xaqmaal

m.l Qof ay shaqadiisu tahay in uu dusha wax ku qaado. la-mid: xamaal¹, xamaali, xammaal¹.

m.l Qof ay shaqadiisu tahay in uu dusha wax ku qaado. la-mid: xamaal, xamaali, xammaal.

m. n. porter, carrier, loader, stevedore

-ga: (n) porter (poortar)-, cargo handler; redcap (reedh-kaap)-, stevedore (istii-vidoor); coolie (kuu-li)

-ga: (magac, lab, keli) eeg xamaal.

de: porter, carrier, loader, stevedore

initial: x

lx: xammaali

pd: (-ga)

ps: n2a-m, n7-m

key: xammaali

name-f hopes, aspirations

(Afmaal-ka)

Afyaqaan hadal wanaagsan tirsha ama qora (gabay, hees, buug, ...) oo wax ka dheefa.

m.l (-llo, m.dh) 1. A. ah: maansayahan. 2. A. ah: qof codkar ah.

m.l (-llo, m.dh) 1. A. ah: maansayahan. 2. A. ah: qof codkar ah.

m. n., [compound] orator, elequent person

-ka: (magac, lab, keli) qof suugaanyahan ah; afyaqaan hadal wanaagsan tirsha ama qora gabay, hees, buug, iyo wixii la mid ah. Dh: tixmaal, hal'abuur.

afmaal -ka: (magac, lab, keli) qof afmiinshaar ah oo waxa afkiisa ka soo baxa oo qudha ku nool.

de: orator, elequent person

lx: afmaal

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

key: afmaal

m.l (-llo, m.dh) Doonyaha safarrada dhaadheer gala tan ugu weyn oo qaadi karta kun jawaan iyo ka badan. la-mid: baqaalad, baqlad.

m.l (-llo, m.dh) Doonyaha safarrada dhaadheer gala tan ugu weyn oo qaadi karta kun jawaan iyo ka badan. la-mid: baqaalad, baqlad.

m.l Qurux.

m.l Qurux.

name: Jamal

m. n., [abstract] beauty

name-m handsome, graceful

-ka: (n) elegance, perfect style, beauty

-ka: (magac, lab, keli) qurux iyo bilic.

name-m perfection

m.l la-mid: maqaalad.

m. n. article in a newspaper ~ magazine

-ka: (n) article (aar-tikal); article of a publication; column (kolam); essay (esee);

-ka: (magac, lab, keli) qoraal dheer oo mawduuc gaar ah ku saabsan oo falanqayn iyo sharraxaad badani la socoto oo qalabka warbaahinta lagu daabaco. Dh: maqaalad.

a: maqaalad (da) [n1-f], maqaalo (/da) [n6-f]

bw: Arabic

de: article in a newspaper ~ magazine

lx: maqaal

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: maqaal

(Xabaa-sha)

Godka dadka dhinta lagu xabaalo; qabri (ama xawaal).

xabaal¹: m.l la-mid: xabaalid.

xabaal²: m.dh (-lo, m.l) Qabri.

xabaal³: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aasid.

xabaal¹: m.dh (-lo, m.l) Qabri.

xabaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aasid. m.f.dh, xabaalid.

f. n. tomb, grave, cemetery

xabaal v. bury (a person), inter; dig a grave

-xabaasha: (n) grave (gareeyv); tomb (tuum); a place of burial ~ duug, qabri

xabaal -ay / xabaashay: (v) bury (bee-ri); bury in the ground; inter (in-teer) ~ aas

(fal) qabri ku aas; god u qod oo ku aas Meydka xabaal. Dh: duug, asaruur.

xabaal-sha: (magac, dhedig keli) godka dada dhinta lagu xabaalo. Xeeldheereheedii, kol hadd xabaal galay ayaa xarafkii hoosdhabi. Dh: qabri, xawaal.

مَقْبَرَة، قَبْرِ

m.l (-llo, m.dh) 1. Guggub. 2. Fandhaal dheri x. looga hoolo.

(Xalaa-sha)

Wax shareecadu bannaysay; aan xaaraan ahayn.

m.dh Wax shareecadu bannaysay oo lagu dhaqmi karo.

m.dh Wax shareecadu bannaysay oo lagu dhaqmi karo.

f. n., [collective] (adj.): what is allowed under Muslim law; purity, legitimacy; permitted, permissible, kosher; legal, legitimate

-xalaasha: (n) lawful or permissible act or decision from an Islamic point of view ~ [opposite of xaaraan]

(tilmaame) iska bannaan con cidna lagu qasbin ah; aan mamnuuc ahayn ah.

xalaal -sha: (magac, dhedig keli) xukun aan nas waajibinaya ama xaaraantinnimaynayaa ku soo aroorin oo samayntiisa iyo ka tegediisuba ikhtiyaarka qofka ku xidhan tahay, wax shareecaddu bannaysay oo aan xaaraan io waajib midna ahayn. Li: xaaraan.

bw: Arabic

de: what is allowed under Muslim law; purity, legitimacy; [atr.] permitted, permissible, kosher; legal, legitimate

initial: x

lx: xalaal

pd: (/sha)

ps: n1-f-col

key: xalaal

حلال

-ka: (magac, lab, keli) shimbir adarka la bah ah midabyo kala jaad jaad ah leh oo aan deegaanka ka fogaan. Dh: qoolley, adar, uur'uurri.

xamaam -ka: (magac, lab, keli) meesha lagu maydho ama sindhada iyo kaadida loo galo. Dh: muqsul, kaniif, suuli

(Xamaan-ta)

Xamaamo.

m.dh Alaab aan qiimo badan lahayn oo guryaha looga dhaqmo. la-mid: xamaamo.

f. n. furniture, household supplies ~ equipment

-ta: (magacwadareed) alaabta aqalka ee kala duwan. Dh: alaab, agab, maacuun.

de: furniture, household supplies ~ equipment

initial: x

lx: xamaan

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: xamaan

f.g1 (-ray, -rtay) Ciid dhexdeeda wax ka raadin.

f.g/mg1 (-aalay, -aashay) Dusha wax ku qaadid. m.f.dh, xammaalid.

-ga: (magac, lab, keli) qof maxkamadi l xukuntay inaanu xeer u lahayn waxa uu doonaye.

(Xarmal-ka)

Tiire.

m.l Tiire.

m. n. cultivated plant species used medicinally

(Harmal) S Crotalaria emarginella Vatke. Papilionaceae.

-ka: (magac, lab, keli) geed ka mid ah geedaha wax lagu daweeyo oo iniinihiisu kuwa sinsinta u eg yihiin. Xarmal soo goo oo carruurta sii. Dh: tiire.

cf: tiire

de: cultivated plant sp. used medicinally

initial: x

lx: xarmal

pd: (-ka)

ps: n2-m-enum

key: xarmal

1. (Xawaal-ka) Qabri; xabaal.

2. (Xawaa-sha) kolka baddu deggan tahay, dabayl la'aan darteed; aan baddu kacsanayn, darbadna lahayn.

xawaal¹: m.l la-mid: xabaalid.

xawaal²: m.dh Degganaanta iyo dib u gurashada badda.

m. n. grave, tomb

xawaal [feminine] n. calm sea

-ka: (magac, lab, keli) meel wax dhintay lagu aaso.

xawaal-sha: (magac, dhedig, keli) deggenaanshaha badda kolka aanay dabayli jirin. Maanta baddu waa xawaal oo waa lagu dabbalan karayaa. Dh: deggenaan.

xawaal -ka: (magac, lab, keli) dabayl dhacda marka ay badu kacsan tahay.

m.l.kh G. ah: geel la dhaqayo caano dartiis.

-ka: (magac, lab, keli) geel caano daraaddood loo dhaqayo.

f.mg1 (-aalay, -aashay) Wixii la halmaala: wixii la xariira.

f.mg1 (-aalay, -aashay) Wixii la halmaala: wixii la xariira. m.f.dh, halmaalid.

(fal) (la ~) cid kale, wax la wadaag ama kala mid ahaw; wax kala sinnaw.

(Harmal) 0g, N Diceratella elliptica (DC) Jonsel. Cruciferae.

N Kickxia hastata (Benth) Dandy. Scrophulariaceae.

name-m he who milks cows; cow milker

m.l la-mid: xammaali.

m.l la-mid: xammaali.

f.mg1 (-gay, -gtay) Xoolo, wax dhammaaday ahaansho.

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha lisiddooda subaxdii oo dib loo dhigo, la dareeriyo ka dibna la soo hooyo saacado ka dib oo la barqin maalo siiba lo'da iyo riyaha. Dh: barqolis.

barqamaal: (fal) xoolaha siiba geela maal barqinkii. Markaan barqamaallay geeliibaa Baxsaneey baarka soo fidhaysiin.

barqamaal -ka: (magac, lab, keli) xilliga barqada xoolaha la maalo.

m.f.dh eeg xagmaal.

a: xammaali

bw: Arabic

de: porter, carrier, loader, stevedore

hm: 1

initial: x

lx: xammaal

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: xammaal_1

a: xammil

cf: xammuul

de: carry baggage

hm: 2

initial: x

lx: xammaal

pd: (xammaalay)

ps: v1=tr

key: xammaal_2

(Xammaalid-da)

Hawsha xammaalka qabasho; tunka wax culus ku qaadid.

m.f.dh eeg xammaal². la-mid: xamaalid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax culus tunka ama dhabarka ku qaadid. Dh: qaadid.

(Dhaqmaad-ka)

Dhaqmidda; si lagu dhaqmo; nolol.

dhaqmaad¹: m.l 1. Dhaqmidda; asluub; nolol. 2. Wax la isticmaalay, wax aan cusub ahayn.

dhaqmaad²: m.dh Dhaddig dad ama xoolo oo aan weli dhalmaddeyn. la-mid: dhaqmaati.

m. n. way of life, custom; usage; of child bearing age

-da: (n) 1. habit (habit)', usage (yuu-seeyj); habitual, or accepted practice. 2. a childbearing age. Ex: naag dhaqmaaddeys ah; a woman past the childbearing age

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha la dhaqdo inta aan labka ahayn ama dumarka kuwa da'da yar ee aan sunnagoyska ahayn.

cf: dhaqan

de: way of life, custom; usage; [ext.] of child bearing age

lx: dhaqmaad

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: dhaqmaad

-ka: (magac, lab, keli) qof neef gaaxday caano ka maalay.

-ka: (n) probability (pro-baabilati); possibility, eventuality