xaakin — Macnaha & Turjumaada

1

(Xaakin-ka)

2

1. Nin dal xukuma; taliye.

3

2. Garsoore; qaalli.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-nno/-immo, m.dh) Gar yaqaan ama qaalli maxkamad u jooga in uu dadka u garnaqo. 2. Qof aan eex samayn.

waa la naqliyay ✓

1

xaakin: m.l 1. (-nno/-immo, m.dh) Gar yaqaan ama qaalli maxkamad u jooga in uu dadka u garnaqo. 2. Qof aan eex samayn.

2

xaakin: m.l (-nno/-immo, m.dh) 1. Gar yaqaan ama qaalli maxkamad u jooga in uu dadka u garnaqo. 2. Qof aan eex samayn.

waa la naqliyay ✓

Common N. judge, magistrate; ruler, governor

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof caddaalad iyo xeer wax ku kala socodsiiya. Oday xaakin ah ayuu Ilaahay nagu hagaajiyay. Dh: xaakim, xeeriye.

2

xaakin -ta: (magac, dhedig, keli) khaakho ama xaako xoog ku keenid.

waa la naqliyay ✓

1

bw: xukun

2

de: judge, magistrate; [ext.] ruler, governor

3

initial: x

4

lx: xaakin

5

pd: (-ka Pl: xukaan (ta))

6

ps: n2(c)-m, n8-m

7

syn: garsoore, qaalli; taliye

8

xv: Arabic

9

key: xaakin

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) marka shey dhinac u ciiro ee aanu wada dhicin. Gaadhigu daakin ayuu sameeyay. Dh: ciir, dheelli.

waa la naqliyay ✓

1

(Laakin-ta)

2

Erey xiriiriya labo tixood oo ulajeeddooyinkoodu is diiddan yihiin ama tan danbe sheegeyso arrin kale, oo lagamamaarmaan ah oo meesha ku jirta, oo in la ogaado ama wax laga qabto u baahan; -se; illowse; ha'ahaatee; haseyeeshee.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof karti wax u leh. Maakin baan ku ahay dhigista maaddadayda. Dh: xariif, maahir.

waa la naqliyay ✓

(fal) (ku ~) hawl ama xil, cid kale u xilsaar, ku hagaaji: u dhiib.

waa la naqliyay ✓

1

(Taakin-ta)

2

Taako ku cabbirid; inta taako, maro ama wax kale ka kooban yihiin, ogaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: taakeyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) marka wax la cabbirayo oo taako lagu qiyaasay ka dhigid. Dh: taakayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaabin-ta)

2

Wada qaadid; xaaqid; xankakaabin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xaabi. la-mid: xaabis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) iday! wada qaadis. Guddaafaddu xaabinta kol qudha la wada xaabiyo ayay ku wanaagsan tahay. Dh: xankakaabin. Li: reebis.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaadin-ta)

2

Wax la qoray, ganka iyo xaadda ka xiirid, ka jarid, ka gurid; tifaftirid; salaaxid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xaadi.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dusha sare wixii ku hadhay ka qaadid; ka sifayn. Dh: xaadis.

2

xaadin -ta: (magac, dhedig, keli) wax la qoray ganka iyo xaadda ku hadha ka xiirid. Dh: xaadis, tafaftirid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) judge (jaaj); ruler (ruular)~taliye, xaakin. Ex: xaakim caadil ah; a just ruler

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof caddaalad iyo xeer wax ku kala xukuma.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaaqin-ka)

2

Qalab wax lagu xaaqo; minfiiq.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Mafiiq, minfiiq.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Mafiiq, minfiiq.

waa la naqliyay ✓

m. n. broom, brush

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) broom (buruum); sweeper (iswiiper) ~ mafiiq, minfiiq

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qalab wax lag haro. Dh: mafiiq, manfiiq, salabe, xaarin, duugme.

waa la naqliyay ✓

1

de: broom, brush

2

initial: x

3

lx: xaaqin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

syn: mafiiq ~ minfiiq

7

key: xaaqin

waa la naqliyay ✓

مكنسة، مِكْسَحَة مِقَشَةً كَنَّاسَة

waa la naqliyay ✓

1

(Xaarin-ka)

2

Weel la tolo oo fidsan oo badarka lagu haadiyo oo lagu kala sooco.

waa la naqliyay ✓

1

xaarin¹: m.l (-nno/-immo, m.dh) Weel, fidsan, godan, wareegsan oo badanaa caw ka samaysan oo badarka lagu haadiyo ama lagu kala saaro.

2

xaarin²; m.f.dh eeg xaari.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno/-immo, m.dh) Weel, fidsan, godan, wareegsan oo badanaa caw ka samaysan oo badarka lagu haadiyo ama lagu kala saaro.

waa la naqliyay ✓

Common N. winnowing basket, container for carrying ~ winnowing grain

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a basket for winnowing grain

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo xooluhu fadhiistaan. Xaarin fiican geela u sahami. Dh: xaarin, ambo. Wa: xaadhimo.

2

xaarin -ta: (magac, dhedig, keli) meel uu xayawaan galo oo uu deggen yahay. Dh: degaan, xaadhin, xero. Wa: xaarimo.

3

xaarin -ta: (magac, dhedig, keli) weel la tolo oo kala fidsan oo badarka lagu haadiyo. Xaarinta sarriig ayaa laga tolaa. Dh: mansaf, masaf.

waa la naqliyay ✓

1

de: winnowing basket, container for carrying ~ winnowing grain

2

initial: x

3

lx: xaarin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2(c)-m

6

key: xaarin

waa la naqliyay ✓

1

(Xaasin-ta)

2

Inta xaaska ah, si gaar ah u dhaqaalayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xaasi.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) masaariif iyo xanaanoba u samayn. Dh: masruufid, daryeelid.

2

xaasin -ta: (magac, dhedig, keli) xaas samayn; guursasho oo reer dhisid. Dh: xaasayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaawin-ta)

2

Socod culus, socosho; tegid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xaawi.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) socod culus socosho. Dh: xaawis.

waa la naqliyay ✓

Taliye Xaakin

waa la naqliyay ✓

ama Garyaqaan, magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu noqdo xaakin caddaaladda iyo sinnaanta ilaaliya.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu noqdo xaakin caddaaladda iyo sinnaanta ku faro adag oo ilaaliya.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli)) hoggaamiye ama xaakin aan caadil ahayn oo xadgudub badan.

2

jaa'ir -ka: (magac, lab, keli) qof qalbi adag oo diintu gelin. Dh: jaaxid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof taliye ah ama xaakin oo dulmi iyo xadgudub ku dhaqma.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof haweeney ah oo hoggaamiye ama xaakin ah oo dulmi iyo xadgudub ku dhaqanta.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) qof garsoore maxkamadeed ah oo dacwooyin dad u dhexeeya maareeya oo khilaafyada kala furdaamiya. Qaaddiga maxkamadda sare ayaa dacwaddii loo wareejey. Dh: qaalli, garyaqaan, xaakin.

2

qaaddi-ga: (magac, lab, keli) qof maxkamad fadhiya si ciddii is guursanaysa uu iskugu meheriyo dacwadaha qoyska na u maareeyo. Dh: qaalli, qaadi.

waa la naqliyay ✓

n., (a commander) caaqil or caaqal, -ki, garaad, -ki, ugaas, -ki; (chieftain, leader) abbaanduule, -ihi; chief in a government office, taliye, -ihi, xaakin, -ki; vice-chief, guddi, -di, -gi.

waa la naqliyay ✓

n., xaakin, -ki, serkaal sare.

waa la naqliyay ✓

n., dawlad, -di, nin dawladeed, xaakin, -ki; v.tr., xisaab xukum, gar goy.

waa la naqliyay ✓

n., taliye, -yihi, xaakin, -ki.

waa la naqliyay ✓

xi. (naxwe) Erey xiriiriya laba tixood oo ulajeeddooyinkoodu is diiddanyihiin; illowse, ha ahaatee, hase yeeshee. Tusaale: “Waxaan ku iri wax ma haysto, laakiin ima aadan rumaysan”. la-mid: walaakiin.

waa la naqliyay ✓

xi. (naxwe) Erey xiriiriya laba tixood oo ulajeeddooyinkoodu is diiddanyihiin; illowse, ha ahaatee, hase yeeshee. Tusaale: Waxaan ku iri wax ma haysto, laakiin ima aadan rumaysan. la-mid: walaakiin.

waa la naqliyay ✓

conj. but, however

waa la naqliyay ✓

mais.

waa la naqliyay ✓

(conjunction) but (bat)-, on the contrary; yet (yat)

waa la naqliyay ✓

(xidhiidhiye) isku tola labo tixood oo ula jeeddooyinkoodu is diiddan yihiin ama tan danbe sheegayso arrin kale oo lagamamaarmaan ah oo meesha ku jirta. Randhaus, dagsiga way dhiganaysay laakiin, itixaankii uma aanay fadhiisan. Dh: balse, haseyeeshee, ha'ahaatee, illowse.

waa la naqliyay ✓

1

de: but, however

2

lx: laakiin

3

ps: conj

4

xe: I know you, but I forgot where I met you.

5

xv: Arabic

6

key: laakiin

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo xooluhu fadhiistaan. Dh: xaarin, ambo. Wa: xaadhimo.

2

xaadhin -ta: (magac, dhedig, keli) meel uu xayawaan galo oo uu deggen yahay. Libaaxu kaynta reerka agteeda ayuu xaadhin ka samaystay. Dh: xaarin, xero, degaan. Wa: xaadhimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Xagatin-ta)

2

Ciddi xoog wax loogu jiidey ama wax kale oo la mid ah, raadka ama nabarka ay reebaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-imo, m.l) Ciddi xoog wax loogu jiiday ama wax kale oo la mid ah, raadka ama nabarka ay reebaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-imo, m.l) Ciddi xoog wax loogu jiiday ama wax kale oo la mid ah, raadka ama nabarka ay reebaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. scratch, abrasion, laceration; scar

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) scratch (iska-raaj) ~ xoqniin

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xarruufid: xagasho. Dh: xagasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: scratch, abrasion, laceration; scar

2

initial: x

3

lx: xagatin

4

pd: (-ta Pl: xagatimo (/ha))

5

ps: n1-f

6

key: xagatin

waa la naqliyay ✓

خمش، خدش

waa la naqliyay ✓

/akin/ (adj) 1. isku qoys ah, qaraaba ah. 2. wax is shabbaha, isu eg.

waa la naqliyay ✓

a., xig.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) go'aan falcelis ah Ilmuhu wuu kaa yar yahaye ha ka xaan qaadan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: aaddin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Ka aa. ah: faa'iidada laga rajeynayo fal lagu dhaqaaqi doono. Tusaale: “Samaynta Warshadda Saabuunta waxa ka aa. ah in ay joogsato tii dibadda ka imaneysay oo lacagta adagi ku baxaysay”. 2. Ka aa. ah: mudnaanta uu wax, wax kale ka leeyahay. Tusaale: “Tiro badan waxaa ka aa. ah tayo”.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aawi. la-mid: aawis.

waa la naqliyay ✓

1

(Fakin-ta)

2

Fikin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg faki. la-mid: fikin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la hayey sii dayn si uu u baxsado. Dh: fakis. Li: daryeelis, ilalis.

waa la naqliyay ✓

1

(Hakin-ta)

2

Joogsad yar joojin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haki. la-mid: hakis.

waa la naqliyay ✓

interruption

waa la naqliyay ✓

1

Rallentamento

2

Slow-down

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax soconayey in yar joojin; in yar waabin. Dh: hakis, gabbin.

waa la naqliyay ✓

1

* (Kaaki-ga)

2

1. Miro dhulka Jabbaanka ka soo jeedey; korka waa ka cawl waana macaan yihiin.

3

2. Dhar adag oo la tosho oo midabkiisu u eg yahay kan mirahaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab u dhow casuuraa. 2. Dhar adag oo badanaa askartu xirato.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab u dhow casuuraa. 2. Dhar adag oo badanaa askartu xirato.

waa la naqliyay ✓

m. n. khaki

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) khaki (kaaki)

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) maro ka samaysan dun adag, oo midab cawlan leh. Wa: kaakiyo.

2

kaaki -ga: (magac, lab, keli) midho dhulka Jabaan ka soo jeeda oo korka ka cawlan aadna u macaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: khaki

2

lx: kaaki

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: kaaki

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: taakee.

waa la naqliyay ✓

v. measure with the hand, measure in hand-spans

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg taakee.

waa la naqliyay ✓

1

cf: taako

2

de: measure with the hand, measure in hand-spans

3

initial: t

4

lx: taaki

5

pd: (taakiyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: taaki

waa la naqliyay ✓

1

(Wakin-ta)

2

Socod iin leh; dhutin yar.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waki.

waa la naqliyay ✓

vl. n. limp, walking with a limp

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) socod iin leh socosho; lug ka laangadhayn. Ninku aad uma dhutiyee socodkiisaa wakin laga dareemaa. Dh: dhutin, dhutis.

waa la naqliyay ✓

1

de: limp, walking with a limp

2

initial: w

3

lx: wakin

4

pd: (-ta)

5

ps: vn-f

6

key: wakin

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax meel yaal mar wada qaadid. 2. Wax wada dhammayn.

waa la naqliyay ✓