Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l (-rro, m.dh) Waddo yar.

waa la naqliyay ✓

(fal) isdhaafi oo laba shay isku beddel. Dh: weydaari.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhibaato iyo rafaad. Haydaarta iyo waad ogayd hilinkii dheeraaye. Gudoodiguu la soo jiidhayaa go' iyo haydaare Dh: haydaaro. Li: raaxo.

waa la naqliyay ✓

1

(Weydaar-ka)

2

Isdhaaf; gudub.

waa la naqliyay ✓

1

weydaar¹: m.l Isdhaaf; gudub. la-mid: weydaarid.

2

weydaar²: f.g1 (-ray, -rtay) Neef geel ah jeenigiisa iyo lugtiisa talantaalli u xirid ama isdhaaf u xirid.

waa la naqliyay ✓

1

weydaar¹: m.l Isdhaaf; gudub.

2

weydaar²: f.g1 (-ray, -rtay) Neef geel ah jeenigiisa iyo lugtiisa talantaalli u xirid ama isdhaaf u xirid. m.f.dh, weydaarid.

waa la naqliyay ✓

Inverse

waa la naqliyay ✓

m. n. crossing, passing by

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) in the opposite position ~ isdhaaf, isweydaar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) isdhaaf; gudub.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gudub; dhaaf

2

de: crossing, passing by

3

initial: w

4

lx: weydaar

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: weydaar

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Gunuunuc is waydaarasho.

waa la naqliyay ✓

1

isdhaafdhaaf¹: m.l Is waydaarka ay labo waxyaabood ama ka badan ay jahooyin kala duwan isu weydaartaan dhawr jeer.

2

isdhaafdhaaf²f.g1 (-fay, -ftay) Laba waxyaabood ama ka badan jahooyin kala duwan dhawr jeer isu weydaarasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Asto (-). Xisaabfalka labaale ee lagu helo faraqa u dhexeeya laba tiro ama xaddi. Kalaggoyntu waa waydaarka isugeynta.

waa la naqliyay ✓

1

isdhaafdhaaf¹: m.l Is waydaarka ay labo waxyaabood ama ka badan ay jahooyin kala duwan isu weydaartaan dhawr jeer.

2

isdhaafdhaaf²: f.g1 (-fay, -ftay) Laba waxyaabood ama ka badan jahooyin kala duwan dhawr jeer isu weydaarasho. m.f.dh, isdhaafdhaafid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Asto (-). Xisaabfalka labaale ee lagu helo faraqa u dhexeeya laba tiro ama xaddi. Kalaggoyntu waa waydaarka isugeynta.

waa la naqliyay ✓

Saamigal waydaar

waa la naqliyay ✓

s.m. - aqoon is waydaarsi.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax xilligii la sugayay aan joogin oo dib uga dhacsan.

2

daahsan: (tilmaame) hallawsan oo wax daahay ah. Geel daahsan ayaa na waydaartay: Dh: hallawsan.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) halkii la rabay, waydaarasho. Dh: iswaydaar.

2

dabammarid -da: (magac, dhedig, keli) ballan iyo wax la mid ah, ka bixid ama burin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) khayaano cid wax loogu diiddan yahay. Dh: seejin, waydaarin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ka gudbidda ama waydaarashada wixii hore. Dh: ka gudbid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax aad haysatay, wax kale, ku baddalasho, waydaarsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel ama arrin, mar gal marna ka bax.

2

galaabax-a: (magac, lab, keli) meel, kolna galid haddana ka baxid; is waydaar u gelis.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) leebka toosan ee qaansada laga rido.

2

gantaal -ka: (magac, lab, keli) hub marka la gano meelo fogfog gaara oo lagu dagaallamo. Gantaal soo widhwidhaayuu, i waydaarinayaaye, ma walaalkay rumaa! Dh: saaruukh.

waa la naqliyay ✓

(xidhiidhiye) erey la yidhaahdo marka wax aan la ogayn la ogaado. Alaabtii aqalka ka soo qaado aan is lahaa, illayn Cali baa ila soo waydaartay. Dh: shaw, illeen.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xisaabfalka labaale ee lagu helo faraqa u dhexeeya labo tiro ama xaddi. Kalaggoyntu waa waydaarka isugeynta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof u kas wax is waydaariya ama isdaba mariya: qof aan daacad ahayn. Khaa'in ma aflaxo. Dh: khaayin. Li: aammin. Wa: khaa'inno.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax la haysto wax kale waydaarso oo ku beddelo. Ninka maxbuuska ah milyan ku madaxfuro haddii kale waa la dilayaa.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax haleel; gaadh meesha aad rabto. Waxaan taabayaa safarkii iga tegay.

2

taab: (fal) gacanta ku dhig; qabso oo awood ku hano. Gaaladu waxay tacab lahayd taabnay subaxiiba. Dh: hano, qabo.

3

taab: (fal) weel, furka ku adkee.

4

taab -ka: (magac, lab, keli) agagaarka guriga.

5

taab -ka: (magac, lab, keli) ubaxa ka soo baxa geedka digirta inta uusan midho yeelan.

6

taab -ka: (magac, lab, keli) meel aan fogayn ama socod aan dheerayn ahayn.

7

taab -ka: (magac, lab, keli) sacab muggii.

8

taab -ka: (magac, lab, keli) xadhko is waydaarsan oo gadawga wadaanta loo yeelo oo kolkay buuxdo la qabto, kolka ceelka lagu shubayona dawliska loogu xidho. Taababka ayuu jaray wadaantii.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) «ku cid kale, ku xadgudbid; ku samayn wax xaqa waydaarsan; ku gardarrood. Ku tacaddiyida badan iska ilaali.

waa la naqliyay ✓

(falkaab) is dhaaf. Waxa uu u jabay iswaydaar.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax soo socda wax kale ka horgeyn oo dhanka kale u dhaafin. Wax is waydiin ma xumee wax is waydaarin baa daran.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg waydaarsasho.

waa la naqliyay ✓

m.l Bey midab dacar ah ku dhafanyahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dhib, luggooyo iyo wixi lamida oo cid loo geysto. 2. Weyddiin badan oo cid aan wax hayn la weyddiiyo. la-mid: haydaarto.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg haydaar.

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iyay, -isay) 1. Dhaafi; gudbi. 2. Is w.: is dhaafin.

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iyay, -isay) 1. Dhaafi; gudbi. 2. Is w.: is dhaafin. m.f.dh, weydaarin.

waa la naqliyay ✓

ditransitive v. cause to cross ~ lay something across something else; cause to pass by; cause to miss; convert

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) 1. reverse the position or order; transpose (taraanispows); interchange 2. pass on, pass down ~ isweydaari, gudbi, isdhaafi

waa la naqliyay ✓

(fal) isdhaafi oo laba shay isku beddel. Dh: waydaari.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to cross ~ lay s.t. across s.t. else; cause to pass by; cause to miss; [ext.] convert

2

initial: w

3

lx: weydaari

4

pd: (weydaariyey)

5

ps: v2a=ditr

6

key: weydaari

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Wax dhaafid. 2. Wax dabamarid.

waa la naqliyay ✓

v. change; miss, fail to obtain ~ find

waa la naqliyay ✓

(fal) dhaaf oo dhanka kale ka mar. Waar na weydaaro.

waa la naqliyay ✓

1

de: change; miss, fail to obtain ~ find

2

initial: w

3

lx: weydaaro

4

pd: (weydaartay)

5

ps: v3b=tr

6

key: weydaaro

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed carriseed xoolaha iyo ugaadhu ba daaqaan oo udgoon. Waxa uu u kala baxaa, adaarriyaad iyo adaarbiciid. Adaar badan baa ballayga ka dul baxay. Dh: adaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: thornless medicinal plant with fruit resembling coffee beans

2

lx: adaar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: adaar

waa la naqliyay ✓

1

(Wadar-ta)

2

1. Wax ka kooban tiro ama in, mid ka badan.

3

3. Kooxda ka soo horjeedda kelida; (wadar iyo waaxid).

waa la naqliyay ✓

1

wadar¹: m.dh Tiro ama in mid ka badan. Tusaale: “W. iyo waaxid”.

2

wadar²: m.dh (xisaab) Jawaabta la helo marka laba ama dhawr tiro ama xaddi la isugeeyo.

3

wadar³: m.dh (naxwe) Lidka ereyga kelid ah.

waa la naqliyay ✓

1

wadar¹: m.dh Tiro ama in mid ka badan. Tusaale: Wadar iyo waaxid.

2

wadar²: m.dh (xisaab) Jawaabta la helo marka laba ama dhawr tiro ama xaddi la isugeeyo.

3

wadar³: m.dh (naxwe) Lidka ereyga kelid ah.

waa la naqliyay ✓

Total

waa la naqliyay ✓

Sum

waa la naqliyay ✓

f. n. large number, quantity; plural {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. [Mathematics] sum (sam); total (too-tal) ~ isugayn. 2. majority (ma-joora-ti); mass (maas); the plural Ex: wadar iyo waaxid yaa waalan? who is crazy, an individual or the majority [mass]? ~ [maahmaah; proverb]

waa la naqliyay ✓

1

Collettivo

2

Collective

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la isku geeyey jumladdooda; majmuuco la isku geeyey. Wadarta laba tiro oo la isku geeyayi mid walba way u qayb sami kartaa. Dh: duuduub. Li: keli.

2

wadar -ta: (magacwadareed) magac loo yaqaan deeradu kolka ay koox tahay.

3

wadar -ta: (magacwadareed) tiro ama in mid ka badan.

waa la naqliyay ✓

1

de: large number, quantity; plural {grammar} Contrast: waaxid

2

initial: w

3

lx: wadar

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: wadar

waa la naqliyay ✓

1

(Cayaar-ta)

2

1. Wax kastoo la qabto oo loola jeedo in laga helo farax, reyrreyn iyo qosol, jeel; madaddaalo, kd. (shax, turub, tartan, legdan, laal, ...): dheel.

3

2. Aan dhab ahayn; kaftan; (ama ciyaar).

waa la naqliyay ✓

1

cayaar¹: m.dh (-ro, m.dh) 1. Madaddaalo tab iyo xeel loo dheelo leh oo ay dadku waqtiga isku dhaafiyaan. 2. Fal, jaan iyo jiib leh oo ay dhallinyaradu habeenkii waqtiga iskudhaafiyaan. 3. Tartan kubbad, orod iyo wixi lamida. 4. Kaftan aan run ahayn. la-mid: ciyaar¹.

2

cayaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Madaddaali tab iyo xeel leh waqti isku dhaafin. 2. Fal, jaan iyo jiib leh habeen waqti isku dhaafin. 3. Tartan kubbad, orod iyo wixi lamida ka qaybqaadasho. 4. Kaftan dhihid.

waa la naqliyay ✓

1

cayaar¹: m.dh (-ro, m.dh) 1. Madaddaalo tab iyo xeel loo dheelo leh oo ay dadku waqtiga isku dhaafiyaan. 2. Fal, jaan iyo jiib leh oo ay dhallinyaradu habeenkii waqtiga iskudhaafiyaan. 3. Tartan kubbad, orod iyo wixi lamida. 4. Kaftan aan run ahayn. la-mid: ciyaar.

2

cayaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Madaddaali tab iyo xeel leh waqti isku dhaafin. 2. Fal, jaan iyo jiib leh habeen waqti isku dhaafin. 3. Tartan kubbad, orod iyo wixi lamida, ka qaybqaadasho. 4. Kaftan dhihid. m.f.dh, cayaarid. la-mid: ciyaar.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. game, match, sport; dance; play, recreation; joking

2

cayaar v. play; dance; drill

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) play (paleey); game (geeym); dance (dhaansi) ~ ciyaar

2

cayaar -ay / tay: (v) play (paleey)-, play a game

3

cayaar -ta: (n) a playful trick; joke (jook); prank (praank)

waa la naqliyay ✓

1

Giuoco

2

Play

waa la naqliyay ✓

1

(fal) is madadaali oo dheel qoobkaciyaar iyo wax la mid ah. Dh: dheel, ciyaar.

2

cayaar: (fal) jimicsi samay; kubad iyo wax la mid ah dheel. Dh: dheel, ciyaar.

3

cayaar -ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo jiib iyo jaan leh ama maskaxda iyo maanka lagu maamulo oo ay naftu u riyaaqdo; wax kaste oo la qabto oo loola jeedo in laga helo farxad, rayrayn iyo qosol, madadaalo iyo wixii la mid ah, sida: shax, tartan, legdan, laal, iyo wixii la mid ah. Dh: dheel, ciyaar.

4

cayaar-ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo an dhab ahayn ama lagu dheeldheelo. Cayaar bay iga ahayde, ma aanan guursan!

5

cayaar -ta: (magac, dhedig, keli) garangar yar oo inta xadhig laga dhex dusiyo, waxyaabaha culus lagu shubashubeeyo. Dh: cayaari, khafiyad.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hal sidkeegii soo dhoweysay. Dh: fooladka.

waa la naqliyay ✓

1

(Madaar-ka)

2

1. Hadal daboolan oo cid loola dan lee yahay; duurxul; araarasho.

3

2. Talal; taah.

waa la naqliyay ✓

1

madaar¹: m.l 1. Gadgaddoonka iyo taaha uu qof buka sameeyo xanuun awgiis. 2. Cida ay sameeyaan xoolo ilmohooda u soo insaarixinaya.

2

madaar²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Qof buka, xanuun awgiis taah iyo gadgaddoon samayn. 2. Xoolo ilmohooda u soo insaarixin.

waa la naqliyay ✓

1

v. conceal one's meaning, talk with hidden meaning; use sign language

2

madaar m. n. airport

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) airport (eer-poort) ~ eeraboor, gagada dayuuradaha

2

madaar -ka: (n) 1. groaning (gur-uuning)-, mournful cry, usually of pain; moan (moown) ~ jibaad, taah. 2. figurative speech; metaphor (meta-foor) ~ duurxul

waa la naqliyay ✓

1

(fal) taah iyo guux samee adoo hurda. Sidii nin buka u madaar ha lagu daayee. Dh: taah.

2

madaar: (fal) ci' qayla dheer leh ci'. Sida dameeraha u madaar. Dh: ci'.

3

madaar: (fal) hadal sarbeeb ah ku hadal. U madaar marka hore hadday fahmi waayaanna u caddee. Dh: sarbeeb.

4

madaar -ka: (magac, lab, keli) dhawaaq ci kulul sameeya siiba fardaha. Dh: danan, ci'.

5

madaar -ka: (magac, lab, keli) garoonka diyaaraduhu ku degaan kana duulaan. Dh: gego.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed weyn oo qodax leh oo quraca la bah ah oo leh mayrax fiican iyo xabag la cuno.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed ay isa sawaa- biyaan cadaadda oo balliyada agtooda ka baxa oo hadh wanaagsan iyo qodxo godgodan leh. Geed qaydar ah ayaan hadh gallay Dh: bilcin.

2

qaydar -ka: (magac, lab, keli) balli biyo leh. Qaydar ayay xooluhu ka cabbeen shalay. Dh: ceel. Wa: qaydarro.

waa la naqliyay ✓

vl. n. farewell, act of bidding farewell

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) nabadgelyeyn iyo sagootin cid safar u baxaysa loo sameeyo. Ardaydii jaamacadda u baxaysay ayaa xaflad Dh: sagootin, wadaac ah loo sameeyey macasalaamayn.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: farewell, act of bidding farewell

3

initial: w

4

lx: wadaac

5

pd: (-a)

6

ps: vn2a-m

7

key: wadaac

waa la naqliyay ✓

1

(Wadaad-ka)

2

Nin diinta bartay dadka kalena bara; aw; fiqi; shiikh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ddo, m.l) Nin diinta islaamka wax ka bartay kuna camalfala oo dhowrsan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ddo, m.l) Nin diinta islaamka wax ka bartay kuna camalfala oo dhowrsan.

waa la naqliyay ✓

n. man of religion, Muslim religious consultant

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) priest (piriist); Sheik; sheikh; pious person; religious official; religious teacher; clergyman (kaleerji-man); mullah (mullah) ~ shiikh

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) islaan da'weyn oo cimri joogta. Wadaadda wax u sheeg.

2

wadaad -ka: (magac, lab, keli) qof diinta wax ka yaqaan sheekhna an gaadhin. Wadaad dad u eki buu kugu dilaa masna dhul u eki. Dh: aw. Li: waranle.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: fiqi, shiikh

3

de: man of religion, Muslim religious consultant

4

initial: w

5

lx: wadaad

6

pd: (-ka)

7

ps: n2(a)-m

8

key: wadaad

waa la naqliyay ✓

رجالُ الدِّينِ

waa la naqliyay ✓

1

(Wadaag-ga)

2

1. Lahaan dad badan ka dhexaysa ee aan qof gooni u sheeganayn.

3

2. Wax dad badan ka dhexeeya oo qofba kalkiisa wax ku qabsanayo ama haynayo ama loo dhiibayo.

4

3. Hab Soomaalidu caanaha u dhanto: inta layska soo horjeesto (haddii 2 qof la yahay) ama garangar loo fariisto (haddii la badan yahay) baa qofkii weelka caanaha ah loo dhiibaaba, inta kabbado isaguna kolkiisa kan midigta ka xiga u dhiibaa, dantuna waa si caanuhu (kolkay yar yihiin) u wada gaaraan oo aan loo kala bursan.

waa la naqliyay ✓

1

wadaag¹: m.l Wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn.

2

wadaag²: f.g1 (-gay, -gtay) La w.: wax qaybsashadooda ama manaafacaadsigooda cid kale la qaybsasho.

waa la naqliyay ✓

1

wadaag¹: m.l Wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn.

2

wadaag²: f.g1 (-gay, -gtay) La w.: wax qaybsashadooda ama manaafacaadsigooda cid kale la qaybsasho. m.f.dh, wadaagid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. sharing, holding in common, passing around

2

wadaag v. share something (with someone), hold communally

waa la naqliyay ✓

-ay / tay / een / nay: (v) share (sheer)-, especially to share milk ~ la wadaag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale wax la cun oo si mid ah ula qaybso. Walaalahaa qadada la wadaag.

2

wadaag -ga: (magac, lab, keli) wada cunka cunto ay wada cunaan laba qof iyo in ka badan oo kolka uu qof mar darsado ayuu fandhaalka ka kale u wareejiyaa isna kol ayuu darsan oo wuu isa sii dhaafin ilaa weelku dhammaanayo wadaagga caanuhuna waa sidaa. Wax wada wadaag ayaa lagu wada dhergaa.

3

wadaag -ga: (magac, lab, keli) wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn. Xukuumad wadaag ah ayaa la soo dhisay.

waa la naqliyay ✓

1

(Wadaa-sha)

2

1. La socoshada neef labi neefka dheddig oo orgeysan raaco, ka hari waayo, wadwado; wadid ama wadasho.

3

2. Wax tirsan oo gooni loo wado; goosan; xayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh 1. W. ah: la socoshada neef labi neef dheddig oo orgeysan raaco ama ka hari waayo. 2. Xoolo tirsan oo gooni loo wado.

waa la naqliyay ✓

f. n. separation ~ isolation

waa la naqliyay ✓

1

-sha: (magac, dhedig, keli) wax tirsan oo gooni loo wado. Wadaal weeye neefku. Dh: xayn, goosan.

2

wadaal -sha: (magac, dhedig, keli) dabasocod uu daba socdo neef labi neef dhedig oo orgoonaya oo uu ka hadhi waayo. Dibi wadaal sac kama daayo. Dh: wadwadasho; wadwad.

waa la naqliyay ✓

1

cf: goosan

2

de: separation ~ isolation (especially of male from female livestock in herd)

3

initial: w

4

lx: wadaal

5

pd: (/sha)

6

ps: n-f

7

key: wadaal

waa la naqliyay ✓

1

(Wadaan-ta)

2

Weel harag ah, oo gadow iyo daddaabbo leh, oo inta dowlis lagu xiro, ceelasha lagu shubo oo biyaha loogala soo baxo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-aamo, m.dh) Weel harag, cinjir iyo wixi lamida ka samaysan oo gadaw iyo daddoobbo leh oo inta dawlis lagu xiro ceelasha lagu shubo ama biyaha loogala soo baxo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-aamo, m.dh) Weel harag, cinjir iyo wixi lamida ka samaysan oo gadaw iyo daddoobbo leh oo inta dawlis lagu xiro ceelasha lagu shubo ama biyaha loogala soo baxo.

waa la naqliyay ✓

f. n. leather water-vessel; bucket

waa la naqliyay ✓