ereyga

xa'

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xa'

DHAN
1

de: X [letter of the Somali alphabet] Voiceless pharyngeal fricative

2

initial: x

3

lx: xa'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: xa'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

A

DHAABAN
1

a: (a')

2

Xarafka koowaad oo Alifka Soomaalida. Waa shaqal.

3

-a: (naxwe) qodob raaca ereyada lab oo kelida ah oo 6 shibbane ku dhammaada (c, h, kh, q, x iyo hamsa, sida: magac-a, daah-a, jookh-a, maraq-a, madax-a iyo go'-a).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aas

DHAABAN
1

(Aas-ka)

2

1. Xabaasha (dadka dhinta) iyo waxa ku saabsan; duug.

3

2. Iftiinka midabyada leh oo qorraxdhaca; cirguduud; cilcillow.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aasan

DHAABAN

La xabaalay; la duugey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aashaa

DHAABAN
1

(aash-)

2

Si miyir iyo xasilloonaani ku jirto; aayar, tartiib.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aasid

DHAABAN
1

(Aasid-da)

2

Xabaal ku ridid; duugid; xabaalid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aasmid

DHAABAN
1

(Aasmid-da)

2

Xabaalmid; duugmid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aasnaan

DHAABAN
1

(Aasnaan-ta)

2

Wax la xabaalay ahaan; xabaalnaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aaway

DHAABAN
1

Aaway?

2

Xaggee buu (ama bay) jiraa (ama jirtaa?); Meeyey? Meeday? (ama away?).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aayar

DHAABAN

Si deggan oo miyir leh; qunyar; tartiib; xasil.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Adkaysasho

DHAABAN
1

(Adkaysasha-da)

2

Hawl, dhib, xanuun adkaysi u lahaansho; dhabar-adkaansho; dulqaadasho

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Adkaysi

DHAABAN
1

(Adkaysi-ga)

2

Hawl, dhibaato, xanuun, dhabar-adayg u lahaansho; dulqaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afjuxuunsi

DHAABAN
1

(Afjuxuunsi-ga)

2

Qof laga hadal badan yahay, oo inta iintaas u lee yahay lagu haadsado, xaq uu lee yahay lagu seejiyo ama wax uusan yeeleen lagu yeelsiiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aftahan

DHAABAN
1

(Aftahan-ka)

2

Xaajayaqaan; codkar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afyuun

DHAABAN
1

(Afyuun-ka)

2

Geed-ubax la beero oo waxtar (dawo) iyo dhibaato weyn labadaba leh, oo dhulka kulul ka baxa; wuxuu lee yahay dhacaan sida caanaha u cad oo la engejiyo, oo dabadeed la cuno ama sida sigaarka loo shito; kartida iyo maanka qofkaba habbisuu saaraa, haddaan degdeg la isaga qabanna waa lala doorsoomaa oo lala dufoobaa (sida xashiishka, qaadka ...).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Agas

DHAABAN
1

(Agas-ka)

2

Cunno la raacsho qofka dhinta oo xabaasha agteeda lagu cuno; qoriqaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ajar

DHAABAN
1

(Ajar-ka)

2

1. (-) Samafalka abaalgudkiisa xagga Ilaah laga helo.

3

2. Ajarid

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Alwaax

DHAABAN
1

(Alwaax-a, Alwaax-da)

2

Qoryo xalxalleef laga dhigo oo wax lagu dhiso; looxyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Amar

DHAABAN
1

(Amar-ka)

2

1. Arrin; xaal; talo.

3

2. Farriin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Amarkutaagle

DHAABAN
1

(Amarkutaagla-ha)

2

Karti iyo awood la lee yahay ama la marooqsaday, oo si xun oo aan xaq ahayn, loogu dhaqmo; jaa'irnimo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ammuur

DHAABAN
1

(Ammuur-ta)

2

Talo; arrin; xaal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

a'

DHAFANDHAAF
1

de: A [first letter of the Somali alphabet], alif

2

lx: a'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: a'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aa'

DHAFANDHAAF

f.g1 (aa'ay, aa'day) 1. Cid ama wax garaacid, u cagajuglayn. 2. Dagaallamid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

aa'

DHAFANDHAAF

(fal) dhagax, waran iyo wax la mid ah, qof ama meel ku tuuryee oo ku rid. Shalay waxa dhacay dagaal la isku aa'ay rasaasta nool. Dh: rid, tuur.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ba'

DHAFANDHAAF
1

(Ba'-a)

2

Dhicitaan, dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; hoog; belo; baabba'; baas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ba'

DHAFANDHAAF
1

ba'¹: m.l 1. Hoog iyo dhibaato aad u badan. 2. (e.d) Dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; baabba'.

2

ba'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -bi'i) 1. Hoog iyo dhibaato aad u weyn la kulmid. 2. Ka b.: xaalad leh gaajo, harraad, ciil iyo wixi lamida ka bixid. 3. Ka b.: midab, wasakh iyo wixi lamida meel ay yaalleen ka tirtirmid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ba'

DHAFANDHAAF
1

ba'¹: m.l 1. Hoog iyo dhibaato aad u badan. 2. (e.d) Dhibaato iyo waxyeello xun cid gaarsiiya; baabba'.

2

ba'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -bi'i) 1. Hoog iyo dhibaato aad u weyn la kulmid. 2. Ka b.: xaalad leh gaajo, harraad, ciil iyo wixi lamida ka bixid. 3. Ka b.: midab, wasakh iyo wixi lamida meel ay yaalleen ka tirtirmid. m.f.dh, bi'id.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

ba'

DHAFANDHAAF
1

-ay | day: (v) be destroyed (dista-rooyidh) ~ baaba'

2

ba' -a: (n) 1. destruction (dis-tarak-shiri)-, havoc (haavek) widespread devastation. Ex: ba 'a ku dhacay ah; dhalka Soomaaliya.... the destruction that happened to Somalia... 2. misfortune (mis-foorjun) ~ ayaandaro, nasiibdaro —Syn: adversity, mishap, mischance

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ba'

DHAFANDHAAF
1

(fal) qof xun noqo; dhaqanka iyo dadnimaduba ha kaa lumaan. Li: wanaagsanow.

2

ba': (fal) jab iyo dhibaato ha ku soo gaadho oo eedaad. Dh: bi'id, bi'is, hoog, balanbal, baaba', hankaag, belo, baas, rogmad, hiirtaanyo.

3

ba': (fal) sidii la rabay ha noqon; manfac iyo midhaha dhalin. Dh: bi'id, bi'is, xumow. Li: bax.

4

ba': (fal) khad, qoraal iyo waxii la mid ah oo meel ku yaallay, masaxan oo tirtiran. Qoraalkii meesha ka ba'ay dib ugu qora. Dh: baaba', masaxan.

5

ba' -a: (magac, lab, keli) jab iyo dhibaato. Ba' iyo hoog baa colkii helay. Dh: baas, bi'id, bi'is, baaba', hoog, balanbal, hankaag, belo, rogmad, hiirtaanyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ca'

DHAFANDHAAF
1

de: C [letter of the Somali alphabet] Voiced pharyngeal fricative

2

lx: ca'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: ca'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Da'

DHAFANDHAAF
1

(Da'-da)

2

Inta qof ama wax kale nool yahay ama jiro haddii laga soo bilaabo waagii uu dhashay ama la sameeyey; da'aad; fil; fac; facaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

da'

DHAFANDHAAF
1

da'¹: m.dh 1. la-mid: da'aad. Inta sano, bilo, maalmo iyo wixi lamida ee nafley jirto laga bilaabo maalintii uu dhashay; cumri. 2. D. ah: qof sanado badan jira; duq. 3. Dad hal casri wada nool.

2

da'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -di'i) 1. Roob cirka ka imaansho. 2. Hoore, si dhibic dhibic ah u daadasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

da'

DHAFANDHAAF
1

da'¹: m.dh 1. la-mid: da'aad. Inta sano, bilo, maalmo iyo wixi lamida ee nafley jirto laga bilaabo maalintii uu dhashay; cumri. 2. D. ah: qof sanado badan jira; duq. 3. Dad hal casri wada nool.

2

da'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -di'i) 1. Roob cirka ka imaansho. 2. Hoore, si dhibic dhibic ah u daadasho. m.f.dh, di'id.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

da'

DHAFANDHAAF
1

-da: (n) age (eejyj ~ da'aad. Ex: da 'deedu waa toban sano; she is ten years old

2

da' -ay / day: (v) rain (reeyri). Ex: beri roob ma da 'ayaa? will it be raining tommorow?

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

da'

DHAFANDHAAF
1

(fal) roob, dhibco dhulka ku soo daadi oo biyadhig. Haddaan la kala roonaan roobku ma da'o.

2

da'-da: (magac, dhedig, keli) muddada dad ama wax kale jiri karo; inta u dhaxaysa malinkii uu dhashay ama la sameeyey ilaa maalinka la joogo. Markaan da'da jirey shan iyo toban, markaan damac guur la soo kacay, dookhayga markaan u sahantegay. Dh: da'aad, gu', cumri, fil, fac.

3

da': (tilmaame) wax in badan jirey, muddo dheer noolaa, waqti soo qaatay, ah wax gabaoobay. Dugsiiye kolka waa da' hadda wixii ka danbeeya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

da'

DHAFANDHAAF

عُمْرِ

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fa'

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) orodka aadka ah oo qofku mar keli ah isa sii daayo. Kolkaad libaaxa aragtay ba ummaddu fa'daadii ka yaabtay. Dh: taw, nay. Li: kuurkuursi.

2

fa': (ereycodeed) lagu sunto sanqadha furniinka kediska ah ee meel hore u xidhnayd sida daaqad oo kale. Anoo hurda ayuun bay Faadumo albaabka fa' ka siisay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

fa'

DHAFANDHAAF
1

de: F [letter of Somali alphabet] Voiceless labio-dental fricative

2

lx: fa'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: fa'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ga'

DHAFANDHAAF
1

de: G [letter of Somali alphabet] Voiced velar stop or plosive; can be double; alternates with k

2

lx: ga'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

xv: arag ~ arkay

6

key: ga'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ha'

DHAFANDHAAF
1

de: H [letter of the Somali alphabet]

2

lx: ha'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: ha'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ja'

DHAFANDHAAF
1

a: jiin

2

de: J [letter of the Somali alphabet] Voiced or voiceless palato-alveolar affricate

3

lx: ja'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: ja'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ka'

DHAFANDHAAF
1

a: kaaf

2

de: K [letter of Somali alphabet] Can never be final

3

lx: ka'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: ka'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

La'

DHAFANDHAAF

Aan haysan; aan lahayn; ka maqan; dhimman; ... (sida: nin lug la'; waa lacag la' yahay; toban saddex la' waa toddoba; ...).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

la'

DHAFANDHAAF

f.g4 (-'aa, -'ayd) Wax, wax ka maqanyihiin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

la'

DHAFANDHAAF

f.g4 (-'aa, -'ayd) Wax, wax ka maqanyihiin ahaansho. m.f.dh, la'aan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

la'

DHAFANDHAAF

-aa / la'ayd: (adj) without (with-awt); not having; lacking (laaking). Ex: dhagala': deaf (dheef)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

la'

DHAFANDHAAF

(fal) aan la haysan; wax aan la hayn. Nin indhola' baa na soo maray. Warsame wuu indhala' yahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ma'

DHAFANDHAAF
1

de: M [letter of the Somali alphabet] Voiced bilabial nasal; can be double; can never be final in a syllable or word

2

lx: ma'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

xe: miin

6

xv: nin ~ niman

7

key: ma'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

na'

DHAFANDHAAF
1

a: nuun

2

de: N [letter of the Somali alphabet] Voiced alveolar nasal; can be double

3

lx: na'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: na'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

qa'

DHAFANDHAAF
1

a: qaaf

2

de: Q [letter of the Somali alphabet] Voiced or voiceless uvular stop

3

lx: qa'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: qa'

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ra'

DHAFANDHAAF
1

de: R [letter of the Somali alphabet] Voiced alveolar roll or trill; can be double

2

lx: ra'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: ra'

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

sa'

DHAFANDHAAF

(fal) aad u'carood, u xanaaq; is madaxmar oo si aad ah u cadhoo; si daran u xanaaq. Sulaymaan koolkii seefta loola baxay buu sa'ay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

sa'

DHAFANDHAAF
1

a: siin

2

de: S [letter of the Somali alphabet] Voiceless alveolar fricative

3

initial: s

4

lx: sa'

5

pd: (-da)

6

ps: n-f

7

key: sa'

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ta'

DHAFANDHAAF

(qodob) ku daba karma magacda dhedig ee ku dhammaada shibbanayaasha b, f, g, n, r, sh, iyo j si uu u noqdo wax la isla garanayo. Xarafka 't' ee qodobkan wuxuu isu beddelaa 'd' markuu raaco magacyada lab oo ku dhammaada d, c, x, h, y iyo (/') hamsa. Marka la raaciyo magac ku dhammaada xarafka 'l' labadaa xaraf waxay isu beddelaan 'sh'.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ta'

DHAFANDHAAF
1

de: T [letter of the Somali alphabet] Voiceless dental stop or plosive

2

initial: t

3

lx: ta'

4

pd: (-da)

5

ps: n-f

6

key: ta'

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

wa'

DHAFANDHAAF

(ereycodeed) lagu cabbiro iftiinka waaberiga iyo wixii la mid ah. Markuu waagu wa' yidhi uunbaan magaaladii soo gallay. Dh: wac. Li: dem.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

wa'

DHAFANDHAAF
1

a: wow

2

de: W [letter of the Somali alphabet] Voiced bilabial glide

3

initial: w

4

lx: wa'

5

pd: (-da)

6

ps: n-f

7

key: wa'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xab

DHAFANDHAAF
1

(Xab-ka)

2

1. Dhareer is-haysta oo layiig ah oo xuubabka jiljilicsan oo oogada ka yimaada, ka soo go'a; balqan.

3

2. Biyo badan oo xalliiban ah oo mandheerta iyo ilmaha dhalanaya la socda.

4

3. Ukunta biyeheeda cad.

5

4. Harag jilicsan oo sida sibraarka u samaysan oo biyaha lagu dhaansado.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xab

DHAFANDHAAF
1

xab¹: m.l 1. Dhareer is-haysta oo layiig ah oo xuubabka jilicsan oo oogada ka yimaada, ka soo go'a; balqan. 2. Biyo badan oo xalliban ah oo mandheerta iyo ilmaha dhalanaya la socda. 3. Ukunta biyeheeda cad. 4. Harag jilicsan oo sida sibraarka u samaysan oo biyaha lagu dhaansado.

2

xab²: m.l (cilmiga naflayda) Walax qoyan oo jiidma oo laga soo daayo xuubka malaaska. Xabku a) wuxu daafacaa xuubka; b) wuxu sahlaa socodka wixii dul maraya xuubka oo wuxuu ka dhowraa xoqniinka; c) wuxuuna qaadaa ensaymyada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xab

DHAFANDHAAF
1

xab¹: m.l 1. Dhareer is-haysta oo layiig ah oo xuubabka jilicsan oo oogada ka yimaada, ka soo go'a; balqan. 2. Biyo badan oo xalliban ah oo mandheerta iyo ilmaha dhalanaya la socda. 3. Ukunta biyeheeda cad. 4. Harag jilicsan oo sida sibraarka u samaysan oo biyaha lagu dhaansado.

2

xab²: m.l (cilmiga naflayda) Walax qoyan oo jiidma oo laga soo daayo xuubka malaaska. Xabku a) wuxu daafacaa xuubka; b) wuxu sahlaa socodka wixii dul maraya xuubka oo wuxuu ka dhowraa xoqniinka; c) wuxuuna qaadaa ensaymyada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xab

DHAFANDHAAF

m. n. albumen, white of egg; amniotic fluid, afterbirth

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xab

DHAFANDHAAF

-ka: (n) a semiliquid slippery substance such as egg-whites or placental (pale-sental) fluid; mucus (miyuu-kas)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xab

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) dhareer is haysta layiig ah oo xuubabka jiljilicsan ee bacaraarkala yimaadda oo ka soo go'a. Dh: balqan.

2

xab -ka: (magac, lab, keli) biyo badan oo lag khafiifa ah oo mandheerta iyo ilmaha dhalan la socda. Ilmaha xabka ka maydha.

3

xab -ka: (magac, lab keli) ukunta biyeheeda cad.

4

xab -ka: (magac, lab, keli) harag balaastig jilica ah oo sida sibraarka u samaysan oo biyaha lagi dhaansado. Dh: aagaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xab

DHAFANDHAAF
1

de: albumen, white of egg; amniotic fluid, afterbirth

2

initial: x

3

lx: xab

4

pd: (-ka Pl: xabab (ka))

5

ps: n4-m

6

key: xab

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xad

DHAFANDHAAF
1

° (Xad-ka)

2

Soohdin; seere.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xad

DHAFANDHAAF

f.g1 (-day, -dday) Hanti qof kale leeyahay si qarsoodi ah u qaadasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xąd

DHAFANDHAAF
1

xąd¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xudduud; soohdin. 2. la-mid: xaj.

2

xąd²: m.l (-dad, m.l) (taar.) Xarriiqda kala qaybisa laba hanti ma guurto ah ama laba waddan.

3

xąd³: f.g1 (-day, dday) 1. Wax is-hortaagid. 2. Wax dhibid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xad

DHAFANDHAAF
1

f.g1 (-day, -dday) Hanti qof kale leeyahay si qarsoodi ah u qaadasho. m.f.dh, xadid.

2

xąd¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xudduud; soohdin. 2. la-mid: xaj.

3

xąd²: m.l (-dad, m.l) (taar.) Xarriiqda kala qaybisa laba hanti ma guurto ah ama laba waddan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Xad

DHAFANDHAAF

Limit

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xad

DHAFANDHAAF
1

m. n. border, boundary, demarcation, frontier; limit, confine; legal sentence (to physical punishment)

2

xad v. steal, rob

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xad

DHAFANDHAAF
1

-ay / day: (v) steal (istiil); thieve (thiiv); shoplift (shoop-lift); burgle (beer-gat); help oneself; clean out; be light-fingered; commit theft

2

xad: -ka: (n) boundary (baawn-dhari), border (boor-sher); frontier (faroon-tiir); bound (baawnd); limit (limit)-, limitation (limi-teey-shin) ~ xudduud

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xad

DHAFANDHAAF
1

(fal) wax ay dad leeyihiin oon laguu oggolayn adoon lagu arkayn hoos ahaan u qaado. Naftaadu wax xad yaynan ku fikirin weligeed. Dh: tuugayso.

2

xad: (fal) cid dembi gashay xad ku oog.

3

xad -ka: (magac, lab, keli) ciqaab lagu fuliyo qof dambi sharci ah galay sida sino, khamri, tuugo, budhcadnimo iyo wixii la mid ah.

4

xad -ka: (magac, lab, keli) soohdin laba dal ama laba meelood u kala dhaxaysa. Dh: made, daari, xuduud, seere.

5

xad -ka: (magac, lab, keli) meel astaysan oo wax lagu yaqaan ama ay ku sargo'an yihiin. Dh: heer.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xaf

DHAFANDHAAF
1

(Xaf-ta)

2

1. Goyn xoog iyo dhaqso leh oo mindiyeed ama wax la mid ah, shanqarta ka yeerta.

3

2. Caanaha la liso waqtiyo kala duwan, kuwa ugu soo horreeya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xaf

DHAFANDHAAF

f. n. chop, slash

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xaf

DHAFANDHAAF
1

(ereycodeed) erey lagu cabiro gundhin degdeg wax loo gundhiyo oo haf laga siiyo. Ushii uu gacanta ku hayay ayaa xaf laga siiyay. Dh: haf, go'.

2

xaf: (ereycodeed) erey lagu cabbiro jabaqda goynta degdegga ah. Lo'du waa wabax oo tigaaddii ayay xaf xaf ka siisay.

3

xaf -ta: (magac, dhedig, keli) caanaha godolka ka horreeya ee neefka laga liso. Dh: xoox.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

xaf

DHAFANDHAAF
1

de: chop, slash

2

initial: x

3

lx: xaf

4

pd: (-ta Pl: xafaf (ka))

5

ps: n4-f

6

key: xaf

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xag

DHAFANDHAAF
1

1. (Xag-ga) Doc; dhinac; gees; barbar.

2

2. (Xag-ta) a) (candhada xoolaha) horaad iyo danbeed isku dhinac ah. b) (legdan, ...) sida qof la legdama haya qof ka xoog yar oo xag u deyna haya: gacan keliya kula legdama haya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xag

DHAFANDHAAF
1

xag¹: m.l Dhan; jaho; dhinac; gees.

2

xag²: m.dh Candhada xoolaha horaad iyo danbeed isku dhinac ah.

3

xag³: f.g1 (-gay, -gtay) Ciddiyaha, ilkaha iyo wixi lamida cid wax ku yeelid (xagasho). la-mid: xago.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xag

DHAFANDHAAF
1

xag¹: m.l Dhan; jaho; dhinac; gees.

2

xag²: f.g1 (-gay, -gtay) Ciddiyaha, ilkaha iyo wixi lamida cid wax ku yeelid (xagasho). m.f.dh, xagid. la-mid: xago.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xag

DHAFANDHAAF
1

m. n., loc. side, direction, part, field, area; where? [in questions.]

2

xag [feminine] n. the two teats on the same side of the udder

3

xag v. scratch (with fingernails); gnaw (with teeth)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xag

DHAFANDHAAF
1

-ga: (adj) used to indicate a direction; to (tu) —xagga dambe: backward (baak-waadh) xagga hore: (adj) forward (foor-woodh); onward (on-waardh)

2

xag -ay / tay: (v) [with proposition ku] make a scratch (iska-raaj) or mark on a surface ~ xoq, xago

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xag

DHAFANDHAAF
1

(fal) ciddi ama wax ke oon af badan lahayn oo saawir ah ku xarruufo oo ku jeex. Ciddi ku xag ha ooyee. Dh: xarruuf, xago.

2

xag: (fal) weel waxa gunta kaga jira ciddi ama wax kale oo adag kaga xaquuq. Distida fujiska ka xag. Dh: xaquuq.

3

xag -ga: (magac, lab, keli) dhan; barbar, dhinacyada uu wax leeyahay midkood. Dh: dhan, barbar, dhinac, baal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xaj

DHAFANDHAAF
1

(Xaj-ka)

2

1. Tiirarka Islaamka mid ka mid ah, oo Muslinka fara haya, kuwoodii kari kara, inay, hadday u yaraato, kol Kacbada iyo meelaha kaloo barakaysan tagaan oo soo booqdaan (bisha Arrafo gudeheeda).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xaj

DHAFANDHAAF

m.l (dii.) Shanta tiir oo diinta Islaamku ku taagantahay mid ka mid ah oo waajib kaga dhigaya qofka inta uu noolyahay in uu hal mar tago Maka mowsinka xajka. la-mid: xąd¹.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xaj

DHAFANDHAAF

m.l (dii.) Shanta tiir oo diinta Islaamku ku taagantahay mid ka mid ah oo waajib kaga dhigaya qofka inta uu noolyahay in uu hal mar tago Maka mowsinka xajka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

Xaj

DHAFANDHAAF

m. n. twelfth month of the Somali lunar calendar

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xaj

DHAFANDHAAF

m. n. pilgrimage to Mecca

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xaj

DHAFANDHAAF

-ka: (n) haj (haaj) or hajj; pilgrimage (pil-gara-meeyj) to Mecca

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xaj

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) tiirka shanaad ee tiirata islaamka oo hal mar ku waajiba ciddii karta. Dh: xash.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xal

DHAFANDHAAF
1

(Xal-ka)

2

Biyo aan badnayn oo wax lagu xalo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xal

DHAFANDHAAF
1

xal¹: m.l Biyo yar oo wax lagu dhaqay.

2

xal²: f.g1 (-alay, -ashay) Biyo yar weel ku mayrid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xąl

DHAFANDHAAF

m.l Maaro; mushkilo ama mas'alo maaro u helid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xal

DHAFANDHAAF
1

f.g1 (-alay, -ashay) Biyo yar weel ku mayrid. m.f.dh, xalid.

2

xąl: m.l Maaro; mushkilo ama mas'alo maaro u helid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xal

DHAFANDHAAF
1

m. n., (mass n.): solution; small amount of water used for washing

2

xal v. wash, clean, cleanse

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

xal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) solution (saluu-shin); answer (aan-sar)-, decision (di-zi-shiri) ~ daawo, jawaab. Ex: xal sax ah ma haysaa? do you have a correct solution?

2

xal -ay / xashay: (v) wash (woosh)-, usually in relation to household items; clean (kiliiri) ~ mayr, maydh, dhaq

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

xal

DHAFANDHAAF
1

(fal) weel maydh oo nadiifi. Kildhiga xal. Dh: qasaal, dhaq.

2

xal -ka: (magac, lab, keli) biyo uskag ah oo weel lagu maydhay. Xalka innaga daadi.

3

xal -ka: (magac, lab, keli) go'aan xoog ama xigmad lagu gaadho oo mushkalad lagu soo afjaro. Dh: maaro, furdaamin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Xan

DHAFANDHAAF
1

(Xan-ta)

2

Qof maqan oo wax xun oo hadduu joogo aan lagula dhaceen, laga sheego.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xan

DHAFANDHAAF

m.l/dh Xumo ka sheegidda qof maqan (xumo laga sheego).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xan

DHAFANDHAAF

m.l/dh Xumo ka sheegidda qof maqan (xumo laga sheego).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

xan

DHAFANDHAAF

f. n. slander, calumny; gossip, back-biting

waa la naqliyay ✓