wadhwaadhsi

-da: (magac, dhedig, keli) socod lugaha la kala fogeeyo oo ah sida ay u socdaan carruurta la qudaa. Waadhiwaadhida daa oo saani u soco. Dh: waadhwaadhsi.

waadhiwaadhi -da: (magac, dhedig, keli) xilli barwaaqo la yahay. Dh: bashbash, berisamaad.

(ereycodeed) lagu tusmeeyo codka shuuradu marka ay karsamayso. Wadhwadha shuurada dhegayso. Dh: takhtakh.

wadhwadh-a: (magac, lab, keli) hadal aan murtid lahayn la iska qaylqaylyo.

(fal) barwaaqo iyo liibaan gaadhsii. Badhaadhi Allahayow maatida baradu ka xumataay. Dh: baraari, barwaaqee.

(fal) qof sumoobay ama bahali qaniintay dawo sii. Dh: balaladi, xaraari.

xadhaadhi: (fal) sumayn aan lagu dhiman ku samee.

-da: (magac, dhedig, keli) waaaxwaaxso oo sidii wax la guday u soco.

-ga: (magac, lab, keli) kolba dhan u leexleexin wax la wado.

-da: (magac, dhedig, keli) kala hadlid; hantaatac cabsi ah ku hadaaqid.

(ereydhawaaq) lagu cabbiro hadal aan milgo iyo macno lahayn oo qiimo la'aan lagu hadaaqo. Dh: wadhawadhaa, warawaraa.

v. be happy, prosper

-ay / tay: (v) prosper (paroos per); flourish (faloorish); do well; be fortunate or successful

(fal) wax nafta farxad iyo raynrayn geliya hel; raaxo iyo barwaaqo guud iyo tu hoose ba ku jir. Dh: baraar, liibaan, barwaaqow.

de: be happy, prosper

lx: badhaadh

pd: (badhaadhay)

ps: v1=

key: badhaadh

f. n., pl. cars, automobiles

-da: (n) cars (kaaris); automobiles (ooto moo biilis) ~ gawaari

a: gawaari {N}

de: cars, automobiles

lx: gawaadhi

pd: (-da Sg: gaadhi)

ps: n8-f-pl

key: gawaadhi

[adjective] bitter (taste)

amer.

-ka: (n) bitter (bit'ar); sour (saawer) taste ~ qaraar, kharaar

qadhaadh -ka: (n) 1. resolution (reza-lu-shin); decision (di-zi-shin). 2. decree (dik-rii); order (oor-dher) ~ qaraar; go'aan

(tilmaame) macaanayn oo dhadhan naftu diiddo leh. Dogonkii arladan noogu yimid dacar qadhaadh leefye. Li: macaan.

qadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn oo sida dacarta ah. Waxan ahay qa dhaadh iyo macaan meel ku wada yaalle. Dh: khadhaadh, qaraar, mur. Li: macaan.

a: qaraar {N}

de: bitter (taste)

lx: qadhaadh

pd: (qadhaadhaa)

ps: adj-m

key: qadhaadh

(ereydhawaaq) tusmeeya wax laga helo oo la jecleysto kolka la arko. Waahwaah! Waabad iga darrayd shaw!. Dh: waaw.

(fal) dhiil caano lagu lulayo, kodhe iyo wixii la mid ah si aan xoog ahayn u walhi oo kolba dhinac u yara lul. Dh: weedhaami.

f.g2 (-iyay, -isay) Cid waswaas ku abuurid. la-mid: wiswisi.

f.g2 (-iyay, -isay) Cid waswaas ku abuurid. m.f.dh, waswaasin. la-mid: wiswisi.

v. sow suspicion; cause someone to hesitate ~ doubt

-yey say: (v) cause someone to feel uncertain; throw someone into a state of confusion ~ ka shakisii

de: sow suspicion; cause s.o. to hesitate ~ doubt

initial: w

lx: waswaasi

pd: (waswaasiyey)

ps: v2a=tr

key: waswaasi

(fal) cunto ama caleen iyo wixii la mid ah ku sumaw. Dh: xadhaadh.

xadhaadh: (tilmaame) wax aan macaanayn ah.

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) dhadhan aan macaanayn sida ka dacarta iyo dawooyinka badhkood ay leeyihiin. Dh: kharaar, khadhaadh, xaraar, qadhaadh, qaraar

xadhaadh -ka: (magac, lab, keli) sumow lagu sumoobo caleen midho ama wax kale oo la cuno. Dh: sumow

-ha: (magac, lab, keli) barwaaqo iyo liibaan. Badhaadhe iyo baahila'aan ku noolaw. Dh: baraare, guul, barwaaqo, farxad, ladnaan, raynrayn, sareedo, liibaan. Li: basanbaas, luufluuf, saxariir, saranseer.

badhaadhe -ha: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah khudaarta dheriga lagu daro oo ah budhuq dhulka hoostiisa ku samaysanta oo buurbuurn.

-ha: (magac, lab, keli) eeg badhaadhe.

-ga: (magac, lab, keli) dad, xoolo ama wax kale oo si aan habaysnayn u fadhiya meelo isku dhowdhow.

-ga: (magac, lab, keli) eeg qadhaabad.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg wadhaamin.

(ereycodeed) tusmeeya cod isdaba jooga oo marmar kor u kaca. Ha wadhadhac leeyo sidii awr la raraayo ama gaadhi dhiidhi galay.

-da: (magac, dhedig, keli) hadal qubana ah oon wax kasoo qaad lahayn. Ninkan wadhadhaq da haya naga aammusiiya. Dh: wadhwadh.

Sheep-tracks

(fal) barwaaqo ka dhig oo liibaan u horseed. Allahayoow dalka noo badhaadhay. Dh: badhaadhee, baraaree, barwaagee.

(fal) eeg badhaadhay.

-da: (magac, dhedig, keli) liibaan helid; farxad iyo raynrayn ku jirtid. Dad iyo duunyo ba badhaadhid Allow na gaadhsii. Dh: baraarid, lii, barwaaqoobid, rayrayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) barwaaqoobid oo liibaanid. Dh: badhaadhid.

(fal) barwaaqo iyo raaxo ku noolow.

badhaadhow -ga: (magic, lab, keli) barwaaqo iyo nabad ku maashoobid; badhaadhe iyo bashbash la kulmid. Dh: barwaaqaw.

-ga: (magac, lab, keli) firkisashada wax duubnaa ama koobnaa.

(fal) hantaatac; calaacal; nuunaas.

hadhaadhac -a: (magac, lab, keli) hantaataca; calaacalka iyo nuunaaska.

-da: (magac, dhedig, keli) nooluhu dhaqdhaqaaq uu sameeyo oo uu carrabka soo saaro ubucduna ay highiglayso kulaylka cimilada daraaddii. Dh: hadhhadhyo, haraaryo, hiraanhir.

(fal) qadhaadh ka dhig. Bunka aad u qadhaadhee. Dh: qaraaree, khadhaadhee. Li: macaanee.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qadhqadh.

-ga: (magac, lab, keli) socod lugaha la kala fogeeyo oo ay isdhawridi ku jirto. Wiilasha baarada laga gooyaay waxa lagu gartaa waaxwaaxsiga. Dh: waadhwaadhsi, waarwaarsi.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof bahali qaniintay ama sumoobay wax xadhaadhka bi'iya siin.

(ereydhawaaq) eeg wadhaawadhaa.

-da: (magac, dhedig, keli) dhul aasan qodqodid oo soo qufqufid; faadhid oo hadana mar kale faadhid. Dh: baadhbaadhitaan, faarfaarid, faarfaaris, qufitaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg faadhfaadhid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel ku noqnoqosho; meel tegtegid.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, u tegtegis; ku noqnoqosho oo ka warhayn.

-da: (magac, dhedig, keli) calaacalid.

-yey / sey: (v) convince (kon-viinsi)-, persuade (peer-suweeydhf make believe

(fal) wax aan macaanayn oo qadhaadh ama sida dacarta ah ka dhigo Qadhaadhayso bunka. Li: macaanayso.

v. explain; convince, make someone understand

de: explain; convince, make s.o. understand

lx: ka dhaadhacsii

pd: (dhaadhacsiiyey)

ps: v2a=expr

key: ka_dhaadhacsii

-ta: (magac, dhedig keli) eeg warbaahin.

m.l la-mid: awlaadsasho.

-ga: (magac, lab, keli) carruur dhalmadeed raadsi.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax khatar ka nabadgelin. la-mid: badbaadee.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax khatar ka nabadgelin. m.f.dh, badbaadin. la-mid: badbaadee.

v. protect, safeguard, secure; support, look after, care for

-yey say: (v) save (seeyv); rescue, reclaim, redeem, deliver ~ nabadgeli. Ex: tallaakii furuqa wuxuu badbaadiyey naf badan; the smallpox vaccine has saved many lives

(fal) nabadgeli oo ha dilin ama cadaw iyo col ka barii oo magangeli. Badbaadi magantaada oo weligaa ilaali. Li: dil.

de: protect, safeguard, secure; support, look after, care for

lx: badbaadi

pd: (badbaadiyey)

ps: v2a=tr

key: badbaadi

-ga: (magac, lab, keli) biirbiirsasho wixii xaq loo lahaa wax lagu darsado. Dh: korodhsi.

m.l Wax tiradooda aad u badantahay qiimahooduna yaryahay.

m.l Wax tiradooda aad u badantahay qiimahooduna yaryahay.

-ga: (magac, lab, keli) wax meel kasta yaalla oo uu iibkiisu aad u riqiisay ama xoog u jabay. Badhaysiga jaadka, miyaan mijin boobay! Dh: badhayso.

(fal) kala fidi oo wax balaadhan ka dhig. Gogosha balaadhi. Dh: ballaadhi, fidi.

(fal) si xun oo baahsan u fadhiiso. Sidii sac qablanuu u balwaadhay bannaankaa. Dh: barraaq, barraah.

-da: (magac, dhedig, keli) dhexidh kuraygu ku xidhaan oo ka samaysan xadhko maydhax ka soohan iyo dun midabbo kala duwan leh, qalimo iyo udba'udbayn leh oo aad u qurux badan. Baraadhi labagalley ah ayuu xidhan-yahay. Dh: baraandhi.

-ga: (magac, lab, keli) fadhi aan jiilnayn oo hambash ah. Baraahsi duq daalaa lagu ogaa. Dh: barraahsi.

(Cadaadis-ka)

Cadaadinta.

cadaadis¹: m.l 1. Hawo c. saarid. 2. Xoogga ku dhaca halbeeg bed ah. 3. la-mid: cadadin.

cadaadis²: m.l (fiisikis) Xoogga lignaan u saaran halkii halbeeg ee bed ah ama waa saamiga xoogga iyo bedka. Waxa lagu cabbiiraa Baaskal ama N/m2 (H.C).

cadaadis³: m.l (siyaasad) Waa dawlad awoodsheegasho ku dhisan, caddaalad darro iyo hoggaamin xumo ku darsatay.

cadaadis¹: m.l 1. Hawo c. saarid. 2. Xoogga ku dhaca halbeeg bed ah. 3. la-mid: cadadin.

cadaadis²: m.l (fiisikis) Xoogga lignaan u saaran halkii halbeeg ee bed ah ama waa saamiga xoogga iyo bedka. Waxa lagu cabbiiraa Baaskal ama N/m2 (H.C).

cadaadis³: m.l (siyaa.) Waa dawlad awoodsheegasho ku dhisan, caddaalad darro iyo hoggaamin xumo ku darsatay.

Pressure

vl. n. harassment

Perseguitamento

Persecution

-ka: (magac, lab, keli) xoog ku dhaca halbeegbedeedka.

cadaadis -ka: (magac, lab, keli) cid kale kadeedid oo dhibaatayn.

de: harassment

lx: cadaadis

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: cadaadis

(Cawaansi-ga)

Kaalmo iyo taageerid ka doonid; xoog iyo ciidan ka doonid.

m.l la-mid: cawaansasho.

-ga: (magac, dhedig, keli) taageero iyo kaalmo ka doonid; xoog iyo ciidan bidid.

Insulator

m.l la-mid: dawaansasho.

dhaadhac¹: m.l 1. Lacag aan la xoogsan oo qofka siyaaba dadban ku soo gasha. 2. la-mid: dhaadhicid. 3. la-mid: dhacdhac¹.

dhaadhac²: f.mg1 (-cay, -cday; -dhici) Meel hoose u degid.

dhaadhac¹: m.l Lacag aan la xoogsan oo qofka siyaaba dadban ku soo gasha.

dhaadhac²: f.mg1 (-cay, -cday; -dhici) Meel hoose u degid. m.f.dh, dhaadhicid.

v. go ~ come down

-a: (n) 1. slope (isloop) dagaandeg. 2. income (inkam); extra income. Ex: shaqada dhaadhac makaa soo galaa? do you get extra income from the job? 3. soo dhaadhac (v) come down. Ex: magaalada u soo dhaadhac; come down into the city.

(fal) meel sare ka daadeg oo hoos u soco. Buurta ka soo dhaadhac. Dh: daadeg. Li: kor, fuul.

dhaadhac-a: (magac, lab, keli) dhanka hoose ee loo qululo. Adhigii dhaadhaca buurta ayuu daaqayaa.

de: go ~ come down

lx: dhaadhac

pd: (dhaadhacay)

ps: v1=

xe: Lets go down!

xv: dhaadhici

key: dhaadhac