waxarxir

(Saxariir-ta)

Dhibaato aad u daran; silic; rafaad.

saxariir¹: m.dh Dhibaato aad u badan; silic; rafaad.

saxariir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Dhibaato weyn la kulmid.

saxariir¹: m.dh Dhibaato aad u badan; silic; rafaad.

saxariir²: f.mg1 (-ray, -rtay) Dhibaato weyn la kulmid. m.f.dh, saxariirid.

f. n. distress, suffering, torment, misery

saxariir v. suffer, be in distress

-ta: (n) suffering (saf-fer-ing); misery (mi-zeri); hardship (haadh-shiip); difficulty (difi-kalti); adversity (aadh-veer-siti); misfortune (mis-foor-jin) ~ dhibaato, rafaad

saxariir -ay/tay: (v) be in a miserable situation

Miseria

Misery

-ka: (magac, lab, keli) dhibaato aad u daran. Dh: silic, rafaad, dhibaatood, leelleel.

f.g1 (-ray, -rtay) Wax aad u nadiifin.

v. dust (off), remove dust

(fal) nadiifi oo ha ka tegin inyar oo saxar ah.

saxartir -ka: (magac, lab, keli) arrin ama talo turxaanbixin.

de: dust (off), remove dust (or other foreign particles on clothing, from a liquid, or in the eye)

initial: s

lx: saxartir

pd: (saxartiray)

ps: v1=tr

key: saxartir

-ka: (magac, lab, keli) xiddigta waabberi; meerayaasha qorraxda ku wareega midkood oo ah kolka dhulka laga jeedaasho kan ugu iftiinka badan wuxuna u dhexeeyaa dhulka iyo dusaaga 'cuddaar' sannadkiisunu waa 225 maalmood qorraxdana wuxuu u jiraa toddobaatan kun oo malyuun oo mayl. Dh: Waxaraxir, Sahra.

-ka: (magac, lab, keli) meel waxaraha lagu xidhxidho. Waxaraxidh u samee waxaraha. Dh: waxaraxir.

v. contact, put in contact with; have rapport with

de: contact, put in contact with; have rapport with

lx: la xariir

pd: (xariiray)

ps: v1=expr

see: xiriir

key: la_xariir

f.g2 (-iyay, -isay) Cid dhibaato weyn gaarsiin.

f.g2 (-iyay, -isay) Cid dhibaato weyn gaarsiin. m.f.dh, saxariirin.

v. torment, cause suffering, make someone miserable; torture

-yey say: (v) cause hardship, suffering or misfortune; oppress (o-parees); torture (toor-jar) ~ rafaadi

de: torment, cause suffering, make s.o. miserable; torture

initial: s

lx: saxariiri

pd: (saxariiriyey)

ps: v2a=tr

key: saxariiri

waari¹: m.l Sheekada haabeenkii lagu soo jeedo, dhafar; dabjeex.

waari²: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Waar ku cabbirid. 2. Wax waaro ka dhigid.

v. make permanent ~ eternal, cause to endure, immortalize

waari v. measure (the length of something) in yards

(Wari) S Commiphora mampestris Engl. Burseraceae.

(fal) inta caweyska ah soo jeed oo qayrkaa la maddadaaloo. Kaalay caawa ila waari. Dh: cawee, cawaysin.

waari: (fal) jirsii oo abidkii ha joogo. Ilaahoow magacayga adduunka ku waari. Dh: daa, daa'imi.

waari: (fal) waar ku cabbir. Marada inta aanad goyn waari.

waari -ga: (magac, lab, keli) sheekada habeenkii lagu soo jeedo. Waa barnaamishkii waari ee Cawayska carruurta. Dh: dhafar, dabjeex.

(Waxar-ka, Waxar-ta)

Dhasha riyaha mid ka mid ah.

waxar¹: m.l (-ro, m.l) Orgiga yar.

waxar²: m.dh (-ro, m.l) Dhasha riyaha tooda yar.

waxar¹: m.l (-ro, m.l) Orgiga yar.

waxar²: m.dh (-ro, m.l) Dhasha riyaha tooda yar. waxaraxir m.dh (c.fal.) Meerayaasho qorraxda tan ugu iftiin badan, waxayna u dhexeysaa dhulka iyo dusaaga (cuddaarka) sannakeedu waa 225 maalmood, qorraxdana waxay u jirtaa toddobaatan ku dhowaad malyuun oo mayl; xiddigta waaberi; sahra.

f. n./m: kid, young goat

waxar [feminine] n. cell (in biology)

-ta: (n) [plural waxaro-ha] kid (kidh); baby goat; young goat

(I) Capretto fino a 6 mesi;

(E) Kid, up to 6 months

(S) WAXAR (S. g.: Uaḥàr, Waḥara)

-ka: (magac, lab, keli) maqasha riyaha kooda lab. Waxarkii la siiyay ku tidhoi aabbahaa ma lehe, isaguna ablay buu afkiyo oofta kaga taagay.

waxar-ta: (magac, dhedig, keli) maqasha riyaha tooda dhedig. Ri'du waa waxar weynatay. waxaracaddeeye: geed aan qodax lahayn oo midho la cuno oo cadcad oo macaan leh.

cf: orgi, ri'; ari

de: kid, young goat

initial: w

lx: waxar

pd: (-ta / -ka)

ps: n1-f/m

key: waxar

m.f.dh eeg axar.

m.l la-mid: garraar.

(Saaxir-ka)

Qofka wax sixra ama sixirka yaqaan; falanfallow.

m.l (-riin, m.dh) Nin sixirka yaqaan.

m.l (-riin, m.dh) Nin sixirka yaqaan. saayid¹: m.l S. ah: wax dheeraad ah. la-mid: saa'id.

saayid²: f.mg1 (-day, -dday) Wax kordhid. m.f.dh, saayidid. la-mid: saa'id.

m. n. magician, wizard

-ka: (n) magician (ma-ji-shin); sorcerer (soor-sarar); wise man; wizard (wizadh) ~ sixiroole

-ka: (magac, lab, keli) qof wax sixra; qof sixirka ku shaqaysta oo yaqaan. Saaxir baa na helay oo naga furtay lacagtii. Dh: falallow.

bw: sixir

de: magician, wizard

initial: s

lx: saaxir

pd: (-ka Pl: saaxiriin (ta))

ps: n8-m

syn: falanfallow, qalinduurre

xv: Arabic

key: saaxir

(Waarid-da)

Cimri aan dhimasho lahayn ku noolaan; jirid weligeed ah jirid; daa'imid.

waarid¹: m.l la-mid: waalid¹.

waarid²: m.f.dh waar². la-mid: waaris.

waarid³: f.g1 (-day, -dday) Soo w.: badeeco dibadda ka keenid.

Conservation

m. n., [collective] parent ~ parents

(fal) dibadda ka soo deji. Kolba waxa loo baahan yahay soo waarid.

waarid -da: (magac, dhedig, keli) dhimasha la'aan; adduunka in badan ku negaansho: jirid waligeed ah jirid. Aakhiro mooyee adduunyo waarid ma leh. Dh: waaris, daa'imid, abaadid.

de: parent ~ parents

initial: w

lx: waarid

pd: (-ka)

ps: n-m-col

see: waalid

key: waarid

(Waarig-ta)

Waariko.

m.dh la-mid: waariko.

f. n. fungus species

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah geedqadhaabka yaryar ee dhulka ka baxa xilli roobaadka meelaha dundumooyinka ah ama kudunbuuraha sida likaha iyo barkinwaraabaha. Waa waarig ee soo weeraraay! Dh: waariko.

waarig -ta: (magac, dhedig, keli) meel bannaan oo aan geedo iyo dhagax mid na lahayn. Waarig cad ayuu geelu gelgelin ka dhigtaa.

de: fungus sp.

initial: w

lx: waarig

pd: (/da)

ps: n-f

see: waariko

key: waarig

(Waarin-ta)

1. Wax aan dhiman ama waara ka dhigid.

2. Waar ku cabbirid.

m.f.dh eeg waari².

-ta: (magac, dhedig, keli) waar ku cabbirid.

waarin -ta: (magac, dhedig, keli) cimri dherer siin oo adduunka ku daa'imin. Geesiga waxa taariikhda loogu xusaa waa waarinta magiciisa.

m.dh la-mid: waarid².

-ta: (magac, dhedig, keli) soo jeedka habeenkii oo la sheekaysto. Dh: waarid.

waaris -ta: (magac, dhedig, keli) abidba jiritaan. waarin..

f.mg2 (-iyay, -isay) Socod aayar ah oo lugaha la kala fogeeyo cudur dartii socosho.

v. walk with a heavy step ~ awkward stride

(fal) waadhwaadhso oo taraha kala fogee; sida wiil la guday u soco. Aayar u waarri boogtu yaanay kaa damgane.

de: walk with a heavy step ~ awkward stride (as a pregnant woman or cripple)

initial: w

lx: waarri

nt: waarrin (ta)

pd: (waarriyey)

ps: v2a=intr

key: waarri

(Waaxid-ka)

Keli ah; mid; hal; kow (sida: wadar iyo waaxid).

m.l 1. W. ah: kali ah, aan cidi wehelin (Ilaah). 2. Mid ama kali.

m. n. God (the one and only)

m. n., [collective] one, alone, single; singular {grammar}

name-m unique, one, alone

-ka: (n) one (wan); single (sin-gal) ~ hal

magacyada Eebbe ee suubban mid ka mid ah.

-da: (magac, dhedig, keli) (kala ~) kala fidin oo xoog u kala qaadid; kala qabasho; kala durkin. Afka waaxidda ka daa.

waaxid: (tilmaame) mid ah; hal ah; kow ah. Waaxid iyo wadar waaxidkaa waalan.

-ta: (magac, dhedig, keli) «kala ~) aada u kala qaadid; kala waaxid; kala fidin.

m.l (-rro, m.dh) Xarig macdan ah; silig.

Cable

m. n. wire, metal filament

-ka: (magac, lab, keli) xadhig macdan ka samaysan oo korantada ama elektarooniga loo adeegsado oo gudbiye ah; xadhig bir ah. Waayirku dab buu leeyahaye ha taaban. Dh: silig.

de: wire, metal filament {Eng}

initial: w

lx: waayir

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: waayir

(fal) cid kale, ka cabsii. Wacari yarka si uuna guriga uga bixin.

(Waxara-ha)

1. (magac kooxeed) surta dhurduhu sameeyo, qaybteeda ka samaysan ugxanta faraha badan oo aan weli dhurdo u dillaacin; (qaybaha kale waa miidda iyo gowska).

2. Wixii waxarahaas dhurdaha u eg oo dhan.

m.l Surta dhurduhu sameeyo, qaybteeda oo ka samaysan ugxaan farabbadan oo aan weli dillaacin; qaybta kale waa miidda iyo gowska.

m. n., [collective] eggs ~ whitish larvae of a bee-like insect found in their honey comb; any small white thing resembling these

-ha: (magacwadareed) surta dhurduhu sameeyo qayb ka samaysan ugxan farabbadan oo aan weli dillaacin oon miidda iyo gawska ahayn.

cf: dhurde

de: eggs ~ whitish larvae of a bee-like insect found in their honey comb; any small white thing resembling these

initial: w

lx: waxaro

pd: (/ha)

ps: n-m-col

key: waxaro

1. (Xariir-ka) a) Caano iyo biyo la isku daro; barax. b) Sarmo indhaha baalkooda hoose, docdiisa gudaha ah oo xagga isha u jeedda, lagu dhigo oo dhiig yar looga keeno (waa farsamo lagu daweeyo xanuun indhaha ku dhaca). c) Summad xoolaha lagu dhigo. d) Hadal la qoonsado oo bareer la isu yiraahdo; (xan iyo xariir).

2. (Xariir-ta) a) Dun qurux badan oo jilicsan oo diirdiirxariireeddu samayso. b) Dharka duntaas laga sameeyo.

xariir¹: m.l Caano biyo badan lagu daray; candiid; cindiid.

xariir²: m.dh 1. Dhar jilicsan oo qurxoon qaalina ah oo duntiisa ay samayso diirdiirxariireedu. 2. (-ryo, m.dh) Summad idaha dhegaha looga dhigo oo labo alif ah.

xariir³: f.g1 (-ray, -rtay) Barxid (caano). la-mid: xariiri.

xąriir¹: m.dh Lafdhabar; arxan. la-mid: xiriir².

xąriir²: f.mg1 (-ray, -rtay) la-mid: xiriir³ (3).

m.dh 1. Dhar jilicsan oo qurxoon qaalina ah oo duntiisa ay samayso diirdiirxariireedu. 2. (-ryo, m.dh) Summad idaha dhegaha looga dhigo oo labo alif ah.

xąriir¹: m.dh (cilmiga naflayda) Lafdhabar; arxan.

xąriir²: f.mg1 (-ray, -rtay) la-mid: xiriir².

f. n., (mass n.): silk (cloth ~ fabric)

xariir m. n., (mass n.): milk diluted with water, milk and water mixed together

xariir v. dilute milk with water, put (a lot of) water into milk

xariir m. n. method of doctoring diseases of the eye by bleeding

xariir v. bleed, doctor an eye disease by bleeding

name-m diluted; silk (cloth~ fabric); bleed, doctor an eye disease by bleeding. Lit: purity. Syn: Xariiro, Xariirre

-ta: (n) silk (silk)

xariir -ka: (n) see [eeg] xiriir -ka

xariir -ka: (n) watered milk ~ barax

magac loo baxsho wiil quruxsan oo loo rajaynaayo dabeecad dabacsan sida xariirta oo kale.

(fal) il nabar ku dhacay baalka sare oo xagga hoose ah ka sar oo dhiig isha dhexdeeda ku sii daa. Isha xariir intaanu nabarku bu'da gaadhin.

xariir: (fal) caano iyo biyo isku badhax. Caanahu xariir. Dh: badhax.

xariir: (fal) summad xariir ah xoolaha ku same Lo'da xariir. Dh: calaamadee, summadee.

xariir: (fal) xidhiidh la samee. Aabbo la xariir innoo yimaaddee.

xariir -ka: (magac, lab, keli) caano iyo biyo la isku daro. Dh: badhax.

xariir -ka: (magac, lab, keli) sarmo indhaha baa kooda hoose docdiisa gudaha ah ee xagga isha jeedda lagu dhigo oo dhiig yar looga keeno.

xariir -ka: (magac, lab, keli) hadal lagoonsade badheedh la isku yidhaahdo. Hadalka xanum odhanaaye waa xariir. Li: xan.

xariir -ka: (magac, lab, keli) cilaago laba dhina iyo in ka badan ka dhaxaysa. Dh: xidhiidh.

xariir -ta: (magac, dhedig, keli) dhar laga sam dun qaaliya oo jilicsan oo ay samayso jaadada dirindiirta jaad ka mid ahi.

(Xirxir-ka)

In mar ka badan oo wax la xiro.

v. bind, tie up, close; pack up; keep on tying ~ fastening, close several things, fasten repeatedly; imprison

-ay / tay: (v) [plural of xir] rope together, tie up or pack a number of items together