Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l (-nno, m.dh) Caajiska qabowgu habeenkii jirka nafleyda geliyo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caajiska qabowgu habeenkii jidhka nafleyda geliyo.

waa la naqliyay ✓

1

° (Wajiina-ha)

2

Xilliyada mid ka mid ah (ama wejiine).

waa la naqliyay ✓

m.l Xilli roob oo u dhexeeya bilaha nofembar iyo jannaayo oo roob ka da'o xeebaha Nugaal iyo Bari. la-mid: wejiine.

waa la naqliyay ✓

m. n. part of the dry season

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) xilli roob oo u dhexeeya bilaha Nofembar iyo Jenawari uu oo roob ka da'o xeebaha Nugaal iyo Bari ee Soomaaliya.

2

wajiine -ha: (magac, lab, keli) xilli dabayleed qabow oo roob jirey kala kaxaysa. Wajiinaha ka guur baan lahaa wiil kalaa dhalane. Dh: wejiine.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Wejiine

2

cf: Jiilaal

3

de: part of the dry season

4

initial: w

5

lx: Wajiine

6

pd: (/ha)

7

ps: n-m-time

8

key: Wajiine

waa la naqliyay ✓

1

(Cajiin-ka)

2

Bur ama budo kale oo la qooyo oo la rafaaqo, si hadhow kimis looga dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

cajiin¹: m.l/dh 1. Budo meseggo ama galley oo biyo lagu rafaaqay. 2. Budo meseggo ama galley iyo bur laysku qasay oo canjeelo laga sameeyo.

2

cajiin²: f.g1 (-iimay, -iintay; -iimi) 1. Biyo ku rafaaqid budo meseggo ama galley. 2. Budo meseggo ama galley iyo bur isku qasid si canjeelo looga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

cajiin¹: m.l/dh 1. Budo meseggo ama galley oo biyo lagu rafaaqay. 2. Budo meseggo ama galley iyo bur laysku qasay oo canjeelo laga sameeyo.

2

cajiin²: f.g1 (-iimay, -iintay; -iimi) 1. Biyo ku rafaaqid budo meseggo ama galley. 2. Budo meseggo ama galley iyo bur isku qasid si canjeelo looga sameeyo. m.f.dh, cajiimid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. dough; paste (pasty substance like toothpaste)

2

cajiin v. make paste; mix dough, knead

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) dough (dow); pastry (peystri) ~ qamiir

2

cajiin -cajiimay / cajiintay: (v) knead (niidh); knead dough

waa la naqliyay ✓

1

(fal) daqiiq iyo wax la mid ah, xash oo isku rufaaq. Dh: xash; rufaaq; qoosh.

2

cajiin -ta: (magac, dhedig, keli) bur ama budo kale oo la qooyo oo la rufaaqo kimisna laga dhigo. Dh: qoosh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nin khiyaamo iyo been badan. Wabiin waa munaafaq. Dh: munaafaq. Li: mu'min.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Xajiin-ka) Geed yar oo leh caleemo xaadi ku rogan tahay iyo dhacaan cuncun daran ku reeba wixii uu taabto.

2

2. (Xajiin-ta) Cuncun haraggu dareemo oo oogadu aad u kahato oo waxyaalo kala gaar ah laga qaado (sida: dhirta qaarkeed, habaaska, cunnada, ... ama kulka iyo qabowga); cadanyo; caaro.

waa la naqliyay ✓

1

xajiin¹: m.l Geed yar oo leh caleemo xaadi ku rogantahay iyo dhacaan cuncun deran ku reeba wixii uu taabto.

2

xajiin²: m.dh Cuncun haraggu dareemo oo oogadu aad u kahato oo waxyaalo kala gaar ah laga qaado (sida: dhirta qaarkeed, habaaska, cunnada, iyo wixi lamida); cadanyo; caaro. la-mid: xajiimo.

waa la naqliyay ✓

1

xajiin¹: m.l Geed yar oo leh caleemo xaadi ku rogantahay iyo dhacaan cuncun deran ku reeba wixii uu taabto.

2

xajiin²: m.dh Cuncun haraggu dareemo oo oogadu aad u kahato oo waxyaalo kala gaar ah laga qaado (sida: dhirta qaarkeed, habaaska, cunnada, iyo wixi lamida); cadanyo; caaro. la-mid: xajiimo.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. stinging nettle (plant species that causes itching when touched)

2

xajiin [feminine] n. nettle rash, severe itch, pruritus, urticaria; allergy

waa la naqliyay ✓

[HAJEEN, HEJIM] Echiochilon arabicum (?) 10, Indigofera sp.nr. elwakensis 10, I. intricata 50, I. spinosa 01, Triumfetta actinocarpa 03

waa la naqliyay ✓

1

(Hajin) C Tephrosia filiflora Chiov. Papilionaceae.

2

C Indigofera argentea Burm. Papilionaceae.

3

N Crotalaria dumosa Franch. Papilionaceae.

4

S Tephrosia villosa (L) Pers. Papilionaceae.

5

C Indigofera sesquijuga Chiov. Papilionaceae.

6

C Indigofera intricata Boiss. Papilionaceae.

7

Og,S Tephrosia polyphylla (Chiov.) Gillett. Papilionaceae.

8

C Indigofera spinosa Forsk. Papilionaceae.

9

C Indigofera sesquijuga Chiov.

10

C Indigofera sp. aff. I. Elwakensis Gillett. Papilionaceae.

11

C Triumfetta actinocarpa S. Moore Tiliaceae

12

C,S Pavonia eremogeiton Ulbr. Malvaceae.

13

C Pavonia zeylanica Cav. Malvaceae.

14

C Heliotropium congestum Bak. Boraginaceae.

15

C Heliotropium ovalifolium Forsk. Boraginaceae.

16

C Seddera pedunculata (Balf.F.) Hall.F. Convolvulaceae.

17

C Barleria eranthemoides C.B.Cl. Acanthaceae.

18

C Asepalum erantherum (Vatke) Engl. Cyclocheilaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) itching of the skin caused by allergic reaction; hives (haayviz)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) cuncun kabxarar wata oo dubka dushiisa laga dareemo kolka wax xajiin leh la taabto ama ay jirto xasaasiyad uu jidhku diidayo. Dh: cuncun.

2

xajiin -ta: (magac, dhedig, keli) hadhuudhka engegan kolka la tumo inteeda dabaysha raacda oo qofka ay taabato xajiin ama cadanyo u keenta. Gorowga xajiinta ka huf.

3

xajiin -ta: (magac, dhedig, keli) geed yar oo leh caleemo xaadi ku rogan tahay iyo dheecaan oo haddii la taabto lagu caaroodo oo lagu xajiimoodo.

4

xajiin -ka: (magac, lab, keli) eeg xajiimaale.

waa la naqliyay ✓

1

(Asyab-ka)

2

Dabaylaha lagu dhoofo oo ka yimaada woqooyi-bari; wajiine.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dabaylaha, mid ka mid ah, oo ka timaadda Waqooyi-Bari lagu na dhoofo. Aysabkii ayaannu sii raacnay. Dh: wajiine, asjab.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) milayga wajiinaha dhaxan qabow oo habeenkii dhacda. Dh: gabadano, yuun. Li: kaad.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadeered) labo dabalood mid yar iyo mid weyn oo yimaadda kolka dabboojiyeyaashu dhacaan, dabaylaha wajiinaha.

2

musareen -ka: (magac, lab, keli) reenka iyo gu uu waayihiisa ku cabbiro nin gole jiif ah oo mark uu seexanayo guuxa oo xasuus hore nafta ku maaweeliya. Musareen buu xalay doobki gale jiifka ahaa ku waaberiistay. Dh: guux, maaweel.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, lab, kali) dabaysha roobka ka soo horreysa ee sii xaadha. Dh: foore, wajiine.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waajibi.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) waajib ka dhigid; hawl fulinteeda qasab ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: wejihin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) labo wax iska horgeyn.

waa la naqliyay ✓

m. n. winter rains

waa la naqliyay ✓

1

de: winter rains

2

initial: w

3

lx: waajiine

4

pd: (/ha)

5

ps: n-m

6

key: waajiine

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bojiino.

waa la naqliyay ✓

f. n. rest

waa la naqliyay ✓

1

de: rest

2

lx: bajiino

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

see: bejiino {S}

6

key: bajiino

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: caajisin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wahsi ama caajis ku ridid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fajicin-ta)

2

Ka yaabin; argaggixin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg fajici.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waasii. la-mid: weysiin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof kale, wax uu rabay, seejin. Dh: waysiin.

waa la naqliyay ✓

vl. n. running, driving, operating (machine, car, etc.)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dabada ka kaxayn.

2

wadniin -ka: (magac, lab, keli) gaari, markab iyo wixii la mid ah waditaan. Dh: warniin.

waa la naqliyay ✓

1

de: running, driving, operating (machine, car, etc.)

2

initial: w

3

lx: wadniin

4

pd: (-ta)

5

ps: vn-f

6

key: wadniin

waa la naqliyay ✓

1

(Wajihid-da)

2

Kafool kafool uga hor tegid; wejiga siin; foodsaarid; qaabbilid; (ama wejihid).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg wajahid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wadhitaanka laftiisa.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) su'aal cid la weydiiyo. Waydiinta koowaad ka jawaab.

2

waydiin -ta: (magac, dhedig, keli) cid kale wax su'aalid. Wax is waydiintu ma xumee wax iswedaarin baa daran. Dh: su'aalid. Li: jawaabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh la-mid: waajihin.

waa la naqliyay ✓

1

(Wejiina-ha)

2

Wajiine.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: wajiine.

waa la naqliyay ✓

m. n. part of the dry season

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) xilli dabayleed qabow oo roob jirey kala kaxaysa. Wejiinaha ka guur baan lahaa wiil kalaa dhalane. Dh: wajiine.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Wajiine

2

cf: Jiilaal; musareen

3

de: part of the dry season

4

initial: w

5

lx: Wejiine

6

pd: (/ha)

7

ps: n-m-time

8

key: Wejiine

waa la naqliyay ✓

1

(Jiin-ka)

2

1. () Xarafka tobnaad oo alifka Soomaalida.

3

2. Ag; coon; qar; af.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iiman, m.l) 1. Ag; coon; qar; af. 2. (- iiman, m.l) Webiga hareerihiisa.

waa la naqliyay ✓

m.l Xarafka “ja'“ magaciis carbeed.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iiman, n. m.) 1. Ag; coon; qar; af. 2. (- iiman, m.l) Webiga hareerihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. edge, rim, bank

2

jiin m. n. J [letter of the Arabic & Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. alcoholic beverage; gin (jin) 2. gene (jiin)

2

jiin -ka: (n) bank (baangk). Ex: wabiga jiinkiisa; the river bank

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, la, keli) webi ama doox, dhinicyadiisa midkood.

2

jiin -ka: (magac, la, keli) curiye jidhka ku jira oo asalraaca iyo abtirsiinta lagu garto.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: weji.

waa la naqliyay ✓

m. n. face

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) face (feeys) ~ weji, fool

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) inta hore ee madaxa ee u dhaxaysa dhegta midig illaa dhegta bidix iyo gadhka illaa foodda. Gabadhani way waji qurux badan tahay. Dh: weji. Wa: wejiyo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: face

3

initial: w

4

lx: waji

5

pd: (-ga)

6

ps: n2a-m

7

see: weji

8

key: waji

waa la naqliyay ✓

1

ajiib¹: m.l 1. Aqbal. 2. la-mid: ajiibid.

2

ajiib²: f.g1 (-bay, -btay) Cid wax ay rabto ka aqbalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-bay, -btay) Cid wax ay rabto ka aqbalid. m.f.dh, ajiibid.

waa la naqliyay ✓

v. obey, accept something

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) respond (ri-spoondi) positively; accept (ak-sapt); speak, write, accept or act as a return to ~ aqbal. —Syn: answer, reply, retort. Ex: Allahayow ajiib ducadayada; Allah, please accept our prayers

waa la naqliyay ✓

(fal) aqbal baaqa laguu jeedshay; cid wax kaa codsatay ka oggolow. Casuumadda caruuska ajiib. Dh: oggolow, aqbal. Li: diid.

waa la naqliyay ✓

1

de: obey, accept s.t.

2

lx: ajiib

3

pd: (ajiibay)

4

ps: v1=

5

key: ajiib

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) firida ama midhaha dhulka lagu beero ama ka soo baxa sida garowga iyo arabbikhida. Aniinta ku shub beerta. Dh: iniin.

2

aniin-ta: (magac, dhedig, keli) naasaha ama candhada neefka inta taabashadeeda laga dareemo wax firida u eg oo ku dhex jira.

waa la naqliyay ✓

v., sg., simple past tense: I knew

waa la naqliyay ✓

(v) [past] I knew ~ iqiin. Ex: waan aqiin; I knew already

waa la naqliyay ✓

1

de: I knew

2

lx: aqiin

3

pd: (iqiin)

4

ps: v4d-1sg-past

5

key: aqiin

waa la naqliyay ✓

1

(Bajin-ta)

2

Baqdin gelin; cabsiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baji.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: bojin.

waa la naqliyay ✓

vl. n. fright; deterrent; deterrent weapon; missile

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of frightening someone ~ see also [eeg] baqin

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, cabsi gelin; handadaad hadal la socdo. Beesha bajinta ka daaya. Dh: cagajuglayn, didin, cabsiin.

waa la naqliyay ✓

1

de: fright; [fig.] deterrent; deterrent weapon; missile

2

lx: bajin

3

pd: (-ta)

4

ps: vn1-f

5

key: bajin

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel sare saaran hoos u dhigid.

2

dajin-ta: (magac, dhedig, keli) qof ay cadho hayso qaboojin oo si fudud ula hadlid. Dh: dejin, qaboojin.

3

dajin -ta: (magac, dhedig, keli) reer geeddi ah meel furid. Carruuru way daashay oo dajin ayay doonayaan. Dh: furid.

waa la naqliyay ✓

(fal) cid kale, ku dheeldheel oo ku ciyaar. Ha ku kajin dadka masaakiinta ah.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Majin-ka)

2

a) Xanuun qanjirrada qumanka barariya. b) Xiddig naafaha ku jirta oo u dhexaysa afqaysta iyo koxdinta.

3

2. (Majin-ta) Addimmada xoolaha kd., xubinta ugu hoosaysa oo qoobabka ka koraysa; (ama mujin).

waa la naqliyay ✓

1

majin¹: m.l Xanuun cunaha ku dhaca oo qof liqitaanka ku dhiba cunahana barariya mararka qaarkood. la-mid: majinow, majimow.

2

majin²: m.dh (-jamo/-jo/-anjo, m.l) 1. Xubin ka mid ah addimada xoolaha oo u dhexeysa jilibka iyo qoobka. 2. Xirmooyin yaryar oo loo qeybshay marduuf qaad ah middood. 3. Xiddig naafaha ka mid ah oo u dhexeysa afqaysta iyo koxdinta. la-mid: mijin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-jamo/-jo/-anjo, m.l) 1. Xubin ka mid ah addimada xoolaha oo u dhexeysa jilibka iyo qoobka. 2. Xirmooyin yaryar oo loo qeybshay marduuf qaad ah middood. 3. Xiddig naafaha ka mid ah oo u dhexeysa afqaysta iyo koxdinta. la-mid: mijin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. inflamation of a gland in the throat; adenitis

2

majin [feminine] n. limb, paw, foot

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) limb (lim), such as fore limb (foor lim) ~ mijin

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg majaw. majin -ta: (magac, dhedig, keli) addimada xayawaanka xubinta ugu hoosaysa oo qoobabka ka sarraysa middood. Majinta soo jiid neefka, Dh: addin, mujin, mijin. Wa: mijino, majino, mujino.

2

majin -ta: (magac, dhedig, keli) xiddig naafaha ka Imid ah oo u dhaxaysa afqayska iyo koxdinta. Caddada majin lama arko.

3

majin-ta: (magac, dhedig, keli) xidhmo jaad ah oo gacan buuxsi ah. Afarta mijood ee marduufka majin cun. Dh: mijin, aqaar.

waa la naqliyay ✓

v. face (toward); confront

waa la naqliyay ✓

-ayday: (v) face (feeys); encounter (in-kaawn-tar); confront (kon-faroont) waajih

waa la naqliyay ✓

1

a: wejih

2

de: face (toward); confront

3

initial: w

4

lx: wajih

5

pd: (wajihay)

6

ps: v1=tr

7

key: wajih

waa la naqliyay ✓

1

(Wakin-ta)

2

Socod iin leh; dhutin yar.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waki.

waa la naqliyay ✓

vl. n. limp, walking with a limp

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) socod iin leh socosho; lug ka laangadhayn. Ninku aad uma dhutiyee socodkiisaa wakin laga dareemaa. Dh: dhutin, dhutis.

waa la naqliyay ✓

1

de: limp, walking with a limp

2

initial: w

3

lx: wakin

4

pd: (-ta)

5

ps: vn-f

6

key: wakin

waa la naqliyay ✓