Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Waabberi-da)

2

Kolka waagu dillaaco; arooryo; oog; waa.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: waabari, waabberi, waaberi.

waa la naqliyay ✓

m. n. dawn, daybreak, early morning

waa la naqliyay ✓

name-m sunrise. Lit: one born in early morning

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) daybreak (deey- bareeyk); dawn (doon); morning (moon-ing); crack of dawn ~ waabari

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil cadceed soo bax dhasha ama inuu nolol cusub oo wanaagsan horseedo la rajaynayo.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) xiliga uu soo ifo kaaha arooryaad ee habeen dhammaado maalintuna bilaabmayso; kolka waagu dillaaco. Waabberi intii ayna gaadhin buu libaaxu soo dhacay. Dh: aroor, oog, waa, subax.

waa la naqliyay ✓

1

bw: subax

2

de: dawn, daybreak, early morning

3

initial: w

4

lx: waabberi

5

pd: (-ga)

6

ps: n-m-time

7

syn: aroor

8

key: waabberi

waa la naqliyay ✓

فجر

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: waabbari.

waa la naqliyay ✓

Dawn

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil cadceed soo baxa dhasha ama inuu nolol cusub oo wanaagsan horseedo la rajaynayo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) waaga u beriin oo subaxa la sugid. Arrin habeen kugu soo biirtay waabberiin ayay ku wanaagsan tahay.

waa la naqliyay ✓

m. n. eighth month of the Somali lunar calendar

waa la naqliyay ✓

1

de: eighth month of the Somali lunar calendar

2

initial: w

3

lx: Waabberiis

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m-time

6

syn: Gasayar, Shacbaan, Soondheere

7

key: Waabberiis

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xilli subax ah oo waagu beryey noqosho. Dh: waaberi.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Aroor-ka) a) Biyo doonasho (xoolo). b) Hoos aadid; degitaan; jeexniin; daliig qodan.

2

2. (Aroor-ta) Kolka waagu beryo; waabberi; arooryo.

waa la naqliyay ✓

1

(Aroorya-da)

2

Kolka waagu beryo; waabberi; (ama aroor).

waa la naqliyay ✓

1

(Bakaal-ka)

2

1. (cudur) bar cad oo isha birteeda ku dhalata.

3

2. Meeraha labaad oo qorraxda ku wareega oo u dhexeeya dhulka iyo Dusaaga (Sahra); Xiddigta Waabberi; Waxaraxir; (ama Bakool).

4

3. Qof lixaad weyn; dhammays ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Bariidin-ta)

2

Weyddiin in nabad lagu baryey; aroor nabdaaddiyid; waabberigii salaamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bariisa-da)

2

Wax dadka ku soo waabberiista ama waabberigii dhaca (roob, kd.).

waa la naqliyay ✓

1

(Baryid-da)

2

1. Hadal baryo ah, cid u jeedin; tuugid.

3

2. Nabad ku waabberiisasho; cawabbaryid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fajar-ka)

2

Oogga hore; waabberi.

waa la naqliyay ✓

1

(Gasayar-ta)

2

Shacbaan; Soondheere; Waabberiis.

waa la naqliyay ✓

1

(Meera-ha)

2

(meereyaal) Xiddigo qaboobey oo dhulal noqday oo qorraxda la socda oo ku wareega oo iftiinka ka qaata midkood; meereyaashu (sayaariin) waa sagaal: Dusaa (Cuddaar), Waxaraxir ama Xiddigta Waabberi (Sahra), Dhulkeenna, Farraarre (Mariikh), Cirjeex ama Cirjiir (Mushtar), Raage (Saxal), Uraano, Netuun iyo Buluto.

waa la naqliyay ✓

1

(Oog-ga)

2

Kaaha waabberi, intaan qorraxdu soo bixin.

waa la naqliyay ✓

1

(Sahra-da)

2

(meere) Waxaraxir; Xiddigta Waabberi.

waa la naqliyay ✓

1

(Shacbaan-ta)

2

Bilaha dayaxa oo Muslinku tirsado tooda siddeedaad oo u dhexaysa Rajab iyo Soonqaad; Gasayar; Waabberiis; Soondhere.

waa la naqliyay ✓

1

(Subax-a, Subax-da)

2

Maalinta gelinkeeda hore bilawgiisa; arooryo; barqo; foog; waabberi.

waa la naqliyay ✓

1

1. Erey tixaha ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (waa maxay? Waa wiil; waa tahay; Cali waa uu (= wuu) yimid; waa kee? waa tee; ...).

2

2. (Waa-ga) a) Waqti; jeer; goor. b) Waabberi.

3

Waa- (waan = waa aan; waad = waa aad; wuu = waa uu; ...).

waa la naqliyay ✓

1

(Waxaraxir-ta)

2

Meereyaasha qorraxda tan ugu iftiin badan, waxayna u dhexaysaa dhulka iyo dusaaga (cuddaarka); sanadeedu waa 225 maalmood, qorraxdana waxay u jirtaa toddobaatan-ku-dhowaad malyuun oo mayl; Xiddigta Waabberi; Sahra.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab, midab guduud ahi meela dhowra kaga jiro. 2. Waabberi.

waa la naqliyay ✓

1

meere¹: m.l (-rayaal, m.l/dh) Xiddigo qaboobey oo dhulal noqday oo qorraxda la socda oo ku wareega oo iftiinka ka qaata midkood; meereyaashu (sayaariin) waa sagaal. Dusaa, (cuddaar), Waxaraxir ama Xiddigta Waabberi (sahra), Dhulkeenna, Farraarre (mariikh), Cirjeex ama Cirjiir (mushtar), Raage (saxal), Uraano, Netuun, Buluto.

2

meere²: m.l (-rayaal, m.l/dh) (c.fal.) Mid ka mid ah walxaha qiyaas ahaan goobada ah, oo gaadhaya dhowr boqol, kuwaas oo ku meeraysta qorraxda oo mara tub qorraxeedyo loo yaqaan tubo. Waxa jira sagaal meere oo waaweyn, uu ku jiro dhulku, oo in door ah ka weyn kuwa oo hadhay, iyo meereyaal yaryar oo badan ama meere yareyaal. Meereyaasha dhulka ka weyni waa: Nebtuun, Yuraanas, Jaateen iyo Jubitar, kuwa ka yaryarina waa: Feenus, Maaris, Meerkuri iyo Buluuto. Feenus iyo Meerkuri ayaa qorraxda uga dhow dhulka kuwa soo hadhay ay ka sii fogyihiin. Buluuto, oo la helay 1930, ayaa ugu fog qorraxda, marka laga reebo qorraxda iyo xiddigaha, sida dayaxa meerayaasha kale waxay ku faan noqodka qorraxda.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg waabariiso. la-mid: waabberiiso.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iiyay, -iisay) U w.: inta waagu ka dillaacayo cid ama wax u kaadin. la-mid: waabberiisii.

waa la naqliyay ✓

m.l Kolka waagu dillaaco; arooryo; oog. la-mid: waabberi.

waa la naqliyay ✓

m.l Kolka waagu dillaaco; arooryo; oog. la-mid: waabberi.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] dawn

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) daybreak (deey-bareeyk); dawn (doon); morning (moon-ing); crack of dawn ~ waabberi

waa la naqliyay ✓

1

de: dawn

2

initial: w

3

lx: waabari

4

pd: (-ga)

5

ps: n-m-cmp

6

see: waabberi

7

key: waabari

waa la naqliyay ✓

1

(Caabbiri-ga)

2

Jaadadka doonyaha mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Jaadadka doonyada shiraaca leh midda ugu yar oo qaadi karta toddobaatan ilaa afar boqol jawaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. boat, kind of sailboat

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) jaadadka doonyaha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: boat, kind of sailboat

2

lx: caabbiri

3

pd: (-ga)

4

ps: n2-m

5

key: caabbiri

waa la naqliyay ✓

1

(fal) waaga u berii; subaxa gaadhsii.

2

waabberiisi -ga: (magac, lab, keli) eeg waabberi.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-stay, -satay) la-mid: waabariiso.

waa la naqliyay ✓

(fal) waagu ha kuu beryo; cadceedda soo bixisteeda sug. Nabad ku waabberiiso oo kolkaa iska soco.

waa la naqliyay ✓

1

(Cawabbari-ga)

2

Nabad ku bari, ku soo toos; badbaado; nabaaddiino.

waa la naqliyay ✓

1

cawabbari¹: m.l 1. Habeen meel nabad gelyo lagu baryo. 2. la-mid: cawabbarid.

2

cawabbari²: f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Habeen meel nabad ku baryid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Habeen meel nabad ku baryid. m.f.dh, cawabbaryid.

waa la naqliyay ✓

v. pass the night in peace; stay the night

waa la naqliyay ✓

1

de: pass the night in peace; stay the night

2

lx: cawabbari

3

pd: (cawabbariyey)

4

ps: v1=

5

see: cawo + bari

6

key: cawabbari

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) bisha toddobaad ee bilaha Soomaalida.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) socsocod badan socsocosho oo meelo badan soo marid. Waabtiris warbaa lagu helaa.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) takoorid; fanqooqid. Waafeeriddu waa nooc yakaha ka mid ah. Dh: go'doomin, kaaraantinnimayn. Li: xidhiidhin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: maageerid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) deyr ama ijaar ku meerin; miir ku wareejin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax abuurid, wax beerid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) beer qodid oo dalag abuurid. Waxbeeriddu waa cibaado.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabba-ha)

2

Qof lab oo wax dhalay; labada waalid kan lab (ama aabbo).

waa la naqliyay ✓

m.l (aabbayaal, m.l/m.dh) 1. Nin ubad dhalay. 2. (u.j) Aabbow! Wiilkaygiyow! la-mid: aabbo.

waa la naqliyay ✓

1

m.l (-bayaal, m.l/m.dh)

2

1. Nin ubad dhalay.

3

2. (u.j) Aabbow! Wiilkaygiyow! la-mid: aabbo.

waa la naqliyay ✓

m. n. father

waa la naqliyay ✓

-aabbaha: (n) father (faa-dar); dad (daad) ~ aabbo

waa la naqliyay ✓

1

(magac, lab, keli) labada waalid ee wax dhalay kooga lab. Will aabbe loo waayey abti looma waayo; aabbe agoon baa og. Li: hooyo.

2

aabbe-ha: (magac, lab, keli) magta dhagarta lagu baxsho, sac lammaan ama qaalin geel oo ugub rimman ah oo la siiyo aabbihii dhalay qofka lagu dhagaroobay.

3

aabbe-ha: (magac, lab, keli) qof arrin muhiim ah masuuliyaddeeda loo raaco, isaguna raalli ka ah. Arrin aan aabbe lahayn go'aan lagama gaadho. Dh: masuul, xidhe, aabbo.

waa la naqliyay ✓

1

de: father

2

lx: aabbe

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

xe: Where is your father?

6

xv: Aabbahaa meeyey?

7

key: aabbe

waa la naqliyay ✓

والد، بابا، أب

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid ama wax socday hakin. 2. Wax dagaal u taagan ama u soo socda nabar uu la hakado ama uu ku gabbado u taagid; baacin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Cid ama wax socday hakin. 2. Wax dagaal u taagan ama u soo socda nabar uu la hakado ama uu ku gabbado u taagid; baacin. m.f.dh, waabin.

waa la naqliyay ✓

v. shoo; send away, keep ~ drive back; repel, throw back

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) drive back; turn away; oppose with force; shoo away; repel (ri-peel); resist (ri-zist); oppose (o-pows) ~ caabbi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) jooji oo in yar haki. Baabuurka yar waabi inta tareenku dhaafayo.

2

waabi: (fal) ka cabsii oo wax aad gacanta ku hayso kaga nixi. Saca usha iskaga waabi. Dh: gabbi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: celi; gaaci

2

de: shoo; send away, keep ~ drive back; repel, throw back

3

initial: w

4

lx: waabi

5

pd: (waabiyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: waabi

waa la naqliyay ✓

1

waari¹: m.l Sheekada haabeenkii lagu soo jeedo, dhafar; dabjeex.

2

waari²: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Waar ku cabbirid. 2. Wax waaro ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

v. make permanent ~ eternal, cause to endure, immortalize

2

waari v. measure (the length of something) in yards

waa la naqliyay ✓

(Wari) S Commiphora mampestris Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) inta caweyska ah soo jeed oo qayrkaa la maddadaaloo. Kaalay caawa ila waari. Dh: cawee, cawaysin.

2

waari: (fal) jirsii oo abidkii ha joogo. Ilaahoow magacayga adduunka ku waari. Dh: daa, daa'imi.

3

waari: (fal) waar ku cabbir. Marada inta aanad goyn waari.

4

waari -ga: (magac, lab, keli) sheekada habeenkii lagu soo jeedo. Waa barnaamishkii waari ee Cawayska carruurta. Dh: dhafar, dabjeex.

waa la naqliyay ✓

1

(Aabbur-ka)

2

Weel afka ka awda; dabool; fur.

waa la naqliyay ✓

1

aabbur¹: m.l (aabburro, m.dh) Weel yar, wax lagu shuban karo, oo dhiilaha, haamaha iyo wixi lamida afka lagaga xiro.

2

aabbur²: f.g1 (aabburay, aabburtay) Dhiil, haan iyo wixi lamida weel yar oo wax lagu shuban karo afka kaga xirid.

waa la naqliyay ✓

1

aabbur¹: m.l (-rro, m.dh) Weel yar, wax lagu shuban karo, oo dhiilaha, haamaha iyo wixi lamida afka lagaga xiro.

2

aabbur²: f.g1 (-ray, -rtay) Dhiil, haan iyo wixi lamida weel yar oo wax lagu shuban karo afka kaga xirid. m.f.dh., aabburid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. plug, stopper, cover, lid

2

aabbur v. stop up, plug, cover

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) lid (lid); cover (kaver); top ~ dabool, guf. Ex. aabburka ka qaad; take the lid off.

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg aabbudh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ayaal, m.l/dh) Aabbe.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) eeg aabbo.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) daal iyo diihaal qofku aanu si quman isku taagi karin. Dh: dalanbaabbi.

waa la naqliyay ✓

1

caabbi¹: m.l la-mid: caabbiyid.

2

caabbi²: f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Adakayn, xajin. 2. Iska c.: iska celin.

waa la naqliyay ✓

f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Adakayn, xajin. 2. Iska c.: iska celin. m.f.dh, caabbiyid.

waa la naqliyay ✓

name: Abbi

waa la naqliyay ✓

v. protect ~ guard by force; be capable of defense; support, strengthen, reinforce

waa la naqliyay ✓

name-m protect, guard by force; be capable of defense; support, strengthen, reinforce

waa la naqliyay ✓

-yey say: (v) oppose with force; resist (ri-zist); oppose (o- pows) 2. stop; deter (di-teer) ~ jooji

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoog iskaga celi oo iska qabo. Albaabku yuu kugu soo dhicine iska caabbi. Dh: xaji, celi.

2

caabbi -ga: (magac, lab, keli) astaan uu leeyahay danab gudbiyuhu oo uu kaga horyimaado ama uu ku joojiyo qulquldanabeedka dhex maraya taas oo sabab u noqota in qayb tamar danabeed ahi isku rogto tamarkuleed. Halbeegga caabbigu waa R. Magac bixinta xisaabaadka maayad waa 'current' caabbi waa 'resistance' oomse waa 'ohm'.

3

caabbi -ga: (magac, lab, keli) xoog iskaga celin; xoog iskaga qabasho.

4

caabbi: magac loo baxsho wiil la filayo inuu yeesho awood iyo xoog difaac.

waa la naqliyay ✓

/jaabar/ (v) hadal daldalid (si dhakhso ah oo aan la fahmi karin u hadlid). e.g. They were jabbering at each other in French.

waa la naqliyay ✓

(see babble, chatter).

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) aan wax haysan. Saabbi sacab madhan sed ma siiyo. Dh: farammadhan, saabbir.

2

saabbi-ga: (magac, lab, keli) wax saafi ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg waabay.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: ((magac, lab, keli) uunsi umuleed ay dumarku shitaan xilliga umusha ay yihiin. Waambo waa shaasho diid. Dh: qaye.

2

waambe -ha: (magac, lab, keli) nooe badarka ka mid ah oo ay iniinyihiisu aad u yar yar yihiin. Waambe ha la beero.

waa la naqliyay ✓

1

(Waanba-ha)

2

Jaad badarka ka mid ah, oo iniinihiisu aad u yaryar yihiin.

waa la naqliyay ✓