weyni — Macnaha & Turjumaada

adj., subject case: big (one)

waa la naqliyay ✓

-da: (n) greatness (gareeyt-nes); largeness (laarji-nes enormity (inoor-mati), immensity (imen-siti) ~ weynan, weynaan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax weyn oo dherer iyo dhumuc leh ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: big (one)

2

initial: w

3

lx: weyni

4

ps: adj-subj

5

key: weyni

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: weynaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Eyni-ga)

2

La mid ah; da'; fac; jaad.

waa la naqliyay ✓

m.l Cumri; qeyr; da'.

waa la naqliyay ✓

m.l Cumri; qeyr; da'.

waa la naqliyay ✓

m. n. type, kind; peer, equal

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax mid kale, la qayr ah; la mid ah; la fac ah. Labadayadu isku ayni baan nahay. Dh: fac, da'.

waa la naqliyay ✓

1

de: type, kind; peer, equal

2

lx: eyni

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: eyni

waa la naqliyay ✓

1

1. Qiyaasta loo badan yahay, wax u weheliyaan, wax u dheer yihiin (xagga dhererka, xagga ballaarka, xagga tirada, xagga filka, xagga xoogga, kd.) yaraan ka tegey, koray, weynaadey.

2

2. (arrin, wax dhacay) saamays daran leh; culus; la xusuusto.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd; waaweyn) 1. Wax qiyaasta loo baahan yahay wax u weheliyaan xagga tirada, dhererka, ballaarka, filka iyo wixi lamida ahaansho. 2. Isla w.: qof cid kale iskala sarreeya ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd; waaweyn) 1. Wax qiyaasta loo baahan yahay wax u weheliyaan xagga tirada, dhererka, ballaarka, filka iyo wixi lamida ahaansho. 2. Isla w.: qof cid kale iskala sarreeya ahaansho. m.f.dh, weynaan.

waa la naqliyay ✓

[adjective] big, large, great; important

waa la naqliyay ✓

gros, grand.

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) big (big); large (laarj); huge (hi-yuuj); tremendous (tera-man-des) major (meey-jar); great (gareeyt); voluminous ~ wayn

waa la naqliyay ✓

1

Grande (grosso)

2

Big (large)

waa la naqliyay ✓

1

Grande

2

Big

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) dherer iyo dhumucba leh oo aan yarayn. Nin gu' kaa weyn qu' ba'as kaa weyn.. Dh: wayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: big, large, great; [ext.] important Opp: yar

2

initial: w

3

lx: weyn

4

pd: (weynaa Pl: waaweyn)

5

ps: adj

6

key: weyn

waa la naqliyay ✓

كبير، عظيم

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: deymi.

waa la naqliyay ✓

1

(Weyna-ha)

2

Ilaah; Eebbe; Rabbi.

waa la naqliyay ✓

m.l Ilaah; Rabbi.

waa la naqliyay ✓

m.l Ilaah; Rabbi.

waa la naqliyay ✓

m. n. God

waa la naqliyay ✓

m. n. big one

waa la naqliyay ✓

-Weynaha: (n) Allah (allah); God (gaadh); deity (diyati) ~ Ilaah, Eebe, Waaq

waa la naqliyay ✓

-weynaha: (n) the big or huge one; great (gareeyt). Ex: ninka weyne; the big man (guy)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) mid ka mid ah magacyada Eebbe ce jaliilka ah. Weynaha Allaan wanaag badan baryaa.

waa la naqliyay ✓

class, vl. pron. we [incl.] are ...

waa la naqliyay ✓

1

de: we [incl] are ... = waa + aynu

2

initial: w

3

lx: weynu

4

pd: (waynu)

5

ps: class + vpro

6

key: weynu

waa la naqliyay ✓

1

Dugey!

2

Erey qofkii dhibaato weyni gaarto uu yiraahdo: jabay! hoogey! ba'ay.

waa la naqliyay ✓

1

(Fadeexoobid-da)

2

Ceeb weyni gaarid; facsharmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Falaad-ka)

2

1. Abuur; dhalan; dabeecad; sansaan; ged; baxaalli.

3

2. Hawlo aan qabashadooda dan weyni ku jirin; madaddaalo; baashaal; maararrow.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaafabbax-a)

2

Kolka curadka cidda ugu weyni cid u gaar ah yeesho, isagoo loona guurshey xoolo ku filanna la siiyey.

waa la naqliyay ✓

1

(Goob-ta)

2

1. Dhul iska bannaan.

3

2. Kob la banneeyey oo dhis lagu wareejiyey ama iskaba furan oo loogu talaggalay cayaaraha iyo dabbaaldegga iyo wixii kale oo la mid ah oo la daawado.

4

3. Kob wax lagu heero ama wixii ka soo baxa lagu kaydsho, badanaana la taalleeyo; beer; goof.

5

4. Kob dagaal weyni ka dhacay oo labo col isku heshay.

6

5. Gegi dayuuraduhu ku degaan kana duulaan.

7

6. Meel weyn oo la qaybshey, qayb kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Gurmasha-da)

2

Meel dhiillo laga keenay ama shil weyni ka dhacay, degdeg ciidan ugu dirid.

waa la naqliyay ✓

1

Haadey!

2

Erey, qof dhibaato weyni gaartey, inti is celin waayo, ku dhawaaqo; duulay! hoogey! jabay!

waa la naqliyay ✓

1

(Haloosi-ga)

2

Waddo weyni iyo ballaar isku darsatay (ama halloodi).

waa la naqliyay ✓

1

(Heeggan-ka)

2

Col yar oo colka weyni dib u reebo inuu gadaal ka ilaaliyo; raacdarreeb; (ama heegan).

waa la naqliyay ✓

1

(Islaweyni-da)

2

Qab weyn isu qabid; qab weyni.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaah-a)

2

1. Magac-weyni; sharaf.

3

2. Fool, weji.

4

3. (bad) woqooyi.

waa la naqliyay ✓

1

(Jibin-ta)

2

1. Dhadhaab waaweyn oo bir ama dhagax ka samaysan oo meel fog oo Ilaah og yahay ka yimaada, oo kolkay hawada dhulkeenna soo galaan inta kululaada daarma oo qarxasho weyni ka yeerto; xiddigaha ridma ama dhaca.

3

2. Burburka jibinta oo dhulka korkiisa ku soo daata; shiilmadoobe.

4

3. Yeerta weyn oo ka yeerta.

waa la naqliyay ✓

1

(Qeydar-ka)

2

1. Geed weyni iyo dhererba leh oo badanaa ka baxa balliyada biyuhu fariistaan: qodxo aad u daran buu lee yahay.

3

2. Balli yar.

waa la naqliyay ✓

1

(Tallaabasaddeex-da)

2

Kibir; isla weyni; amarti.

waa la naqliyay ✓

m.l Gardarro isla weyni iyo kibir ku jiro oo cid lagula muujiyo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Ku a.: ficil isla weyni iyo xadgudub leh cid kula kicid; gardarreysi qof.

waa la naqliyay ✓

1

afbuur¹: m.f.dh la-mid: afbuurid.

2

afbuur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Caro ama isla weyni la aamusid; afuur.

waa la naqliyay ✓

1

amar¹: m.l (-rro/awaamiir, m.dh) 1. Erey ama weer cid lagu farayo inay hawl fuliso. 2. Dhibaato weyn. 3. Kibir iyo qab weyni wadajira. 4. A. Alle: maqaadir Alle.

2

amar²: f.g1 (-mray, -martay; -mri) Qof hawl inuu fuliyo farid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Isla weyni iyo kibir wadajira.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-nno, m.dh) Qof isla weyni iyo kibir badan.

waa la naqliyay ✓

1

a: =-aynin

2

de: was / were not going to (X)

3

lx: -eynin

4

ps: v1-neg-ppgr

5

key: -eynin

waa la naqliyay ✓

1

(Aweyti-da)

2

Habaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓

1

aweyti¹: m.dh Habaar, cid Eebbe looga baryo in uu dhaqso u dhinto.

2

aweyti²: f.g1 (-iyay, -iday; -iyi) Cid inay dhaqso u dhimato Eebbe uga baryid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. curse

2

aweyti v. curse

waa la naqliyay ✓

-da: (n) words believed to have magic power; spell (ispeel) ~ asmo -da

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hadal habaar ah oo si gaar ah loo aqriyo dheh. Dh: awayti.

2

aweyti -da: (magac, dhedig, keli) habaar gaar ah oo wax lagu habaaro. Dh: habaar.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: deymin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg feydnaan.

waa la naqliyay ✓

ditransitive v. ask, inquire

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) ) ask (aask); inquire (in-ku-waayer); ask questions; make inquiries ~ weyddii

waa la naqliyay ✓

(fal) warso oo su'aal u jeedi. Inaan weli ku jecelahay weydii dadkaba qaar. Dh: su'aal.

waa la naqliyay ✓

1

de: ask, inquire

2

initial: w

3

lx: weydii

4

pd: (weydiiyey)

5

ps: v2a=ditr

6

see: weyddii (and related forms)

7

key: weydii

waa la naqliyay ✓

(waa + idin).

waa la naqliyay ✓

class, vl. pron. you all are ...

waa la naqliyay ✓

1

de: you all are ... = waa + idin ~ aydin

2

initial: w

3

lx: weydin

4

pd: (waydin)

5

ps: class + vpro

6

key: weydin

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) greatness (gareeyt-nes); largeness (laarji-nes); enormity (inoor-mati), immensity (imen-siti) ~ weyni, weynaan

waa la naqliyay ✓

(fal) duco u dhiganta kor oo koboc oo wax wayn nogo. Weynaw oo waayo joogjoog.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -neysay) 1. Wax, wax weyn ka dhigid. 2. Cid qiimo u yeelid. 3. Is w.: wax weyn iska dhigid (qof). 4. Iska w.: qof cid iska sarreysiin. la-mid: weyneysii.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-neeyay, -neysay) 1. Wax, wax weyn ka dhigid. 2. Cid qiimo u yeelid. 3. Is w.: wax weyn iska dhigid (qof). 4. Iska w.: qof cid iska sarreysiin. m.f.dh, weynayn. la-mid: weyneysii.

waa la naqliyay ✓

v. enlarge, amplify, make bigger ~ great; magnify; honor

waa la naqliyay ✓

-yey I weeyneysay: (n) 1. make bigger; magnify (mag-ni-faay); expand (ikis-baandi); enlarge (en-laarj); broaden (barooden); aggrandize ~ ballaari, waasici, weynee. 2. glorify (galoori-faay); worship (woor-shiip); pay homage to

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax weyn ka dhig. Si ay carruurtu Ugartaan sawirka weynee. Dh: weyney. Li: yaree.

2

weynee: (fal) xushmee oo ixtiraam iyo qaddarin u hay. Waalidkaaga weynee oo fadhiga uga kac. Dh: xushmee. Li: yarayso, xaqir.

waa la naqliyay ✓

1

de: enlarge, amplify, make bigger ~ great; magnify; [ext.] honor

2

initial: w

3

lx: weynee

4

pd: (weyneeyey)

5

ps: v2b=tr

6

key: weynee

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-naaday, -naatay) 1. Nafley wax weyn noqosho. 2. La w.: wax weyn cid ugu muuqasho. 3. Isla w.: qab iyo kibir isu yeelid. 4. Iskala w.: qof cid iska sarreysiin.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-naaday, -naatay) 1. Nafley wax weyn noqosho. 2. La w.: wax weyn cid ugu muuqasho. 3. Isla w.: qab iyo kibir isu yeelid. 4. Iskala w.: qof cid iska sarreysiin. m.f.dh, weynaansho.

waa la naqliyay ✓

inch. v. grow, become bigger, get enlarged; become important

waa la naqliyay ✓

1

de: grow, become bigger, get enlarged; [ext.] become important

2

initial: w

3

lx: weynow

4

pd: (weynaaday)

5

ps: v3a=inch

6

key: weynow

waa la naqliyay ✓

Cenchrus biflorus 10

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iiyay, -iisay) la-mid: waasii.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xaydnaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Awoodda nafley u leedahay in ay raashiin wax badan ka cunto. la-mid: cirweynaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Awoodda nafley u leedahay in ay raashiin wax badan ka cunto.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg cirweynaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: da'weynaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) in badan jirid; cimri dheer soo jirid. Dh: gaboobid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg facweynaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: filweynaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] old age, advanced years

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg filweynaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: old age, advanced years

2

lx: filweyni

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: filweyni

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen qof ku dhaliya in uusan qaadan, waxyaabaha uu u qabo in aanay u qalmin; qab weyn leh. la-mid: hanweynaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen qof ku dhaliya in uusan qaadan, waxyaabaha uu u qabo in aanay u qalmin; qab weyn leh.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] pride, boastfulness; ambition; greediness

waa la naqliyay ✓

-da: (n) ambitiousness (aambishasnes)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mar walba meel sare iyo wax wayn doonid.

waa la naqliyay ✓

1

de: pride, boastfulness; ambition; greediness

2

lx: hanweyni

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: hanweyni

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qaad weyn lahaan; wax badan qaadid.

waa la naqliyay ✓