waanwaan

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel kore saaran ahaan. Raanaan baan ku ogaa kubbaddee yaa soo dejiyey. Dh: laallaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel jar iyo waraar ah oo googo'an aadna u dheer. Waadaan daayeerbaa ku hoyda. Dh: laallay, qaw, garbo.

waadaan-ta: (magac, dhedig, keli) weel balaastig ama harag ka samaysan oo la aslo oo biyaha lagaga soo saaro ceelasha dhaadheer si xoolaha loogu waraabiyo oo loo yeelo giiraan iyo dawlis. Wadaan biyo ah weel iigu keen. Dh: dawlis.

-ka: ((magac, lab, keli) qof jooga meel aanu cid ka garanayn. Waagaan ayaan ahay oo ma kala garanayayo meesha. Dh: marti, qarriib. Li: mudane.

f.mg4 (-naa, -nayd) Cid wax la waaniyey ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) Cid wax la waaniyey ahaansho. m.f.dh, waansanaan.

der. [adjective] counseled, advised, notified

(tilmaame) waano qaba oo talo wanaagsan oo loo soo jeediyay qaatay ama wax xun oo laga reebay iska daayay.

de: counseled, advised, notified

initial: w

lx: waansan

nt: waansan (waansamay) [v1=inch]

pd: (waansanaa)

ps: adj-der

key: waansan

(Wacnaan-ta)

Si ama wax wacan ahaan.

m.f.dh eeg wacan. la-mid: wacnaansho.

f. n., [abstract] excellence, state of being superb

-ta: (magac, dhedig, keli) wanaagsanaan; fiicnaan. Wacnaan male ninkaan waalidkii jeclaan. Dh: fiicnaan. Li: xumaan, liidnaan

a: wacnaansho (/ha) [vn-m-st]

de: excellence, state of being superb

initial: w

lx: wacnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: wacnaan

m.f.dh eeg waran². la-mid: warnaansho.

f. n., [abstract] state of being put out to dry

-ta: (magac, dhedig, keli) wax wadhan oo cadceedda u yalla ahaan. Kolkuu dharku engego warnaanta ha ku dayn. Dh: wadhnaan.

a: warnaansho (/ha) [vn-m-st]

de: state of being put out to dry

initial: w

lx: warnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: warnaan

m.f.dh eeg wasan. la-mid: wasnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhedig loo galmooday ahaan; dhedig loo tegey ahaan.

(Daandaan-ka)

Wareer iyo tabaryari in lala dhaco lagu sigto; dhacdhaca haya; dalanbaabbi: sirinsirqo.

daandaan¹: m.l 1. D. ah: nafley tabar daran oo dhaadhacaysa. 2. la-mid: daandaamid.

daandaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Tabardarro awgeed dhicdhicid.

v. feel dizzy

daandaan vl. n. dizziness

-ah: (adj) dizzy (diisi) ~ dhawakhsan

-ka: (magac, lab, keli) wareer iyo miyir-doorsoon in lala dhaco lagu sigto. Dh: dalanbaabi, sirinsirqo, wareer.

faanfaan¹: m.l 1. Fal kibir ku jiro oo cid muujiso si loogu ammaano. 2. la-mid: faanfaanid.

faanfaan²: f.mg1 (-nay, -ntay) Fal kibir ku jiro muujin si loogu ammaano.

m.l Fal kibir ku jiro oo cid muujiso si loogu ammaano.

v. boast, give oneself airs continously, show off

-ka: (n) the act or an instance of bragging; boasting (bowsting) ~ faan

-ka: (magac, lab, keli) farxad iyo raynrayn lagu hadaaqo. Dh: damaashaad, dabbaaldeg, faanfaanid, faanfaanis.

de: boast, give oneself airs continously, show off

lx: faanfaan

pd: (faanfaanay)

ps: v1=pl

key: faanfaan

-ah: (n) stupid (istupidh) person; fool (fuul); silly (sili) person

-ka: (magac, lab, kali) qof aan hore iyo dib u socod lahayn oo wareersan. Dh: naannaab.

(pronoun plus negative) we ... not. Ex: maannaan arag; we didn't see ~ maannu

(pronoun I or we plus to day) Ex: maantaan maqlay; I heard it today, or the day I heard...

-ka: (magac, lab, keli) eeg qaan.

f. n., pl. characteristics, symptoms, indications; tracks, traces

-ta: (n) nature (neey-jar); sign (saaynis); characteristics (kar-ak-tiris-tikis); feature (fii-jaris); symptom (sim-tam)

-ka: (magac, lab, keli) qaabka wax u egyihiin ama u socdaan, sida ay u muuqato; siday u eg tahay ama u aloosantahay; ishay leedahay arrini. Saansaan colaadeed baa iga muuqata sabada ceelka saaka.

saansaan-ka: (magac, lab, keli) aad ugu ekaansho qof kale, qaab wax leeeyahay oo lagu soo sooci karo wax kale. Saansaankii aabbihii waa leeyahay.

de: characteristics, symptoms, indications; tracks, traces

initial: s

lx: saansaan

pd: (-ta)

ps: n8-f-pl

see: saan (ta) 'footstep; trace'

key: saansaan

(Waabnaan-ta)

Wax la waabay ama waaban ahaan.

m.f.dh eeg waaban. la-mid: waabnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la waabay ama waaban ahaan.

(ereydhawaaq) tusmeeya wax laga helo oo la jecleysto kolka la arko. Waahwaah! Waabad iga darrayd shaw!. Dh: waaw.

(Waallaan-ta)

(waalnaan) wax waalan ama waalli qaba ahaan.

f. n., [abstract] insanity, madness, state of being insane

-ta: (magac, dhedig, keli) wax waalan oon miyir qabin ahaan. Waallaantu waa cudur ilaahay keeno. Dh: waalli, wajaqe.

a: waalnaan (ta) [n0-f-abs]

de: insanity, madness, state of being insane

initial: w

lx: waallaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: waallaan

-ta: (magac, dhedig, keli) wax waalan ahaan.

waalnaan -ta: (magac, dhedig, keli) waallida lafteeda.

f.g1 (-aalay, -aashay) Is w.: qof waalan iska dhigid.

f.g1 (-aalay, -aashay) Is w.: qof waalan iska dhigid. m.f.dh, waalwaalid.

(fal) is ~ qof waalan iska dhig.

waalwaal: (fal) wax culus hareeraha qabo oo qaad.

waalwaal -ka: (magac, lab, keli) qaadista wax culus oo labada dhinac la hayo.

waalwaal -ka: (magac, lab, keli) «is iska dhigidda sidii qof waalan.

(ereycodeed) lagu tilmaansado codka shimbiraha iyo wixii la mid ah.

-ta: (magac, dhedig, keli) si is dabajoog ah u waabin oo uga cabsiin.

m.f.dh eeg waansan. la-mid: waansanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) waano qabid oo talada wanaagsan qaadasho.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, la garramid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faanid.

-ga: (magac, lab, keli) neef yar oo hooyadii ka rintay. Qaangaani badan baa xoolaha ku jira oo u baahan in la waraabiyo. Dh: qaan.

f.mg4 (-mnaa, -mnayd) la-mid: saangan¹.

(expression) I have to. Ex: waa inaan u yeeraa; I have to call him —waa inuu: he has to —waa inaad: you have to —waa inay: they have to / she has to

-ka: (magac, lab, keli) meel waabidda lafteeda; waabniin.

(fal) mar in ka badan waabi; waabi oo haddana waabi. Ninka waalanee waran qaatay iyo wiilkii yar ee waabwaabiya, yaa u kala warrama!

-ka: (n) durability (dhuu-ra-biliti); endurance (en-dhuu-ransi); longevity ~ cimri-dherer

-ka: (magac, lab, keli) eeg waarid.

-ka: (magac, lab, keli) qof ku shaqaysta dhaqitaanka dharka iyo wixii la mid ah. Dh: doobiile.

waashmaan -ka: (magac, lab, keli) qof wax ilaaliya oo habeenkii u soo jeeda tuugga iyo baylahdana ka dhab. Miftaaxa albaabka waashmaanka ayaa haya. Dh: gaardiyaan.

-ka: (n) the act of not finding

-ka: (magac, lab, keli) heli waayitaan oo ka quusasho.

waayitaan -ka: (magac, lab, keli) keli) dhicid oo dallici waayid. Li: helitaan

-ta: (magac, dhedig, keli) waran ku dagaallamid.

-ta: (magac, dhedig, keli) calan ku shaqayn; hab ay maraakiibtu warka isku siiyaan oo la isku aqoonsado. Hababkii hore ee warisgaarsiinta gaadiidka badda ka mid ahaa oo labo markab ama markab iyo xeeb isu muuqdaa ku wada hadlaan. Dh: calanwalays.

calanwalayn -ta: (magac, dhedig, keli) calanlulista garsooraha ciyaaraha kubbada cagta dhinacyada ka ilaaliya.

adj., pl. good, nice (ones)

de: good, nice (ones)

initial: w

lx: wawanaagsan

pd: (Sg: wanaagsan)

ps: adj-pl

key: wawanaagsan

vl. pron., neg. I ... not

de: I ... not = aan + aan

lx: aanan

ps: vpro + neg

key: aanan

(tilmaame) wax aloosan oo xilliga la joogo ifafaalihiisu muuqdaan. Gobolka Geeska Afrika colaado ayaa ka aawan.

class, [conjunction] but it is / was ...

de: but it is / was ... = waa [declarative] + -na 'and'

initial: w

lx: waana

ps: class + conj

key: waana

(Aadaan-ka)

Ereyo yar oo lagu dheeraysto oo dadka tukashada loogu yeero (ama addin).

aadaan¹: m.l 1. Ogeysiin cod dheer leh oo mu'addinku ugu yeero muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Ci' dheer oo neef riyo ahi uu sameeyo marka uu xanuunsado. la-mid: aadaamid, aaddan¹, eedaan¹.

aadaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Cod dheer ugu yeerid muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Kor u qaylin neef riyo ah xanuun dartiis. la-mid: aaddan², eedaan².

aadaan¹: m.l 1. Ogeysiin cod dheer leh oo mu'addinku ugu yeero muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Ci' dheer oo neef riyo ahi uu sameeyo marka uu xanuunsado. la-mid: aadaamid, aaddan.

aadaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay) 1. Cod dheer ugu yeerid muslimiinta waqtiyada salaadda. 2. Kor u qaylin neef riyo ah xanuun dartiis. m.f.dh., aadaamid. la-mid: aaddan.

m. n. Muslim call to prayer

aadaan-ka: (n) the Muslim call to prayer, It is used to signify the time of prayer for the five obligatory prayers ~ addin.

(fal) salaadda dadka ugu yeedh. Bilaalow, salaadka Duhur innoo aadaan. Dh: addin, eedaan.

aadaan -ka: (magac, lab, keli) dhawaaq iyo baaq dadka loogu sheego in salaadda wakhtigeedii galay. Aadaanka waa laga daba aqriyaa mu'addinka. Dh: eedaan, addin.

aadaan -ka: (magac, lab, keli) ereyo la isla ogyahay oo kooban oo ay Diinta Islaamku goysay in dadka loogu sheego in salaadda wakhtigeedii galay.

a: addan

cf: addin

de: Muslim call to prayer

lx: aadaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

xv: Arabic

key: aadaan

-ka: (magac, lab, keli) hummaag khiyaali ah oo an jirin, laakiin dadka Soomaalidu caadaysteen in ay isku ladhaan oo ay isku labeeyaan. Aniga iyo aafaan ayaa baratannay. Dh: eefaan.

1. (Aagaan-ka) Furka aagaamaha iyo haamaha lagu daboolo.

2. (Aagaan-ta) Haan yar.

aagaan¹: m.l (-nno, m.l/dh) Weel yar oo wax lagu shuban karo oo haamaha lagu aabburo.

aagaan²: m.dh (-aamo, m.l) Haan yar oo biyaha ama caanaha lagu shubto.