar weel ku mayrid. m.f.dh, xalid.

2

xąl: m.l Maaro; mushkilo ama mas'alo maaro u helid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): solution; small amount of water used for washing

2

xal v. wash, clean, cleanse

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) solution (saluu-shin); answer (aan-sar)-, decision (di-zi-shiri) ~ daawo, jawaab. Ex: xal sax ah ma haysaa? do you have a correct solution?

2

xal -ay / xashay: (v) wash (woosh)-, usually in relation to household items; clean (kiliiri) ~ mayr, maydh, dhaq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel maydh oo nadiifi. Kildhiga xal. Dh: qasaal, dhaq.

2

xal -ka: (magac, lab, keli) biyo uskag ah oo weel lagu maydhay. Xalka innaga daadi.

3

xal -ka: (magac, lab, keli) go'aan xoog ama xigmad lagu gaadho oo mushkalad lagu soo afjaro. Dh: maaro, furdaamin.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaw-da)

2

Dig; dhuun; naf.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dhuun. 2. Naf.

waa la naqliyay ✓

f. n. jugular vein; throat

waa la naqliyay ✓

1

ereycodeed) erey lagu cabbiro codka di'idda roobka ama shubmidda biyaha. Roob ayaa xawda haya. Dh: shaw.

2

xaw-da: (magac, dhedig, keli) nafta noolaha ku jirta. Dh: naf.

3

xaw -da: (magac, dhedig, keli) dhuunta ama halbawle la dhinto haddii la gooyo. Dh: naf, dig, dhuun.

waa la naqliyay ✓

1

de: jugular vein; throat

2

initial: x

3

lx: xaw

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: xaw

waa la naqliyay ✓

/bool/ (v) gaylin; kor u qaylin.

waa la naqliyay ✓

/bool/ (v) qayliyow.

waa la naqliyay ✓

v., (cry loudly) dowdowlay.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Cawl-ka) Midab casiin-ka-warqab ah.

2

2. (Caw-sha) Ugaarta waaweyn jaad kamid ah; waxay leedahay: midab cawl ah oo uurka iyo barida ka cad, daliig madow oo wejiga bartankiisa (geesaha taniyo sanka) ku dhilan; geeso marka hore dib u rogan oo kol labaad horay u soo rogmada.

waa la naqliyay ✓

1

cawl¹: m.l 1. Midab casaan xigeen ah. 2. Cawsha keeda lab.

2

cawl²: m.dh 1. Ugaarta waaweyn jaad ka mid ah, leh midab casaan xigeen ah, geesa dhaadheer iyo daba gaaban oo bogga ka cad; cawlo. 2. Cawl dhaddig ah.

waa la naqliyay ✓

1

cawl¹: m.l 1. Midab casaan xigeen ah. 2. Cawsha keeda lab.

2

cawl²: m.dh 1. Ugaarta waaweyn jaad ka mid ah, leh midab casaan xigeen ah, geesa dhaadheer iyo daba gaaban oo bogga ka cad; cawlo. 2. Cawl dhaddig ah.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] antelope species, Soemmering's gazelle

2

cawl m. n., [abstract] yellow, tan (color)

waa la naqliyay ✓

name-m yellow; tan; antelope

waa la naqliyay ✓

-cawsha: (n) gazelle (ga-zaal); antelope (aan-ta-loop)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil midab casaan iyo caddaan isku jira ah.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cawsha keeda lab.

2

cawl -ka: (magac, lab, keli) midab ciidciid u eg: midabka cawllaanka ee boodhka la moodo.

3

cawl-sha: (magacwadareed) ugaadha waaweyn jaad ka mid ah. Waxay leedahay midab cawl ah oo bogga iyo badhida ka cad, dalliig madow oo wejiga bartankiisa mara oo geesaha dhexdooda illaa sanka isku xidha oo qurux gaar ah u yeela. Waxa kale oo ay leedahay, geeso marka hore dib u rogan oo afka kore iskaga soo qaroofan.

waa la naqliyay ✓

1

°(Gaw-sha)

2

Summad xoolaha loo yeelo; astaan dhegta looga dhigo (ama gowl).

waa la naqliyay ✓

m.dh Sumad xoolaha dhegaha looga yeelo ayadoo dhegaha dacalkooda la gooynayo. la-mid: gowl.

waa la naqliyay ✓

f. n. mark placed on livestock for identification

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) summad xoolaha dhegta lagaga dhigo. Lax gawl leh baa iga luntay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: gowl

2

cf: canjiid, hayl, summad

3

de: mark placed on livestock for identification

4

lx: gawl

5

pd: (/sha)

6

ps: n1-f

7

key: gawl

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hawl-ka) a) Hawshii la qabto, abaalgudka layska siiyo ama laga qaato. b) Axan, agas, iyo wixii kaloo la mid ah, oo dhimashada lug ku leh.

2

2. (Haw-sha) Farsamo kasta oo la qabto; waxqabasho dhib iyo daal leh; xoogsi; shaqo; shiidaad.

waa la naqliyay ✓

1

hawl¹: m.l Wax ijaar ahaan loo siiyo qof shaqo qabtay.

2

hawl²: m.dh (-lo, m.l) Waxqabad ujeeddo leh oo la adeegsanayo muruq, maskax iyo wixi lamida; shaqo.

3

hawl³: f.g1 (-awlay, -awshay) 1. Qof shaqo u yeelid. 2. Cid dhibaateyn.

waa la naqliyay ✓

1

hawl¹: m.dh (-lo, m.l) Waxqabad ujeeddo leh oo la adeegsanayo muruq, maskax iyo wixi lamida; shaqo.

2

hawl²: f.g1 (-awlay, -awshay) 1. Qof shaqo u yeelid. 2. Cid dhibaateyn. m.f.dh, hawlid.

waa la naqliyay ✓

Work

waa la naqliyay ✓

Work

waa la naqliyay ✓

1

v. work

2

hawl [feminine] n. work, labor, toil; task, duty; activity

3

hawl m. n. payment, compensation, commission

4

hawl m. n. funeral

waa la naqliyay ✓

-hawsha: (n) a function to be performed; activity (ak-tiviti); job (jaab)-, task (taask)-, work (woork) ~ shaqo

waa la naqliyay ✓

1

Lavoro; occupazione

2

Work; occupation

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) axanka iyo wixii kale oo la mid ah oo dhimashada iyo aaska la xidhiidha.

2

hawl-sha: (magac, dhedig keli) shaqo kaste oo manfac laga sugayo. Dh: shaqo. Wa: hawlo.

3

hawl-sha: (magac, dhedig, keli) xanuun ragga iyo libaaxa dhabarka xanuuniya oo qurjeenka loo cuno. Odayga hawl baa haysa.

4

hawl-sha: (magac, dhedig, keli) dhibaato iyo rafaad. Dh: tacab.

waa la naqliyay ✓

1

de: creation of jobs

2

lx: hawl

3

pd: (-ka)

4

ps: np-m

5

key: hawl

waa la naqliyay ✓

عَمَل وَشُغُلْ

waa la naqliyay ✓

1

kawl¹: m.l la-mid: shawl¹; shawlid.

2

kawl²: f.g1 (-lay, -wshay) Hilib dufan ku shiilid. la-mid: shawl².

waa la naqliyay ✓

v. provide food and drink for someone sick (seriously ill)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhuuniga lagu qabto qofka buka oo lagu qulaamiyo. Dh: qulaamis, shawl.

waa la naqliyay ✓

1

de: provide food and drink for s.o. sick (seriously ill)

2

lx: kawl

3

pd: (kawlay)

4

ps: v1=tr

5

see: shawl

6

key: kawl

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) farabadan; aad u badan. Dh: badan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qawl-ka)

2

1. Baarka geedka, hadba inta curdanka ah oo kol soo dhalata oo soo kudda; wade.

3

2. Hadal; erey; tiraab.

waa la naqliyay ✓

1

qawl¹: m.l 1. Curdanka baarka geedaha ka soo baxa. 2. Hadal; erey. 3. Q. leh: qof axdi leh. 4. Cabbitaan qof jirran afka loogu shubo; kawl.

2

qawl²: f.g/mg1 (-wlay, -wshay) 1. (f.g) Cid jeenan siin. 2. (f.mg) Hadal dhihid. 3. (f.mg) Curdan bixin (geed). 4. (f.mg) Si wanaagsan u korid (ubad, geel iyo wixi lamida.).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Curdanka baarka geedaha ka soo baxa. 2. Hadal; erey. 3. Q. leh: qof axdi leh. 4. Cabbitaan qof jirran afka loogu shubo; kawl.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] young shoots of a tree

2

qawl v. put forth shoots, germinate, sprout

3

qawl m. n. word, statement; pledge, word of honor

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. something spoken; speech (ispiij)-, word (woordh). 2. an assurance or a promise; word (woordh). Ex: qawlkiisa wuu dhawraa; he keeps his word

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof axdi iyo ballan leh.

2

qawl -ka: (magac, lab, keli) cabbitaan qof jirran afka loogu shubo. Dh: kawl

3

qawl -ka: (magac, lab, keli) erey keliya oo lagu dhawaaqo. Aamus oo yaanu qawl kaa soo bixin. Dh: erey, kalmad.

4

qawl -ka: (magac, lab, keli) hadal xilkasnimo oo lagu kalsoonaado. Qawl keliya ha la isku ogaado. Dh: hadal,

5

qawl -ka: (magac, lab, keli) tigaad gu'samaadka baxda oo ay xooluhu cunaan oo u eg salaadka way nugushahay oo horay ayay u engegtaa.

6

qawl -ka: (magac, lab, keli) eeg qaji.

waa la naqliyay ✓

1

(Tawl-ka)

2

1. Waxa wax dhalay oo laga soo jeedo ama laga soo farcamo; isir; waalid.

3

2. Habsami; qaab-wanaag; joogdheeri.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. T. ah: wax qaab wanaagsan leh. 2. T. ah: qof firfircoon ama shaqo badan. 3. Isir, waalid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. good shape, beautiful form; shapely ~ gorgeous person

2

tawl m. n. origin, ancestry, family line

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) hanaqaadnimo iyo quruxsami muuqaal laf taagan leh. Awr kani waa ina tawl. Dh: habsami, qaabwanaag, joogdheer.

2

tawl-ka: (magac, lab, keli) waxa jinsi iyo isir ahaan laga soo jeedo ee laga farcamay. Dh: waalid, isir.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaal-ka)

2

1. Lacag ama wax kale oo qof gefey, eedsiin ahaan loo saaro; yake; tacsiir; cisaaro: xumayn.

3

2. Arrin; xaajo.

4

3. Sida lagu sugan yahay; sah; xaalad.

waa la naqliyay ✓

1

xaal¹: m.l 1. Hanti la siiyo qof sharaftiisa wax loo dhimay. 2. (axwaal, m.dh) Arrin; xaajo. 3. la-mid: xaalad. Sida lagu suganyahay; sah.

2

xaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) La x.: cid arrin la dhammaysasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hanti la siiyo qof sharaftiisa wax loo dhimay. 2. (axwaal, m.dh) Arrin; xaajo. 3. la-mid: xaalad. Sida lagu suganyahay; sah.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. fine, compensatory payment for an offense ~ wrong-doing

2

xaal m. n. situation; legal matter ~ affair

3

xaal v. converse, negotiate, discuss a problem

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) penalty as a result of wrongdoing; or breach of the traditional law. Ex: xaal baa lagu xukumay; a penalty was imposed on him

2

la xaal -ay / xaashay: (v) deal with; negotiate with; hold converse with or breach of traditional law

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof aad ku xadgudubtay xoolo xumayn ah sii. Ninka haddaad ka gar darrayd iska xaal. Dh: maydh

2

xaal -ka: (magac, lab, keli) xoolo maydh ah oo laga qaado qofka ku gafa qof kale siiba hablaha, Dh: xumayn, yake, takhsiir.

3

xaal-ka: (magac, lab, keli) xaalad ama si markaa lagu sugan yahay. Dh: waayo.

4

xaal -ka: (magac, lab, keli) xanuun aan la garan oo wadaaddo iyo jiman Soomaalidu ku sheegaan. Dh: wadaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Xawd-ka)

2

Ul dhuuban oo itaal yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. cane, thin supple wood ~ branch; switch

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ul dhuuban oo dheer oo shawdhka ka weyn budkana ka yar. Xawd dheer u qaadoo adhiga xurbi. Dh: ul.

waa la naqliyay ✓

1

a: xood ~ xowd

2

de: cane, thin supple wood ~ branch; [ext.] switch

3

initial: x

4

lx: xawd

5

pd: (-ka Pl: xawdad (ka))

6

ps: n4-m

7

key: xawd

waa la naqliyay ✓

1

(Xawa-da)

2

Biyaha laboodka; mino; shahwo.

waa la naqliyay ✓

1

xawo¹: m.dh Biyaha laboodka; mino; shahwo.

2

xawo²: m.dh (cilmiga naflayda) Unug taran qaangaadh ah oo socda, oo ay leeyihiin xayawaanka labka ah, oo ay soo daayaan xiniinyuhu.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Unug taran qaangaadh ah oo socda, oo ay leeyihiin xayawaanka labka ah, oo ay soo daayaan xiniinyuhu.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): sperm, semen

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) biyaha taranka ee laboodka. Dh: shahwad, mani, xugun.

waa la naqliyay ✓