Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Walcan-ka)

2

Waarid; ab; isir.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Waalid; ab; isir.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] ancestry; progenitors

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) parentage (paaranteeyj) ancestry (aan ses -ter)-, forebear (foor -biir); lineage (lini-yeeyj) ~ ab, isir

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tafiir laga soo jeedo oo lagu abtirsado. Ninna walcankii ma garan waayo. Dh: ab, nasab, isir.

waa la naqliyay ✓

1

cf: ab, isir, sullan, waarid

2

de: ancestry; progenitors

3

initial: w

4

lx: walcan

5

pd: (-ka)

6

ps: n-m-col

7

key: walcan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) abtirsiga qof leeyahay iyo isirkii uu ka soo farcamay. Alcankaa lagama faanee, waa lagu faanaa. Dh: abnaq, isir, asuul.

waa la naqliyay ✓

Aad u wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-cnaa, -cnayd) 1. Wax wanaagsan ahaansho. 2. Ugu w.: sabab u ahaansho (wax).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-cnaa, -cnayd) 1. Wax wanaagsan ahaansho. 2. Ugu w.: sabab u ahaansho (wax). m.f.dh, wacnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] excellent, superb, very good

waa la naqliyay ✓

bon.

waa la naqliyay ✓

name-f excellent, superb, very good

waa la naqliyay ✓

(adj) nice (naays); good (guudh) wanaagsan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aad u wanaagsan. Dh: san, fiican.

2

wacan: magac loo bixiyo gabadh la rajaynayo in fiicnideedu u baahnayn marag iyo tilmaan toona.

waa la naqliyay ✓

1

de: excellent, superb, very good

2

initial: w

3

lx: wacan

4

pd: (wacnaa)

5

ps: adj-der

6

syn: aad u wanaagsan

7

key: wacan

waa la naqliyay ✓

1

(Walcad-ka)

2

Walcasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: walcasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. overspill, spilling over

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) jinsi cun ah; tayo fiican lahayn oo xun ah. wax walcad ah waa laga fogaadaa.

2

walcad-ka: (magac, lab, keli) daadad; walcasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: overspill, spilling over

2

initial: w

3

lx: walcad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn-m

6

see: walco

7

key: walcad

waa la naqliyay ✓

1

(Walcin-ta)

2

(Wax shubma) qar-ka-daadis yar; balqin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg walci.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) 'wax shubma' inyar ka daadin. Dh: balqin.

2

walcin -ta: (magac, dhedig, keli) ku walacsad.

waa la naqliyay ✓

1

(Ab-ka)

2

Awooweyaashii hore oo laga soo jeedey; isir; wasiir; walcan.

waa la naqliyay ✓

1

(Isir-ka)

2

Awoowihii hore oo laga soo jeedey; walcan; absaxan; wasiir; dir.

waa la naqliyay ✓

1

(Sullan-ka)

2

Isir; wasiir; walcan; ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (sifirro, m.dh) Sullan; isir; walcan.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Asal; isir; walcan; ab.

waa la naqliyay ✓

/foorbiir/forebears (n) isir, ab, walcan

waa la naqliyay ✓

/foorfathar/ (n) ab, isir, walcan, awoowayaashii-hore.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) forefather (foorfaathar); ancestor (aan ses ter) ~ isir, walcan, sullan

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. parentage (paa-ranteeyj); ancestry (aanses-ter); forebear (foorbiir); lineage (liniyeeyj) ~ ab, walcan. 2. [Mathematics]: factor (fak tor)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dadka inta isku isirka ah ee aabbo hore ka soo wada jeedda. Abkaa iyo kabo ba waa la dhex socdaa. Dh: isir, walcan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) halka dadku ka soo jeedaan. Dh: walcan.

2

isir -ka: (magac, lab, keli) farcanka ay wadari leedahay

3

isir -ka: (magac, lab, keli) tiro lagu dhufto tiro kale. Tusaalo ahaan, 4x5: labada lambar ee 4 iyo 5 waa isirro.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xidhiidhka isdabayaal ee abtirsiinta. Dh: sallaan, isir, wasiir, walcan, ab. sulman: (tilmaame) lax wan u taga u baahan. sulmi: (fal) wan, lax asooli.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sullan, walcan

2

de: ancestor; [pl] forefathers, ancestry

3

hm: 1

4

lx: ab

5

pd: (-ka Pl: abab (ka))

6

ps: n4-m, n7-m

7

key: ab_1

waa la naqliyay ✓

1

cf: ab, isir, walcan; wasiir

2

de: lineage, descent; progenitors, ancestors

3

initial: s

4

lx: sullan

5

pd: (-ka)

6

ps: n0-m-col

7

key: sullan

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: walcan

3

de: parent; [col] one's parents; [pl] parents

4

initial: w

5

lx: waalid

6

pd: (-ka Pl: waalidiin (ta))

7

ps: n8-m

8

key: waalid

waa la naqliyay ✓

1

cf: isir, sullan, walcan, waraso

2

de: children; descendants

3

hm: 2

4

initial: w

5

lx: wasiir

6

pd: (-ta)

7

ps: n0-f-col

8

key: wasiir_2

waa la naqliyay ✓

1

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

2

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax -> ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale - dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

waa la naqliyay ✓

1

alan¹: m.l (almo/-nno, m.dh) Xubnaha geedka qasabka middood.

2

alan²: m.l (almo/-nno, m.dh) (naxwe) Erey waxaa loo qaybin karaa xubno tiradooda la mid ah inta shaqal uu leeyahay ereygaas (sida madax = ma-dax); xubin waliba waxaa lagu magacaabaa alan; erey wuxuu noqon karaa hal alanle (cir), laba alanle (ma-dax), saddex alanle (dib-ka-be), iyo wixi lamida; xusuusnaada in shaqalka dheer lagu tiriyo hal shaqal ama hal cod (ii, aa iyo wixi lamida) sida shibanayaashan oo kale: dh, sh, kh, oo aan la kala qaybin karin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) barmiilka oo qayb ah.

2

alan -ka: (magac, lab, keli) farta caaradeeda.

waa la naqliyay ✓

m.dh Meel dhul ah oo bannaan.

waa la naqliyay ✓

1

class, vl. pron. I am / do ...

2

waan class, vl. pron. we [excl.] are / do ...

waa la naqliyay ✓

je (+ verbe).

waa la naqliyay ✓

(pronoun I plus action verb) I ... to. Ex: waan ku jeclahay; I love you. waan ka xumahay: (expression) I am sorry (soori).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xal; waanwaan. waan: (magacuyaal) tilmaama qofka kowaad ee lala hadlayo oo yeele ah.

waa la naqliyay ✓

1

alxan¹: m.l 1. Macdan si sahlan dabku u dhalaaliyo oo wax lagu kabi karo. 2. la-mid: alxamid.

2

alxan²: f.g1 (-amay, -antay; -ami) Bir iyo wixi lamida alxan ku kabid.

waa la naqliyay ✓

1

alxan¹: m.l 1. Macdan si sahlan dabku u dhalaaliyo oo wax lagu kabi karo. 2. la-mid: alxamid.

2

alxan²: f.g1 (alxamay, alxantay; alxami) Bir iyo wixi lamida alxan ku kabid. m.f.dh, alxamid.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): welding, solder

waa la naqliyay ✓

-alxamay /alxantay: (v) weld (weeldh); solder (soodher); braze (bareyz) —alxan -ka: (n) welding (weelding)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isku dhadhab; isku dhalaali; laxaamadee. Baabuurkan baa naga jabee, noo alxan.

2

alxan -ka: (magac, lab, keli) isku dhejinta labo birood, isku dhabdhabka biraha; isku qayacaynta iyo isku dhalaalinta biraha.

waa la naqliyay ✓

1

de: welding, solder

2

lx: alxan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-mass

5

syn: laxaamad

6

key: alxan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax ballaadhan ah. Loox dhinacyada ka balan ayaa shareeradaha laga jeexaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Calan-ka)

2

Cad maro ah oo midabyo leh oo qori dheer laga babbiyo oo qaran ama maamul kale astaan u ah. ~ Bandiirad.

waa la naqliyay ✓

1

calan¹: m.l (-ammo/-nno, m.dh) 1. Cad maro ah oo dowlad, hay'ad, maamul iyo wixi lamida astaan u ah. 2. Midab madow oo ay iduhu qaarka hore ku yeeshaan.

2

calan²: m.dh Barwaaqo, caafimaad iyo wixi lamida oo ka muuqda xoolaha jirkooda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ammo/-nno, m.dh) 1. Cad maro ah oo dowlad, hay'ad, maamul iyo wixi lamida astaan u ah. 2. Midab madow oo ay iduhu qaarka hore ku yeeshaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. flag, banner

2

calan dejin [feminine] n. lowering of the flag

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [ Pl. calamo-da] flag (flaag); banner (baan-er) Ex: maalinta calanka; Flag Day

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) maro midabyo iyo calaamado kale leh oo astaan u ah cid gaar ah; astaan gobanimo oo wadan xor ah ama urur gaar u leeyahay. Bir dheer baa la sudhaa oo uu ka babbada. Dh: baraq, bandiirad.

2

calan -ka: (magac, lab, keli) baraha midabyada ah ee idaha dushooda ku yaal sida barta madow oo idaha qaarkood ku yeeshaan badhida ilaa candhada.

waa la naqliyay ✓

1

de: flag, banner

2

lx: calan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

xe: the Somali National Anthem

6

xv: bandiirad

7

key: calan

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax asqo hayso noqosho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax asqo hayso ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (qof, wax) la falay; sixran.

2

2. (-keed, kd.) falmid.

waa la naqliyay ✓

1

falan¹: m.l 1. F.kay, f.kaa iyo wixi lamida: dartay, dartaa iyo wixi lamida. 2. “F.kiisii gal!”: “Arrintiisii gal!”.

2

falan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax sixran noqosho. 2. Beer wax la falay noqosho. 3. Dhul wax la banneeyey noqosho.

3

falan³: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la falay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

falan¹: m.l 1. F.kay, f.kaa iyo wixi lamida: dartay, dartaa iyo wixi lamida. 2. F.kiisii gal! Arrintiisii gal!

2

falan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax sixran noqosho. 2. Beer wax la falay noqosho. 3. Dhul wax la banneeyey noqosho. m.f.dh, falmid.

3

falan³: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la falay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] plowed

2

falan [derived] [adjective] bewitched

waa la naqliyay ✓

1

-aa: (adj) ploughed (palaawidh) ~ carrorogan, liman

2

falan -aa: (adj) crazed (kareeyzidh), maniacal (manaayikal); having a screw loose; driven mad; unbalanced; bewitched- qaaddan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ku ~» ku garran ama ku dacwi.

2

falan: (tilmaame) wax la falay ahaan oo baabnaan. Sheekhu wuxu dabiibay nin falan. Dh: sixran, baaban.

3

falan: (timaame) beer la qoday; beer la fajaasay oo biqishay. Dh: qodan, beeran. Li: qardaysan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gacan-ka) a) Xubin dhuun la moodo oo madaxa maroodiga ka lallaadda: waa sankii iyo bushintii kore oo isku samaysmay, wuxuuna isku darsaday xoog iyo jiljileec; docda kore waa adayg qallafsan gudo-ujeeddaduna waa wax jilicsan; Maroodigu wuxuu karaa inuu geed weyn gacankiisa ku jebiyo, dhinaca kalena, wax yar, sida xabbad digir ah oo kale, uu ku qaado. b) Biyo jiidan oo ama bad ka dillaaca ama biyo kale, oo dhulka engegan dhex gala, c) (qalab, weel) meel soo baxsan oo gacanta lagu qabto.

2

2. (Gacan-ta) (oogada dadka) xubinta qarqarka ka bilaabata oo faraha ku dhammaata oo ay kamid yihiin cududda, xusulka, dhudhunka, sacabka...

waa la naqliyay ✓

1

gacan¹: m.l (-ammo/-nno, m.dh) Khoori.

2

gacan²: m.l (-ammo/-nno, m.dh) (xisaab) Xarriiq toosan ee ka timaada xuddunta kuna dhammaata bar ku taalla meeriska goobada ama fogaanta ka bilaabata xuddunta kubbad, kuna dhammaata bar ku taal dusha kubbadda.

3

gacan³: m.dh (-cmo, m.l) 1. Xubinta faraha leh ee dadka wax ku qabsado. 2. Xubin dheer, madaxa maroodiga ka laallaadda oo uu wax ku qabsado kana neefsado. 3. Dhegta weelasha iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

1

gacan¹: m.l (-ammo/-nno, m.dh) Khoori.

2

gacan²: m.l (-ammo/-nno, m.dh) (xisaab) Xarriiq toosan ee ka timaada xuddunta kuna dhammaata bar ku taalla meeriska goobada ama fogaanta ka bilaabata xuddunta kubbad, kuna dhammaata bar ku taal dusha kubbadda.

3

gacan³: m.dh (-cmo, m.l) 1. Xubinta faraha leh ee dadka wax ku qabsado. 2. Xubin dheer, madaxa maroodiga ka laallaadda oo uu wax ku qabsado kana neefsado. 3. Dhegta weelasha iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

Radius

waa la naqliyay ✓

Gulf

waa la naqliyay ✓

1

f. n. hand, arm; radius {mathematics}

2

gacan: m. n. elephant's trunk

3

gacan: m. n. peninsula; channel for water, bay, inlet, gulf

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) 1. arm (aarm); hand (heendh). 2. -ka: gulf (galf), peninsula (paninsild); canal (kenaal); channel (jan nel). Ex: Gacanka Suweeyz; Suez Canal; 3. [mathematics] radius (reediyes)

2

ka gacan sarreeya: (Expreesion) having the upper hand. — u gacandhaaf -ay / -tay: (v) 1. steal (istiil); take property without permission. 2. intrude (in-turuudh); interfere (intarfiir); meddle (medhal) ~ faragalin

3

ku gacansayr -ay / tay: (v) deny firmly, dismiss out of hand; refuse (rif-yuuz); reject (ri-jakt) ~ diidmo qayaxan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bad yar oo dhulka soo dhexgashan.

2

gacan -ka: (magac, lab, keli) addinka dheer ee maroodiga xagga hore ka laallaada oo ah tuunbo uu biyaha ku soo nuugo, geeda ku gurto kana neefsado oo xoog badan. Maroodigu gacankiisa ayuu dhirta ku jejebiyaa.

3

gacan -ta: (magac, dhedig, keli) labada addin ee sare ee uu dadku leeyahay mid ka mid ah. Gacanta midig wax ku cun.

waa la naqliyay ✓

يد

waa la naqliyay ✓

name-m windy ~ showery weather

waa la naqliyay ✓

La qalay, la kala dhigdhigay.

waa la naqliyay ✓

1

qalan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax la qalay noqosho (nafley). 2. U q.: wax, wax istaahilid.

2

qalan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Wax la qalay ahaansho (nafley). 2. U q.: wax, wax istaahila ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

qalan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) 1. Wax la qalay noqosho (nafley). 2. U q.: wax, wax istaahilid. m.f.dh, qalmid.

2

qalan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Wax la qalay ahaansho (nafley). 2. U q.: wax, wax istaahila ahaansho. m.f.dh, qalnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] cut (up); slaughtered; operated on

waa la naqliyay ✓

1

(Galan) N Maerua oblongifolia (Forsk) A.Rich. Capparidaceae.

2

N Maerua somalensis Pax. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

-qalnaa / qalnayd: (adj) 1. surgically operated upon. 2. butchered (bu-jaridh)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax qoorta laga gooyay ah. Dh: gawracan, biraysan.

2

qalan: (tilmaame) jarjaran oo la kala googooyay ah. Hadal iyo hilbaba kala qalan. Dh: saafan.

3

qalan: (tilmame) caafimaad ahaan loo jeexay ah. Ninku wuu qalan yahay Dh: jeexan.

4

qalan -ka: (magac, lab, keli) geed hargaha lagu magdiyo oo lagu xoodhiyo. Qarbidka qalan ku asal.

waa la naqliyay ✓

1

de: cut (up); slaughtered; operated on

2

lx: qalan

3

nt: qalan (qalmay) [v1=inch]

4

pd: (qalnaa)

5

ps: adj-der

6

key: qalan

waa la naqliyay ✓

1

(Wacad-ka)

2

Ballan adag oo la isla dhigto.

waa la naqliyay ✓

m.l Ballan adag oo la galo.

waa la naqliyay ✓

m.l Ballan adag oo la galo.

waa la naqliyay ✓

n. vow, pledge, oath, one's word

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) promise (paro-mas); vow (vaaw) ~ ballanqaad, cahdi

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) heshiis ama ballan adag oo cid ka dhexeeya. Wacad ha gelin haddaad gashana ha jebin. Dh: axdi, ballan, heshiis.

2

wacad -ka: (magac, lab, keli) cid kale u yeedhasho.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: ballan, dhaar

3

de: vow, pledge, oath, one's word

4

initial: w

5

lx: wacad

6

pd: (-ka)

7

ps: n2(a)-m

8

key: wacad

waa la naqliyay ✓

1

° (Wacal-ka, Waca-sha)

2

Nin iyo naag aan is-qabin, ilmaha ay dhalaan; garac; (ama wecel).

waa la naqliyay ✓

1

wacal¹: m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel¹.

2

wacal²: m.dh (-lo, m.dh) Gabar aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel².

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bastard, illegitimate male child

2

wacal [feminine] n. bastard, illegitimate female child

waa la naqliyay ✓

-ka wacasha: (n) bastard (baas terdh); illegitimate child (ili-ji-timeeyt jaayldh) ~ garac, wecel, kinsi

waa la naqliyay ✓