walagaleen
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walagaleen
m.l (-nno, m.dh) Godod yaryar, afaf badan leh, kana samaysma meelaha didibka ah, oo bahalladu galaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
halaqgaleen
-ka: (magac, lab, keli) meelaha maska halaqa ahi galo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Walaalo ka dhigid (cid).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
walaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Walaalo ka dhigid (cid). m.f.dh, walaalayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
walaalee
v. make (two ~ more people) into brothers ~ sisters
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walaalee
(fal) wax walaalo ah ka dhig. Labada beelood walaalee oo heshiisii.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
walaalee
de: make (two ~ more people) into brothers ~ sisters (as a sign of friendship or warmth)
initial: w
lx: walaalee
pd: (walaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: walaalee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wargaleen
-ka: (magac, lab, keli) eeg wargal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bahalgaleen
-ka: (magac, lab, keli) meel ama god bahaluhu galaan; goob uu dugaaggu hadhsado oo laga cabsado. Bahalagaleenka xoolaha ka duwa oo haku foofinina.
bahalgaleen: (tilmaame) meel cidlo ah oo laga cabsado.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caanagaleen
-ka: (magac, lab, keli) xidid xagga mudka ka soo gala candhada iyo naasaha oo ay caanuhu soo maraan. Caanagaleenka ayay hasha qodaxi ka mudday.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walaclee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) la-mid: walalaclee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walaclee
(fal) iftiin bilig bilig ah oo is dabajoog ah samee. Sida hillaaca u walaclee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
xalaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Wax xalaal ka dhigid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
xalaalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Wax xalaal ka dhigid. m.f.dh, xalaalayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
xalaalee
v. render religiously permissible; purify; circumcise; slaughter according to Muslim ritual
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xalaalee
(fal) neef dhimanaya gawrac si aanu u duufin. Dh: xalaalay, gawrac, bireo. Li: duufi.
xalaalee: (fal) ilmo yar baarada ka goo. Dh: gud. xalaaley.
xalaalee: (fal) ammaano ciddii lahayd illawsii oo iska yeelo. Dh: xalaaley.
xalaalee: (fal) shay inuu bannaan yahay bannee oo ku fatwoo. Dh: xalaaley, bannee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
xalaalee
de: render religiously permissible; purify; circumcise; slaughter according to Muslim ritual
initial: x
lx: xalaalee
pd: (xalaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: xalaalee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Walaalayn
(Walaalayn-ta)
Walaalo ka dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walaalayn
m.f.dh eeg walaalee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walaalayn
-ta: (magac, dhedig, keli) walaalo ka dhigid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
biyagaleen
-ka: (magac, lab, keli) meel godan oo dhijaamo iyo haro leh oo biyuhu fadhiistaan. Reerku wuxu ag degey meel biyagaleen leh.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilmagaleen
-ka: (magac, lab, keli) xubinta Ilaahay ku dhex abuuro noolaha uurka hooyadii ku jira; meesha ilmaha haysa inta uu caloosha hooyadii ku jiro. Dh: makaan, min.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walaaleeye
-ha: (magac, lab, keli) qof caan ku ah isku soo dhawaynta iyo midaynta dadka. Walaaleeye Alloow ha noo waayin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walalaclee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) Roob hillaac bixin. la-mid: walaclee.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
walalaclee
v. twinkle, sparkle, glisten
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
walalaclee
de: twinkle, sparkle, glisten
initial: w
lx: walalaclee
pd: (walalacleeyey)
ps: v2b=intr
key: walalaclee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walawalley
-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar da' weyn oo ka mid ah ciyaaraha subciska ah ee aan lahayn boodbood, waxayna ka mid tahay ciyaaraha la iskugu gabyo qalabka loo qaato ama lagu tumo waxa ka mid ah durbaan weyn ama teneg qoryo lagu tumo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caanaggaleen
(Caanaggaleen-ka)
Xididdada naasaha iyo candhada oo caanaha.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caanaggaleen
m.l.u Xididdada caanuhu maraan ee candhada xoolaha.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caanaggaleen
m.l.u Xididdada caanuhu maraan ee candhada xoolaha.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caanaggaleen
m. n., [compound] breasts, udder
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
caanaggaleen
-ka: (n) mammary glands
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
caanaggaleen
de: breasts, udder
lx: caanaggaleen
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
key: caanaggaleen
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biyaggaleen
m.l (-nno, m.dh) Meel godan oo biyo qabatin leh.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
biyaggaleen
m.l (-nno, m.dh) Meel godan oo biyo qabatin leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
falgalkeene
m.l (-nno, m.dh) (kiimika) Iskudhis la falgala mid kale (oo ah ka la danaynayo). Ereygan, f., waxa badanaaba lagu isticmaalaa kiimikallada shaybaarka ee caadiga ah sida: naatriyam haydarogsaydh, haydarokoloorig asiidh, iyo wixi lamida ee loo adeegsado tijaabada iyo saafidda.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
falgalkeene
m.l (-nno, m.dh) (kiim.) Iskudhis la falgala mid kale (oo ah ka la danaynayo). Ereygan, f., waxa badanaaba lagu isticmaalaa kiimikallada shaybaarka ee caadiga ah sida: naatriyam haydarogsaydh, haydarokoloorig asiidh, iyo wixi lamida ee loo adeegsado tijaabada iyo saafidda.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
galangalcee
f.g2 (-ceeyay, -caysay) Xamaarasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
galangalcee
v. crawl (as a snake)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
galangalcee
de: crawl (as a snake)
lx: galangalcee
pd: (galangalceeyay)
ps: v2b=intr
key: galangalcee
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ilma-galeen
-ka: (n) uterus (yuutaras)-, womb (wuum) ~ min-ka, rixim-ka, makaanka, ilmaside
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ilmaggaleen
(Ilmaggaleen-ka)
Ilmasideen; rimmay; min.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilmaggaleen
m.l (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Xubinta nafleyda dheddiga ahi ilama ku siddo inta ay ka dhaleyso; min.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ilmaggaleen
m.l (-nno, m.dh) (cilmiga naflayda) Xubinta nafleyda dheddiga ahi ilama ku siddo inta ay ka dhaleyso; min.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilmaggaleen
m. n., [compound] womb
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilmaggaleen
a: ilmasideen
de: womb
lx: ilmaggaleen
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
syn: rimmay; min
key: ilmaggaleen
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
uskaggaleen
-ka: (magac, lab, keli) meelaha laallaabadka ah ee uu uskaggu geli karo jidhka.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wadnawareen
-ka: (magac, lab, keli) xaalad cudureed ku timaada qayb ka mid ah muruqa wadnaha oo u dhimata dhiig la'an awgeed.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Walalaclayn
(Walalaclayn-ta)
Iftiin walalac ah muujin, soo celcelin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
walalaclayn
m.f.dh eeg walalaclee. la-mid: walaclayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walalaclayn
-ta: (magac, dhedig. keli) eeg walaclayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xoolagabeen
-ka: (magac, lab, keli) nin Alla wax silyay oo xoola badan leh. Dh: maalqabeen, hodan, taajir. Dh: caydh, faqiir Wa: xooloqabeenno.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
alaabee
f.g2 (-beeyay, -baysay) Guri, xafiis iyo wixi lamida alaabo dhigid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
alaabee
f.g2 (-beeyay, -baysay) Guri, xafiis iyo wixi lamida alaabo dhigid. m.f.dh, alaabayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
alaabee
(fal) xafiis iyo wax la mid ah, qalabee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
balalee
(fal) adu ku bilaw oo qofka u horreeya noqo. Noo balalee dabbaasha. Dh: furfur, bilaw, baalalee.
balalee: (fal) wax balalooday oo caleen iyo wax la mid ah ku sumoobay ka dhig. Asalada saca ku balalee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
calalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) Maro, calal ka dhigid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
calalee
v. wear out (clothes)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
calalee
(fal) wax duugoobay ka dhig; calal ka dhig.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
calalee
de: wear out (clothes)
lx: calalee
pd: (calaleeyey)
ps: v2b=
key: calalee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dalagle
m.l (-layaal, m.l/dh) Nin beerrey ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dalagle
m.l (-layaal, m.l/dh) Nin beerrey ah.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dalagle
-ha: (magac, lab, keli) qof dalag ama hawl haysta. Dalagle lama baashaaliyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dalleen
m.dh Dandarranaan; dhibaataysnaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dalleen
-ka: (magac, lab, keli) meel ooddu ka gaaban tahay ama aysan ka adkayn oo laga dhici karo. Xerada halkaa daleensan ood soo saar. Dh: huddo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
galgale
-ha: (magac, lab, keli) meel hoy ahaan loogu nool yahay. Dh: galangal, baro.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
halagan
(fal) dhimo ama le'o oo baabba'.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ilaalee
f.g2 (-leeyay, -leysay) Wax indhaindheyn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ilaalee
v. observe, look at something attentively; patrol
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ilaalee
-yey / ilaaleysay: (v) keep under observation; keep under surveillance; watch (waaj); surveil (sar-veel); observe (obseerv) ~ ilaali, waardiyee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ilaalee
(fal) eeg ilaalay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ilaalee
de: observe, look at s.t. attentively; patrol
lx: ilaalee
pd: (ilaaleeyey)
ps: v2b=tr
key: ilaalee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kalagal
m.l Meesha ay cadduunka iyo buuraleydu iska galaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kalagal
-ka: (magac, lab, keli) meesha ay cadduunka iyo buuraleydu iska galaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lanleen
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg lanleemo.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
talagal
-ka: (n) adviser or advisor (ad-veey-zer); intellectual person.
ku talagal -ay / talagashay: (v) plan ahead; know in advance; be prepared ~ u diyaargarow
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waaceen
m.dh Naq aan badnayn oo ku baxay roob yar.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waaceen
-ka: (magac, lab, keli) dhul aan daaq badan lahayn oo roob yari ku da'ay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waagaan
-ka: ((magac, lab, keli) qof jooga meel aanu cid ka garanayn. Waagaan ayaan ahay oo ma kala garanayayo meesha. Dh: marti, qarriib. Li: mudane.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waageer
waageer¹: m.l la-mid: maageer¹.
waageer²: f.g1 (-ray, -rtay) la-mid: maageer².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waageer
(fal) deyr ama ijaar ku meeri;. Guriga waageer. Dh: maageer.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waaqlee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) Qof, tuke iyo wixi lamida qaylo dheer aad ugu qaylin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waaqlee
v. make a shrill, piercing sound (of bird, frog, etc.)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waaqlee
(fal) oy oo si kor ah u qayli; codka 'waaq' ku celceli.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
waaqlee
de: make a shrill, piercing sound (of bird, frog, etc.)
initial: w
lx: waaqlee
pd: (waaqleeyey)
ps: v2b=intr
key: waaqlee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wagleel
-ka: (magac, lab, keli) eeg waglaal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walaage
-ha: (magac, lab, keli) fundhaal weyn oo dheryaha la karinayo lagu laaqo si aanay cuntadu isku qabsan ama u qurdoobin. Walaaqe beriis ah u dar ninka miskiinka ah. Dh: qudde, qunde.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
walaalo
m. n., pl. siblings, brothers and/or sisters
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
walaalo
-walaalaha: (n) brothers (baraatheris)-, sisters (sis-teris). Ex: walaalahaa waa meeqa?: how many brothers and sisters do you have?
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
walaalo
de: siblings, brothers and/or sisters
initial: w
lx: walaalo
pd: (/ha)
ps: n1-m-pl; n6-m
key: walaalo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
walawal
-ka: (magac, lab, keli) karidda iyo labarogmadka biyaha aad u kululaada. Biyuhu waa walawale ha ku guban. Dh: walanwal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wayaale
-ha: (magac, lab, keli) dirxi ku dhasha faraha lugaha hoostooda oo dubku soo foocmo. Meel wayaale ku jiro cuncun baa lagu gartaa. Dh: wayaane.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ahaadeen
v., neg. condition: I / he / they would not have been
ahaadeen v., pl., opt. form: may they be!
ahaadeen v., pl., opt. form: so they may be
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ahaadeen
(v) they were or they may become ~ ahaadaan, ahaateen. Ex: haddaan dadaali lahaa maanta sidaan ma ahaadeen; if I had tried my best; I would have not been like this to day [/ would be better]
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ahaateen
v., neg. condition: you / she would not have been
ahaateen v., pl., opt. form: may you all be!
ahaateen v., pl., opt. form: suppose you all are / so you may be ...
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ahaateen
(v) you were or became. ~ noqoteen. Ex: waxaad ahaateen carruur fiican; you became good children
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ahaayeen
v., pl., simple past tense: they were
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ahaayeen
(v) they were. Ex: waxay ahaayeen dad shaqo badan; they were a hard, working people
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ahaayeen
de: they were
lx: ahaayeen
ps: v5a-3pl-past
xe: They were all teachers.
xv: Kulligood macallimiin bey ahaayeen.
key: ahaayeen
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
angaleel
-angaleesha: (n) seashell (siisheel) ~ aleelsha, bacool