xamaamo

(fal) xaamxaamad samee. Intaan laguu iman sii xaamxaamo. Dh: diyaargaraw.

xambaaro¹: m.dh Dhabar wax ku qaadid, dhabarka wax lagu qaado.

xambaaro²: f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Wax dhabarka ku qaadasho. 2. Gabar la guursanayo xoog kula bixid. la-mid: xambaarso.

f. n. throw (in wrestling); heavy fall

xambaaro v. fall heavily, crash down

xambaaro v. carry on one's back ~ shoulder

(fal) dhabarka saaro oo xanbaar; dusha wax ku qaad. Dh: xambaarso, xanbaaro.

xambaaro -da: (magac, dhedig, keli) dhicid ama kufid dhulka laga soo qo'o. Xambaaro ayuu cirkaa maray oo dhulka ku dhacay: Dh: kufid, kuftin.

f.g3 (-aantay, -aamatay) Wax xaydaan u samaysasho.

-da: (magac, dhedig, keli) dayr ku wareejiso. Aqalka xaydaamo. Dh: deyro.

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun nafaqo darro keento oo dumarka dhala ama uurka leh afka kaga dhaca. Dh: xame.

f.g3 (-hday, -hatay) Amaah qaadasho.

f.g3 (-hday, -hatay) Amaah qaadasho. m.f.dh, amaahasho.

v. borrow (for oneself)

-amaahday / amaahatay: (v) take loan for yourself; borrow for oneself

(fal) cid kale xoolo ka sii deynso; qof kale qaan wax kaga iibso. Amaaho haddaanad haysan lacag kugu filan. Dh: qardayso.

de: borrow (for oneself)

lx: amaaho

pd: (amaahday / amaahatay)

ps: v3b=

key: amaaho

-ga: (magacwadareed) xoolo tebis ah oo an sannado dhalin. Haddaan dirir xalan, oon nin xidid ahi, amaamiga xagan. Dh: dabaax, dammaan.

m.dh.w 1. Duulal la rumaysanyahay in ay dadka ku ridaan cudur lagu daaweeyo ciyaaro, xoolo la qalo iyo udug. 2. eeg ayaan².

m.dh.w 1. Duulal la rumaysanyahay in ay dadka ku ridaan cudur lagu daaweeyo ciyaaro, xoolo la qalo iyo udug. 2. eeg ayaan².

(fal) eeg qamaan.

qamaam -ka: (magac, lab, keli) yaacidda ay xooluhu meel baahi darteed ay kol qudha ugu wada yaacaan oo ugu jabaan. Lo'da qamaamka ka ilaali. Dh: qamaan.

xamaal¹: m.l la-mid: xammaali.

xamaal²: f.g/mg1 (-aalay, -aashay) la-mid: xammaal².

(fal) wax culus qaad. Joonyaddan xamaal oo gaadhiga saar. Dh: xammaal.

xamaal -ka: (magac, lab, keli) qof tunkiisa wax ku qaada oo ku shaqaysta. Wa: xamaaliin.

(Xamaan-ta)

Xamaamo.

m.dh Alaab aan qiimo badan lahayn oo guryaha looga dhaqmo. la-mid: xamaamo.

f. n. furniture, household supplies ~ equipment

-ta: (magacwadareed) alaabta aqalka ee kala duwan. Dh: alaab, agab, maacuun.

de: furniture, household supplies ~ equipment

initial: x

lx: xamaan

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: xamaan

f.g1 (-ray, -rtay) Ciid dhexdeeda wax ka raadin.

name-f chestnut ~ dark red color

m.dh la-mid: hamham.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadal hoos loo yidhaa oon macnihiisa cidda maqlaysaayi fahmin. Dh: dhuxdhux, shuqshuq.

(Calaama-da)

Calaamad.

m.dh 1. (-ooyin, m.l) Tilmaan gaar ah oo wax leeyahay oo waxyaabaha la nooca ah looga garto; astaan. 2. Belo; masiibo. 3. C. ah: curyaan. la-mid: calaamad.

m.dh 1. (-ooyin, m.l) Tilmaan gaar ah oo wax leeyahay oo waxyaabaha la nooca ah looga garto; astaan. 2. Belo; masiibo. 3. C. ah: curyaan. la-mid: calaamad.

f. n. emblem, insignia, badge, sign, mark, brand

-da: (magac, dhedig, keli) sumad cid lagu garto oo inta kale ka sooca. Dh: astaan.

a: calaamad

de: emblem, insignia, badge, sign, mark, brand

lx: calaamo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: calaamo

(Camcama-da)

(waqti) in door ah; cabbaar.

m.dh 1. Dhul ku rafin aan waxyeello weyn lahayn ee nafley lagu sameeyo. 2. Waqti in door ah; cabbaar. 3. la-mid: camcamin.

m.dh 1. Dhul ku rafin aan waxyeello weyn lahayn ee nafley lagu sameeyo. 2. Waqti in door ah; cabbaar.

vl. n. wrestling, pinning someone to the ground

camcamo [feminine] n. moment, a while, quite some time

-da: (magac, dhedig, keli) in cabbaar ah, in door ah.

(Dakaama-da)

Dakaan.

m.dh 1. Daal badan oo ku yimaadda gammaanka iyo awrta marka ay socod dheer galaan. 2. la-mid: dakaamid.

f. n. wild, untrained (horse)

-da: (magac, dhedig, keli) tabargabid ku dhacda faras. Dakaamo badan ayaa ka muuqda geenyada.

a: dakaan (ka) [n-m]

de: wild, untrained (horse)

lx: dakaamo

pd: (/da)

ps: n-f

key: dakaamo

-da: (n) 1. social or political group. 2. congregation (kon gre-geeyshin)

pr. n., loc. Jamaama [small town in south Somalia.]

de: Jamaama [small town in south Somalia] In Lower Juba region

lx: Jamaama

ps: n0-loc

key: Jamaama

(Jamame) S Brachiaria mutica (Forsk)Stapf. Gramineae.

(Karaama-da)

1. Arrin wixii la arki jirey weydaarsan oo qof amran ama barakaysan xaggiisa laga arko: barako.

2. Sharaf; xurmo.

m.dh 1. (dii.) Heybad Ilaah siiyo qof cibaado badan. 2. (-ooyin, m.l) Arrin la yaab leh oo aan lagu fasiri karin xeerarka dabiiciga ah, oo Eebbe ku mannadeysto awliyadiisa.

m.dh 1. (dii.) Heybad Ilaah siiyo qof cibaado badan. 2. (-ooyin, m.l) Arrin la yaab leh oo aan lagu fasiri karin xeerarka dabiiciga ah, oo Eebbe ku mannadeysto awliyadiisa.

f. n. blessing, divine favor, charisma, supernatural power; miracle

name-f blessing, divine favor, charisma, supernatural power; miracle (Arb)

-karaamada: (n) 1. holiness (hooli nes); glory (galoori); blessing (baleesing); charisma (kirizma) ~ barako, burhaan. 2. dignity (digniti); self-respect sharaf

magac loo baxsho gabadh in ay xagga Alle ka barakaysan tahay la filayo.

-da: (magac, dhedig, keli) arrin wixii la arki jiray dhaafsan oo qof laga arko, ruux wax uu dheeryahay dadka kale, wax dheeri ah oo aan caadi ahayn.

karaamo-da: (magac, dhedig, keli) waxa qof lagu qiimeeyo, waxa qof lagu xushmeeyo.

a: karaamad (da) [n1-f]

bw: Arabic

de: blessing, divine favor, charisma, supernatural power; miracle

lx: karaamo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: karaamo

m.dh la-mid: maraabo.

-da: (magac, dhedig, keli) murug laga nadaamoodo fal horay u dhacay. Nadaamo ka raystayoo, waxaan ka nastaa badnaa. Dh: murugo, shallayto.

f.mg3 (-aashay, -aalatay) Dhul ku gurguurasho.

(fal) dhulka dushiisa ku gurguuro.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg tamaad.

xabaalo¹: m.l 1. Qubuuro. 2. eeg xabaal².

xabaalo²; f.g3 (-aashay, -aalatay) Wax dhulka ku aasasho.

xabaalo¹: m.l Qubuuro.

xabaalo²: f.g3 (-aashay, -aalatay) Wax dhulka ku aasasho. m.f.dh, xabaalasho.

-xabaalaha: (n) graveyard (gareeyv-yaadh) cemetery (sama-tari) ~ qabuuro, qubuuro

(fal) dhulka ku aaso oo ciidda hoosteeda gasho. Haddaad hadhuudhka joonyado u wedo bohol ku xabaalo. Dh: aaso, duugo.

m.dh (-ooyin, m.l) Bir xalleefsan, godan oo xoolaha shilinta, ragaadka iyo wixi lamida looga guro.

(Xagaaya-da)

Roob xilliga xagaaga ka da'a deexda Soomaaliyada koofure qaarkeed.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Roob ka da'a xeebaha gobollada koofureed. 2. Xilliga roobkaasi da'o.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Roob ka da'a xeebaha gobollada koofureed. 2. Xilliga roobkaasi da'o.

f. n. light rain falling during the lesser dry season

-da: (magac, dhedig, keli) roob xilliga xagaaga ka da'a meelaha xeebaha ah qaarkood.

cf: roob

de: light rain falling during the lesser dry season (in southern coastal Somalia)

initial: x

lx: xagaayo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: xagaayo

m.l la-mid: xammaali.

m.l la-mid: xammaali.

(Xamasha-da)

Qof maqan, hadal ama warxun, oo hadduu joogo aan lagula dhaceen, ka sheegid.

m.f.dh eeg xamo.

vl. n. gossip, back-biting

-xamashada: (n) gossip (gaa-sap); talebearing (teeyl-beer-ing) ~ xan

-da: (magac, dhedig, keli) xan samayn qof maqan ama aan ku maqlayn wax aanu jeclayn ka sheegid.

cf: xamo

de: gossip, back-biting

initial: x

lx: xamasho

pd: (/da)

ps: vn-f

key: xamasho

-da: (magac, dhedig, keli) meel ay wax ku bartaan carruurta yaryar een dugsi gaadhin oo lagu xanaaneeyo. Dh: xaddaano.

xanaano -da: (magac, dhedig, keli) dhaqaalayn iyo daryeel gaar ah oo dhan walba ah. Dh: dhaqaale, daryeel. Li: halladaado, dayac

(fal) meel quluul ah ka dhaadhac oohoos uga sisibo. Jarka ka xaraaro. Dh: daadeg.

xaraaro: (fal) meel tiiri ah fano oo kor u fuul. Xaraaro jiirta. Dh: fano, fuul.

xaraaro-da: (magac, dhedig, keli) lulo, caajis iyo hamaahsi madax xanuun la dareemo kolka wax la bartay la joojiyo sida sigaarka, xawsada, jaadka iyo waxyaale kale oo la mid ah. Niyada ayaan jaad ka jaroo xaraaro ima hayso. Dh: hamuun, baahi.

m.dh (-ooyin, m.l) Gocasho; gocad.

(Xayaaba-da)

Lakab xalleefsan oo biyaha fadhiya iyo wixii la mid ah, korkooda ku samaysma.