walaf — Macnaha & Turjumaada

-ka: (magac, lab, keli) hunguri xumo wax la barto aad loogu mamo oo lagaba dhergi waayo. Wiilku malabkii uu dhandhamiyay uunbuu walaf ka qaaday Dh: wajaqe.

waa la naqliyay ✓

1

(Waaf-ka)

2

(Badanaa koox: waafyo) xubinta kalluunka iyo nafleyda kale oo biyaha ku dhex nool qaarkood ka neefsadaan; qoonbiyaal; qoomishaashyo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-faf, m.l) (cilmiga naflayda) Xubin neefsasho oo ay isticmaalaan xayawaannada biyaha ku nooli, si ay uga soo qaataan ogsajiinta biyaha dhexdooda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-faf, m.l) (cilmiga naflayda) Xubin neefsasho oo ay isticmaalaan xayawaannada biyaha ku nooli, si ay uga soo qaataan ogsajiinta biyaha dhexdooda.

waa la naqliyay ✓

m. n. gill ~ gills (of fish)

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) tusmeeya jabaqda shey la tuuray. Dh: xuuf

2

waaf -ka: (magac, lab, keli) xubin kalluunka iyo nafleyda biyaha ku dhexnool qaarkood ka neefsadaan; qoonbil; qoomishaash.

waa la naqliyay ✓

1

de: gill ~ gills (of fish)

2

initial: w

3

lx: waaf

4

pd: (-ka Pl: waafaf (ka))

5

ps: n2a-m, n4-m

6

syn: qoombi

7

key: waaf

waa la naqliyay ✓

1

(Balaf-ka)

2

Biyaddiidka xoolaha.

waa la naqliyay ✓

1

balaf: m.dh War aan la hubin oo cidda sheegtay aan la aqoon.

2

bąlaf¹: m.l Neef xoolo ah oo biyo diido; biyodiid.

3

bąlaf²: f.g1 (-lfay, -laftay) la-mid: bąlfi.

waa la naqliyay ✓

v. refuse to drink (of camel ~ other animal)

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) sanqadha ka baxda marka walax ama lafi kala jabto.

2

balaf -ka: (magac, lab, keli) diiddo badan. Nin baahi qabaa balaf ma yeesho.

3

balaf -ta: (magac, dhedig, keli) war aan sugnayn ama si aan la hubin loo maqlo.

4

balaf -ta: (magac, dhedig, keli) quudhsiga iyo yasidda dadka kale.

waa la naqliyay ✓

1

cf: balfin

2

de: refuse to drink (of camel or other animal)

3

lx: balaf

4

pd: (balfay)

5

ps: v1=

6

key: balaf

waa la naqliyay ✓

1

1. (Calaf-ka) Dheef xag Ilaah ka qoran: risiq; sed.

2

2. (Calaf-ta) Kab xun; jaqaaf; jaan.

waa la naqliyay ✓

1

calaf¹: m.l 1. Dheef xag Ilaah ka qoran; risiq. 2. Nasiib.

2

calaf²: m.dh (-lfo, m.l) Kab duug ah.

3

calaf³: f.g1 (-lfay, -laftay; -lfi) 1. U c.: Ilaah, cid wax risiq ugu dhigid. 2. U c.: Ilaah, cid wax nasiib ahaan u siin.

waa la naqliyay ✓

1

calaf¹: m.l 1. Dheef xag Ilaah ka qoran; risiq. 2. Nasiib.

2

calaf²: f.g1 (-lfay, -laftay; -lfi) 1. U c.: Ilaah, cid wax risiq ugu dhigid. 2. U c.: Ilaah, cid wax nasiib ahaan u siin. m.f.dh, calfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] daily bread, sustenance

2

calaf [feminine] n. bad shoe, worn out shoes

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) fate (feyt)-, luck (lak) chance ~ nasiib. Ex: calafkaaga tijaabi; try your luck

2

calaf -ta: (n) old shoe; worn out shoe. Ex: kab calaf ah; an old shoe

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qayb Eebe kuu qoray oo aanad marna seegayn. Calaf diin goroyo ma qaaddo. Dh: kadab, nasiib.

waa la naqliyay ✓

nickname-m marauder

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la filayo inuu noqdo dagaalyahan raadiya joojimo iyo xoolo uu dhaco.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) naqa ku hadha dhirta marka uu jiilaal yimaado.

waa la naqliyay ✓

1

(Malaf-ka)

2

Daaqa madaxiisa jilicsan (ama muluf).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: muluf.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] soft plants for grazing

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) daaq jilicsan oo xooluhu jecel yihiin. Lo' melef daaqday durduro ka sug. Dh: muluf, wade. Li: caws.

2

malaf -ka: (magac, lab, keli) doosee ay ku jiraan waraaqo caddayn ah oo meel shaqo, cilmi ama dan kale loo leeyahay loo geeyo si looga daalacdo macluumaadka ku saabsan qofkaa. Ardaydii waa la dirayaaye malafkaaga oo buuxa keen. Dh: melef doosee, dokimanta, caddaymo. Wa: malafyo.

3

malaf -ka: (magac, lab, keli) buqshad roon oo faaruq ah oo waraaqaha lagu qaato. Waraaqaha malaf iskaga rid way kaa uskagoobayaane. Dh: buqshad. Wa: malafyo, malafaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: soft plants for grazing

2

lx: malaf

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-col

5

key: malaf

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bir duuban oo ilko ku leh labada dhinac oo laga daaro matoorka gaadhiga. Muftaax ku rog salafka gaadhiga.

2

salaf -ka: (magac, lab, keli) ur silloon oo aan la sugayn.

3

salaf-ta: (magac, dhedig, keli) miyirdarro aan waxba loo fiirsan oo la degdego; seef la boodnimo. Dh: bayr.

waa la naqliyay ✓

-ah: (n) useless (yuus-les); ineffective (in-i-fak-tiv); futile (fiyuu-tal); defunct (di-fangkt) ~ telef

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof aan xishood lahayn oo iimaan xun.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: walalac.

waa la naqliyay ✓

f. n. sparkle, blink

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado iftiin aan la filayn oo meel ka bilig yidhaahda. Oogo roob ka walac yidhi, welwel yuuna kugu dhalin. Dh: bilig.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bidhaan, big, bilig, birbir, iftiin, walalac

2

de: sparkle, blink

3

initial: w

4

lx: walac

5

pd: (-da)

6

ps: n2a-f

7

key: walac

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gyo, m.dh) Karid la'aanta aan la karin ereyada qaarkood.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu asteeyo is rogid degdeg ah. Markii uu i arkay ayuu walam iska siiyay.

2

walam -ta: (magac, dhedig, keli) is melmelid degdeg ah. Qof jimicsi yaqaan walamtu ma dhibto.

waa la naqliyay ✓

1

(Walax-da)

2

Wax.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lxo, m.l) Shay; wax.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lxo, m.l) Shay; wax.

waa la naqliyay ✓

Object

waa la naqliyay ✓

f. n. something, thing

waa la naqliyay ✓

nickname-m fat, full, well fed

waa la naqliyay ✓

-da: (n) 1. thing (thing)-, item (aay-tem)-, unit (yunit) ~ shey 2. substance (sabis-tans); stuff (istaaf) ~ wax

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) waax hilib ah. ninka walax macaan cunaa ha ku qado.

2

walax-da: (magac, dhedig, keli) gobol yar oo shay weyn ka go'ay. Mooteer walaxi ka maqan tahay lama kicin karo.

waa la naqliyay ✓

1

de: something, thing

2

initial: w

3

lx: walax

4

pd: (-da Pl: walxo (/ha), walxaad)

5

ps: n3-f, n8-f

6

syn: wax

7

key: walax

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg walaf.

waa la naqliyay ✓

1

(Waqaf-ka)

2

1. Hanti si sharci ah loogu wareejiyo - samafal aawadi - maamul ama urur ama cid u baahan, oo aan dabadeed la kala xigin.

3

2. (naxwe) joogsi; hakad.

waa la naqliyay ✓

1

waqaf¹: m.l Hanti maguurto ah oo Ilaah dartiis loo hibeeyay.

2

waqaf²: f.g1 (-qfay, -qaftay; -qfi) Hanti maguurto ah Ilaah dartiis u hibayn (sida guri).

waa la naqliyay ✓

1

waqaf¹: m.l Hanti maguurto ah oo Ilaah dartiis loo hibeeyay.

2

waqaf²: f.g1 (-qfay, -qaftay; -qfi) Hanti maguurto ah Ilaah dartiis u hibayn (sida guri). m.f.dh, waqfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. donation ~ bequest for charitable purposes

2

waqaf v. donate something, make a charitable bequest

3

waqaf m. n. pause; comma ~ period, full-stop {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) donated for public use; open to the public. Ex: ceel waqaf ah; a public well [water well]

waa la naqliyay ✓

1

(fal) jooji oo faraha ka qaad. Waqaf shaqada ilaa amar danbe.

2

waqaf -ka: (magac, lab, keli) 'samafal' dar Ilaahay ah oo hanti gaar ahaan mid ma guurto ah loo bixiyo oo aan dabadeed la kala xigin. Ninka aqal dhisan waqaf u bixiyay iyo ninka agoon buul ka dundumiyaa ma la is barbardhigi karaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Waraf-ka)

2

1. Qalab waayadii hore lagu isticmaali jirey oo dhagxanta lagu tuuri jirey; wuxuu ka samaysan yahay cad yar oo harag ah iyo xargo labada dhinac kaga xiran; inta dhagaxa cadka haragga ah la kor saaro, oo labada xarig afkooda gacanta lagu qabto baa xoog loo wirfiyaa oo dabadeed xarigga dhud la sii daayaa, si dhagaxu isagoo tuuryo ah oo xoog u xiima haya, meeshii lala rabey ugu dhaco.

3

2. () Weref.

waa la naqliyay ✓

1

waraf: m.l (-fyo, m.dh) Xarig qaylo dheer oo lagu ilaalsho beeraha; qawle; jacle; jeedalqawle.

2

wąraf¹: m.l Welwel ama xanuun lala seexan waayay. la-mid: weref¹.

3

wąraf²: f.mg1 (-rfay, -rafday; -rfi) Welwel ama xanuun la seexan waayid. la-mid: weref².

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Xarig qaylo dheer oo lagu ilaalsho beeraha; qawle; jacle; jeedalqawle.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. sling, catapult

2

waraf v. be restless

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) slingshot (isling-shat); sling (is ling); catapult (kata-poolt) ~ wadhaf, weref

waa la naqliyay ✓

مِقْلَاعَ آلَةٌ لِقَذْفِ الْحِجَارَةَ

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel ad wax ku baratay ku walaf oo mar walba ku noqnoqo: u baro. Wanaagga kolka lagu tuso ku dheg oo ku mam.

2

mam-ka: (magac, lab, keli) caado ah in qofkut waxa uu mar qudha dhadhansho uu ku noqnoqdo si joogto ah oo uu mar walba doono. Mamka ad cuntada ku mamtay cilmi u beddel.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) walafsan, iimaanlaawe ah. Qof cuntada ku maman kari baa la yidhaa. Dh: daran, mamman, kowkansan, maanqaadan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) walafsan ah; iimaan laawe ah. Qof cuntada ku mamman kari baa laa yidhaa. Dh: daran, kowkansan, maanqaadan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) iimaanli'i; wax walafsan oo wax uu jecel yahay ku hungurixun ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) caydhaysan oo xoolo ka dhammaadeen ah.

2

musallafsan: (tilmaame) walafsan oo niyadkacsan. ah. Sac musallafsan ayaa i jiidhay.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax walafsan oo musallaf ah ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aan caaqiibo danbe lahayn noqo: ha lagaa quusto. Telef oo meel walba mar.

2

telef-ka: ( magac, lab, keli) qof leh dhaqan ceebeed asluub xun oo balwadi qaadatay. Ninkaasi waa telef ma xishoode ah. Dh: walaf.

3

telef -ka: (magac, lab, keli) iimaanyogyog, iimaanyoog.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) huguri xumo darteed la waalo oo la wajaq. Adna welef qayrkaaba waalaye. Dh: walaf.

2

welef -ka: (magac, lab, keli) hunguri xumo wax la barto aad loogu mamo oo lagaba maarmi keri waayo. Weedhaan qalbiga kuugu ridey welefku kaa qaadye. Dh: walaf, wajaqe.

3

welef -ka: (magac, lab, keli) roob jirdagoo ama mahiigaan noqda; col ama xoolo diigaanyo noqda. Sida welefka roob ciidankii ma ugu weeteeyey. Dh: walaf.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hunguri xumo aan la dhergin. Qof yuluf qaba wax kastaa la yaraada. Dh: walaf

waa la naqliyay ✓

1

(Dalaaf-ka)

2

Nabsi la wareegey oo xumaaday; darxumo.

waa la naqliyay ✓

1

dalaaf¹: m.l 1. D. ah: xoolo ama dad darxumo iyo rafaad ka muuqdo. 2. D. ah: ceel biyihii ka gureen. 3. la-mid: dalaafid.

2

dalaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) 1. Dad ama xoolo, wax darxumo iyo rafaad ka muuqdo noqosho. 2. Ceel, biyo ka gurid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: xoolo ama dad darxumo iyo rafaad ka muuqdo. 2. D. ah: ceel biyihii ka gureen. 3. la-mid: dalaafid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] bad luck

2

dalaaf v. have bad luck

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nabsi ad gashay dartii la darxumoo oo baahi la taagdarraw. Dh: dhibaatoo.

2

dalaaf -ka: (magac, lab, keli) ceel biyihii ka gudheen oo goof ah.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax dhulka ku daadsan gurgur. Daldal midhaha daadsan dhulka. Dh: diqdiqay.

waa la naqliyay ✓

1

v. clutch at

2

halqaf vl. n. act of capturing; intercepting (radio transmissions)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax la soo tuuray oo hawada lalaya, cid kale na u socda, dhexda ka qabso. Dh: boob, dhexkafuudh.

2

halqaf -ka: (magac, lab, keli) dhexda kaqabsiga wax hawada lalaya oo cid kale u socda. Dh: halqafid.

waa la naqliyay ✓

1

name-m caliph; Khaliif (Arb)

2

name-m descendant, successor

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof aan rug iyo reero loogu soo hagaago lahan oo kolba ciddii ka naxda uun magan u ahaada. Nin reerkiisii ka dumay maglaf buu noqdaa.

waa la naqliyay ✓

m.l Wax dhumuc yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. light object, with very little thickness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) goob shir ama ciyaar loo yimid. Dh: maxfal, fagaare, madal.

waa la naqliyay ✓

1

de: light object, with very little thickness

2

lx: malxaf

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: malxaf

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg qal.

2

qalaaf -ka: (magac, lab, keli) qalka sare ee khudradda badhkeed ku dahaadhan, sida cambaha iyo liinta. Dh: qolof.

waa la naqliyay ✓

1

qallaf¹: m.l.kh Q. ah: wax adag oo aan jilicsaneyn.

2

qallaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Wax adag oo aan jilicsaneyn noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. coarse ~ hard substance; obstinate person

2

qallaf [inchoative] v. become coarse; get hard

waa la naqliyay ✓

1

(fal) engeg oo adayg nogo. Sida saanta u qallaf. Dh: qombob.

2

qallaf -ka: (magac, lab, keli) adayg xoog ah con fudayd loo diisin karin. Dh: adayg, qombib...

waa la naqliyay ✓

1

(Salaaf-ta)

2

Miyirdarro wax aan loo fiirsan degdeg loogu kaco; seeflabbood; bayr.

waa la naqliyay ✓

1

salaaf¹: m.dh Dabeecad fudayd ku jiro oo badanaa keenta in la sameeyo falal aan laga fiirsan.

2

salaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Neef xoolaad liidasho.

waa la naqliyay ✓

f. n. reckless behavior

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) attention disorder; hyperactivity (haay-per-aktii-viti); instability or unsteady (an-istedi) behavior

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) miyirdarro keenta in ka hor hubsiimo iyo fiiro la'aan la iska kaco. Dh: seeflaboodnimo, salfudayd. Li: kaadsi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bayr

2

de: reckless behavior

3

initial: s

4

lx: salaaf

5

pd: (-ta)

6

ps: n1-f

7

key: salaaf

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun waalli ah qaadid. Marka faqri iyo dagaalla jiraan waaladka ayaa bata.

waa la naqliyay ✓

Waalli qaba.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Qof waalli hayso ahaansho. 2. U w.: cid wax si xad dhaafa ah u jecel ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) 1. Qof waalli hayso ahaansho. 2. U w.: cid wax si xad dhaafa ah u jecel ahaansho. m.f.dh, waalanaan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. noun of the feminine gender {grammar}

2

waalan [derived] [adjective] insane, crazy, mad

waa la naqliyay ✓

fou.

waa la naqliyay ✓

-waalnaa / waalnayd: (adj) mad (maadhy, crazed (ka-reeyzid); insane (in-seeyn); mentally disturbed; lunatic (luuna-tik); mental (men-tal), nuts (na-tis); crazy (ka-reeysi). Ex: ma waalan tahay? are you crazy or nuts?

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) miyir la' oo maanka iyo kala garashaduba ka luntay ah. Ninka waaln ee, waran qaatay iyo, willkil yaree, waabwaabiyana, yaa u kala warrama. Dh: miyirdoorsan

waa la naqliyay ✓

1

de: insane, crazy, mad

2

initial: w

3

lx: waalan

4

pd: (waalnaa)

5

ps: adj-der

6

key: waalan

waa la naqliyay ✓

مَجْنُونِ

waa la naqliyay ✓