wuuna

conj. and what he ...

[personal pronoun he] plus action verb] and he... used masculine nouns ending -ka; -ga

de: and what he ... [CLEFT FOCUS]

initial: w

lx: wuxuuna

ps: focus + conj

key: wuxuuna

(Muunad-da)

1. Magac; sharaf; ciso; xurmo.

2. Sida wax u eg yihiin.

3. Qurux; midab-wanaag; (ama muuno).

m.dh (-do, m.l) 1. Tayo wanaagsan. 2. Qurux haybad. 3. Xurmo iyo sharaf. 4. Qayb yar oo u taagan alaab la suuqgaynayo lagana arki karo nooca iyo sifada alaabtaas. la-mid: muuno.

m.dh (-do, m.l) 1. Tayo wanaagsan. 2. Qurux haybad. 3. Xurmo iyo sharaf. 4. Qayb yar oo u taagan alaab la suuq-gaynayo lagana arki karo nooca iyo sifada alaabtaas. la-mid: muuno.

Sample

f. n. reputation, prestige, honor, dignity; type, sort, quality; beauty

-da: (n) glory (galoori); praise (pareeyz); great honor ~ xurmo, sharaf. 2. model ~ hab

-da: (magac, dhedig, keli) calaamo ahaan inyar oo shay looga qaato si loo barbar dhigo wax kale oo la libsanayo oo tayadiisa midabkiisa iyo asal ahaantiisana tusaale u noqota. Dh: tusaale.

muunad -da: (magac, dhedig, keli) sharaf iyo xurmo ay cidi leedahay. Muunaddii waalidkaa baa lagugu dhawraa. Dh: sharaf.

muunad -da: (magac, dhedig, keli) midabbo iyo wax wax lagu qurxiyo. Dbarku wuu kala muunad qurux badan yahay: Dh: qurux, muuno.

a: muuno

cf: maamuus

de: reputation, prestige, honor, dignity; type, sort, quality; [ext.] beauty

lx: muunad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: muunad

(fal) midabyo qurxoon u samee. Dh: muunaday, qurxi, naqshadee.

muunay: (fal) cid kale si sharaf iyo qaddarin ah u soo dhawee. Waalidku kolkuu kuu yimaad muunay. Dh: muunaday, xurmee.

preposition, [conjunction] and to (him / them)

(conjunction plus to) and....to him, her or them.. Ex: una sheeg, inaan sugayo; and tell him [her, them], that I am waiting

de: and to (him / them) = u + -na

initial: u

lx: una

ps: prep + conj

key: una

1. Wax kasta ama mid kasta ha ahaadee; in kasta ha le'ekaadee; keliya; ana.

2. (Uun-ka) a) Wax la uumay; abuur; makhluuq. b) Uumi; oomaar.

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid.

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: “Carruurta uun caanaha sii”. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tus.”Nin uun weyddii”. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: “Wiil uun baa noo sheegay”.

uun¹: m.l 1. Wax kastoo Alle uumay. 2. Uumi.

uun²: f.g1 (uumay, uuntay; uumi) Eebbe wax abuurid. m.f.dh, uumid.

uun³: fk. 1. Keliya. Tusaale: Carruurta uun caanaha sii. 2. Mid kastaba ha ahaadee. Tusaale: Nin uun weyddii. 3. Mid aan cayinnayn, mid aan la garanayn. Tusaale: Wiil uun baa noo sheegay.

quelconque.

-uumay: (v) create (ki-ri-yeeyt)-, used only for Godly creation

uun -ka; (n) the creations of God [Allah] ~ khalqi

(fal) awood Rabbi u gaar ah oo uu macnaheegu yahay 'abuur'. Dh: abuur, alkun.

uun: (meeleeye) erey la nuxur ah waxa ugu yar ee la heli karo; mid kasta ha ahaadee; inkasta ha le'ekaadee. Mid uun i sii baabuurtaada.

uun -ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo uu Rabbi abuuray. Dh: uumiye, makhluuq.

uun-ka: (magac, lab, keli) isbaaska iyo dhammaan wixii ku dhex abuuran ee noole ama manoole ah.

uun -ka: (magac, lab, keli) eeg uumi.

خلق

class, vl. pron. he / it [masc.] is / does ...

il (+ verbe).

(pronoun he plus verb) he is..; used masculine nouns ending -ka; -ga; Ex: gaarigu wuu cusub yahay; the car is new

de: he / it [masc] is / does ...

initial: w

lx: wuu

ps: class + vpro

xe: The grapes look good. = waa + uu

xv: Canabku wuu arag fiicanyahay.

key: wuu

(Buun-ka)

1. Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheeri ka soo baxo.

2. Qalabka cayaaraha mid ka mid ah.

m.l Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheer ka soo baxo.

m.l Bocool weyn ama dhuun dheer oo kolkii la afuufo dhawaaq dheer ka soo baxo.

m. n. conch shell horn

-ka: (n) device for projecting sound waves; horn (hoon); loudspeaker

-ka: (magac, lab, keli) gooreyso sidii buunka loo yeeriyo, oo loogu baaqo shaqaalaha in waqtigii shaqada billowday, ama dhammaaday; baaq loo yeeriyo dadwaynaha magaalooyinka, markuu dagaal jiro, in gantaallada iyo bumbooyinka cadowgu, meel ammaan ah ka galaan. Dh: wiish.

buun-ka: (magac, lab, keli) dhuun dheer, marka la afuufo cod dheeri ka yeedho oo ka samaysan gees goodir iyo waxii la mid ah. Buunkii baa la afuufay oo col baa reerkii galaye gurmada. Dh: caroog. buun-ka: (magac, lab, keli) agab ka mid ah qalabka ciyaaraha. Buun ciyaareed iyo baana dumar midna ma buuq yara.

de: conch shell horn

lx: buun

pd: (-ka Pl: buunan (ka))

ps: n4-m

key: buun

m.l 1. Meel dhir badan oo jiq ah. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda.

m.l 1. Meel dhir badan oo jiq ah. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda.

-ka: (magac, lab, keli) kayn jiq ah. Xooluhu cuunkay daagayaan. Dh: kayn, hirrig, toon, jeeke.

s.f. - bacaad.

(Duun-ka)

Lafti; laf- (laftayda, kd.); Naf- (naftayda, kd.).

m.l D.kayga, d.kaaga iyo wixi lamida: laftayda, laftaada iyo wixi lamida.

m. n. self

-ka: (magac, lab, keli) dunida iyo waxa kor saaran. Dh: adduun.

duun -ka: (magac, lab, keli) naf ama ruux iyo nolol. Ninkan fulaha ah, duun kuma jiro naxdin baa naftii ka saartay.

de: self with the possessive pronouns

lx: duun

pd: (-ka)

ps: n-m

xe: I myself

xv: laf, naf

key: duun

(Guun-ka)

Qof filkiisu weyn yahay aanse laga garan, oo dhallinyaro la moodo; coon; hoosubbax.

m.l/dh.kh Qof fil weyn oo aan da'du ka muuqan.

m. n. dwarf, midget

-ka: (n) 1. midget (mijit) ~ hoos u bax, coon. 2. person who looks younger than his age. 3. ancient

-ka: (magac, lab, keli) inanka aan u guursan ee doobnimo ku gabooba.

guun-ta: (magac, dhedig, keli) gashaanti gabowday; inanta inannimo ku weynaata oo aan la guursan.

de: dwarf, midget

lx: guun

pd: (-ka Pl: guunan (ka))

ps: n4-m

syn: coon

key: guun

f. n. June (sixth month of Roman calendar)

Juin.

-ta: (n) June (/hmm) ~ juunyo Ex: bisha juun; the month of June

cf: bil {N < Eng}

de: June (sixth month of Roman calendar)

lx: Juun

pd: (-ta)

ps: n0-f-time

key: Juun

preposition, [conjunction] and to (him ~ her ~ them)

de: and to (him ~ her ~ them) = ku + -na

lx: kuna

ps: prep + conj

key: kuna

s.f. - dayax, bil.

(Luun-ka)

Qolfo iyo xayaabo layiig ah oo qofka aad u harraada ama qabatooma afkiisu yeesho; jiil.

luun¹: m.l (-uumo, m.l) 1. Dhudda uu ku taaganyahay geed meseggo ama gallay. 2. Qolof iyo xayaabo layiig ah oo qof aad u harraaday faruuryihiisi yeeshaan; jiil. 3. Hammuun, qadsanaar.

luun²: m.dh Tib xoog leh oo sabuulka meseggada lagu shukulo.

m.l (-uumo, m.l) 1. Dhudda uu ku taaganyahay geed meseggo ama gallay. 2. Qolof iyo xayaabo layiig ah oo qof aad u harraaday faruuryihiisi yeeshaan; jiil. 3. Hammuun, qadsanaar.

m. n. cracking of the lips from thirst

-ka: (magac, lab, keli) dhegdhegga xayaabo layiig ah iyo qolfo afka ku samaysma marka qofka gaajo ama harraad badani hayo.

de: cracking of the lips from thirst

lx: luun

pd: (-ka)

ps: n-m

key: luun

name-f hope, wish, desire

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

m.l (-nan, m.l) 1. Ugaarta midkooda lab ee hoggaamiya inta kale. 2. Dameer weyn oo lab ah.

m. n. strong adult male monkey, leader of its group

de: strong adult male monkey, leader of its group

lx: muun

pd: (-ka Pl: muunan (ka))

ps: n4-m

syn: coofaar

key: muun

(Nuun-ka)

Xarafka 14d. oo Alifka Soomaalida magaciisa; (N).

m.l 1. Summad ishkinka badanaa qoorta looga dhigo oo u eg nuunka xuruufta carabiga. 2. la-mid: na'.

m. n. N [letter of the Arabic & Somali alphabet.]

a: na'

bw: Arabic

de: N [letter of the Arabic & Somali alphabet]

lx: nuun

pd: (-ka Pl: nuunan (ka))

ps: n4-m

key: nuun

(Ruun-ka)

Meel la dego; berrin; rug; jabad.

m.l (-uuman, m.l) Meel degaan ku habboon.

m.l (-uuman, m.l) Meel degaan ku habboon.

pr. n., [feminine] Roon, Rune

m. n. home, settlement, dwelling, plural, ace

name-f home, settlement, dwelling-place. Lit: one born at home

magac loo bixiyo gabadh dhalashadeedii lagu degay oo lagu raystay.

-ka: (magac, lab, keli) meel reer dego. Dh: jabad.

1. (Suun-ka) Daliig ama dhuub idiin ah ama wax kale oo inta dhexda lagu xirto dharka dhicidda u diida ama qalabka qaarki lagu celiyo ama lagu qaado.

2. (Suun-ta) Ur; sanuun.

suun¹: m.l (-uuman, m.dh) 1. Daliig maqaar ama wax kale ka samaysanoo dhexda lagu xirto si uu dharka u celiyo. 2. Siddada alaabta qaarkeed sida dhiilaha, satiyada iyo wixi lamida lagu qaado. 3. Celiye idiin ah oo gadaal iyo horay kabaha ka haya si aysan u siiban.

suun²: m.dh 1. Ur udgoon. 2. Daal iyo jiirago' safar dheer laga muto.

suun³: f.g1 (-uumay, -uuntay; -uumi) Wax meel yaal ka qaadid.

m.l (-uuman, m.dh) 1. Daliig maqaar ama wax kale ka samaysanoo dhexda lagu xirto si uu dharka u celiyo. 2. Siddada alaabta qaarkeed sida dhiilaha, satiyada iyo wixi lamida lagu qaado. 3. Celiye idiin ah oo gadaal iyo horay kabaha ka haya si aysan u siiban.

m. n. belt, strap; safety belt

suun [feminine] n. odor, unpleasant smell

-ka: (n) belt (beelt); waistband (weeyst-baandh)

-ka: (magac, lab, keli) wax dhexda lagu xidho sida surwaalada iyo wixii la mid ah. Suun ayaan soo iibsaday.

suun -ka: (magac, lab, keli) daliig ama dhuub idiin ah ama wax kale oo inta dhexda lagu xidho oo dharka hoos'u'siibashada u diida ama qalabka qaarkii, sida toorreyda, iyo wixii la mid ah lagu celiyo ama lagu qaato.

suun -ta: (magac, dhedig, keli) dhul cidla' ah oo maristeedu ama ku nolaansheheedu adag yahay.

suun -ta: (magac, dhedig, keli) ur; sanuun.

حزام

/tuuna/ (n) tuuno (hilibka kalluunka).

f. n. garlic