Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Weel-ka)

2

1. Wax kasta oo gudo leh, oo wax lagu gurto ama lagu shubto.

3

2. Wax wax lagu qabsado; qalab.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) Wax kasta oo gudo leh oo wax lagu shubto ama lagu rido ama lagu karsado.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) Wax kasta oo gudo leh oo wax lagu shubto ama lagu rido ama lagu karsado.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. vessel, container

2

weel m. n. utensil, implement, equipment

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) container (kon-teey-nar); receptacle (ri-sep-tikal); vessel (ve-sel)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) magac guud oo lagu magaacaabo mid kasta oo ka mid ah alaabta adeegga madbakha. Xeedhadu waa weel wax lagu cuno. Wa: weelal.

2

weel -ka: (magac, lab, keli) wax kasta oo gudo leh oo wax lagu gurto lagu shubto ama wax lagu qabsado. Ha wareerine weel madhan u hiib.

waa la naqliyay ✓

مَاعُونَ إِناء

waa la naqliyay ✓

1

wecel¹: m.l la-mid: wacal¹.

2

wecel²: m.fk la-mid: wacal².

waa la naqliyay ✓

m. n. illegitimate child, bastard

waa la naqliyay ✓

-ka / wecesha: (n) bastard (baas terdh); illegitimate child (ilijitimeeytjeeyldh) ~ garac, wacal

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ilmo aan meher sharci ah ku dhalan. Wecel denbi ma lehee ciddi dhashaybaa danbaabtay. Dh: garac, faraq.

waa la naqliyay ✓

1

de: illegitimate child, bastard

2

initial: w

3

lx: wecel

4

pd: (-ka ~ / sha)

5

ps: n2-m; n1-f

6

see: wacal

7

key: wecel

waa la naqliyay ✓

1

(Wehel-ka)

2

1. Qofka qof ama cid ula jooga si uusan kelida ama cidlada u dareemin.

3

2. Wax wax raaca ama la socda ama la jooga.

waa la naqliyay ✓

m.l Nafley, nafley kale la jirta oo ka ilaalinaysa cidloodka.

waa la naqliyay ✓

m.l Nafley, nafley kale la jirta oo ka ilaalinaysa cidloodka.

waa la naqliyay ✓

m. n. companion, mate; company

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) companion (kom-paan-yan); escort (es-koort); convoy (kaan-vooy); consort ~ rafiiq

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof cid kale ula jooga si uuna keli ama cidlo u dareemin oo u wehelyeela. Cidlo wehel ma leh

waa la naqliyay ✓

1

de: companion, mate; company

2

initial: w

3

lx: wehel

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: wehel

waa la naqliyay ✓

رَفِيق

waa la naqliyay ✓

/wiil/ (n) 1. shaag (taayir) (n) 2. shukaan (isteerin) (v) 3. shaagag ku dhaqaaqid (v) 4. leexasho (jiiro samayn).

waa la naqliyay ✓

Giraan, Graamo

waa la naqliyay ✓

n., giringir, -ti, shaag, -gi.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabayn-ta)

2

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

3

2. (weel) xoolayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabbur-ka)

2

Weel afka ka awda; dabool; fur.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabburid-da)

2

Weel dabool saarid; daboolid; furayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Aashuun-ka)

2

Weel biyaha lagu shubto oo laga sameeyey dhoobo; malbo; jalxad; shaanbi; ballaas.

waa la naqliyay ✓

1

(Abxad-da)

2

Weel laysku aabburo oo wax lagu gurto; sexaarad; santuuq; safad.

waa la naqliyay ✓

1

(Aglool-ka, Agloo-sha)

2

1. Hab weelka la xoolayna hayo, gocoyonnimada looga ba'sho: asal, dufan, laysku karshey baa lagu rogrogaa.

3

2. Wax la dhisa hayo ama la samayna hayo, qaabintiisa iyo jaangooyadiisa hore; bilaw; unug. 3.* Aqal, la dhisi doono, astaanti iyo muuqaalki warqad, ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

(Agloolid-da)

2

1. Weel aglool ku xoolayn.

3

2. Wax la samaynayo ama la dhisayo, jaangooyo hore ama qaab hore u yeelid; bilaabid; unkid; warqad ku muujin.

waa la naqliyay ✓

1

(Argeeg-ga)

2

Geed, diirka xididdadiisa weel (haamo, dhiilo, ubbooyin) laga tosho.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaldi-ga)

2

1. Saxan weyn oo ballaaran oo dharka lagu mayro, baaf.

3

2. Weel macdan ama caag ah oo siddo leh oo biyaha lagu qaato; siilad; wadaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaquli-ga)

2

Weel godan oo dhoobo ama siin ama wax kale laga sameeyey oo cunnada lagu gurto; qaafiri; madiibad.

waa la naqliyay ✓

1

(Birjika-da)

2

Qalab jiko oo inta dab lagu kor shido, weelasha wax lagu karsana hayo la kor saaro; burjiko; girgire; baabuur; markab.

waa la naqliyay ✓

1

(Birlaxooxeed-da)

2

Weel bir ah oo dabo la qabto leh oo laxooxda lagu dubo; birtaawo; daawe.

waa la naqliyay ✓

1

(Bujin-ta)

2

Weel isku aabburan daboolka kaqaadid; wax gudaha biyo ama dhacaan ama neefi kaga jirto dillaacin; qarxin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Buufin-ka) a) Qalab jaadad badan ah, oo neefta ama gaaska ama biyaha, kd. weelal kale ama qalabyo kale lagula shubo ama lagaga shubo: riixid iyo baari buu wax ku geliyaa, soojiid iyo nuugisna wax buu ku soo saaraa. b) Kolay yar oo harag ah ama xuub ah, oo inta neef laga buuxsho, lagu cayaaro.

2

2. (Buufin-ta) Neef, gaas, kd., ku afuufid; neefin.

waa la naqliyay ✓

1

(Buusbuus-ka)

2

(weel, kd.) meelo badan isaga gudaceshan; qonbob; diisdiis.

waa la naqliyay ✓

1

(Buux-a)

2

(weel, kd.) intuu qaadi karey lagu wada shubay ahaansho; jilays.

waa la naqliyay ✓

(weel, kd.) intuu qaadi karey sida; muggi aan wax ka maqnayn; afka haya; afka jooga; jilaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Buuxdhaaf-ka)

2

(weel, kd.) wax muggi ka badan lagu shubay.

waa la naqliyay ✓

1

(Buuxdhaafid-da)

2

(weel, kd.) inta muggiisu qaadi karey kor u dhaafay.

waa la naqliyay ✓

1

(Buuxdhaafin-ta)

2

(weel, kd.) heerka muggiisa wax ka badan, ku shubid.

waa la naqliyay ✓

1

(Eel-ka)

2

Dhibaato weyn; arrin xun oo culus; hoog.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhibaato aad u ballaaran.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhibaato aad u ballaaran.

waa la naqliyay ✓

m. n. hardship, misery

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhibaato weyn iyo arrin xun oo culus oo hoog weheliyo.

2

eel-sha: (magac, dhedig, keli) nabar hore u jirey oo kol danbe soo ifbaxda ka dib intii laga bogsaday.

3

eel-sha: (magac, dhedig, keli) dhibaato weyn oo hibato iyo xusuus leh. Markaad eel bogsiiso ba mid buu aalidh kacayaa. Dh: nabar, nabur, utun.

waa la naqliyay ✓

1

de: hardship, misery

2

lx: eel

3

pd: (-ka Pl: eelal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: eel

waa la naqliyay ✓

n., (a fish) hud, -ki.

waa la naqliyay ✓

/wii/ (adj) 1. gaban ah (yar ah) (adj) 2. waqti-hore ah (goor-hore ah).

waa la naqliyay ✓

1

(Bee-sha)

2

1. Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.

3

2. Qolo qolo ka xoog badani ka dultimid ama qabsatay oo xoog ugu taliso; raaciye; isticmaar.

waa la naqliyay ✓

1

beel¹: m.dh (-lo, m.l) Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.

2

beel²: m.dh.u Koox dabeeci ahaan sabo ku wada uuman, oo isugu jira sinjiyo dhir iyo xayawaanba leh.

3

beel³: f.g1 (-eelay, -eeshay) Hanti ama wax kale oo hore loo lahaa tirmid; waayid.

waa la naqliyay ✓

1

beel¹: m.dh (-lo, m.l) Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.

2

beel²: m.dh.u Koox dabeeci ahaan sabo ku wada uuman, oo isugu jira sinjiyo dhir iyo xayawaanba leh.

3

beel³: f.g1 (-eelay, -eeshay) Hanti ama wax kale oo hore loo lahaa tirmid; waayid. m.f.dh, beelid.

waa la naqliyay ✓

1

v. lose

2

beel vl. n. loss, lack of (X)

3

beel [feminine] n. settlement, group of families, community; colonization

waa la naqliyay ✓

1

-beesha: (n) a small community

2

beel: -ay / beeshay: (v) lost (loost); suffer loss. Ex: wiilkii gacan buu beelay; the boy lost an arm

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aad haysatay waa; wax aad lahayd oo kaa hallaaba. Wax badso wax beel bay leedahay.

2

beel: (dabagelis) ereyada uu raaco u roga diidmo iyo waayid sida: indhabbeel, dhegabbeel, jeelbbeel, arradbbeel iyo waxii la mid ah.

3

beel -ka: (magac, lab, keli) qof saaxiibkaa ah. Dh: wadaay, rafiiq, jaal.

4

beel-sha: (magac, dhedig, keli) dad isku qolo ah ama isku isir ah. Dh: qabiil.

5

beel-sha: (magac, dhedig, keli) reero badan oo meel wada yaal oo isku deegaan ah. Bulladiyo ciyaaraha, lagu waa bariistoo, beeluhu gu' joogaan, sow berisamaadkii, Beled Weyne maan tegin. Dh: duddo, qeyro. Wa: beelo.

6

beel -sha: (magac, dhedig, keli) koox abuuraha Ilaahay ah oo isku jinsi ah sida dhirta, dugaagga iyo shinbiraha.

waa la naqliyay ✓

فَصِيلَة

waa la naqliyay ✓

1

(Ceel-ka)

2

God la qoday oo hoos u dheer oo wareegsan oo laga helo biyo ama saliid ama dhuxul ama wax kale.

waa la naqliyay ✓

1

ceel¹: m.l (-lal, m.l) God la qoday oo hoos u dheer oo laga helo biyo iyo wixi lamida.

2

ceel²: m.l (-lal, m.l) (jooloji) Il-biyood dhulka hoostiisa ah oo lagu helay riig oo laga qoday oogada dhulka ilaa oogada biyaha hoose, biyahaa waxa markaa loo soo saaraa ama loo soo afuufaa oogada dhulka. Haddii ceel ka hoos maro oogada biyaha hoose xilliga qoyaanka, oo aanu aad hoos uga dhicin oogada biyaha hoose ee joogtada ah, wuxuu biyo yeelanayaa xilliga qoyaanka, haddii uu gaaro oogada biyaha hoose ee joogtada ah, dabadeed weligii biyo ayuu yeelanayaa.

waa la naqliyay ✓

1

ceel¹: m.l (-lal, m.l) God la qoday oo hoos u dheer oo laga helo biyo iyo wixi lamida.

2

ceel²: m.l (-lal, m.l) (jool.) Il-biyood dhulka hoostiisa ah oo lagu helay riig oo laga qoday oogada dhulka ilaa oogada biyaha hoose, biyahaa waxa markaa loo soo saaraa ama loo soo afuufaa oogada dhulka. Haddii ceel ka hoos maro oogada biyaha hoose xilliga qoyaanka, oo aanu aad hoos uga dhicin oogada biyaha hoose ee joogtada ah, wuxuu biyo yeelanayaa xilliga qoyaanka, haddii uu gaaro oogada biyaha hoose ee joogtada ah, dabadeed weligii biyo ayuu yeelanayaa.

waa la naqliyay ✓

Well

waa la naqliyay ✓

m. n. well; fuel dump

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. ceelal-ceelasha] well (weel); watering place

waa la naqliyay ✓

1

Pozzo

2

Well

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhulka oo hoos loo qodo oo isha biyaha laga gaadho; god dheer oo hoos loo qodo, si looga soo saaro biyo, shidal, macdan ama wax kale.

2

ceel: (eraydhawaaq) dameeraha biyaha loogu yeedho. 'Ceel' dheh dameeraha, biyaha ha u soo weecdaane.

waa la naqliyay ✓

1

de: well; [ext.] fuel dump

2

lx: ceel

3

pd: (-ka Pl: ceelal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: ceel

waa la naqliyay ✓

بنر

waa la naqliyay ✓

1

(Deel-ka)

2

Xarafka afraad oo alifka Soomaalida magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m. n. D [letter of the Arabic alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka siddeedaad ee alif ba'da carabiga oo Soomaalida badhkood deel ugu dhawaaqaan. Dh: daal.

2

deel -ka: (magac, lab, keli) astaan xoolaha lagu dhigo oo lagu calaamadiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: da'

2

bw: Arabic

3

de: D [letter of the Arabic alphabet]

4

lx: deel

5

pd: (-ka Pl: deelal (/sha))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: deel

waa la naqliyay ✓

/fiil/ (v) 1. dareemid (v) 2. malayn, citiqaadid. e.g. I feel that she has not been completely honest with me.

waa la naqliyay ✓

v.i., taabo; v.c., taabsii; v.tr., I feel a great pain, xanuun xun baa i haya, or aad baan u xanuunsanayaa; how do you feel yourself or how do you do? sideed tahay? maxaad joogtaa? maxaad falaysaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Geel-a)

2

Xoolaha la dhaqdo kan ugu weyn; wuxuu lee yahay sur aad u dheer, kurus ama labo kurus, addimo dheerdheer, cagfo balballaaran; waxtarkiisa lama koobi karo; waa la rartaa, waa la fuulaa; waxaa laga helaa caano, hilib, subag, xuuko, harag laga samaysto lammooyin, kabo, abxado, kolayo, xargo; dhogor laga dhigto aqallo, busteyaal, dhar, kebdo, kd.; wax badan buu biyaha ka qadaa. ~ Gaal.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-lal, m.dh) Xoolaha la dhaqdo midka ugu weyn, wuxuu leeyahay hal ama labo kurus, addimo dhaadheer, cago balballaaran; gaal.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (-lal, m.dh) Xoolaha la dhaqdo midka ugu weyn, wuxuu leeyahay hal ama labo kurus, addimo dhaadheer, cago balballaaran; gaal.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] camel, camels; herd of camels

waa la naqliyay ✓

-a: (n) camel (kaamel) or camels (kaamelis)

waa la naqliyay ✓

1

(I) Cammello, generico;

2

(E) Camel, generic

3

(S) Geel (S. g.: Gel)

waa la naqliyay ✓

-a: (magacwadareed) xoolaha la dhaqdo jinsiga ugu weyn oo kurus iyo qoor dheer leh.

waa la naqliyay ✓

جَمَل بعير

waa la naqliyay ✓

1

(Heel-ka)

2

Inta ceel, degmo, magaalo, kd., u ogog leh; agagaar; sabo; fagaag; heelad.

waa la naqliyay ✓

1

heel¹: m.l 1. Meel, ood, buuro iyo wixi lamida ay ku wareegsanyihiin. 2. Agagaar.

2

heel²: m.dh Hoore yar oo weel salkiisa ku haray.

waa la naqliyay ✓

m. n. space surrounding a settlement ~ well

waa la naqliyay ✓

1

(n) the rounded end portion of the foot under and behind the ankle.

2

cidhib

waa la naqliyay ✓

/hiil/ (n) 1. cirib. (n) 2. ciribta kabta. (v) 3. cirib-gelin (kabta oo meesha ciribta loo sameeyo).

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) inta ceel, degmo ama magaalo ka ag dhaw ama hareereheega ah. Dh: agagaar, sabo, fagaag, heelad.

waa la naqliyay ✓

1

de: space surrounding a settlement ~ well

2

lx: heel

3

pd: (-ka Pl: heelal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: heel

waa la naqliyay ✓

n., cidhib, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

(Jeel-ka)

2

Wixii dhab loo jecel yahay, araggooda ama maqalkooda ama dhadhankooda ama raaxadooda, kd., u bogidda, jamaadda iyo macaanka laga helo.

waa la naqliyay ✓

1

jeel¹: m.l 1. Wixii dhab loo jecelyahay, araggooda ama maqalkooda ama dhadhankooda, iyo wixi lamida, u bogidda, jamaadda iyo macaanka laga helo. 2. Dareen rabitaan oo ku abuurma xoolaha marka ay waayaan dhanaan. 3. (-lal, m.dh) Meesha dadka dembiga gala lagu xiro; xabsi.

2

jeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) 1. U j.: wax u jeel qabid; wax xiisayn. 2. U j.: xoolo si aad ah dhanaan u rabid.

waa la naqliyay ✓

1

jeel¹: m.l 1. Wixii dhab loo jecelyahay, araggooda ama maqalkooda ama dhadhankooda, iyo wixi lamida, u bogidda, jamaadda iyo macaanka laga helo. 2. Dareen rabitaan oo ku abuurma xoolaha marka ay waayaan dhanaan. 3. (-lal, m.dh) Meesha dadka dembiga gala lagu xiro; xabsi.

2

jeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) 1. U j.: wax u jeel qabid; wax xiisayn. 2. U j.: xoolo si aad ah dhanaan u rabid. m.f.dh, jeelid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] need, longing, ardent desire

2

jeel m. n. prison, jail, gaol

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) jail (jeeyl); prison (pirizan); penitentiary (paneteen-shari) ~ xabbsi

2

jeel -ka: (n) nostalgia (nastawlja); craving (kareeyving), hankering (hang kering), desire, longing (loongging); yearning (yeerning); pining (paayning) ~jan, jamasho

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «u ~» aad ugu baaho.

2

jeel -ka: (magac, lab, keli) meel loogu tala galay in lagu xidho dadka dambiilayaasha ah. Dh: xabsi.

3

jeel -ka: (magac, lab, keli) xiisaha xoogga leh ee wax loo qabo sida kan xoolaha ku abuurma marka ay carro ama milix u baahdaan.

4

jeel -ka: (magac, lab, keli) qof aad isku fiicantihiin oo kuu hiilaya. Dh: saaxiib.

waa la naqliyay ✓

Laf saxan

waa la naqliyay ✓

/kiil/on an even keel;(n) 1. birta dhexe oo doontu ku dhisan tahay (udub dhexaadka doonta). 2. wax dagan oo sidii la rabay u socda (si miisaaman u socda).

waa la naqliyay ✓

n., (of a ship) xeraab, -ki.

waa la naqliyay ✓