walag — Macnaha & Turjumaada

m.dh (-gyo, m.dh) Karid la'aanta aan la karin ereyada qaarkood.

waa la naqliyay ✓

1

waag¹: m.l Socod badan oo wax lagu baadigoobayo.

2

waag²: f.g1 (-gay, -gtay) Socod badan samayn iyadoo wax la baadigoobayo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) socod badan samayn iyadoo wax la baadigoobayo.

2

waag -ga: (magac, lab, keli) socod badan oo wax lagu baadigoobayo.

waa la naqliyay ✓

1

balag¹: m.l (-gyo, m.dh) 1. Sixir meel la dhigo si qof meel dheer jiraa uu u yimaado barta sixirku yaallo. 2. Miraha yicibta, lebiga iyo wixi lamida oo curdan ah.

2

balag²: m.dh Buuryo; beejo.

waa la naqliyay ✓

1

balag¹: m.l (-gyo, m.dh) 1. Sixir meel la dhigo si qof meel dheer jiraa uu u yimaado barta sixirku yaallo. 2. Miraha yicibta, lebiga iyo wixi lamida oo curdan ah.

2

balag²: m.dh Buuryo; beejo.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. amulet, magic pendant; love charm

2

balag [feminine] n. prepuce, foreskin

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) cadka yar ee laga jaro wiilasha cisilkooda marka la gudayo; buuryada laga gooyo marka carruurta la gudayo. Bushka waxaygu riday gaaladii, balagga dheerayde. Dh: ballanjo, hanjaf, baaro, yuub, beejo, qolof.

2

balag -ga: (magac, lab, keli) biraha yaryar ee lagu qurxiyo billaawaha kana laadlaada ee shanqadha.

3

balag -ga: (magac, lab, keli) hilqado dumarku dhegaha ka soo laalaadiyaan oo balballaadhan. Kuusha caarrey carruuruhu ba way sidtaan ee aaway balaggii, billaawaha ragga u ekaa?

4

balag -ga: (magac, lab, keli) laamaha dhirta iyo daaqa curubta ah. Balag buu adhigii daaqay. Dh: fiil, qaji, curub, faraq, curdin.

5

balag -ga: (magac, lab, keli) shay cid wax loogu akhriyo ama loogu qabto oo dhaqankiisa saamayn ku yeesha. Balag baa loo lulaya wiilka. Dh: fal, maddiido, sixir.

6

balag -ga: (magac, lab, keli) walax ka samaysan maar midab dahabi ah leh oo kuusha halka ay ku soo afjaranto ee soo marta dhanka laga lulo. Balag bay kuusha ku xidhay.

7

balag -ga: (magac, lab, keli) xawlallabiga ka aan qaradka noqon weli ama aan iniiyaysan. Xawlalabigu waa balag weli. Li: qarad.

8

balag -ga: (magac, lab, keli) qorraxda oo xiddigga meerayaasha xuddunta u ah oo raadka weyn ku leh nolosha koonka. Dh: cadceed, qorrax, orrax. balal -ka: (magac, lab, keli) ololka ka baxa dabka huray. Balal kaga keen dabka aad afuufayso. Dh: belel, balbal.

waa la naqliyay ✓

m.l Miraha la beerto ee la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l Miraha la beerto ee la cuno.

waa la naqliyay ✓

m. n. crop

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) crop (karoop) ~ dhirta beeraha, sarac

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) tacabka beeraha midhaha ka soo go'a. Wixii dalag ii baxay waan libiyey

waa la naqliyay ✓

1

de: crop

2

lx: dalag

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: dalag

waa la naqliyay ✓

1

falag¹: m.dh la-mid: falko.

2

falag²: f.g1 (-lgay, -lagtay) la-mid: falki.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: feleg.

waa la naqliyay ✓

f. n. large mat; process of interlacing palm fibers with which mats are made

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) [Astronomy] galaxy (gaalaksi) ~ ururka xiddigaha

2

falag -ta: (n) method of weaving mats

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gogol caw ah ama laamaha timirta laga sameeyay, furfur.

2

falag-ga: (magac, lab, keli) cilimiga iyo aqoonta ku saabsan cirka, xiddigaha iyo gegeddoonka waayaha dayaxa iyo cadceedda. Falag ninkii doonayaa faalka sii roga e. Dh: falak, feleg.

waa la naqliyay ✓

1

de: large mat; process of interlacing palm fibers with which mats are made

2

lx: falag

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: falag

waa la naqliyay ✓

1

(Malag-ga)

2

Malaa'igta mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

malag¹: m.l (-laa'ig, m.dh) 1. Mid ka mid ah uunka, oo laga abuuray nuur iyo iftiin. 2. Malag loo soo diro nafleyda in uu nafta ka qaado. 3. Dhimasho; wed. la-mid: meleg¹.

2

malag²: f.g1 (-lgay, -lagtay; -lgi) 1. Nafley, nafta ka qaadid. 2. Nafley dhimashadeeda sabab u noqosho. la-mid: meleg².

waa la naqliyay ✓

m.l (-laa'ig, m.dh) 1. Mid ka mid ah uunka, oo laga abuuray nuur iyo iftiin. 2. Malag loo soo diro nafleyda in uu nafta ka qaado. 3. Dhimasho; wed. la-mid: meleg¹.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. angel; the angel of death; death

2

malag v. be the cause of one's death; kill

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. angel (an-jal) ~ malaa'ig. 2. malag -malgay/

waa la naqliyay ✓

mid ka mid ah makhluuq nuur ka samaysan oo qaybka in la rumeeya ah oon waxba cunin waxna cabbin Ilaahyna joogto u caabuda oon weligii caasiyin hawlo kala duwanna qabta. Malaggii wax dilay iyo, si aan ahay dabaylaha, dadka kala dhantaalaad, ii diidday hadalkee. Wa: malaa'ig.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax aan joogin laakiin ifafaalihiisu sii muuqdo; wax dhiciddoodu taagan tahay. Balo ayaa ka salag leh.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: walalac.

waa la naqliyay ✓

f. n. sparkle, blink

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado iftiin aan la filayn oo meel ka bilig yidhaahda. Oogo roob ka walac yidhi, welwel yuuna kugu dhalin. Dh: bilig.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bidhaan, big, bilig, birbir, iftiin, walalac

2

de: sparkle, blink

3

initial: w

4

lx: walac

5

pd: (-da)

6

ps: n2a-f

7

key: walac

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hunguri xumo wax la barto aad loogu mamo oo lagaba dhergi waayo. Wiilku malabkii uu dhandhamiyay uunbuu walaf ka qaaday Dh: wajaqe.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu asteeyo is rogid degdeg ah. Markii uu i arkay ayuu walam iska siiyay.

2

walam -ta: (magac, dhedig, keli) is melmelid degdeg ah. Qof jimicsi yaqaan walamtu ma dhibto.

waa la naqliyay ✓

1

(Walax-da)

2

Wax.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lxo, m.l) Shay; wax.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lxo, m.l) Shay; wax.

waa la naqliyay ✓

Object

waa la naqliyay ✓

f. n. something, thing

waa la naqliyay ✓

nickname-m fat, full, well fed

waa la naqliyay ✓

-da: (n) 1. thing (thing)-, item (aay-tem)-, unit (yunit) ~ shey 2. substance (sabis-tans); stuff (istaaf) ~ wax

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) waax hilib ah. ninka walax macaan cunaa ha ku qado.

2

walax-da: (magac, dhedig, keli) gobol yar oo shay weyn ka go'ay. Mooteer walaxi ka maqan tahay lama kicin karo.

waa la naqliyay ✓

1

de: something, thing

2

initial: w

3

lx: walax

4

pd: (-da Pl: walxo (/ha), walxaad)

5

ps: n3-f, n8-f

6

syn: wax

7

key: walax

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) doog jilicsan oo aad u qoyan. Adhi yalag daaqay doogsay ama daratoo Dh: jabbaal. Li: dunnaa.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) fundhaal weyn oo dheryaha la karinayo lagu laaqo si aanay cuntadu isku qabsan ama u qurdoobin. Walaaqe beriis ah u dar ninka miskiinka ah. Dh: qudde, qunde.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) kurus dhaylo ah oo nirgaha yaryar ka taagma. Walange laguma laqanyoodo. Dh: walango.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) cod dheer oo carrabka la lulo oo farxad la muujiyo. Dh: ililig, mashxarad, ululug.

waa la naqliyay ✓

1

(Halaag-ga)

2

Ba'; baabba'; le'asho.

waa la naqliyay ✓

1

halaag¹: m.l 1. Baaba'; le'asho. 2. la-mid: halaagid.

2

halaag²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baaba' ka dhigid. la-mid: halaaji, hallig².

waa la naqliyay ✓

1

halaag¹: m.l Baaba'; le'asho.

2

halaag²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baaba' ka dhigid. m.f.dh, halaagid. la-mid: hallig.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. destruction, annihilation

2

halaag v. destroy, annihilate

waa la naqliyay ✓

nickname-m destruction, annihilation

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) destruction (distrak-shin); devastation (dheves-teeyshen)-, havoc (haa-vek)

2

halaag -ay / tay: (n) destroy (distarooy)-, devastate (devasteeyt)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli ay dhib ama colaadi jirtay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) madhi oo wada laa oo baaba'a ka yeel. Dh: madhi, dabargoo. Li: daa, badbaadi.

2

halaag -ga: (magac, lab, keli) baabba'itaan', baabba', le'asho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun waalli ah qaadid. Marka faqri iyo dagaalla jiraan waaladka ayaa bata.

waa la naqliyay ✓

Waalli qaba.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Qof waalli hayso ahaansho. 2. U w.: cid wax si xad dhaafa ah u jecel ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Qof waalli hayso ahaansho. 2. U w.: cid wax si xad dhaafa ah u jecel ahaansho. m.f.dh, waalanaan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. noun of the feminine gender {grammar}

2

waalan [derived] [adjective] insane, crazy, mad

waa la naqliyay ✓

fou.

waa la naqliyay ✓

-waalnaa / waalnayd: (adj) mad (maadhy, crazed (ka-reeyzid); insane (in-seeyn); mentally disturbed; lunatic (luuna-tik); mental (men-tal), nuts (na-tis); crazy (ka-reeysi). Ex: ma waalan tahay? are you crazy or nuts?

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) miyir la' oo maanka iyo kala garashaduba ka luntay ah. Ninka waaln ee, waran qaatay iyo, willkil yaree, waabwaabiyana, yaa u kala warrama. Dh: miyirdoorsan

waa la naqliyay ✓

1

de: insane, crazy, mad

2

initial: w

3

lx: waalan

4

pd: (waalnaa)

5

ps: adj-der

6

key: waalan

waa la naqliyay ✓

مَجْنُونِ

waa la naqliyay ✓

1

(Waalay-ga)

2

Qaalin ama dibi qooqii ugu horreeyey qooqan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yo, m.dh) Qaalin, dib markii ugu horraysay qooqay; qooqan.

waa la naqliyay ✓

m. n. male animal coming into rut ~ heat for the first time

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciyaarta waalada ciyaar.

2

waalay-ga: (magac, lab, keli) qaalin, dibi ama orgi aan weli adkaan oo joome noqon. Dh: geesbooc. Li: joome.

waa la naqliyay ✓

1

de: male animal coming into rut ~ heat for the first time

2

initial: w

3

lx: waalay

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

key: waalay

waa la naqliyay ✓

1

(Wadaag-ga)

2

1. Lahaan dad badan ka dhexaysa ee aan qof gooni u sheeganayn.

3

2. Wax dad badan ka dhexeeya oo qofba kalkiisa wax ku qabsanayo ama haynayo ama loo dhiibayo.

4

3. Hab Soomaalidu caanaha u dhanto: inta layska soo horjeesto (haddii 2 qof la yahay) ama garangar loo fariisto (haddii la badan yahay) baa qofkii weelka caanaha ah loo dhiibaaba, inta kabbado isaguna kolkiisa kan midigta ka xiga u dhiibaa, dantuna waa si caanuhu (kolkay yar yihiin) u wada gaaraan oo aan loo kala bursan.

waa la naqliyay ✓

1

wadaag¹: m.l Wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn.

2

wadaag²: f.g1 (-gay, -gtay) La w.: wax qaybsashadooda ama manaafacaadsigooda cid kale la qaybsasho.

waa la naqliyay ✓

1

wadaag¹: m.l Wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn.

2

wadaag²: f.g1 (-gay, -gtay) La w.: wax qaybsashadooda ama manaafacaadsigooda cid kale la qaybsasho. m.f.dh, wadaagid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. sharing, holding in common, passing around

2

wadaag v. share something (with someone), hold communally

waa la naqliyay ✓

-ay / tay / een / nay: (v) share (sheer)-, especially to share milk ~ la wadaag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale wax la cun oo si mid ah ula qaybso. Walaalahaa qadada la wadaag.

2

wadaag -ga: (magac, lab, keli) wada cunka cunto ay wada cunaan laba qof iyo in ka badan oo kolka uu qof mar darsado ayuu fandhaalka ka kale u wareejiyaa isna kol ayuu darsan oo wuu isa sii dhaafin ilaa weelku dhammaanayo wadaagga caanuhuna waa sidaa. Wax wada wadaag ayaa lagu wada dhergaa.

3

wadaag -ga: (magac, lab, keli) wax dad badan ka dhexeeya oo aanu qofna gaar u lahayn. Xukuumad wadaag ah ayaa la soo dhisay.

waa la naqliyay ✓

1

(Walaac-a)

2

1. Islahadal; jahawareer; uurkawareer; laballaabow.

3

2. Hadal badan on celcelis ah oo aan go'aan laga gaareyn.

waa la naqliyay ✓

1

walaac¹: m.l Iahawareer; isla-hadal; walwal.

2

walaac²: f.mg1 (-cay, -cday) 1. Laba arrin kala doorashadood ku fikirid. 2. Dhibaato yar xal degdeg ah u waayid.

waa la naqliyay ✓

1

walaac¹: m.l Jahawareer; isla-hadal; walwal.

2

walaac²: f.mg1 (-cay, -cday) 1. Laba arrin kala doorashadood ku fikirid. 2. Dhibaato yar xal degdeg ah u waayid. m.f.dh, walaacid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. concern, preoccupation, anxiety, worry, nervousness; indecision; waffle, rambling talk

2

walaac v. worry, hesitate, be undecided, be in a dilemma; waffle, ramble on

waa la naqliyay ✓

-a: (n) anxiety (eng-zaa-yati); worry (woori); uneasiness (an-iizi-nes); stress (ista-rees) ~ walwal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) uurkutaalloo; welwel oo walbahaar ha ku hayo. Ka walaac waxyeellada dadkaaga. Dh: murugoo, caloolyow.

2

walaac: (fal) hadal aan go'aan laga gaadhayn ku noqnoq; moron iyo wareer ku jir.

3

walaac -a: (magac, lab, keli) uurkutaallo; welwel iyo walbahaar naftu dareento oo hurdada u diida. Walaac anigoo la liita maxaan walbahaar la toosay. Dh: murugo, caloolyow, laballaabow.

4

walaac -a: (magac, lab, keli) hadal badan oo celcelis ah oo aan go'aan laga gaadheyn.

waa la naqliyay ✓

(fal) xoog u qayli; xanuun darteed la wataatac. Dh: warraaq, cabaad.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) xanuun madaxa laga fadhiisan waayo. Walaah baa awrki helay.

waa la naqliyay ✓

1

(Walaal-ka, Walaa-sha)

2

Kan ama tan isku aabbe iyo hooyo la yahay.

waa la naqliyay ✓

1

walaal¹: m.l (-lo, m.dh) Wiil waxa uu u yahay wiil ama gabar ay wada dhasheen.

2

walaal²: m.dh (-lo, m.l) Gabar waxa ay u tahay gabar ama wiil ay wada dhasheen.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lo, m.dh) Wiil waxa uu u yahay wiil ama gabar ay wada dhasheen.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. brother, male sibling

2

walaal [feminine] n. sister, female sibling

3

walaal inter. please

waa la naqliyay ✓

name-m brother; darling; dear one

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. brother (baraathar) 2. —walaal -walaasha: (n) sister (sis-ter)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof lab oo aabbo iyo hooyo idin wada dhaleen ama labada waalid midkoon idin wada dhalay. Walaalkaa wiilal ka lahaw wiilashaadana walaal ka lahaw.

2

walaal -sha: (magac, dhedig, keli) gabadh aabbo iyo hooyo idin wada dhaleen ama midkood uu inni wada dhalay. Walaashii caayow yeelkaa.

waa la naqliyay ✓

شَقِيقَة وَ أُخْتِ شَقِيقٍ، أَخ

waa la naqliyay ✓

1

(Walaaq-a)

2

Waxyaalo la doonayo inay si fiican isu dhex galaan oo isugu darmaan, ama adag oo la doonayo in la jilciyo oo inta fandhaal ama wax kale la dhex geliyo, xoog loogu warwareejiyo; lab; qas.

waa la naqliyay ✓

1

walaaq¹: m.l la-mid: walaaqid.

2

walaaq²: f.g1 (-qay, -qday) 1. Wax la rabo in ay isdhexgalaan qasid. 2. Meel deggan qas ka kicin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) 1. Wax la rabo in ay isdhexgalaan qasid. 2. Meel deggan qas ka kicin. m.f.dh, walaaqid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. stir, mixing ~ stirring; disturbance

2

walaaq v. stir, mix; dilute; move, budge; agitate, disturb

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) stir (isteer)-, mix up. Ex: suugada walaaq; stir the sauce (soos)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) laaq: qas oo ku mil. Sonkorta caanaha ku walaag. Dh: lab, waraari, qas.

2

walaaq-a: (magac, lab, keli) laaqid ama qasid lagu sameeyo waxyaalo la doonayo inay si fiican isu dhexgalaan oo isugu darmaan. Cuntada walaaqa ka daa oo saani u cun. Dh: lab, qas.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sifo lagu tilmaamo qof aad u buuran oo jidhkiisu jiillanayn oo uu isdhexyaallo.

waa la naqliyay ✓

1

(Walcad-ka)

2

Walcasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: walcasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. overspill, spilling over

waa la naqliyay ✓