waaq — Macnaha & Turjumaada

1

(Waaq-a)

2

Ilaah; Eebbe; Rabbi.

3

Waaq-

4

(sida waaqay, waa-qood) weli-waaq; waq-waaq.

waa la naqliyay ✓

m.l Magac ay Soomaalidu waagii hore ay u tigiin Ilaah. la-mid: waq.

waa la naqliyay ✓

m.l Magac ay Soomaalidu waagii hore ay u tigiin Ilaah. la-mid: waq.

waa la naqliyay ✓

m. n. God

waa la naqliyay ✓

1

adv., time: still, yet, ever; never

2

waaq inter. croak

waa la naqliyay ✓

-a: (n) Allah (allah)-, God (gaadh), deity (diyati) ~ Ilaah, Eebe, Weyne

waa la naqliyay ✓

magac ka mid ah magacyada Alle oo Soomaali ah.

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tilmaansado ci'da qambaarka ama tukaha. Tukaha waaqda haya geedka ka lali.

waa la naqliyay ✓

1

(Wajaq-a)

2

Waalli daran oo qofka lala qaban waayo.

waa la naqliyay ✓

1

wajaq¹: m.l Waalli daran oo qofka lala qaban waayo.

2

wajaq²: f.mg1 (-qay, -qday) Waalli daran qof ku dhicid.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] insanity, folly

waa la naqliyay ✓

1

(fal) waalo oo qof wax u dhiman yihiin noqo. Ka agoonta xooleheeda cunoow waalo oo wajaq. Dh: waalo, fayoobow

2

wajaq-a: (magac, lab, keli) waalli daran oo qofka lala qaban waayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: insanity, folly

2

initial: w

3

lx: wajaq

4

pd: (-a)

5

ps: n0-m-abs

6

syn: waalli

7

key: wajaq

waa la naqliyay ✓

1

(Waraq-a)

2

1. Karin laga dhaco; jeex.

3

2. Lafdhabarta, inteeda kelyaha la siman; waraar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) 1. Karin laga dhaco; jeex. 2. Lafdhabarta, inteeda kelyaha la siman; waraar.

waa la naqliyay ✓

m. n. mountain pass; base of the spine

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) karin gaab buuro u dhaxaysa oo dariiq la maro leh; kaalin yar oo u dhexaysa labo kugbuureed oo aad isugu dhow. Gaadhigii waraq dheer ayay ka rideen. Dh: deri, jeex.

2

waraq -a: (magac, lab, keli) lafdhabarta inteeda kelyaha la siman ee dhabar xanjaadka la yidhaa. Dh: waraar.

waa la naqliyay ✓

1

de: mountain pass; [ext.] base of the spine

2

initial: w

3

lx: waraq

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: waraq

waa la naqliyay ✓

1

(Waaqsasha-da)

2

(ka soo waaqsasho) Dhib ama waxyeello hore ka baansasho; ka kabasho; ka biskood; ka soo noolaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l (dii.) Ka aan dhimman ee adduun, aakhiro iyo inta uuman sameeyay ee iska leh, Eebbe, Ilaah, Waaq.

waa la naqliyay ✓

m.l Sarreeyaha awoodda leh oo wax kasta abuura oo weligiis jirey, jirina doona; Ilaah; Rabbi, Guulle, waaq, madhinte, weyne.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Bartamaha guga. 2. Bar-waaqo. la-mid: gu'soore.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waaqlee.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waaqso.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waaqtiqado.

waa la naqliyay ✓

m.l (dii.) Ka aan dhimman ee adduun, aakhiro iyo inta uuman sameeyay ee iska leh, Eebbe, Ilaah, Waaq.

waa la naqliyay ✓

m.l Sarreeyaha awoodda leh oo wax kasta abuura oo weligiis jirey, jirina doona; Ilaah; Rabbi, Guulle, waaq, madhinte, weyne.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) Ka w.: dhib ama waxyeello hore ka so kabasho. m.f.dh, waaqsasho.

waa la naqliyay ✓

name-m (war = news; Waaq = sky God; same = good) Good news from sky God

waa la naqliyay ✓

/ii-ii-sii/ (n) ururka bar-waaqo sooranka reer-yurub (European Economic community, oo la soo gaabiyey).

waa la naqliyay ✓

/komman welth/ (n) bar-waaqosooranka (is-bahaysiga dhaqaale ee waddamadii ingiriisku gumaysan jiray).

waa la naqliyay ✓

/konkiriit/ (adj) 1. waaqici (la taaban karo) (adj) 2. shub (shubka sibirka) (v) 3. shub ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

/impirakal/ (adj) waaqici ah (ku salaysan wax la-qabankaro, ama la dareemi karo). e.g. an empirical theory.

waa la naqliyay ✓

/iskeypisam/ (n) dhuumad, is-mootin, siiba waaqaca oo laga dhuunto.

waa la naqliyay ✓

/faakjuwal/ (adj) waaqici, xaqiiq ah. e.g. a factual account of the incident.

waa la naqliyay ✓

/faar-fetjet/ (adj) waaqici ka-fog, aan la-rumayn karin.

waa la naqliyay ✓

1

1. Erey tixaha ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (waa maxay? Waa wiil; waa tahay; Cali waa uu (= wuu) yimid; waa kee? waa tee; ...).

2

2. (Waa-ga) a) Waqti; jeer; goor. b) Waabberi.

3

Waa- (waan = waa aan; waad = waa aad; wuu = waa uu; ...).

waa la naqliyay ✓

1

waa¹: qr.dd Qurub lagu muujiyo waxa laga sheego yeelaha weerta. Tusaale: 'Cali waa yimid';'Ninkanu waa macallinka cusub ee dugsiga'.

2

waa²: f.g1 (-aayay, -aayday; -aayi) 1. Wax helid la'aan. 2. La w.: yool aad tooganaysay riddadii. Garab la marid.

3

wąa³: m.l (-aayo, m.l) 1. Maalinta gelinkeeda hore billaawgiisa; subax; arooryo. 2. Xilli; waqti; jeer; goor.

4

wąa⁴: m.l (-aayo, m.l) (jooloji)Mid ka mid ah qaybaha waaweyn ee taxanaha waqtiga jiyoolojiyeed (ee ka dambeeya kambiriyanka horreeyaha). Waaga, laf ahaantiisa waxaa loo kala aqoonsanyihiin saddex waa - aaliyosoyik, mesosoyik iyo saynsoyik, kuwaas oo ku fidsan ilaa 6 (lix) milyan sano ee la soo dhaafay.

waa la naqliyay ✓

1

waa¹: qr.dd Qurub lagu muujiyo waxa laga sheego yeelaha weerta. Tusaale: 'Cali waa yimid';'Ninkanu waa macallinka cusub ee dugsiga'.

2

waa²: f.g1 (-aayay, -aayday; -aayi) 1. Wax helid la'aan. 2. La w.: yool aad tooganaysay riddadii. Garab la marid. m.f.dh, waayid.

3

wąa¹: m.l (-aayo, m.l) 1. Maalinta gelinkeeda hore billaawgiisa; subax; arooryo. 2. Xilli; waqti; jeer; goor.

4

wąa²: m.l (-aayo, m.l) (jool.)Mid ka mid ah qaybaha waaweyn ee taxanaha waqtiga jiyoolojiyeed (ee ka dambeeya kambiriyanka horreeyaha). Waaga, laf ahaantiisa waxaa loo kala aqoonsanyihiin saddex waa -aaliyo - soyik, mesosoyik iyo saynsoyik, kuwaas oo ku fidsan ilaa 6 (lix) milyan sano ee la soo dhaafay.

waa la naqliyay ✓

Era

waa la naqliyay ✓

1

m. n. time, era, epoch, occasion

2

waa m. n. dawn

3

waa v.aux: fail, be unable to do (X)

waa la naqliyay ✓

il est.

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) time (taaym); epoch (epek); era (eera); particular period of time or a season ~ xilli, ayaan seben, wakhti, samaan, seman. Ex: waa wakhtiyada kamid ah; once upon a time

2

waa -ga: (n) daybreak (deey-bareeyk); dawn (doon); morning (moon-ing) ~ waabbari Ex: waagu makuu baryo baan baxaynaa; we are leaving at dawn [daybreak]

3

waa -yey / wayday / waayeen / waynay: (v) cannot find; unable to find ~ waay, wey. Ex: furihii waan waayey; I could not find the key

4

waa: (pronoun) this (this); used to refer, what is about. Ex: kani waa maxay? waa guri; what is this? this is a house

waa la naqliyay ✓

1

(qurub) laga horreysiiyo tilmaamaha iyo magacda oo odhaahda ka dambaysa macno iyo ulajeeddo sugan u yeela. Waa macaan sonkortu.

2

waa: (magacuyaal) u taagan magac lab ah oo keli ah. Waa tegay ninkii socotada ahaa. Dh: wuu.

3

waa: (ereycodeed) tusmeeya qaylo ama oohin dheer oo aan kala joogsi lahayn. Sida weylo darleefay waa ma kaga siiyay. Dh: wii, yaw.

4

waa-ga: (magac, lab, keli) xilli hore oo aan taariikhdiisa si cad loo garanayn. Ninkaasi waa hore ayuu dhintay. Dh: beri, xilli, waqti, jeer, goor.

5

waa -ga: (magac, lab, keli) subaxa hore ee dhulku caddaado cadceedduna weli soo bixin ama ay aad u gaaban tahay. Waa beryey sacabbo laguma qariyo. Dh: aroor, subax, waabberi.

waa la naqliyay ✓

1

Waaq.

2

Waq- (sida waqay, waqood, ...) weli-waq; waaq-waq.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: waaq. 2. Lifaaq xagga hore kaga daba karma magacuyaalka oo ka dhiga hawl weligeedba socota. Tusaale: “ Waqay, waqood”.

waa la naqliyay ✓

m. n. God

waa la naqliyay ✓

adv., time: still, yet; ever; never

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) looga jeedo abid ama inta la soo jiray. Cali dhoof aduunyadu waqeed, gelinba waa cayne. Dh: abidkeed.

2

waq -da: ( magac, dhedig, keli) wejigabax iyo filanwaa lagala kulmo meel aanad ka filayn. Waq baa ka gaadhay shirkii shalay gudoomiyihii.

3

waq-da: (magac, dhedig, keli) hadal qaylo iyo buuq ah oon faa'iido iyo wax ku ool midna ahayn. Xalay oo dhan bay hadal waqda hayeen.

waa la naqliyay ✓

1

(Baaq-a)

2

1. Astaan (dhaqdhaqaaq, if, dhawaaq, cod.) lagu wada hadlo ama wax laysku faro ama laysku garansiiyo; ishaaro.

3

2. Hal hays, hadaf.

waa la naqliyay ✓

1

baaq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Cod dheer oo ay isugu yeeraan dad badan oo raabe-raabe u socda si aanay u kala lumin. 2. Cod ama calaamad gaar ah oo ciidan isugu afgarto. 3. Hadal ama dhaqdhaqaaq maldahan oo cid wax lagu fahamsiyo. 4. la-mid: baaqid.

2

baaq²: m.l (-qyo, m.dh) (taar.) War cad oo rasmi ah.

3

baaq³: f.mg1 (-qay, -qday) Baaq samayn.

waa la naqliyay ✓

1

baaq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Cod dheer oo ay isugu yeeraan dad badan oo raabe-raabe u socda si aanay u kala lumin. 2. Cod ama calaamad gaar ah oo ciidan isugu afgarto. 3. Hadal ama dhaqdhaqaaq maldahan oo cid wax lagu fahamsiyo.

2

baaq²: m.l (-qyo, m.dh) (taar.) War cad oo rasmi ah.

3

baaq³: f.mg1 (-qay, -qday) Baaq samayn. m.f.dh, baaqid.

waa la naqliyay ✓

signal

waa la naqliyay ✓

m. n. call, summoning from afar, gesture, signal; alert; greeting, password; hint

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) gesture (jes sher); signal (sig-nel) —Syn: gesticulation, sign.

2

-u baaq -ay/day: (v) hint (hint); clue (kuluu); hail (heel);

3

-ku baaq -ayday: (v) proclaim (poro- kaleym); announce (a-nawnsi); suggest (sa gejest)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) u baaq - cid kale cod dheer oo ujeeddo gaar ah sida u jeedi. Adduunyada dhammaanteed, ugu baaqnay taladii.

2

baaq -a: (magac, lab, keli) hadal kooban oo ujeeddo wata oo cid ku aaddan.

3

baaq -a: (magac, lab, keli) afgarasho ay samaystaan ciidamo ilaashanaya sirtooda. Waa hadal, qoral ama wax kale oo maldahan oo uu ciidan isku afgarto. Baaq baa ciidankii kale loo diray.

4

baaq -a: (magac, lab, keli) dhawaaq dheer oo ay dad kooxkoox u socdaa isugu baaqaan xilliyada geeddiga ama kolka la kala lumo ama xoola lumay la soo helo. Dh: uubato, lallab.

waa la naqliyay ✓

1

de: call, summoning from afar, gesture, signal; alert; greeting, password; hint

2

lx: baaq

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m, n4-m

5

key: baaq

waa la naqliyay ✓

استدعاء

waa la naqliyay ✓

1

(Caaq-a)

2

1. Aan caqli badnayn; nacas; doqon; dabbaal.

3

2. Waalid-caasi.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-qyo, m.dh) C. ah qof aad u garaad yar.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh (-qyo, m.dh) C. ah qof aad u garaad yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. fool; stupid, foolish, ignorant person; one who lacks respect for parents

waa la naqliyay ✓

-a: (n) wimp (wimp); fool (fuul); stupid, slow, dumb or dull person ~ doqon, axmaq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mid waalid'inkaar ah noqo.

2

caaq -a: (magac, lab, keli) qof waalid'inkaar ah.

3

caaq: (tilmaame) qof aan waalidkiisa raali gelin. Dh: waalidcaasi, waalid'inkaar. Li: baarri.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

cf: caasi, nacas

3

de: fool; stupid, foolish, ignorant person; one who lacks respect for parents

4

lx: caaq

5

pd: (-a Pl: caaqaq (ka))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: caaq

waa la naqliyay ✓

1

(Daaq-a)

2

Cawska iyo geedaha xooluhu cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

daaq¹: m.l 1. Caws, caleen iyo wixi lamida oo ay xooluhu cunaan; baad. 2. la-mid: daaqid.

2

daaq²: f.g/mg1 (-qay, -qday) Caws, caleen iyo wixi lamida cunid (xoolo).

waa la naqliyay ✓

1

daaq¹: m.l Caws, caleen iyo wixi lamida oo ay xooluhu cunaan; baad.

2

daaq²: f.g/mg1 (-qay, -qday) Caws, caleen iyo wixi lamida cunid (xoolo). m.f.dh, daaqid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. pasture, grazing land, vegetation

2

daaq v. graze, eat grass

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) pasture (paas-jer)-, grassland (garaas-laandh)-, pasturage (paas-tareeyj)

2

daaq -ay / day: (v) graze (gareeys)-, browse (baraaws)

waa la naqliyay ✓

1

Pascolo

2

Pasture; grazing

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo, tigaadda, doogga iyo dhirta cun. Geeloow daaq oo daaq markaad gamboor daagdaa laguu yaabaa!

2

daaq-a: (magac, lab, keli) geedaha iyo cawska xooluhu cunaan ee ay calaf ahaan u daaqaan. Jiiddani daaq malaha ee daanta kale geeya xoolaha. Dh: calaf, tigaad, saac, baad.

waa la naqliyay ✓

مَرْعَى

waa la naqliyay ✓

1

(fal) islaweynaw oo kibir kolka noloshaadu sare u kacdo. Dh: kibir.

2

faaq-a: (magac, lab, keli) kibir iyo islaweyni ka yimaad nimco Eebbe oo la mahadin waayo; ismahadin qofku yeesho kolka dhaqaalihiisu biiro. Dh: kibir, qabweyni.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhulka xaadh oo nadiifi. Waar mafiiqda qaado oo daaradda haaq. Dh: xaadh, xaaq, fiiq, salabee.

2

haaq: (fal) waxaad aragtaba laa oo dabargoo. Seefta qaado oo cadawga haaq. Dh: xaaq, laa, xasuuq. Li: badbaadi.

waa la naqliyay ✓

1

(Laaq-da)

2

Hees; luuq; dhawaaq.

waa la naqliyay ✓

1

laaq¹: m.dh 1. Wax isku qasan. 2. Cod dad oo meel dheer laga maqlo.

2

laaq²: f.g1 (-qay, -qday) Wax isku qasid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. intonation, sound of a voice

2

laaq v. stir, mix

waa la naqliyay ✓

1

(fal) walaaq oo is dhex geli. Shuurada laaq. Dh: qas, walaaq.

2

laaq-a: (magac, lab, keli) walaaqista iyo iskudarka wax kala soocnaa.

3

laaq -da: (magac, dhedig, keli) codka baxa kolka la heesayo. Dh: luuq, dhawaaq.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tusmeeyo naylaha cidda. Naaq badanaa nayluhu.

2

naaq -da: (magac, dhedig, keli) ci'da magast riyaha. Naaqda waxaraha waan ka naxa.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Erey tilmaama qaylo ama ci.

waa la naqliyay ✓

f. n. cry, scream, shriek (of person ~ animal)

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu cabbiro ci'da qambaarka. Qaaq badanidaa ma qambaar baad tahay?

waa la naqliyay ✓

1

de: cry, scream, shriek (of person ~ animal)

2

lx: qaaq

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: qaaq

waa la naqliyay ✓

1

(Saaq-a)

2

1. (Lacag) labo caanadood ama caanteyn.

3

2. (sir iyo saaq).

waa la naqliyay ✓

1

saaq¹: m.l 1. Dhir geedaha kale ku faalasha. 2. Lacag ka mid ah sarrifka rubbiyadaha oo u dhiganta laba caanadood oo waayadii hore la isticmaali jirey.

2

saaq²: f.g1 (-qay, -qday) 1. Dhir geedo kale ku faalalid. 2. Xanuun, sun iyo wixi lamida jirka ku fidid. 3. Ur dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

saaq¹: m.l 1. Dhir geedaha kale ku faalasha. 2. Lacag ka mid ah sarrifka rubbiyadaha oo u dhiganta laba caanadood oo waayadii hore la isticmaali jirey.

2

saaq²: f.g1 (-qay, -qday) 1. Dhir geedo kale ku faalalid. 2. Xanuun, sun iyo wixi lamida jirka ku fidid. 3. Ur dareemid. m.f.dh, saaqid.

waa la naqliyay ✓

1

v. spread over (one's body), pervade one's being (of sensation)

2

saaq m. n. twenty cents

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) 1. suffer or feel sudden pain; wracked with pain. 2. feel nausea; nauseate (noo-zi-yeeyt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ur iyo wax la mid ah, faafi; wada gaadhsii; wada gaadh ama saamee.

2

saaq-a: (magac, lab, keli) cad oo aan qarsoonayn.

3

saaq-a: (magac, lab, keli) 'lacag' labo ganbo ama caanteyn. Hal saaq baa la iga siiyay koob biyo ah.

4

saaq -a: (magac, lab, keli) jijimaha dumarku gacmaha ku xidhaan. Dh: shuuliyo, gacan.

waa la naqliyay ✓

(fal) ha helin oo ka quuso; imtixaan ku dhac. Dh: gab. Li: hel.

waa la naqliyay ✓

1

(Waab-ka)

2

1. Dhis yar oo la harsado.

3

2. Dhis dadka buka la jiifiyo ama lagu daweeyo.

waa la naqliyay ✓

1

waab¹: m.l (-bad, m.l/waab, m.dh) 1. Dhis yar oo la harsado. 2. Dhis dadka buka la jiifiyo ama lagu daweeyo. 3. Hoose birta lagu tumo.

2

waab²: f.g1 (-bay, -btay) Geed, dhisme aan hoos fiican lahayn wax korka kaga dedid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bad, m.l/waab, m.dh) 1. Dhis yar oo la harsado. 2. Dhis dadka buka la jiifiyo ama lagu daweeyo. 3. Hoose birta lagu tumo.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. small hut ~ dwelling; building used to isolate a sick person

2

waab v. build an improvised hut, make a temporary shelter

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hut (hat), shack (shaak); shelter made of tree branches; makeshift dwelling ~ buul

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhismo yar oo laamo iyo caleen ka samaysan dhis. Maqasha meel yar u waab.

2

waab -ka: (magac, lab keli) buul yar oo laamo iyo caleen la isa saaray ka samysan oo la hadhsado ama maqasha iyo waylaha lagu xereeyo. Weylaha waab u dhis. Dh: qaadh.

waa la naqliyay ✓

(fal) balaadhi oo aad u kala qaad; kala waax. Dh: waax, ballaadhi.

waa la naqliyay ✓

(waa + aad).

waa la naqliyay ✓

class, vl. pron. you are / do ...

waa la naqliyay ✓