xadhigxadhig

-ha: (magac, lab, keli) qof qaraabo ahaan kuu dhaw oo gardarradaada qaban kara gartaadana kuu dooni kara. Dh: aabbo, xidhe.

(fal) qof sumoobay ama bahali qaniintay dawo sii. Dh: balaladi, xaraari.

xadhaadhi: (fal) sumayn aan lagu dhiman ku samee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof bahali qaniintay ama sumoobay wax xadhaadhka bi'iya siin.

m.l Nagaar dhaadheer oo dhulka ku faalala, oo geelu aad u jecel yahay

(Badi-badi) S, May Rottboellia cochinchinensis (Lour) Clayton. Gramineae.

-ga: (magac, lab, keli) meesha labada lugood la saaro ee raadku ku hadho.

addindhig-ga: (magac, lab, keli) saxeexa qofku uu suulkiisa dhigo ama farihiisa kale mid ka mid ah.

(fal) barwaaqo iyo liibaan gaadhsii. Badhaadhi Allahayow maatida baradu ka xumataay. Dh: baraari, barwaaqee.

-ga: (magac, lab, keli) dad, xoolo ama wax kale oo si aan habaysnayn u fadhiya meelo isku dhowdhow.

(fal) kala hadal; si cabsiyi ku jirto u hantaatac. Dh: wataatac.

wadhaadhi -ga: (magac, lab, keli) hadal is dhec yaac ah oo uu ku hadaaqo qof cabsanaya ama argagaxsani. Wadhaadhiga jooji oo calool adkaw.

(fal) wixii yaalba dhammee oo faaruqi. Tukaanka xandhadhi oo leexee.

(fal) cid ka war hay oo hoo iyo hiil la garab joog. Qaraabada xidhiidhi. Dh: xiriiri. Li: goo.

xidhiidhi: (fal) wax xidhiidh ah oo is daba teedsan ka dhig: awr mid walba hoggaankiisa midka kale dabadiisa ugu xidh oo haysku xigxigaan. Xidhiidhi awrta. Dh: xiriiri.

-da: (magac, dhedig, keli) liibaan helid; farxad iyo raynrayn ku jirtid. Dad iyo duunyo ba badhaadhid Allow na gaadhsii. Dh: baraarid, lii, barwaaqoobid, rayrayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

-ga: (magac, lab, keli) jaajuur la dhigo meel in wax laga dhiso la doonyo oo astaan u ah billawga mashruuc la dhisayo.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg fadhfadhad.

-da: (magac, dhedig, keli) aad u kibrid oo xadka dhaafid. Wiilyar oo madhmadhid sanka la taagaya ayaa gabadha caayay. Dh: kibrid.

madhmadhid -da: (magac, dhedig, keli) aad u qudhmid oo urid. Harag la aasay madhmadhid ka sug. Dh: qudhmid, qurmid.

-da: (magac, dhedig, keli) qadhiidh yar afka ku shubasho; far iyo suul ku qaadasho. Dh: qadhiidhad, qariirid.

-da: (magac, dhedig, keli) qabaw ama xummad darteed la gariirid. Dh: jarayn, jarcayn, burunjiyeyn, qarqarid.

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar ay laba kooxoox kala jiitaan xadhig oo ta wax jiidataayi badiso. Dh: xarigjiid.

-ta: (magac, dhedig, keli) idlayn oo wixii yaalba wada qaadid.

-da: (magac, dhedig, keli) xidhiidh isku xiga noqosho.

xidhiidhid-da: (magac, dhedig, keli) cid xidhiidh la yeelasho. Dh: xidhiidhis, xiriirid.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka war hayn oo hoo iyo hiilba la garab joogid. Dh: xiriirin, xidhiidhis.

xidhiidhin -ta: (magac, dhodig, keli) wax si taxane ah isku dabajoogin oo midba midka ka dambeeya ku aaddin. Dh: xiriirin.

xidhiidhin -ta: (magac, dhedig, keli) cilaaqo wanaagsan la samayn. Dh: xiriiris.

m.l Biyo si kedis ah oo dar-dar ah u shubma ee uu gaar ahaan keeno roobka weyn ee ka da'a waadiyada meelaha lamadegaan-u-ekeyaasha ah.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhiidhin.

-da: (magac, dhedig, keli) in mar ka badan xidhid. Xidhxidhidda jiho qudha u daa. Dh: xirxirid, xirxiris.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xidhxidhid.

(Harig-harig) N Ipomoea sinensis (Desr) Choisy. Convolvulaceae.

N Merremia semisagitta (peter) Dandy. Convolvulaceae.

N Launaea sarmentosa (Willd) Kuntze. Compositae.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ku noqnoqosho; meel tegtegid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, u tegtegis; ku noqnoqosho oo ka warhayn.

-ay/ -tay/ -een/ -nay: (v) 1. compare (kom peer); liken (laay ken); contrast (kontrast) juxtapose (jakis-tapows). 2. put or place side by side ~isbarbar dhig, isgarabdhig

-da: (magac, dhedig, keli) socod lugaha la kala fogeeyo oo ah sida ay u socdaan carruurta la qudaa. Waadhiwaadhida daa oo saani u soco. Dh: waadhwaadhsi.

waadhiwaadhi -da: (magac, dhedig, keli) xilli barwaaqo la yahay. Dh: bashbash, berisamaad.

-ka: (magac, lab, keli) hor Ilaahay, wax loola baxo. Ayaa aakhiradhigad la baxaya oo masaajidka nala dhisaya? Dh: sadaqo, sadaqad, dar-Alle.

-ha: (magac, lab, keli) askari sita derejada u dhexaysa labaxadhigle iyo xiddigle.