waal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waal
(Waal-ka)
Jaal; laag, fac.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waal
f.g1 (-aalay, -aashay) 1. Qof wax maskaxda lagaga jiro ka dhigid. 2. Is w.: qof waalan iska dhigid. 3. Qalabka matoorrada mid ka mid ah oo qarxinta shidaalka ka qaybgala.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
waal
f.g1 (-aalay, -aashay) 1. Qof wax maskaxda lagaga jiro ka dhigid. 2. Is w.: qof waalan iska dhigid. 3. Qalabka matoorrada mid ka mid ah oo qarxinta shidaalka ka qaybgala. m.f.dh, waalid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waal
m. n. age-mate, contemporary, person of the same age; equal (of the same rank ~ social standing)
waal v. madden, drive someone mad, make someone go insane
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
waal
-ay / waashay: (v) madden (maa-den); make mad; drive mad, drive insane
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waal
(fal) miyirka ka qaad; waalli ku rid.
waal: (fal) khiyaanee oo wax aan jirin run uga dhig.
waal -ka: (magac, lab, keli) bir injiinnada ku jirta oo qarxinta shidaalka ka qaybgasha. Waalka ii soo qaad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Awaal
(Awaal-ka)
Saad; male.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
awaal
awaal¹: m.l 1. Saad; male. 2. awaalid.
awaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) la-mid: aawil².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
awaal
v. guess, think, expect, assume
awaal vl. n. expectation, guess, prediction
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
awaal
-ka: (n) guess (ges); predict, assume, presume or think ~ mala-awaal, male
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
awaal
(fal) wax malay; wax saadaali. Bal awaal waxa soo socda. Dh: saadi.
awaal -ka: (magac, lab, keli) saadaal iyo malemalayn. Awaaluhu wuxuu sheegayaa in ay roobab di'i doonaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waali
(Waali-ga)
Nin madax u ah qaybaha dhulka qaranku u qaybsan yahay middood; naa'ib; beeldaaje.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waali
waali¹: m.l (-iyo, m.dh) Nin madax ka ah qaybaha dal u qaybsamo midkood; naa'ib beeldaaji; barasaab.
waali²: f.g2 (-iyay, -isay) Ka w.: nafley meel si ba'an uga caajin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
waali
m.l (-iyo, m.dh) Nin madax ka ah qaybaha dal u qaybsamo midkood; naa'ib beeldaaji; barasaab.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waali
m. n. local chief; regional governor
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waali
-ga: (magac, lab, keli) nin madax ka ah gobol ka mid ah gobollada dal weyn; guddoomiye gobol. Gobol kasta waali ayaa loo magacaabay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
waali
cf: beeldaaje, naa'ib
de: local chief; regional governor
initial: w
lx: waali
pd: (-ga)
ps: n2a-m
key: waali
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waalo
(Waala-da)
Cayaar raggu cayaaro: labo saf oo iska soo horjeeda oo is tiro le'eg oo jilbajabsan; gacnahaa laga cayaaraa, hees iyo jiibna waa leedahay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waalo
waalo¹: m.dh Cayaar cayaaraha hiddaha iyo dhaqanka ka mid ah, raggu cayaaro oo labo saf oo iska soo horjeeda, tira isla egna ah, iyadoo jilbajabsan gacmahana lagu cayaaro hees iyo jiibna leh; hellem.
waalo²: f.mg3 (-aashay, -aalatay) 1. Wax waalan noqosho. 2. Ka w.: meel cabsi awgeed uga cararid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
waalo
waalo¹: m.dh Cayaar cayaaraha hiddaha iyo dhaqanka ka mid ah, raggu cayaaro oo labo saf oo iska soo horjeeda, tira isla egna ah, iyadoo jilbajabsan gacmahana lagu cayaaro hees iyo jiibna leh; hellem.
waalo²: f.mg3 (-aashay, -aalatay) 1. Wax waalan noqosho. 2. Ka w.: meel cabsi awgeed uga cararid. m.f.dh, waalasho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waalo
f. n. hand-clapping game played by two teams of men
waalo v. become insane, go mad
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
waalo
-waashay I waalatay: (v) become mad, crazy, insane or mentally disturbed ~ see also [eeg] waalan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waalo
(fal) wax waalan oo miyir la' noqo; waalliyi ha kugu dhacdo. Waalo oo wajaq ayay dadku isku habaaran. Dh: miyirbeel.
waalo -da: (magac, dhedig, keli) ciyaar raggu ciyaaro oo intay jilba joogsadaan ay laba saf oo is tiro le'eg iskaga soo horjeestaan gacmaha ayaa laga ciyaaraa oo waa la weyweydaariyahees iyo jiibna way wadataa. Waalo ayaan ciyaaraa habeenii. Dh: hellen.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Wacal
° (Wacal-ka, Waca-sha)
Nin iyo naag aan is-qabin, ilmaha ay dhalaan; garac; (ama wecel).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
wacal
wacal¹: m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel¹.
wacal²: m.dh (-lo, m.dh) Gabar aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
wacal
m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
wacal
m. n. bastard, illegitimate male child
wacal [feminine] n. bastard, illegitimate female child
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
wacal
-ka wacasha: (n) bastard (baas terdh); illegitimate child (ili-ji-timeeyt jaayldh) ~ garac, wecel, kinsi
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wacal
-ka: (magac, lab, keli) ilmo sharci la'aan ku calool gala; ilmo ay iska dhaleen nin iyo naag aan isqabin. Dh: farakh, wecel, garac, faraq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waqal
(Waqal-ka)
1. Daruur biyo la culus.
2. Roobka laftiisa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waqal
m.l 1. Daruur biyeysan. 2. Roob.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
waqal
m.l 1. Daruur biyeysan. 2. Roob.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waqal
m. n. rain-cloud; rain
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waqal
-ka: (magac, lab, keli) roobka laftiisa.
waqal-ka: (magac, lab, keli) daaruur inay da'do u dhaw oo biyo la cuslaatay. Waqal da'ay sidiisii miyaan idin waraabsiiyay. Dh: daruur, fad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
waqal
cf: daruur; roob
de: rain-cloud; rain
initial: w
lx: waqal
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: waqal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Aabbe
(Aabba-ha)
Qof lab oo wax dhalay; labada waalid kan lab (ama aabbo).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Absaxan
(Absaxan-ka)
Waalid, isir, ab.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baarri
(Baarri-ga)
Qof waalidkii dhalay jecel oo wuxuu u qaban karo u qabta; waalidka okobban oo u sama fala.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caaq
(Caaq-a)
1. Aan caqli badnayn; nacas; doqon; dabbaal.
2. Waalid-caasi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caasi
(Caasi-ga)
1. (qof) wixii Ilaah faray aan yeelin.
2. Waalidkii dhalay aan addeecin ama aan u roonayn.
3. Diiddo badan; madax adag.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhaxal
(Dhaxal-ka)
Xoolaha dadka dhintaa ka tagaan oo carruurtooda, waalidkooda ama xigto kale si sharci ah loogu qaybsho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhurwaa
(Dhurwaa-ga)
Bahal yeeyda xoogaa ka weyn oo hilibka cuna, mid uu disho iyo mid baqti ahba. Wuxuu lee yahay guud, iyo ilko xoog badan oo laf kasta burburin kara iyo labo lugood oo jeenyaha ka gaaggaaban, cagtiisuna afar suul bay leedahay; wuxuu caan ku yahay, ci' sillan oo wirixa iyo qosolka dadka waalan u eg. ~ waraabe.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fallaansho
(Fallaansha-ha)
Qof la falay ama sixran ahaansho; sixranaan; waallaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gal
(Gal-ka)
1. Dhar yar oo la tolo oo qalabka qaarki, sida barkimooyinka, lagu rogo ama la dhex geliyo oo dhawraarin u ah.
2. Dabool harag ah ama qori ama bir ama wax kale, oo qalabka qaarki (billawe, seef, kd.) loo sameeyo, laguna qaado.
3. Biyo kooban oo meel fadhiya; balli; haro.
4. (shax, waalo, kd.) badin; ka dhicid; foorad.
5. Garangar iftiin ah oo xilliyada qaarkood dayuxu dhex galo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gudub
(Gudub-ka)
1. Babac.
2. (waalo) labada siyood oo lagu cayaara hayo middood (midda kale waa socod).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hiyiwaale
(Hiyiwaala-ha)
Kasha waxyaalo saldhig iyo xasilloonaan u diida, ku soo rida; hiyiga waala oo kiciya; hiddiwaale.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jamasho
(Jamasha-da)
Wax jan u qabid; qof aragtidi ama wax kale heliddood, rabitin aad u badan oo bugto ku dhow, u qabid; wax u waalasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jinnoole
(Jinnoola-ha)
Qof waalan; qof jinni qaba.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Majnuun
(Majnuun-ka)
Waalan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Tawl
(Tawl-ka)
1. Waxa wax dhalay oo laga soo jeedo ama laga soo farcamo; isir; waalid.
2. Habsami; qaab-wanaag; joogdheeri.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waalan
Waalli qaba.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waalasho
(Waalasha-da)
Qof waalan noqosho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waalay
(Waalay-ga)
Qaalin ama dibi qooqii ugu horreeyey qooqan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waalid
(Waalid-da)
1. Wax waalan ka dhigid; caqliga iyo maanka ka qaadid; waalli ku ridid.
2. (Waalid-ka) Aabbaha iyo hooyada (ama waarid).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aal
aal¹: m.dh.fk Aashay, -aa, -iis iyo wixi lamida: si aan degdeg iyo fudayd toona ku jirin; aayar, tartiib, qunyar. Tusaale: “Ciise aashiis buu hadlaa”.
aal²: f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka a.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. la-mid: ool², oollow.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
aal
f.g/mg1 (yiil, tiil; aalli) 1. (f.g) Wax meel go'an ku sugnaansho. 2. (f.mg) Ka aa.: fal ku dhaqaaqiddiisa deyn. m.f.dh., aallid. la-mid: ool, oollow.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aal
f. n., [adverb] slowly, gently, carefully
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
aal
(fal) waxtar yeelo oo faa'idee. Mar haddii ad shaqo heshay, dadkiinna wax ugu aal. Dh: ool.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Waa
1. Erey tixaha ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (waa maxay? Waa wiil; waa tahay; Cali waa uu (= wuu) yimid; waa kee? waa tee; ...).
2. (Waa-ga) a) Waqti; jeer; goor. b) Waabberi.
Waa- (waan = waa aan; waad = waa aad; wuu = waa uu; ...).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waa
waa¹: qr.dd Qurub lagu muujiyo waxa laga sheego yeelaha weerta. Tusaale: 'Cali waa yimid';'Ninkanu waa macallinka cusub ee dugsiga'.
waa²: f.g1 (-aayay, -aayday; -aayi) 1. Wax helid la'aan. 2. La w.: yool aad tooganaysay riddadii. Garab la marid.
wąa³: m.l (-aayo, m.l) 1. Maalinta gelinkeeda hore billaawgiisa; subax; arooryo. 2. Xilli; waqti; jeer; goor.
wąa⁴: m.l (-aayo, m.l) (jooloji)Mid ka mid ah qaybaha waaweyn ee taxanaha waqtiga jiyoolojiyeed (ee ka dambeeya kambiriyanka horreeyaha). Waaga, laf ahaantiisa waxaa loo kala aqoonsanyihiin saddex waa - aaliyosoyik, mesosoyik iyo saynsoyik, kuwaas oo ku fidsan ilaa 6 (lix) milyan sano ee la soo dhaafay.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
waa
waa¹: qr.dd Qurub lagu muujiyo waxa laga sheego yeelaha weerta. Tusaale: 'Cali waa yimid';'Ninkanu waa macallinka cusub ee dugsiga'.
waa²: f.g1 (-aayay, -aayday; -aayi) 1. Wax helid la'aan. 2. La w.: yool aad tooganaysay riddadii. Garab la marid. m.f.dh, waayid.
wąa¹: m.l (-aayo, m.l) 1. Maalinta gelinkeeda hore billaawgiisa; subax; arooryo. 2. Xilli; waqti; jeer; goor.
wąa²: m.l (-aayo, m.l) (jool.)Mid ka mid ah qaybaha waaweyn ee taxanaha waqtiga jiyoolojiyeed (ee ka dambeeya kambiriyanka horreeyaha). Waaga, laf ahaantiisa waxaa loo kala aqoonsanyihiin saddex waa -aaliyo - soyik, mesosoyik iyo saynsoyik, kuwaas oo ku fidsan ilaa 6 (lix) milyan sano ee la soo dhaafay.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Waa
Era
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
waa
m. n. time, era, epoch, occasion
waa m. n. dawn
waa v.aux: fail, be unable to do (X)
Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]
Waa
il est.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
waa
-ga: (n) time (taaym); epoch (epek); era (eera); particular period of time or a season ~ xilli, ayaan seben, wakhti, samaan, seman. Ex: waa wakhtiyada kamid ah; once upon a time
waa -ga: (n) daybreak (deey-bareeyk); dawn (doon); morning (moon-ing) ~ waabbari Ex: waagu makuu baryo baan baxaynaa; we are leaving at dawn [daybreak]
waa -yey / wayday / waayeen / waynay: (v) cannot find; unable to find ~ waay, wey. Ex: furihii waan waayey; I could not find the key
waa: (pronoun) this (this); used to refer, what is about. Ex: kani waa maxay? waa guri; what is this? this is a house
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
waa
(qurub) laga horreysiiyo tilmaamaha iyo magacda oo odhaahda ka dambaysa macno iyo ulajeeddo sugan u yeela. Waa macaan sonkortu.
waa: (magacuyaal) u taagan magac lab ah oo keli ah. Waa tegay ninkii socotada ahaa. Dh: wuu.
waa: (ereycodeed) tusmeeya qaylo ama oohin dheer oo aan kala joogsi lahayn. Sida weylo darleefay waa ma kaga siiyay. Dh: wii, yaw.
waa-ga: (magac, lab, keli) xilli hore oo aan taariikhdiisa si cad loo garanayn. Ninkaasi waa hore ayuu dhintay. Dh: beri, xilli, waqti, jeer, goor.
waa -ga: (magac, lab, keli) subaxa hore ee dhulku caddaado cadceedduna weli soo bixin ama ay aad u gaaban tahay. Waa beryey sacabbo laguma qariyo. Dh: aroor, subax, waabberi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
wal
s. 1. Nin w.ba: nin kastaba. 2. W.ba: kasta. la-mid: walba.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
wal
s. 1. Nin w.ba: nin kastaba. 2. W.ba: kasta. la-mid: walba.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
wal
attributive [adjective] each, every
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wal
(tilmaame) wax kasta. Nin wal oo is cajabiya mid baa ka yaabisa. Dh: kasta.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
wal
de: each, every
initial: w
lx: wal
ps: adj-atr
see: walba, waliba
key: wal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baal
1. (Baal-ka) a) Garbaha wixii duulaa ku duulaan midkood; baad, b) Xashi labo bog leh. c) Buunshe.
2. (Baa-sha) Doc; dhinac; gees.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
baal
baal¹: m.l (-lal, m.l/dh) 1. Garbaha haadda ama daayuuradaha ay ku duulaan midkood. 2. Dhogorta shimbiraha. 3. Xaanshi jilicsan, cabir gaar ah oo wax lagu qoro leh. 4. la-mid: baalcas. Diqsi weyn oo xoolaha dhiigga ka nuuga, cudurka dhukaankana u kala qaada. 5. Buunshe. 6. B.ka isha: timo yaryar gaagaaban oo ka baxa afka daboollada isha naaslayda. 7. Cudur ku dhaca carruurta oo qaraw iyo caddaad leh. 8. Cudur ku dhaca geela oo qoorta qalloociya.
baal²: m.dh (-lo, m.l) Dhinac, doc. Tusaale: “Baasha midigta ee albaabka istaag”.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
baal
baal¹: m.l (-lal, m.l/dh) 1. Garbaha haadda ama daayuuradaha ay ku duulaan midkood. 2. Dhogorta shimbiraha. 3. Xaanshi jilicsan, cabir gaar ah oo wax lagu qoro leh. 4. la-mid: baalcas. Diqsi weyn oo xoolaha dhiigga ka nuuga, cudurka dhukaankana u kala qaada. 5. Buunshe. 6. B.ka isha: timo yaryar gaagaaban oo ka baxa afka daboollada isha naaslayda. 7. Cudur ku dhaca carruurta oo qaraw iyo caddaad leh. 8. Cudur ku dhaca geela oo qoorta qalloociya.
baal²: m.dh (-lo, m.l) Dhinac, doc. Tusaale: Baasha midigta ee albaabka istaag.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
baal
m. n. wing, feather; leaf; page
baal [feminine] n., loc. side, edge
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
baal
-ka: (n) 1. feather (feether) baal shimbireed 2. wing (wing) ~ garab 3. page (peeyj). Ex: baalka buugga; the page of the book
baal -baasha: (n) side (saaydh) ~ dhinac
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Baal
Foglio
Sheet
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baal
-ka: (magac, lab, keli) cudur xummad badan oo dadka ku dhaca.
baal -ka: (magac, lab, keli) laan ka mid ah laamaha dhogorta leh ee baadka wixii duula. Baal gorayo ayuu Cali madaxa gashaday. Wa: baalal.
baal -ka: (magac, lab, keli) suqusha iyo saxarka ka soo hadha hadhuudhka marka la tumo ama la shuqlo. Baalka ka reeba hadhuudhka. Dh: buunshi, buushi, buunsha, weega.
baal -ka: (magac, lab, keli) waraaqaha kitaabku ka kooban yahay midkood. Baalka kitaabka ha qoynin Dh: xaashi. Wa: baalal.
baal -ka: (magac, lab, keli) tin ka mid ah kuwa ka baxa isha hareerteeda. Baal baa isha igaga dhacay.
baal -sha: (magac, lab, keli) goob dhinac kaa xigta. Waar ha i jiidhine, baal iga mar. Dh: dhinac, gees, fay, doc, barbar. Wa: baallo.
Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]
Baal
Baallaha qaydaha moolasha lagu cabbiro.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
baal
جَنَاحٍ
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Caal
1. (Caal-ka) Cudur xoolaha ku dhaca oo oogadu bararto, oo cunnaxumada ka yimaada; cashi.
2. (Caa-sha) Harag dheer oo balaqsan oo lo'da dhuunteeda hoos uga laallaada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
caal
caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.
caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.
caal³: f.mg1 (-aalay, -aashay) Lo' ama ido cudur caloosha ka barariya ku dhicid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
caal
caal¹: m.l Cudur lo'da, idaha ka barariya caloosha oo uu keeno gooryaan caloosha kaga dhashay.
caal²: m.dh (-lyo, m.l) Harag dheer, balaqsan oo lo'da luqunteeda dhinaca hoose ka laallaada.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
caal
m. n., [collective] disease of cattle
caal [feminine] n. dewlap of cow
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
caal
-ka: (magac, lab, keli) cudur xoolaha ku dhaca oo barariya cunaha oo cunna'xumi ka yimaad. Caal baa adhigii ku dhacay. Dh: cashi
caal -ka: (magac, lab, keli) tamar iyo awood wax lagu baajiyo ama lagu maareeyo. Arrintan uma caal helayno.
caal -sha: (magac, dhedig, keli) saanta balaqsan ee luqunta lo'da ka laallaada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daal
(Daal-ka)
1. (-') Culayska iyo juucjuuca oogadu iska dareento kolkay socod ama hawl badan qabato.
2. Iniino jaadka digirta kamid ah oo qaab wareegsan leh; xoolaha iyo dadkuba waa cunaan. 3.* Cad dhalo duwan ah oo labada dhinacba ka foocsan oo fallaaraha iftiinka uruursha ama faafiya; cadad jaadkaas ah oo aragga loo qaato.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daal
daal: m.l 1. Nooc digirta ka mid ah, iniino yaryar oo qaab wareegsan leh oo la cuno. 2. Cad dhalo ah oo wixii lagu fiiriyo muukaalqooda weynaysa.
dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.
dąal²: m.l (daawo) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah.
dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daal
dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.
dąal²: m.l (daaw.) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah. m.f.dh, daalid.
dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid. m.f.dh, dąalid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daal
m. n., [collective] fatigue, tiredness
daal v. be tired, tire, get fatigued
daal m. n., [collective] bean species
daal m. n. eyeglasses; magnifying glass
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daal
-ay / daashay: (v) become tire or fatigued; tire (taayar)-, fatigue (fatiig); weary (wiyari); exhaust (ig-zoost) ~ noog
daal -ka: (n) tiredness (taayidh-nes) exhaustion (ig-zoos-shen); jade (jeeydh) ~ noog
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daal
(fal) qabo hawl is dabajoog ah oo tacab iyo burbur dareen. Marti daashay baa duleedka fadhida. Dh: noog, dakaan.
daal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo nasassho la'aan darteed oo lala tabar beelo. Daal dabadii baa la dhergaa. Dh: noog.
daal -ka: (magac, lab, keli) dhalo iyo wixii la mid ah oo bikaaco ah, iftiinka soo gala ururisa ama faafisa dabadeedna gudbisa. Waxa loo kaalmaystaa xoojinta aragga. Daalku faa'iido badan ayuu leeyahay.
daal -ka: (magac, lab, keli) iniinyo jaadadka digirta ka mid ah oo qaab wareegsan leh. Waxaan arkay meel daal ka baxay.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
daal
تَعَبِ لُغُوب
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Faal
(Faal-ka)
Farsamo la yiri waxaa lagu ogaadaa waxa soo socda oo dhici doona ama ahaan doona: waa dhibco 16 beyd u qaybsama; iyagoo aan loo fiirsan baa dhulka lagu dhigaa oo beydadka soo baxa la sii ilmeeyaa oo laysku sii jarjaraa; wuxuu ku dhisan yahay male.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
faal
m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
faal
m.l Farsamo loo adeegsado kuul, aleel, turub, dhulxarriiqid iyo wixi lamida oo lagu mala'awaalo wax dhacay ama dhici doona.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
faal
m. n. omen; fortune telling
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
faal
-ka: (n) fortunetelling (foorjun-teelinng); foretelling or predicting the future; prophecy (profasi) ~ wax sheeg, ama saadaal
faal: -ka: (n) name of shotgun
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
faal
(fal) «ka ~» sac, hal ama ri' naasaha ka mari dhiriq ama dhoobo si ayna maqashu u nuugin.
faal -ka: (magac, lab, keli) farsamo dadka qaar isticmaalo iyada oo la moodayo in lagu ogaan karo wax jooga oo aan muuqan ama wax soo socda oo la filanayo. Iyada oo aan loo kasayn ayaa tirooyin la isku min guuriyaa, kolkaas oo la isku jarjaro dabadeed na lagu dhiso natiijada male'awaal. Waxa uu leeyahay 36 lix iyo soddon god oo ku kala aroora afarta qaybood oo kala ah maa'i, naari, hawaa'i iyo arliya. Faalku waa labo qaybood oo kala ah. Magiigane iyo Sagaal'aakhiro. Faal ma aha Ilaahay, doqonse wuu ka malaroon yahay. Dh: maryano.
faal-ka: (magac, lab, keli) eray ka soo jeeda Af Carbeed (Al fa'lu) oo ka dhigan, wanaag la saadinaayo, wanaag la filaayo. Dh: khayr. Li: shar.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
faal
bw: Arabic
de: omen; fortune telling (a particular system done by throwing a set of pebbles)
lx: faal
pd: (-ka Pl: faalal (ka))
ps: n4-m
key: faal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gaal
1. (Gaal-ka) a) Qof aan Muslin ahayn oo siiba midabkiisu cad yahay. b) Qof aan jimic lahayn oo cidna u turin; tiirri. c) Geel (waxaa badanaa lagu dabakaraa ereyo kale sida haruubgaal, xeryaggaal, afaggaal, ...).
2. (Gaa-sha) Tab, ged, dabci.