xame — Macnaha & Turjumaada

-ha: (magac, lab, keli) xanuun nafaqo darro keento oo dumarka dhala ama uurka leh afka kaga dhaca. Dh: xamo, xammo, xama.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Galka yar ee ay xameetida ku jirta oo beerka ku taal. 2. la-mid: uurkutaallo. la-mid: beerkutaallo.

waa la naqliyay ✓

m.l (daawo) Walaxyo midabeysan oo ka yimid jajabinta heemogolobiinta dhiigga oo xameetida la socda. Labada ugu muhiimsan waxa weeyaan biilirubiin oo midab hurdi ah leh iyo biiliferdin oo midab cagaar ah leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (daawo) Wax adag oo ka sameysan midableyda xameytida, kolesterool, iyo cusbo kaalshum, kuna sameysmi kara xameytihaysta.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) (daawo) Raajada cuduraqoonsiga. Farsamada baari-taanka jirka ayadoo la dhexmarsiinayo fallaraha ekis (x-rays), waxay soo saartaa sawirro (raadiyograafis) ku yaal beniikol loogu talaggalay ama iskriin fallooroshidan leh. Raadiyograafka waxaa loo adeegsadaa cudur aqoonsiga: lafaha jaba, boogcaloo-leed, iyo dhagax gala xameeytihaysta ama kelyaha, marka baaritaanka dibedda uu ku fillaan waayo cudur aqoonsiga.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Dhuumaha xameytida ka soo qaada beerka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Dareere alkaliin oo midabkiisu huruudcagaaryahay, dhadhan qadhaadhna leh oo uu soo saaro beerku, laguna kaydiyo beerkutaasha. Waxay caawisaa dheefshiidka iyo nuugista duxda taas oo burburisa siina yaryaraysa. Xammeetidu waxa kale oo ay nashaadisaa isku soo ururka muruqyada dheefmareenka oo loo yaqaan ubaaxin. la-mid: xameyti.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab ..., m.l) (cilmiga naflayda) Xuub qoyan oo gudaha kaga malaasan xubnaha qaab dhuumeedka leh iyo xubnaha daloola sida: sanka, daloollada sanka xiga qaybta neef mareenka, xameyti mareenka iyo qaybta ganaca. Afka waxaa ku malaasan xuub dhismihiisu isbedbeddelo. Xuubka malaasku wuxuu ka sameysanyahay: ebiteliyum oo ugu sareeya waxaana ku yaal qanjirro yar-yar oo sameeya xab, waxaana ka hooseeya lakab soohxiriiriye ah iyo lakab ah muruq-xuubeed oo ugu hooseeya.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Galka yar ee ay xameetida ku jirta oo beerka ku taal. 2. la-mid: uurkutaallo. la-mid: beerkutaallo.

waa la naqliyay ✓

m.l (daaw.) Walaxyo midabeysan oo ka yimid jajabinta heemogolobiinta dhiigga oo xameetida la socda. Labada ugu muhiimsan waxa weeyaan biilirubiin oo midab hurdi ah leh iyo biiliferdin oo midab cagaar ah leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (daaw.) Wax adag oo ka sameysan midableyda xameytida, kolesterool, iyo cusbo kaalshum, kuna sameysmi kara xameytihaysta.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) (daaw.) Raajada cuduraqoonsiga. Farsamada baaritaanka jirka ayadoo la dhexmarsiinayo fallaraha ekis (x-rays), waxay soo saartaa sawirro (raadiyograafis) ku yaal beniikol loogu talaggalay ama iskriin fallooroshidan leh. Raadiyograafka waxaa loo adeegsadaa cudur aqoonsiga: lafaha jaba, boogcalooleed, iyo dhagax gala xameeytihaysta ama kelyaha, marka baaritaanka dibedda uu ku fillaan waayo cudur aqoonsiga.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Dhuumaha xameytida ka soo qaada beerka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Dareere alkaliin oo midabkiisu huruudcagaaryahay, dhadhan qadhaadhna leh oo uu soo saaro beerku, laguna kaydiyo beerkutaasha. Waxay caawisaa dheefshiidka iyo nuugista duxda taas oo burburisa siina yaryaraysa. Xammeetidu waxa kale oo ay nashaadisaa isku soo ururka muruqyada dheefmareenka oo loo yaqaan ubaaxin. la-mid: xameyti.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab ..., m.l) (cilmiga naflayda) Xuub qoyan oo gudaha kaga malaasan xubnaha qaab dhuumeedka leh iyo xubnaha daloola sida: sanka, daloollada sanka xiga qaybta neef mareenka, xameyti mareenka iyo qaybta ganaca. Afka waxaa ku malaasan xuub dhismihiisu isbedbeddelo. Xuubka malaasku wuxuu ka sameysanyahay: ebiteliyum oo ugu sareeya waxaana ku yaal qanjirro yar-yar oo sameeya xab, waxaana ka hooseeya lakab soohxiriiriye ah iyo lakab ah muruq-xuubeed oo ugu hooseeya.

waa la naqliyay ✓

1

(n) a bitter, alkaline, brownish-yellow or greenish-yellow liquid that is secreted by the liver, stored in the gall bladder, and discharged into the small intestines and that aids in digestion, chiefly by dissolving fats.

2

dheecaanka xameetida

waa la naqliyay ✓

1

(n) any of the passages in the liver that move bile from the liver and gallbladder to the intestines.

2

marinka dheecaanka xameetida

waa la naqliyay ✓

1

(adj) pertaining to the bile, to the bile ducts, or to the gallbladder.

2

dheecaanka xameetida, marinka xameetida iyo xameetida

waa la naqliyay ✓

1

(n) a surgical removal of the gallbladder.

2

xameetida laga saaray

waa la naqliyay ✓

1

(n) a small pear-shaped muscular sac located under the liver, in which bile secreted by the liver is stored.

2

xameeti

waa la naqliyay ✓

1

(n) a small, hard mass formed in the gallbladder or in a bile duct,

2

dhagax ku samaysma xameetida

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) xayawaan sida xoorka u eg oo madaw daba cad na lahayn sida xoorka oo kaymaha ku nool.

waa la naqliyay ✓

âme,n.f. - ruuxa ; Naf; Qudha.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) walax yar oo kuusan, gudaha baaruud kaga jirto oo qaraxda, khasaare badanna gaysata. Dh: bambo, bam.

waa la naqliyay ✓

/keym/ (v) come, oo fal tagay ah.

waa la naqliyay ✓

/kem/ (v) 1. fiiri come. 2. come oo fal laha moothi eh.

waa la naqliyay ✓

/dheym/ (n) naag.

waa la naqliyay ✓

dame, n.f. - Naagta la qabo; Gabadh (la sharfo).

waa la naqliyay ✓

/feym/ (n) caan, sumcad.

waa la naqliyay ✓

s.f. - gaajo, baahi.

waa la naqliyay ✓

famé, adj. - caan ah

waa la naqliyay ✓

ciyaar

waa la naqliyay ✓

/ geym/ (n) 1. ciyaar, nooc ciyaareed, sida banooniga, turubka, shaxda iwm. (n) 2. xeelad, khiddad. e.g. What is her game? (n) 3. ugaar (adj) 3. geesi-ah, ma-gabade.

waa la naqliyay ✓

n., cayaar, -ti, jalbeeb, -ti; kind of game, kor u boodo, -adi, shax, -di.

waa la naqliyay ✓

/leym/lamely; (adj) 1. jiis; laangare (qofka dhutiya). e.g. She walks with a stick because she is lame. 2. hadal daciif ah (oo aan la rumaysan karin). e.g. a lame excuse.

waa la naqliyay ✓

1

lame, n.f. (vague) - Mawjad; Hir.

2

lame de rasoir - Sakiin (maddiil).

waa la naqliyay ✓

lamé, n.m. - Maro midabkeeda uu kudhex jiro dahabi ama dhaldhalaal

waa la naqliyay ✓

(of one leg), n., dhutiyay, -yihi; lame woman, dhutiso, -adi; go lame, dhuti.

waa la naqliyay ✓

1

/neym/ (n) 1. magac 2. Sumcad.

2

name: /neym/ (v) 1. magacaabid. 2. magac u bixin.

waa la naqliyay ✓

n., magac, -i; v.tr., u bixi, ugu yeedh.

waa la naqliyay ✓

s.m. - maar.

waa la naqliyay ✓

rame, n.f. - dhawr ceel oo bansiin laga qodo oo isku meel ku taala; waagoonada tareenka

waa la naqliyay ✓

m. n. kindness, goodness; favors

waa la naqliyay ✓

name-m kindness, goodness; favors

waa la naqliyay ✓

/seym/ (adj) isku mid-ah.

waa la naqliyay ✓

-samaha: (n) cooperation (kowo-pareey-shin); helpfulness (help-fuul-nes), rapport (ra-poor) ~ wanaag, samaan, sami-da

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) nin wanaagsan oo samaha ka taliya ah.

2

same-ha: (magac, lab, keli) wanaag oo dhan. Dh: wanaag. Li: xumaan.

3

same-ha: (magac, lab, keli) qof qof la magac ah. Dh: magacwadaag.

waa la naqliyay ✓

1

a: samo

2

de: kindness, goodness; [pl] favors

3

initial: s

4

lx: same

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m

7

key: same

waa la naqliyay ✓

a., is le'eg, oo kale, is la, isku mid.

waa la naqliyay ✓

/teym/ (adj) rabbaayad ah (adj) 2. xiiso aan lahayn (lugu caajisayo) (v) 3. rabbaayadayn.

waa la naqliyay ✓

a., af yaqaan, la carbiyay; tame beast, marabi, -di; tame beast flying away, buubaal, -shi; v.tr., carbi.

waa la naqliyay ✓

?Kedrostis gijef 001

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-antay, -amatay) Qof maqan xumo ka sheegid.

waa la naqliyay ✓

v. gossip, talk about someone absent, back-bite

waa la naqliyay ✓

-xantay / xamatay: (v) talk behind someone's back; spread gossip about someone; tattle (taa-tel); blab (balaab)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kaa maqan iinihiisa dadka uga sheekee isagoon ku maqlayn. Qof kaa maqan xamo ha is odhan Ilaahaybaa ku arkayee.

2

xamo -ha: (magac, lab, keli) xanuun nafaqadarro keento oo afka dumarka kaga dhaca marka ay uurka leeyihiin ama ay dhalaan. Dh: xammo.

waa la naqliyay ✓

1

de: gossip, talk about s.o. absent, back-bite rw: xan

2

initial: x

3

lx: xamo

4

pd: (xantay / xamatay)

5

ps: v3b=tr

6

key: xamo

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) wax la ogyahay inuuna fiicnayn. Xumaha iska daa oo wanaagga ka shaqee. Dh: xumo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) Qof wax alxama.

waa la naqliyay ✓

m.l (alxamayaal, m.l/dh) Qof wax alxama.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qofka ama qalabka labo cad isku xidha.

waa la naqliyay ✓

1

examen, n.m. - imtixaanka; imtixaan.

2

composition d'examen - xaashida ama waraaqda imtixaanka

waa la naqliyay ✓

1

(Xakama-ha)

2

Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

waa la naqliyay ✓

m. n.; [vn. ext.]: bridle, rein; curb ~ curbing

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) bridle (bareeydel)-, curb (keerb); lasso (laaso); lariat (laarit); leash (liish) ~ jare

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) bir iyo suuman isku xidhan oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duduwo ama lagu maamulo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jaar

2

de: bridle, rein; [vn ext.] curb ~ curbing

3

initial: x

4

lx: xakame

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m

7

key: xakame

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-meeyay, -maysay) 1. Xoolo rar saarid. 2. Baabuur iyo wixi lamida kicin si uu u kululaado.

waa la naqliyay ✓

v. boil, bring to a boil; put into motion, cause to run

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cuntooyinka badh u diid oo ka soom Ka xammee cusbada. Dh: mamnuuc, xammay.

2

xammee: (fal) karkari oo heerka ugu kulul gaadhi. Biyaha xammee. Dh: kululee, bayli.

3

xammee: (fal) kaynaani oo xoog u eryo. Dh: ordisii.

4

xammee: (fal) saacad iyo wax la mid ah buuxi o cabbay. Dh: buuxi, cabbee.

waa la naqliyay ✓

1

de: boil, bring to a boil; [ext.] put into motion, cause to run

2

initial: x

3

lx: xammee

4

pd: (xammeeyey)

5

ps: v2b=tr

6

key: xammee

waa la naqliyay ✓

m.l (-mayaal, m.l/dh) la-mid: adamaddoon.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Maandhow urtaan mari sidii, adamadoonkiiye. Dh: aar, libaax.

waa la naqliyay ✓

baume, n.m. - walax dufan ah oo la mariyo dhaawaca ama gubashada; Nabarrada iyo wixii la mida.

waa la naqliyay ✓

/bleeym/ (v) eedayn (eed saarid)

waa la naqliyay ✓

/bleeym/ (v) eersheeghy-thow. He was blamed for breaking the computer.

waa la naqliyay ✓

blame, n.m. - Canaan; Ceeb.

waa la naqliyay ✓

1

n., masabidnimo, -adi.

2

blame, v.tr., masabid, hanib.

waa la naqliyay ✓

1

calme, adj. - La dejiyo: la qaboojiyo; jabaq la'aan sangadh iyo hadal la'aan; Deggan.

2

calme, n.m. - daganaanta

waa la naqliyay ✓

m.l Geed weyn, dhulka kuleylaha ka baxa oo leh caleemo dhuudhuuban iyo miro macaan dhexda laf weyn ku leh. la-mid: cambo.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed weyn, dhulka kuleylaha ka baxa oo leh caleemo dhuudhuuban iyo miro macaan dhexda laf weyn ku leh. la-mid: cambo.

waa la naqliyay ✓

m. n. mango

waa la naqliyay ✓

(Ambe) All.Som. Mangifera indica L. Anacardiaceae.

waa la naqliyay ✓

-cambaha: (n) mango (maang-gow) ~ canbe

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) geed bixiya midho waaweyn oo macmacaan. Wuxuu u si kala baxaa cambalaf iyo babbay.

waa la naqliyay ✓

1

a: canbe

2

de: mango

3

lx: cambe

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m-enum

6

key: cambe

waa la naqliyay ✓

/kaamal/ (n) geel.

waa la naqliyay ✓

/kaamel/ (n) gaal (gurby).

waa la naqliyay ✓

n., geel, -i, geelal, -shi (plur. com. gen.), awr, -ki (m.s.), awr, -ti (plur. com. gen.), rati, -gi (m.), hal, -shi (f.); (stallion) barqab, -ki; castrated camel, gool, -ki; a kind of large camel, koron, -ki; young camel, nirig, -gi (m.) -ti (f); young she camel, qaalin, -ti; camel-water-bearer, dhaan, -ki; not tamed, aymad, -ki, layli, -gi; camel without load, adaysimo, -adi; accustomed to carry loads, xamil qaad.

waa la naqliyay ✓

nickname-m the one with the swollen or defective cheek

waa la naqliyay ✓

s. 1. Ka d.: dabadeed, kaddib. Tusaale: “Fasaxa ka dambe ayaan is arkaynaa”. 2. Gadaal xiga; dambeeya. la-mid: damme.

waa la naqliyay ✓

s. 1. Ka d.: dabadeed, kaddib. Tusaale: Fasaxa ka dambe ayaan is arkaynaa. 2. Gadaal xiga; dambeeya. la-mid: damme.

waa la naqliyay ✓

attributive [adjective] after, behind; last, next [+TIME WORD.]; recent, following, later

waa la naqliyay ✓

1

(adv) behind (bi-haayndh); next (nekest) ~ danbe, gadaal -kan

2

dambe the next

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) waqti aan hadda ahayn oo soo socda. Mar dambe ii soo noqo aad ii warrantide. Dh: danbe, damme.

2

dambe: (tilmaame) meel aan xagga hore ahayn. Xagga dambe fadhiisi wiilka. Dh: danbe, damme.

waa la naqliyay ✓

1

a: damme ~ danbe

2

de: after, behind; last, next [+TIME WORD]; recent, following, later

3

lx: dambe

4

ps: adj-atr

5

key: dambe

waa la naqliyay ✓

s. la-mid: dambe.

waa la naqliyay ✓

adv-loc: rear; mentally-retarded, naive

waa la naqliyay ✓