xabag — Macnaha & Turjumaada

1

(Xabag-ta)

2

1. Dhacaan geedaha qaarkood ka yimaada ama laga liso oo kolkii uu neecawda dareemo is-qabsada oo adkaada.

3

2. Hunguriga cad, meesha curtu ku taal; cone; dig.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (-bko, m.l) Dhacaan geedaha qaarkood ka yimaada ama laga liso oo kolkii uu neecaawda dareemo isqabsada oo adkaada. 2. Hunguriga cad meesha curtu ku taal; cune; dig.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (-bko, m.l) Dhacaan geedaha qaarkood ka yimaada ama laga liso oo kolkii uu neecaawda dareemo isqabsada oo adkaada. 2. Hunguriga cad meesha curtu ku taal; cune; dig.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): gum, resin; sealing wax; glue

waa la naqliyay ✓

(Habag) N Blepharis fruticulosa C.B.Cl. Acanthaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. glue (guluu); adhesive (aadh-hii-siv) ~ koollo. 2. resin (ree-zen); gum (gam); wax (waakis)

waa la naqliyay ✓

1

Colla

2

Gum

waa la naqliyay ✓

1

Colla

2

Gum

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dheecaan ka yimaadda ama laga liso geedaha qaarkood oo kolkii uu neecaw dareemo isqabsada oo adkaada. Xabag cadaadeed ayaan suuga ka iibsaday. Dh: xamag.

2

xabag -ta: (magac, dhedig, keli) kool caagagga lagu nabo oo carruurta marrinhabawdaa ay nuugaan oo ku sakhraamaan. Ilmaha derbi jiifka ahi xabag inuu barto halis ayuu ugu jiraa. Dh: xamag.

waa la naqliyay ✓

1

de: gum, resin; [ext.] sealing wax; glue

2

initial: x

3

lx: xabag

4

pd: (-ta Pl: xabko (/ha))

5

ps: n3-f-mass

6

key: xabag

waa la naqliyay ✓

m.dh Xilliyada diraaceed mid ka mid ah oo leh dabeylo qabow iyo mararka qaarkood roob aan badnayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xilliyada diraaceed mid ka mid ah oo leh dabeylo qabow iyo mararka qaarkood roob aan badnayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xabad-ka)

2

Laab; gaaddo; shaf; (ama xabud).

waa la naqliyay ✓

m.l Laab; gaaddo; shaf.

waa la naqliyay ✓

m.l Laab; gaaddo; shaf.

waa la naqliyay ✓

m. n. chest, breast; fat from the flank

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) chest (fast); breast (bareest) ~ laab, shaf

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig keli) wax keliya; in badan hal ka mid ah. Dh: hal, xabbad, midh.

2

xabad -da: (magac, dhedig, keli) hal rasaas ah; rasaasta qoryaha iyo baastooladaha laga tuuro. Dh: xabbad.

3

xabad-ka: (magac, lab keli) hunguriga cad meesha curtu ku taal. Dh: cune, dig.

4

xabad-ka: (magac, lab, keli) qofka inta ka sarraysa caloosha kana hoosaysa dhuunta. Dh: bayd, laab, gaaddo, shaf, xabud.

waa la naqliyay ✓

1

bw: xabud

2

cf: baruur, gaaddo, laab, shaf

3

de: chest, breast; fat from the flank

4

initial: x

5

lx: xabad

6

pd: (-ka)

7

ps: n2a-m

8

key: xabad

waa la naqliyay ✓

صَدْرِ مَا بَيْنَ الْعُنُقِ وَالْبَطْنِ

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) dhuun; hunguri; cune.

2

xamag -ta: (magac, dhedig, keli) dheecaan ka yimaadda ama laga liso geedaha qaarkood oo kolkii uu neecaw dareemo isqabsada oo adkaada. Xamag cadaadeed ayaan suuqa ka iibsaday. Dh: xabag.

waa la naqliyay ✓

1

(Awlal-ka)

2

1. (hilib) Dhinac; sarar.

3

2. Malabka kiisa raagey oo madow; xabagbarshi raagtey.

waa la naqliyay ✓

1

(Baqbaq-a)

2

1. Dhegdhegga indhaha buka ama aan nadiifka ahayni yeeshaan; fiish; dhalxan (baqbaq qoyan), xafajo (baqbaq qallalan).

3

2. Xabagta gabowdey.

waa la naqliyay ✓

1

(Beeya-da)

2

Xabag kolkii la shido aad u udgoon oo xijiga ka baxda; mayddi.

waa la naqliyay ✓

1

(Birdhi-ga)

2

1. Cad yar oo xabag ah ama dhagaxa qaaliga ah.

3

2. Iniin kastoo badanaa dhalaalaysa.

4

3. Midab dhibco ama baro leh.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Cadaad-da) Geed qodxo yaryar oo qarqaroofsan leh oo xabag wanaagsan dhala.

2

2. (Cadaad-ka) Xiddigga lixaha ka danbeeya; galgaal; laxmar.

waa la naqliyay ✓

1

(Canbar-ka)

2

Wax xabag xabag ah oo madow ama beey leh iyo ur lifaaqoon: jaadadka neberiga mid kamid ah uurkiisa (xiidmihiisa) buu ku samaysmaa oo xeebaha baddaa laga helaa; Waxyaalo ud'udgoon baa laga sameeyaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Cuna-ha)

2

1. Dhuunta cunnadu marto oo u dhexaysa afka iyo caloosha, qaarkeeda sare; hunguri; dhuun; booc; xabag; dig.

3

2. Wax cuna; cunaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegdheg-ga)

2

1. Qoyaan layiig ah oo wuxuu taabto qabqabsada sida xabagta iyo caanaha cinjirka.

3

2. Baqbaq, dheged, karriin, uskag.

4

3. Dhawr jeer wax ku dhegid.

waa la naqliyay ✓

1

(Faleen-ka)

2

1. Xabkaha xijiga ka baxa.

3

2. Dhirta xabagta.

waa la naqliyay ✓

1

(Foox-a)

2

Xabag jaadad badan ah oo udgoon oo la shito; luubaan; beeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Gowlalla-da)

2

Geed xabag iyo asal aad u wanaagsan leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadi-ga)

2

Geed-quwaaxa geed kamid ah, oo xabag wanaagsan oo udgoon oo la ganacsado dhala.

waa la naqliyay ✓

1

(Huyun-ka)

2

Geed-abaareed xabag wanaagsan dhala.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaleefan-ka)

2

Geed cadaadda u eg oo xabag wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

1

(Jeerin-ka)

2

Geed gumarta u eg; wuxuu dhalaa xabag iyo miro wanaagsan (quulle).

waa la naqliyay ✓

1

(Jiiqjiiqla-ha)

2

1. Geed jeerinka iyo gumarta la bah ah oo leh qodxo dheerdheer, xabag iyo miro quulle ah.

3

2. Bahal jirriqaaga u eg.

waa la naqliyay ✓

1

(Kaafuur-ka)

2

1. Geed Shiinada Koofure iyo meelahaas ka baxa; wuxuu lee yahay caleemo weligood cagaaran iyo ubax midabkiisu yahay caddaan waxyar oo cillaan ahi dheeho oo kaafuur udgoon laga soo saaro.

3

2. Dhacaan geedka kaafuurka laga soo saaro oo waxyaalo badan oo kala geddisan laga sameeyo siiba dawooyinka (waa dhacaan-xabageed aad iyo aad u udgoon, oo ololi og, oo cad).

waa la naqliyay ✓

1

(Lis-ta)

2

1. Caano kolkaas la lisay.

3

2. Wax kastoo caano ama dhacaan leh sida xabagta iyo cinjirka iyo dhiinka miraha, oo la soo tuujiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Luubaan-ta)

2

Xabag ka baxda geedaha xijiga oo udgoon oo la shito; beeyo; mayddi; foox.

waa la naqliyay ✓

1

(Luul-ka)

2

Iniino kulkulucsan oo dhagaxdidib ama xaraar ah oo badanaa cad kolkolna midabyo kale leh oo aad qaali u ah; waxaa si yaab leh u sameeya lohodka qaarkiis: qalbacyada dhulmanta bahalku ku jiro baa waxaa soo dhexgala bahal kaloo yar ama iniin ciid ah ama wax kale; kolkaasaa bahalku si uu waxaan gudihiisa soo galay uga nabad galo, dhacaan qoyan oo xabag oo kale ah ku daboolaa oo kubbad kulucsan ka dhigaa; dabadeed kubbaddaa adkaata oo luul noqota; luulka la beero isaguna waa la mid: qalbacyada gudohooda baa uun wax loo geshaa oo dabadeed bahalku luul ka dhigaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Shabag-ga)

2

Daliigo silig ah ama wax kale oo la mid ah oo sida shabaagta u samaysan; taxtax; (ama shabaq).

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) 1. Daliigyo silig ama caag ah oo sida shabaagta u samaysan oo dhowraarin loogu talaggalo. 2. Nooc kabaha ka mid ah oo ka samaysan maas ama rabar. la-mid: shabaq, shabaag.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gyo, m.dh) 1. Daliigyo silig ama caag ah oo sida shabaagta u samaysan oo dhowraarin loogu talaggalo. 2. Nooc kabaha ka mid ah oo ka samaysan maas ama rabar. la-mid: shabaq, shabaag.

waa la naqliyay ✓

m. n. net; fish-net

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) a net, usually one for capturing fish ~ shabaag, shabaq

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) daliigo silig ah ama wax kale ah oo daldaloola ama sida shaaxda u samaysan. Dh: taxtax, shabaq.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: net; fish-net

3

initial: s

4

lx: shabag

5

pd: (-ga Pl: shabaag (ta))

6

ps: n2a-m, n8-m

7

key: shabag

waa la naqliyay ✓

1

(Xabaa-sha)

2

Godka dadka dhinta lagu xabaalo; qabri (ama xawaal).

waa la naqliyay ✓

1

xabaal¹: m.l la-mid: xabaalid.

2

xabaal²: m.dh (-lo, m.l) Qabri.

3

xabaal³: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aasid.

waa la naqliyay ✓

1

xabaal¹: m.dh (-lo, m.l) Qabri.

2

xabaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax aasid. m.f.dh, xabaalid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. tomb, grave, cemetery

2

xabaal v. bury (a person), inter; dig a grave

waa la naqliyay ✓

1

-xabaasha: (n) grave (gareeyv); tomb (tuum); a place of burial ~ duug, qabri

2

xabaal -ay / xabaashay: (v) bury (bee-ri); bury in the ground; inter (in-teer) ~ aas

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qabri ku aas; god u qod oo ku aas Meydka xabaal. Dh: duug, asaruur.

2

xabaal-sha: (magac, dhedig keli) godka dada dhinta lagu xabaalo. Xeeldheereheedii, kol hadd xabaal galay ayaa xarafkii hoosdhabi. Dh: qabri, xawaal.

waa la naqliyay ✓

مَقْبَرَة، قَبْرِ

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhegdheg ay indhuhu yeeshaan subixii gaar ahaan kolka ay bukaan. Dh: xafajo, himish.

waa la naqliyay ✓

1

(Xabash-ka)

2

1. Addoon; bidde.

3

2. Doog; naq; xamash.

waa la naqliyay ✓

m.l (-shyo, m.dh) Addoon; bidde.

waa la naqliyay ✓

m.l (-shyo, m.dh) Addoon; bidde.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. derogatory term for a member of low-status group in traditional society

2

xabash m. n., [collective] new grass

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) magac magacyadii hore ee Geeska Afrika loo yaqaannay ka mid ah. Dh: Xabashi.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab keli) doog, naq, xamash.

waa la naqliyay ✓

1

(Xabbad-da)

2

1. Saanadda buntukha laga rido middeed; waxay ka kooban tahay fuuq (qashar) baaruudi ku jirto iyo gumuc; rasaas.

3

2. Cudur dadka ku dhaca; waraabow.

4

3. Wax keli ah; mid.

5

4. Iniin.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (-do, m.l) Saanadda buntukha laga rido middeed; rasaas. 2. Cudur dadka ku dhaca; waraabow. 3. Wax keli ah; mid. 4. (-do, m.l) Iniin.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (-do, m.l) Saanadda buntukha laga rido middeed; rasaas. 2. Cudur dadka ku dhaca; waraabow. 3. Wax keli ah; mid. 4. (-do, m.l) Iniin.

waa la naqliyay ✓

1

num. piece, one unit (of something); single thing, sole, solo

2

xabbad [feminine] n. bullet, round of ammunition, cartridge; grain, seed, bead

3

xabbad [feminine] n., [collective] syphilis

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m piece, one unit of something; single, solo, sole; bullet, cartridge; grain, seed, bead; sprinter. Cf: Rasaas

waa la naqliyay ✓

-da: (n) [plural xabbado] 1. bullet (bulit); shell (sheet); gunfire (gan-faayar); piece of ammunition ~ rasaas, saanad. 2. single item; one (wan) ~ hal

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil loogu magac daray laabta oo ujeedadu na tahay in uu yahay mid laabta laga jecel yahay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hal keliya; mid aan labo lahayn. Xabbad xabxab ah qaado.

2

xabbad -da: (magac, dhedig, keli) laf yar col jirta miraha.

3

xabbad -da: (magac, dhedig, keli) rasaasta lagu dagaallamo ee bunduqyada noocyadooda kala duwan laga rido. Dh: afcas, rasaas. Wa: xabbado.

4

xabbad -ka: (magac, lab, keli) cudur habdhiska taranka ku dhaca oo galmada laysku qabadsiiyo. Dh: jabti, waraabowi.

waa la naqliyay ✓

رَصَاصَة، قَذِيفَةُ الْبُنْدْقِيَّةِ أَو المُسَدَّسِ إِلحَ

waa la naqliyay ✓

(Habugh) N Salsola frutescens Pall. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Xabxab-ka)

2

Qare.

waa la naqliyay ✓

m.l Qare.

waa la naqliyay ✓

m.l Qare.

waa la naqliyay ✓

n. watermelon ((Citrullus vulgaris))

waa la naqliyay ✓

(Habhab) N,Og,Dj Citrollus lanatus (Thinb) Mansf. Cucurbitaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) watermelon (wotar-melan) ~ qare

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc khudradda ka mid ah oo geedkiisu dhulka ku dagaago dabadeedna dhaliya xabbado aad u kuuskuusan oo waawayn oo biya badan. Dh: qare.

waa la naqliyay ✓

1

bw: \de

2

de: watermelon,

3

initial: x

4

lx: xabxab

5

pd: (-ka)

6

ps: n2(a)-m

7

sc: Citrullus vulgaris

8

key: xabxab

waa la naqliyay ✓

1

xagxag¹: m.l 1. Nabarro yaryar oo aan qotodheereyn oo ku yaal wax dushooda sare. 2. Cunto la kariyay inta weelka dhinacyadiisa ku dhegta.

2

xagxag²: f.g1 (-gay, -gtay) Nabarro yaryar oo aan qoto dheereyn wax dushooda sare gaarsiin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciddi ama wax kale oo saawir ah ku xarxarruufo. Wejiga ka xagxag.

2

xagxag: (fal) weel wax lagu kariyay cuntada guntiisa iyo hareerihiisa ku dhegdhegta ka xaquuq oo malqaacad ama ciddi kaga fuji oo kaga daadi.

3

xagxag -ga: (magac, lab, keli) cuntada weelka wax lagu kariyo guntiisa iyo hareerihiisa ku dhegdhegta ee laga xago.

waa la naqliyay ✓

1

(Xarbad-da)

2

Xaraabad; xarbi.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: xaraabad.

waa la naqliyay ✓

f. n. war, battle

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dagaal ay laba dhinac foodda is geliyaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: xaraabad

2

cf: xarbi

3

de: war, battle

4

initial: x

5

lx: xarbad

6

pd: (-da)

7

ps: n1-f

8

key: xarbad

waa la naqliyay ✓

1

(Xargag-ga)

2

1. Wax biyabbiyo ah, sida dhiigga, is-qabqabsadkooda.

3

2. Wax caato darteed, la engega, isku soohma.

4

3. Kawrax; engeg.

waa la naqliyay ✓

1

xargag¹: m.l 1. Wax biyabbiyo ah, sida dhiigga, is-qabsadkooda. 2. Wax caato darteed, la engega, isku soohma. 3. Kawrax; engeg. la-mid: hargag¹, xarkag¹.

2

xargag²: f.mg1 (-gay, -gtay) Subag, dhiig iyo wixi lamida wax fadhiya ama adag noqosho. la-mid: hargag², xarkag².

waa la naqliyay ✓

1

xargag¹: m.l 1. Wax biyabbiyo ah, sida dhiigga, is-qabsadkooda. 2. Wax caato darteed, la engega, isku soohma. 3. Kawrax; engeg. la-mid: hargag, xarkag.

2

xargag²: f.mg1 (-gay, -gtay) Subag, dhiig iyo wixi lamida wax fadhiya ama adag noqosho. m.f.dh, xargagid. la-mid: hargag, xarkag.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): solidification, coagulation; dry, dried out; skinny, very thin

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dusha ka engeg oo sida koolka iskugu dheg; is qabso.

2

xargag-ga: (magac, lab, keli) isku dheg iyo isqabsi ku dhaca dareeraha badhkood kolka ay laydhi xarfiso. Qabawgii dartii ayaa subaggii oo dhan xargag wada noqday.

3

xargag -ga: (magac, lab, keli) engeg caato darteed. lala engego. Ma xanuunbaa xargagga kuu keenaw Samaaloow. Dh: engeg.

4

xargag -ga: (magac, lab, keli) caleentu marka ay curdinka dhaafto ee adkaato ama gamashido.

waa la naqliyay ✓

1

xarkag¹: m.l la-mid: xargag¹.

2

xarkag²: f.mg1 (-gay, -gtay) la-mid: xargag².

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) isqasiga iyo isku dhegga uu dufanku sameeyo qabow dartii.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel buurta ka mid ah kase midab duwan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dabbaalid; xasilin. Dh: xasilin, celin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Caws caleemo dhaadheer oo rarada laga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab ..., m.l) Walax xab oo kale ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xabag dhagax hulan ku samaysanta oo daawo ah. Dh: dhaaka-xamako.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xabag ku jirta qod geedka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓