ereyga

xagan-geel

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

XAGAN-GEEL

DHAN

(Haggan-gel) N Chionothrix somalensis (S.Moore) Hook.F. Amaranthaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

DARAN-GEEL

DHAFAN

(darn-gel) N Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

YAGAR-GEEL

DHAFAN

(Yagar-gel) May Sida ovata Forsk. Malvaceae.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

magangel

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) is dhiibid uu qof cabsanayaa uu cid isku dhiibo si waxa uu ka cabsanyo looga badbaadiyo. Dh: magangal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

darangeel

DHAFANDHAAF

m.dh Nooc daranta ka mid ah oo dhaadheer.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

darangeel

DHAFANDHAAF

-sha: (magac, dhedig, keli) jaad daranta ka mid ah oo geelu jecel yahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

RAAR-GEEL

DHAFANDHAAF

(Rar-gel) S Basanantha merolae Raimodo & Moggi. Passifloraceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

XAGAN-BOWLE

DHAFANDHAAF

(Haggan-bouns) N Celosia polystachia (Forsk) Townsend Amaranthaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daangee

DHAFANDHAAF

f.g2 (-geeyay, -gaysay) Badar daango ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ganjeel

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) albaab weyn.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xaargee

DHAFANDHAAF

(fal) ilma yar meel uu ku xaaro gee. Wiilka yari wuu cabsoonayaaye xaargee.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xaggeed

DHAFANDHAAF

question word, vl. pron. where ... you?

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xaggeed

DHAFANDHAAF

(pronoun you plus where) where., you... ~ xaggaad. Ex: xaggeed qabatay? where were you?

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xaggeed

DHAFANDHAAF
1

de: where ... you?

2

initial: x

3

lx: xaggeed

4

ps: qw + vpro

5

xe: Where are you going?

6

xv: Xaggeed tegaysaa?

7

key: xaggeed

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xaggeen

DHAFANDHAAF

question word, vl. pron. where ... I?

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xaggeen

DHAFANDHAAF
1

de: where ... I?

2

initial: x

3

lx: xaggeen

4

ps: qw + vpro

5

xe: Where can I find this medicine?

6

xv: xaggaan = xag + -kee + baan

7

key: xaggeen

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

darangee

DHAFANDHAAF

f.g2 (-geeyay, -geysay) Xoolo, meel daran leh daajin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

darangee

DHAFANDHAAF

v. take animals to where they can graze on a specific plant

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

darangee

DHAFANDHAAF

(fal) meel uu daaq ka baxo gey ama ku soofi. Riyaha darangee.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

darangee

DHAFANDHAAF
1

cf: daran

2

de: take animals to where they can graze on a specific plant

3

lx: darangee

4

pd: (darangeeyey)

5

ps: v2b=tr

6

key: darangee

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

magangal

DHAFANDHAAF
1

magangal¹: m.l la-mid: magangelid.

2

magangal²: f.g/mg. 1 (-alay, -ashay; -geli) Cid magan u noqosho (qof).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

magangal

DHAFANDHAAF

f.g/mg1 (-alay, -ashay; -geli) Cid magan u noqosho (qof). m.f.dh, magangelid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

magangal

DHAFANDHAAF

v., [compound] take sanctuary, seek refuge ~ asylum

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

magangal

DHAFANDHAAF

-ay / magangashay: (v) take refuge; take cover; find shelter

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

magangal

DHAFANDHAAF
1

(fal) badbaado weydiiso; magan u noqo. cid ku badbaadin karta cadawga ka magangal.

2

magangal -ka: (magac, lab, keli) cid badbaado weydiisasho; cid magan u noqosho. Magangalku waa dhaqan soo jireen ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

magangal

DHAFANDHAAF
1

de: take sanctuary, seek refuge ~ asylum

2

lx: magangal

3

nt: magangal (ka) [vn2-m]

4

pd: (magangalay)

5

ps: v1=cmp

6

key: magangal

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xadantee

DHAFANDHAAF

(fal) eeg xadantay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Xagaa-ga

DHAFANDHAAF

été.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xagaafee

DHAFANDHAAF

f.g2 (-feeyay, -feysay) Neef xagaafo shilin, ragaad kaga gurid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xagageli

DHAFANDHAAF

(fal) laba qof la legdan oo midba dhinac mar keliya kula legdan. Dh: xagee.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xanantee

DHAFANDHAAF

f.g2 (-teeyay, -taysay) la-mid: xadatee.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xanantee

DHAFANDHAAF

(fal) faraha caaradooda dubkiisa si aayar ah u dul marmari oo kaga jidhiidhici. Xanantee ha baraarugee. Dh: xadantee, xanatee.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

afar-gees

DHAFANDHAAF

-ka: (n) square (isku-weer) ~ isku wareeg

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Caanateel

DHAFANDHAAF
1

(Caanateel-ta)

2

Xoolo si gaar ah loo dhaqo, in caanohooda iyo waxa caanaha laga sameeyo la iibsho; maamulka xoolaha jaadkaas ah, iyo meesha lagu hayo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

caanateel

DHAFANDHAAF
1

caanateel¹: m.l 1. la-mid: caanaddiiq 1. 2.C. ah: xoolo lagu dhaqo meel u dhow tuulo ama magaalo si caanahooda loo suuqgeeyo. 3. C. ah: qof dhaqa xoolahaas. 3. la-mid: caanateelid.

2

caanateel²: f.g1 (-eelay, -eeshay) Meel magaalo ama tuulo u dhow xoolo ku dhaqid si caanahooda loo suuq geysto. la-mid: caanaddiiq².

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

caanateel

DHAFANDHAAF
1

f. n. dairy cattle, dairy farming, dairy

2

caanateel: v. raise dairy cattle

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

caanateel

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) xoolo si gaar ah loo dhaqaaleeyay oo caanahooga iyo wixii ka soo baxa oo la iibgeeyo. Dh: caanadiiq.

2

caanateel -ka: (magacwadareed) dadka caanaha xoolahooda iibsha oo aalaa aan ka fogaan magaalooyinka iyo tuulooyinka oo agtooda dega. Dh: caanadiiq.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

cagabbeel

DHAFANDHAAF
1

cagabbeel¹: m.l Hanti yar oo la siiyo qof baadi doonay.

2

cagabbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Ku c.: qof, baadidoon daal badan kala kulmid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

CAYO-GEEL

DHAFANDHAAF

(Aiyo-gel) C Gynandropsis gynandra (L) Brig. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hagarbeel

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) daacadnimo iyo lillaahi wax u qabasho. Dh: hagarla'aan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

magangeli

DHAFANDHAAF

f.g2 (-iyay, -isay) Qof magangelyo siin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

magangeli

DHAFANDHAAF

f.g2 (-iyay, -isay) Qof magangelyo siin. m.f.dh, magangelin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

magangeli

DHAFANDHAAF

v., [compound] give sanctuary ~ asylum; protect

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

magangeli

DHAFANDHAAF

(fal) cid magan ku weydiisata badbaadi oo cadawga ay ka cabsanayso ka celi. Ninka magan kuugu yimaad adna magangeli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

magangeli

DHAFANDHAAF
1

de: give sanctuary ~ asylum; protect

2

lx: magangeli

3

nt: magangelis (ka) [vn-m], magangelin (ta) [vn-f]

4

pd: (magangeliyey)

5

ps: v2a=cmp

6

key: magangeli

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

talanteel

DHAFANDHAAF
1

talanteel¹: m.l la-mid: teelteel¹.

2

talanteel²: f.g1 (-eelay, -eeshay) la-mid: teelteel².

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

talanteel

DHAFANDHAAF

m.l.kh la-mid: teelteel.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

talanteel

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) wax aan isku dhodhoweyn; si teelteel ah u yaal, kala firidhsan.

2

talanteel -ka: (magac, lab, keli) wax aan isku dhoweyn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xagaggeli

DHAFANDHAAF

f.mg2 (-iyay, -isay) U x.: labo qof oo isku dhinac ah, keli ula legdamid; midba xag u deyn.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xagaggeli

DHAFANDHAAF

(fal) laba qof la legdan oo midba dhinac mar keliya kula legdan. Labadaa wiil u xagageli. Dh: xagee.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xagalbeeg

DHAFANDHAAF

-ga: (magac, lab, keli) qalab lagu cabbiro xaglaha oo u eg xagal toosan oo loo qaybshay 180 xaglood oo isku sargo'an.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xugnugeyl

DHAFANDHAAF
1

(Xugnugeyl-ka)

2

Xufnugeyl.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xugnugeyl

DHAFANDHAAF

m. n., [collective] weak livestock

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xugnugeyl

DHAFANDHAAF
1

de: weak livestock

2

initial: x

3

lx: xugnugeyl

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-col

6

see: xufnugeyl

7

key: xugnugeyl

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

ASKAX-GEEL

DHAFANDHAAF

(Askah-gel) N Pentarrhinum insipidum E.May. Asclepiadaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

taran-leeb

DHAFANDHAAF

m.l (xisaab) Taranka laba leeb oo ku siiya leeb saddexaad. Taranka labada leeb A iyo B waxa loo qoraa AxB, waa leeb laxaaddiisu yahay A B sin theta, taas oo A iyo B ay yihiin laxaadyada A iyo B, theta-na tahay xagasha u dhexeysa A iyo B. Jihada taranka leebka waxa uu ku yahay xaglo qumman leebabka A iyo B.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

XAGAR-JAREER

DHAFANDHAAF
1

(Hagar-jarer) S Commiphora erythraea (Ehrenb) Engl. Burseraceae.

2

S Commiphora kataf (Forsk) Engl. Burseraceae.

3

C Commiphora pseudopaolii Gillett. Burseraceae.

4

C, S Commiphora africana (A.Rich.) Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

baraqnugeyl

DHAFANDHAAF

m.l la-mid: baraqnuglaan.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

baraqnugeyl

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) qof qalbi jilicsan oo fulay ah. Baraqnugeylka baashaa nagala mar. Dh: beernugayl, beerjileec, qalbinugeyl.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dagaaljecel

DHAFANDHAAF

f.mg4 (-claa, -clayd) Qof shiddoole ah ahaansho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dagaaljecel

DHAFANDHAAF

adj., [expression] bellicose, fond of war, eager to fight

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dagaaljecel

DHAFANDHAAF

-sha: (magac, dhedig, keli) dhallinta aan khibrad dagaal lahayn ee dhiirranaanta leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dagaaljecel

DHAFANDHAAF
1

de: bellicose, fond of war, eager to fight

2

lx: dagaaljecel

3

pd: (dagaaljeclaa)

4

ps: adj-expr

5

key: dagaaljecel

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dheganugeyl

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) farriin iyo talo, maqli'ogid. Dh: dhegafudayd.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

magac-dheer

DHAFANDHAAF

-aa: (adj) famous (feeymas); widely known; eminent (emanant), prominent (pro manant); celebrated ~ caan

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

NAGAAR-DEEB

DHAFANDHAAF

(Nagardeb) C Corchorus stenophyllus (Schum.) Weimarck. Tiliaceae.

waa la naqliyay ✓

Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]

Raando-geed

DHAFANDHAAF

Nooc ka tirsan faaradaha oo middida mooyee inta kale ka samaysan tahay loox good adayg ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

shan-geesle

DHAFANDHAAF

-shan-geeslaha: (n) pentagon (pentagon) ~ qaab shan-geesle leh

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xukun-jecel

DHAFANDHAAF

-aa / ayd: (adj) domineering (doma-niir-ing) ; authoritarian (o-thoori-teeriyan)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

QARAN-NAGEEYS

DHAFANDHAAF

(Garan-nagheis) S Gossypium stocksii Mast. Malvaceae.

waa la naqliyay ✓