xakamays

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg raamayn.

(Saamays-ka)

1. Wax qof ama wax ku yimaada oo raad xoog leh, oo oogada iyo maanku iska gartaan oo wax ku qaybsadaan, ku reeba.

2. Karti wax kale sabab u noqon karta, ama keeni karta, ama abuuri karta ama beddeli karta.

m.l la-mid: saamayn.

m. n. effect, impression

-ka: (n) effect (i-fakt) ~ see [eeg] saamayn-ta

-ka: (magac, lab, keli) karti wax kale u noqota sabab ku keenta isbeddel.

de: effect, impression

initial: s

lx: saamays

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: saamays

-ta: (magac, dhedig, keli) xaabo gurasho. Meel magaalo ka fog ayaa xaabays lagu yagaan. Dh: qoryays, xaabays.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xammay.

-ka: (magac, lab, keli) eeg haramayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg laxamayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaramayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xarakayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) isticmaalkiisa mamnuucid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg farsamayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg nacamlayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qardamayn.

-ka: (magac, lab, keli) xabbado ku ridid.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xadantayn.

m.l la-mid: xalaalayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xalaalayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xalladayn. xalladee: (fal) xallad u yeel oo wax dadka soo jiita ka dhig. Dh: qurxi, xalladay.

-ta: (magac, dhedig, keli) xeelad iyo xarfad adeegsasho.

-ka: (magac, lab, keli) orod xoog ah.

-ka: (magac, lab, keli) shakamayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg xanaakadayn.

(Kamas-ta)

Labada indhood iyo sanqaroorka dhexdooda oo hoos u ceshan.

m.dh Inta u dhexeysa koodka iyo sanqaroorka oo ku beegan indhaha oo aad u godan.

m.dh Inta u dhexeysa koodka iyo sanqaroorka oo ku beegan indhaha oo aad u godan.

f. n. low placement of the bridge of the nose

-ta: (n) snub-nosed face

-ta: (magac, dhedig, keli) saqaroor godan oohoos diisan. Gabadh kamas leh buu Kayd guursaday.

de: low placement of the bridge of the nose (considered ugly)

lx: kamas

pd: (-ta)

ps: n1-f / n2a-f

key: kamas

-ka: (magac, lab, keli) bir iyo suuman isku xidhan oo fardaha afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duduwo. Faraska xakamka sudh oo sii daa.

xakam -ka: (magac, lab, keli) ninka ciyaaraha, garta, ama tartannada kale kala dhexdexaadiya. Ciyaartoygu waxay xakamka ku eedeeyeen xaglin. Dh: dhexdhexaadiye.

-ta: (magac, dhedig, keli) dumarka caruurta iyo dadka aan tamar lahayn. Dh: birimageyday, maxas.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aabayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aanayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg asmayn.

-ka: (magac, lab, keli) sariir iyo wax la mid ah, ku dul dakayn

(tilmaame) meel carradeedu xuntahay.

(Samays-ka)

1. Wax qabashada wax la qabanayo.

2. Meelaha wax lagu sameeyo.

m.l (-syo, m.dh) 1. Nooc dermooyinka ka mid ah. 2. la-mid: samayn¹.

-ka: (magac, lab, keli) eeg samayn.

(fal) dan ka gal oo wax ka qabashada arrin jirta xil iska saar. Dh: xaallee.

-ka: (n) [plural ofxaas] wives (waay-vis); families (faa-milis) ~ reer, afooyin

m.l la-mid: xagaa.

(Hagai) N Ziziphus mauritiana Lam. Rhamnaceae.

N Ziziphus mucronata Willd. Rhamnaceae.

-ta: (magac, dhedig, keli) xag qudha neef irmaan ka maalid. Hadduu sucu naasaha dhinac la'yahay xagays ayaa lagu maalaa.

xagays-ta: (magac, dhedig, keli) dhan qudha qof kula legdamid ama labada gacmood midba nin kula qabasho. Ninkaan xagays ku ledgay miyuu iska kay celin karaa. Dh: xagayn, xagagelin.

xakaar¹: m.l Dhibaato; kadeed.

xakaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Shiddo la kulmid.

xakaar¹: m.l Dhibaato; kadeed.

xakaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Shiddo la kulmid. m.f.dh, xakaarid.

m. n., [abstract] difficulty, torment, misery

xakaar [inchoative] v. be in difficulty, be in misery

-ka: (magac, lab, keli) kaydsi cunto dadka oo u baahan la kaydiyo si kolka baahidu sii biirto qiimaha loo kordhiyo. Dh: madhax.

(Xakama-ha)

Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

m.l (-mayaal, m.l/dh) Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

m.l (-mayaal, m.l/dh) Bir iyo suuman isku xiran oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duwduwo.

m. n.; [vn. ext.]: bridle, rein; curb ~ curbing

-ha: (n) bridle (bareeydel)-, curb (keerb); lasso (laaso); lariat (laarit); leash (liish) ~ jare

-ha: (magac, lab, keli) bir iyo suuman isku xidhan oo faraska afka iyo madaxa loo geliyo oo lagu qabto laguna duduwo ama lagu maamulo.

cf: jaar

de: bridle, rein; [vn ext.] curb ~ curbing

initial: x

lx: xakame

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: xakame

(fal) cuntooyinka badh u diid oo ka soomi. Ka xammay cusbada dhiikar ayuu leeyahaye. Dh: mamnuuc, xammee.

xammay: (fal) karkari oo heerka ugu kulul gaadhsii. Biyaha xammay. Dh: kululee, bayli.

xammay: (fal) kaynaani oo xoog u eryo. Faraska xammay. Dh: ordisii.

xammay: (fal) saacad iyo wax la mid ah buuxi oo cabbay. Beytariga xammay. Dh: buuxi, cabbee.

(fal) xanafta ka baabi'i oo isku sin. Dh: masax

xasaas: (fal) dhagaxdaawe masax oo in wax lagu dubi karo u diyaari. Daawaha xasaas intaanad gooshka ku shubin.

xasaas -ka: (magac, lab, keli) xasaasad; masaxaad.

-ka: (magac, lab, keli) xas ama meel qarsoon oo kale ku qarin. Dh: xasayn.

(Xumays-ta)

1. Oogada dadka inteeda la qarsho; cawro.

2. Hilbaha inta uurkujirta ah.

3. xoolaha iyo dadka intooda tabarta yar.

xumays¹: m.l la-mid: xumayn.

xumays²: m.dh.u 1. Cawro; oogada dadka inta la qarsho. 2. Hilbaha inta uurkujirta ah.

3. Xoolaha iyo dadka intooda tabarta yar.

f. n., [collective] private parts, genitals, genitalia

xumays [feminine] n., [collective] entrails, internal organs

xumays [feminine] n., [collective] weak livestock ~ people

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha iyo dadka intooda tamarta yar.

xumays-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xumayn.

xumays-ta: (magac, dhedig, keli) cawrada inta u qofku qarsado ee dharka ka hoosaysa. Nimay xumaystu xanuunaysaa wuu waadhwaadhsadaa. Dh: cawro.

-ka: (magac, lab, keli) eeg yakayn.

yakays -ta: (magac, dhedig, keli) xoog u xidhid.

(Yamays-ka)

Dhul weyn oo wareegsan oo go'ay oo salkiisu fog yahay oo inta badan biyo galaan, sida kan Gaalkacyo ku yaal.

m.l (botani) Dhul weyn oo wareegsan oo go'ay oo salkiisu fogyahay oo inta badan biyo galaan, sida kan Gaalkacyo ku yaal.

m.l (botani) Dhul weyn oo wareegsan oo go'ay oo salkiisu fogyahay oo inta badan biyo galaan, sida kan Gaalkacyo ku yaal.

m. n. deep pond, crevasse filled with water

(Yamais) N, C? Heteropogon contortus (L) Roem. & Achult. Gramineae.

-ka: (magac, lab, keli) Dhul weyn oo godan. oo biyo fadhiisin ah. Geelu yamays buu ka soo cabbay. Dh: yanuun.

de: deep pond, crevasse filled with water Found only in the town of Galkaayo

initial: y

lx: yamays

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: yamays

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg agagayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ararayn.

Atomisation

-ka: (magac, lab, keli) eeg caadayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caanayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caatayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhamayn.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, gaal ka yeelid.

gaalays-ta: (magac, dhedig, keli) middi weyn oo af badan. Cali gaallays buu soo tuntay.

-ka: (magac, lab, keli) eeg haarayn.

fal) beer, haramaha ka gur; ka jar.

(Jaamayn-ta)

1. Jaamo ka dhigid; cad cad ka dhigid.

2. Jaan la dhicid; kabayn; cagayn.

3. Sacab tumid.

m.f.dh eeg jaamee.